پىكىر • 15 قاڭتار، 2021

باپ پەن باق

158 رەت كورسەتىلدى

باسەكەدە ۇتىلساق، كوبىنە ونىڭ سەبە­بىن باپتىڭ كەلمەگەنىنەن ەمەس، باق­تىڭ شاپپاعانىنان ىزدەپ جاتامىز. ءوزى­مىزدى «سات­تىلىك سەرىك بولمادى» دەپ جۇبات­قان­سي­مىز. شىن مانىندە، نەگىزگى ماسەلە باقتا ەمەس، باپتا ەكەنىن بىلە تۇرا، ونى مو­يىن­دا­عى­مىز كەلمەيدى.

«قۇدايسىز قۋراي دا سىنبايدى». مۇ­سىل­مان بالاسى بۇل نانىم-تۇسىنىكتىڭ دۇرىستىعىنا شاك كەلتىرمەيدى. سوندىقتان ساتتىلىكتىڭ سەرىك بولۋى نە بولماۋى باعىمىزدىڭ شابۋى نە شاپپاۋىنا قاتىستى ەكەنىن ايتامىز. دەسەك تە، ماسەلەنىڭ ءمانىسى ءوزىڭنىڭ جاساعان امالىڭا تىكەلەي قاتىستى ەكەنىن ەستەن شىعارماعانىمىز ءجون. ويتكەنى امال ەتپەگەنگە باق جۋىمايدى ءارى ونىڭ بابى دا كەلمەيدى. سوندىقتان اللادان توسىن سىي – باق كۇتۋ ءۇشىن ءتيىستى امالىڭنىڭ بولۋى شارت. كوپ نارسە امالىڭنىڭ دەڭگەيىنە دە بايلانىستى.

بىردە، بوزبالا شاعىمدا شارۋاعا ءمىنىپ جۇرگەن قىزىلكوك اتىمدى اۋىل-ايماق دەڭگەيىندەگى ءبىر بايگەگە قوسىپ كورگەنىم بار. بۇلاي ەتۋىمە سول كەزدە ماعان سەنىمدى العى­شارت بولىپ كورىنگەن جاعداياتتار يتەرمەلەپ ەدى. ول قانداي جاعدايلار؟ الگى اتىم مەن ءۇشىن وتە جۇيرىك سانالاتىن. ويتكەنى جايشىلىقتا تىزگىندى ءبىر جىبەرىپ العاندا، الدەبىر جاققا بىرگە شىققان سەرىگىڭدى جارىسقا شاقىرىپ، شابا جونەلگەندە، اتىمنىڭ ۇشقىرلىعىنا رازى بولاتىنمىن. ۇستىندە ءاپ-ساتتە داۋىل تۇرىپ، ەكپىنى كوزىڭنىڭ سۋىن اعىزادى. كەيدە ۇزاق شاپقاندا تىزگىنگە ەرىك بەرمەي، ۇدەي تۇسەتىنى بار. مىنە، وسىنداي جاعدايلار، دالىرەگى «جۋسانمەن جارىسىپ وزىپ جۇرگەن» اتىمنىڭ ءوزىمدى عانا رازى ەتەتىن شابىسى ماعان «قوي، مۇنىڭ باعىن بايلامايىن، جۇرت سەكىلدى بايگەگە قوسىپ كورەيىن، بالكىم بۇل بۇگىنگىنىڭ قۇلاگەرى شىعار» دەگەن وي تۋدىردى. سودان اركىمنەن سۇراپ، بىلگەنىم بويىنشا اتىمنىڭ قاماۋ تەرىن الىپ، تاڭ اسىرىپ، باسقا دا كۇتىمىنە كوڭىل ءبولىپ،  بايگەگە دايىندادىم...

ارادا ءبىرشاما ۋاقىت وتە مەن كۇتكەن بايگە باستالدى. اۋىلدىڭ 30-40 قىلقۇيرىعى قاتىسقان بايگەدەن جۇلدە الامىن دەگەن ءۇمىت باسىم. بايگەنىڭ ءار اينالىمى 4 شاقىرىم. سوندا بەلگىلەنگەن شەڭبەردى 5 رەت اينالىپ شىعۋ كەرەك. مەنىڭ ۇكىلەپ قوسقان ءۇمىتىم العاشقى اينالىمنىڭ سوڭىنا جاقىنداي بەرگەندە كۇتپەگەن جەردەن شاباندوز بالاعا ەرىك بەرمەي، جاعالاي تۇرعان كورەرمەننىڭ توبىنا قاراي جالت بۇرىلعانى بار ەمەس پە. اتتىڭ شالت قيمىلىنان بالا جانۋاردىڭ ۇستىنەن سىرعىپ ءتۇسىپ قالدى. ابدەن مال قايىرىپ ۇيرەنىپ قالعان، بۇرىن-سوڭدى توپقا ءتۇسىپ كورمەگەن جىلقى بالاسىن بايگەگە قوسساڭ، الاماندا شاۋىپ بارا جاتىپ ءسال شارشاسا، قارايعانعا جالت بۇرىلىپ، سونىڭ قاسىنا بارىپ توقتايتىن ادەتى بولادى. مۇنى قازاق «قاراكەش ات»، «قاراكەشتىك» دەيدى. وسىلايشا، قىزىلكوك قاراكەشتىك تانىتتى. وعان قارايتىن مەن بە، اتقا ەرەسەكتەۋ ءبىر بالانى مىنگىزىپ، جارىس جولىنا قايتا سالدىم. ويتپەسەم، ايلاپ ەتكەن ەڭبەگىم ەش بولماي ما؟ حوش، سونىمەن قىزىلكوك ءۇشىنشى اينالىمنان كەيىن بارلىعىپ، بايگەدەن شىعىپ قالدى. جانىمداعى جاناشىرلارىم بەينەبىر بۇرىن باعى جانىپ جۇرگەندەي «بۇگىن اتتىڭ باعى شاپپادى» دەپ جۇباتقانسىپ قويادى. سول كەزدە جۋسانمەن «جارىسىپ» وزىپ جۇرگەن اتىمدى جۇيرىككە بالاعانىمنان، جىلقى تۇقىمىنىڭ سىنىن بىلمەيتىنىمنەن، بابىن كەلتىرە الماعانىمنان ءىسىم جوق مەنىڭ ء«يا» دەپ قاسىمداعىلاردىڭ ايتقاندارىنا كەلىسىپ قوياتىنىمدى قايتەرسىڭ. قىزىلكوكتىڭ، بالكىم، تەگى جۇيرىك شىعار، كىم ءبىلسىن؟ وندا نە كىنا بار؟ بار ماسەلە اتبەگىسىماقتا عوي. وتكەن شاقتاعى وسى ءبىر كورىنىستەر ەسكە تۇسكەندە ابايدىڭ:

«قىران بۇركىت نە المايدى، سالسا باپتاپ،

جۇرت ءجۇر عوي كۇيكەنتاي مەن

قارعا ساقتاپ.

قىران شىقسا قياعا، جىبەرەدى

ولار دا ەكى قۇسىن ەكى جاقتاپ.

قارقىلداپ قارعا قالماس ارت جاعىنان،

كۇيكەنتايى ۇستىندە شىقىلىقتاپ.

ءوزى المايدى، قىرانعا الدىرمايدى،

كۇنى بويى شابادى بوس سالاقتاپ...»، دەگەن ولەڭى ويعا ورالا كەتەدى.

ابايدىڭ بۇل ايتقانىن دۇرىس پايىمداي بىلسەك، ءتۇرلى وي قورىتۋعا بولادى. اسىرەسە «ۇلتتىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگى»، «تۇلعالىق باسەكە»، «پارتيالىق نەمەسە باعدارلامالىق باسەكەلەستىك» ۇعىمدارى جونىندەگى ويلارعا جەتەلەيدى... ەلگە ادال قىزمەت ەتۋ مۇمكىندىگىن الۋ نەمەسە كاسىپ جۇرگىزۋ، مانساپقا ۇمتىلۋ جولىنداعى تازا باسەكەلەستىكتىڭ ادىمىن اكىمشىلىكتىك كۇشتەۋ، كوكە-جاكەنىڭ ىق­پالى اشتىرمايتىن قوعامدا ء«وزى المايدى، قىرانعا الدىرمايدى، كۇنى بويى شابادى بوس سالاقتاپتىڭ» ناعىز ءوزى ءجيى كورىنىس بەرەدى. بۇل جاعداي ەلىمىزدىڭ كوگىندە باعىڭمەن دە، بابىڭمەن دە شارۋاسى جوق، كوزدەگەنىنە بەلدەن باسىپ جەتەتىن «قارعالار» مەن «كۇي­كەنتايلاردىڭ» قاپتاپ جۇرگەنىن كورسە­تەتىن­دەي. ناعىز باسەكەلەستىكتە «قار­عالار» مەن «كۇيكەنتايلاردىڭ» شىن مىقتى­نىڭ، شىن جاراۋدىڭ توبەسىنەن شۇقىپ شىر­قىن الىپ، جولدان تايدىرا بەرسە، ءىس وڭعا باسپايتىنى انىق. سوندىقتان جاسىقتى جارنامالاپ، ونى كۇشتەپ وزدىرۋدى دوعارۋىمىز كەرەك-اق. سوندا عانا ۇلتىمىزدىڭ بابى مەن باعى قاتار شابادى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار

بەلگرادتا بەلدەسەدى

سپورت • بۇگىن، 09:06

جاپونيادا سىنعا تۇسەدى

سپورت • بۇگىن، 09:03

ەڭ باستىسى – ازاماتتاردىڭ سەنىمى

قازاقستان • بۇگىن، 08:43

Smart Zholy جەڭىمپازدارى انىقتالدى

قازاقستان • بۇگىن، 08:36

قۇندى قاعازعا قىزىعاتىندار كوپ

ەكونوميكا • بۇگىن، 08:32

اسىل اعانىڭ شاراپاتى

رۋحانيات • بۇگىن، 00:08

قۇيماقۇلاق

رۋحانيات • كەشە

گاز باعاسى نەگە قىمبات؟

ايماقتار • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار