الماتى ءۇشىن شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ وتە ماڭىزدى ەكەنىن ەسكەرە وتىرىپ, قالا اكىمدىگى وسى سەكتورعا جان-جاقتى قولداۋ كورسەتۋدە جانە ەكونوميكانى قالپىنا كەلتىرۋ ءۇشىن داعدارىسقا قارسى بارلىق قاجەتتى شارالاردى, ونىڭ ىشىندە «Almaty Business-2025» ايماقتىق كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ باعدارلاماسى اياسىندا قابىلداۋدا.
باعدارلاما بيزنەسپەن جۇمىس جاساۋدىڭ بەس نەگىزگى ينستيتۋتسيونالدى باعىتىن قامتيدى. ونىڭ قۇرامىنا Qolday كاسىپكەرلىك ورتالىعىن, نەسيە بەرۋ ءۇشىن جەكە جانە ميكروقارجى ينستيتۋتتارىن قۇرۋ, الماتى قالاسى اۋماعىندا وندىرىستىك پاركتەردى ۇيىمداستىرۋ, كەيبىر كاسىپكەرلەرگە جەكە ءارى شاعىن وندىرىستەرىن ۇيىمداستىرۋلارى ءۇشىن جەڭىلدەتىلگەن نەسيە ۇسىنۋ ەنەدى.
ە. ورازالين پاندەمياعا ءارى جىلدىڭ كۇردەلى بولعاندىعىنا قاراماستان نەسيەلەۋدى كەڭەيتۋ, ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ, ءوندىرىستى, كاسىپكەرلىكتى قولداۋ جانە جۇمىس ورىندارىن ساقتاۋ شارالارىنىڭ الماتى ەكونوميكاسىنا وڭ اسەر ەتكەنىن اتاپ ءوتتى.
ماسەلەن, Qolday كاسىپكەرلىك ورتالىعى 2020 جىلى ىستەرىن جاڭادان باستاعاندارعا, جالپى كاسىپكەرلەرگە 90 مىڭعا جۋىق كەڭەس بەردى. بۇگىنگى كۇنى جالپى سوماسى 42 ميلليارد تەڭگەنى قۇرايتىن 52 جوبا بويىنشا كەڭەستەر بەرىلدى. ء«بىر تەرەزە» قاعيداتى بويىنشا 500-دەن استام رۇقسات قۇجاتتارى ۇسىنىلدى.
ورتالىقتا شوب وكىلدەرىنە ءوز بيزنەسىن دامىتۋعا قاتىستى ءتۇرلى مەملەكەتتىك ورگاندار مەن ۇيىمداردان رۇقسات قۇجاتتارىن الۋ ءۇشىن تەگىن قولداۋ كورسەتىلەدى, سونىمەن قاتار ءتۇرلى قارجى ينستيتۋتتارىندا قارجىنى جەڭىلدىكپەن الۋلارىنا كومەكتەسەدى.
ء«بىز ورىن العان كەمشىلىكتەردى جويىپ, ىستەرىن جاڭادان باستاعان كاسىپكەرلەرگە 5 ميلليونعا دەيىنگى كولەمدەە گرانتتار بەردىك, ولار گرانت العاننان كەيىنگى العاشقى كەزەڭدە ءوز بيزنەستەرىن تەگىن جۇرگىزە الادى. ەكىنشى كەزەڭدە بيزنەس-جوسپارلاردى ازىرلەۋ بويىنشا ءارى زاڭگەرلىك جانە بۋحگالتەرلىك كەڭەستەر كورسەتىلەدى. ەگەر ەكىنشى كەزەڭدە ءوز بيزنەستەرىن دۇرىس جۇرگىزىپ, ونى كەڭەيتۋدى قالاسا, وندا ولار ءبىزدىڭ شاعىن قارجى ينستيتۋتتارىمىزعا جۇگىنىپ, 6%-دىق مولشەرلەمەمەن جەڭىلدەتىلگەن نەسيە الۋلارىنا بولادى», - دەدى ە. ورازالين.
ونىڭ ايتۋىنشا, بۇل ينستيتۋتتار الماتى قالاسى اكىمىنىڭ تىكەلەي تاپسىرماسى بويىنشا جەرگىلىكتى بيۋدجەت قارجىسى ەسەبىنەن گرانتتار كولەمىن ۇلعايتۋ اياسىندا قوسىمشا ەكوجۇيەمەن قامتىلادى.
جالپى, بيزنەسكە قارجىلاي قولداۋ كورسەتۋگە 12,2 ملرد تەڭگە ءبولىندى. قارجىلاندىرۋدى «Almaty Finance» نەسيەلىك ۇيىمى جانە «الماتى» مقۇ جۇزەگە اسىرادى. «Almaty Finance» 500 ميلليون تەڭگەگە دەيىن ءىرى جانە ورتا جوبالارعا نەسيە بەرۋدى قاراستىرادى, «الماتى» شاعىن جانە ميكروبيزنەسكە باعىتتالعان ءارى مۇندا نەسيەنىڭ ەڭ جوعارعى مولشەرى 70 ميلليون تەڭگە دەڭگەيىندە بەلگىلەنگەن.
جالپى العاندا 40-تان استام جوباعا نەسيە بەرىلدى.
ايتا كەتەرلدىگى, بۇل ينستيتۋتتار پاندەميا كەزىندە ءدارى-دارمەكپەن قامتاماسىز ەتۋدى تۇراقتاندىرۋ پروتسەسستەرىنە دە قاتىستى. مىسالى,وسى قارجى ينستيتۋتتارى تاراپىنان بولىەگەن 12,2 ملرد تەڭگەنىڭ 4 ميللياردى الماتى قالاسىنداعى ءىرى ديستريبيۋتەرلىك كومپانيالارعا, مەديتسينالىق زاتتار مەن ءدارى-دارمەكتەردى جەتكىزۋشىلەرگە بەرىلدى.وسى ورايدا تۇراقتاندىرۋ قورىن ۇيىمداستىرۋ يدەياسى تۋىندادى. ءتىپتى, ونى ەلىمىزدىڭ وزگە وڭىرلەرى دە ءىلىپ اكەتىپ, ۇتىمدى پايدالانا باستادى. قارجىنىڭ قالعان بولىگى — 60%-عا جۋىعى وڭدەۋ ونەركاسىبى سالاسىنداعى جوبالارعا جۇمسالدى.
وندىرىستىك پاركتەردى ۇيىمداستىرۋ تەتىگى دە ويداعىداي جۇمىس ىستەي باستادى. وسى ورايدا ماقسات قالالىق اكىمدىك ءىرى بيزنەسكە بوس عيماراتتار مەن قۇرىلىستاردى قالپىنا كەلتىرۋگە نەمەسە جاڭا ورىن سالۋى ءۇشىن 6%-بەن جەڭىلدەتىلگەن نەسيە بەرەدى.
«مۇندا وسى جوباعا قوسىمشا رەتىندە وندىرىستىك پاركتەر رەزيدەنتتەرىنىڭ جىلىنا 2% -دىق مولشەرلەمەمەن نەسيە بەرۋ مۇمكىندىگى قاراستىرىلعان. بۇل — قر بالاماسى جوق اكتسيا. ءبىز بۇگىنگى كۇنى وسىنداي ءۇش جوبانىڭ ويداعىداي جۇمىس جاساپ جاتقانىن ماقتانىشپەن ايتا الامىز. ءۇش جوبا تولىعىمەن جابدىقتالعان, ىستەرىن جاڭا باستاعان كاسىپكەرلەر وسى وندىرىستىك ورىنداردى جالعا الدى. بۇلاردان وزگە, ءبىز يندۋستريالىق ايماقتا وسىعان ۇقساس وندىرىستىك پاركتەردى قۇرۋ ءۇشىن جالپى الاڭى 40 مىڭ شارشى مەتر بولاتىن 4 جەر ۋچاسكەلەرىن قوسىمشا بولدىك. بارلىق قۇجاتتاما, ەرەجەلەر ازىرلەندى جانە قابىلداندى. بۇگىنگى كۇنى يندۋستريالىق ايماقتاعى 4 ءوندىرىس پاركىنە الەۋەتى جوعارى قاتىسۋشىلاردان 50 استام ءوتىنىش كەلىپ ءتۇستى», - دەدى ە. ورازالين.
ە. ورازالين پاندەميا كەزىندە زارداپ شەككە قانداي سالالارعا اكىمدىك تاراپىنان قولداۋ كورسەتىلگەنى تۋرالى ايتا كەلىپ, 2020 جىلى نەسيەلەردىڭ 70%-ىنىڭ ساۋدا مەن قىزمەت كورسەتۋ سالاسىنا بولىەگەنىن اتاپ ءوتتى. ماڭىزدىسى سول, وسى نەسيەلەردىڭ ارقاسىندا بيزنەس اۋقىمى ارتتى جانە قارجى اينالىمى تولىقتى.
