سۇحبات • 15 قىركۇيەك، 2020

كادرلىق رەزەرۆ – ساباقتاستىق جولى

27 رەت كورسەتىلدى

ماكسيم سپوتكاي ەسىمى كوپشىلىككە بۇرىننان تانىس. پاۆلودار وبلىسىنداعى اقسۋ قالاسىنىڭ تۋماسى، تاۋەلسىزدىكتىڭ ءتول كۇرداسى ماكسيم بۇعان دەيىن Nur Otan پارتياسىندا، پرەزيدەنت اكىمشىلىگىندە ەڭبەك ەتتى. ومبى قالاسىنداعى تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتتە وقىپ جۇرگەن كەزىندە كورشى ەلدە قازاق تىلىنەن ساباق بەرىپ، مادەني-تانىمدىق گازەتتى باسقارعان ول بۇگىندە پارلامەنت سەناتى اپپاراتى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى بولىپ قىزمەت ەتەدى. پارلامەنتكە جاڭا ماقساتتار مەن تىڭ يدەيالاردى ارقالاپ كەلگەن جاس ماماندى پرەزيدەنتتىڭ كادرلىق رەزەرۆى، مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسى تۋرالى اڭگىمەگە تارتقان ەدىك.

– بىلۋىمىزشە، ءسىز بۇعان دەيىن دە مەملەكەتتىك باسقارۋ سالاسىندا قىزمەت ەتتىڭىز. بۇل جوبادا باعىڭىزدى سىناۋعا نە تۇرتكى بولدى؟

– پرەزيدەنتتىڭ كادرلىق رەزەر­ۆى جاساقتالاتىنى تۋرالى مەملە­كەت باسشىسى ءوزىنىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىندا ايتىپ وتكەن-ءدى. ودان كەيىن الەۋمەتتىك جەلىلەردەن، باق-تان ەستىپ ءجۇردىم. بۇل جوبانىڭ ەرەكشە ەكەنى انىق. مەنىڭشە، پرەزي­دەنتتىڭ كادرلىق رەزەرۆى مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىن جاڭا دەڭگەيگە شىعارىپ، سەرپىن بەرەتىن باستاما. ءوز ءىسىن بىلەتىن، تاجىريبەلى جاس­تار ەش­قاشان ارتىق بولمايدى. سون­دىقتان بۇل باستامادا ءوزىمدى سىناپ كورۋگە بەل بۋدىم. قاي سالادا بولسىن جاڭا كوزقاراس، جاڭا لەپ قاجەت. 

جوعارىدا ايتىپ وتكەنىمدەي، بۇل – تىڭ باستاما. ىرىكتەۋدىڭ بىرنە­شە كەزەڭىنەن وتكەننەن كەيىن وزىمە كوڭىلىم تولا باستادى. ويتكەنى ىرىكتەۋ كەزەڭى وڭاي بولعان جوق. ءتىپتى كوپتىڭ سىنىنا ىلىككەن تەستىلەۋدىڭ  ءوزى ارنايى دايىندىقتى قاجەت ەتتى. پرەزيدەنتتىڭ باستاماسىمەن قۇرىلعان توپقا ءوتۋ، ونىڭ مۇشە­سى بولۋ – ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك. مەم­لەكەت باسشىسىنىڭ ءوزى دە رەزەرۆ­شىلەرمەن كەزدەسكەندە ايرىقشا سەنىمىن ءبىلدىردى. ەكىنشى جاعىنان قارا­ساق، كادرلىق رەزەرۆ – مۇمكىندىك، الەۋ­مەتتىك ليفت. رەزەرۆشىلەر قاتارىندا بۇعان دەيىن ۇستازدىق ەتكەن، جەكە كاسىپپەن اينالىسقان ازاماتتار بار. بارلىعىمىز بە­رىل­گەن مۇمكىندىكتى پايدالانىپ، ءوزىمىزدى جاقسى قى­رىمىزدان كور­سەتىپ، بىلىكتى مامان ەكەنىمىزدى دا­لەل­دەپ، ەل كەلەشەگىنىڭ كەمەل بولۋىنا ۇلەس قوسا الامىز. باع­دار­لاماعا قاتىسۋشىلاردىڭ ءبىرى مەريتوكراتيالىق جولمەن قىز­مەتتە وسەمىن دەسە، ەندى ءبىرى جا­ڭا ءبىلىم ىزدەپ كەلدى. ويتكەنى رەزەرۆ­شىلەر مەملەكەتتىك باسقارۋ اكا­دەمياسىنداعى دارىستەرگە قاتىسا الادى.

رەزەرۆ مۇشەلەرىنىڭ ارقايسىسى بىلىكتى، ءبىلىمدى ازاماتتار. بارىنەن بۇرىن ولاردىڭ مىنەزىنە توقتالعىم كەلەدى. ۇلت كوسەمى ءاليحان بوكەيحان «ەلگە قىزمەت ەتۋ بىلىمنەن ەمەس، مىنەزدەن» دەگەندەي، رەزەرۆشىلەردىڭ بويىنان پاراسات، نامىس كورە الدىم. وسىنداي ازاماتتاردىڭ اراسىندا، قاتارىندا بولۋدىڭ ءوزى مەن ءۇشىن مارتەبە.

– كادرلىق رەزەرۆتىڭ بولاشاعى تۋرالى نە ايتاسىز؟ سىزدىڭشە جوبا جالعاسىن تابا ما؟

– ەڭ الدىمەن، بۇل باستامانى دۇرىس ءتۇسىنۋىمىز كەرەك. كوبى كادرلىق رەزەرۆتى جاستاردى جوعارى لاۋازىمدارعا تاعايىنداۋ دەپ ۇعادى. ول تەك جاستاردىڭ باعىن سىناۋعا بەرىلگەن جول، مۇمكىندىك. ال ونى كىمنىڭ قالاي پايدالانارى ءوز قولىندا. رەزەرۆتى شىن مانىندە رۋحى بيىك، پاتريوت جاستاردىڭ توبى دەر ەدىم.

مەملەكەتتىك ورگانداردا ءبىلىمدى، جالىندى جاستار از ەمەس. بۇل جول­داعى جاستارعا جۇكتەلگەن مىندەت – ەسكى جۇيەگە سەرپىن بەرۋ، جاڭالىق اكەلۋ. ۋاقىتتىڭ ءوتىپ، زاماننىڭ وزگە­رەتىنىن ايتىپ جاڭالىق اشپا­سىم انىق. دەگەنمەن بۇل قاي ىسكە بولسىن جاڭاشا كوزقاراستىڭ قاجەت ەكە­نىن ەسكە سالادى. كادرلىق رەزەرۆ – ساباقتاستىقتىڭ جولى. ۇلكەن ماق­ساتتار قويا الاتىن ارمانشىل جاس­تارعا وسى سالانىڭ جىلىگىن شاققان مايتالماندارىنان ۇيرەنە وتىرىپ، ءوز يدەيالارىن ۇسىنۋعا بەرىلگەن مۇم­كىندىك.

سوندىقتان، مەنىڭ ويىمشا، جوبا جال­عاسىن تاۋىپ، وسى ىرىكتەلگەن 300 جاسپەن شەكتەلمەيدى. بىلاي قاراساڭىز، سەرپىن قاي سالاعا دا قاجەت. مادەنيەت، سپورت، ەكونوميكا سالاسى دا جاڭعىرۋدى قاجەت ەتەدى.

– بۇگىنگى قىزمەتىڭىزدە قانداي مىندەتتەرگە جاۋاپتىسىز؟ زاڭ شى­عا­رۋشى ورگانعا قانداي جاڭا لەپ اكەل­مەككە نيەتتىسىز؟

– پارلامەنت سەناتىنىڭ ەڭ نەگىز­گى ماقساتى – پرەزيدەنت قاسىم-جو­مارت توقاەۆتىڭ جولداۋىنىڭ ىسكە اسۋى ءۇشىن ساپالى زاڭدارمەن قام­تاماسىز ەتۋ. ەلدەگى وزەكتى ماسە­لەلەردى شەشۋ جولىندا سەنات اپپاراتى دا، دەپۋتاتتىق كورپۋس تا بىر­لەسىپ جۇمىس ىستەپ جاتىر.

قازىر ازاماتتار كوپ ماسەلەنى الەۋمەتتىك جەلىلەردە اشىق ايتىپ، نازار اۋدارتىپ ءجۇر. ساياساتكەرلەر مەن ساراپشىلار دا بىرقاتار پروب­لەمانىڭ باسىن اشۋدا. بۇل بۇرىن بولماعان ءۇردىس. ەندىگى كەزەكتە حا­لىق­پەن تىعىز بايلانىس ورناتىپ، ولارمەن بايلانىسقا شىعۋدى ماقسات ەتىپ وتىرمىز.

قازىرگى قىزمەتىمدە باق-پەن بايلانىس، حالىقارالىق قاتىناس پەن اقپاراتتىق تالداۋعا جاۋاپتىمىن. سەنات جۇمىسىنىڭ باق-تا جاريالانۋى، سەنات سپيكەرىنىڭ ەلشىلەرمەن كەزدەسۋلەرى مىندەتىمە كىرەدى. زاڭ قابىلداۋ – كۇردەلى پروتسەسس. بۇل رەتتە پالاتالار باسشىلارىنا، دەپۋ­تاتتارعا ساپالى اناليتيكا كەرەك. سول سەبەپتى ەلدە تالقىلانىپ جات­قان ماسەلەلەردى زەرتتەپ، وعان قاتىستى دەرەكتەر دايىنداۋ كەرەك. ونىمەن قوسا سەنات توراعاسى ماۋلەن اشىمباەۆ – الەمدىك جا­نە ءداستۇرلى دىندەر ليدەرلەرى سەزى حاتشىلىعىنىڭ باسشىسى. سوندىقتان سەزد جۇمىسىنا قاتىس­تى ماسەلەلەر بويىنشا دا جۇمىس ىس­تەيمىز.

– پرەزيدەنتتىك رەزەرۆتىڭ مۇشە­لەرى ءبىر-بىرىمەن بايلانىستا ما؟ جوباعا قاتىسقان ازاماتتار ءبىرىن- ءبىرى قولداپ تۇراتىن شىعار؟

– رەزەرۆشىلەرمەن كەزدەسىپ تۇرامىز. ءبىزدىڭ كەزدەسۋلەرگە پرە­زي­دەنتتىڭ كومەكشىسى ەرلان قارين كەلىپ تۇرادى. ءبىز ەلدەگى پروبلەمالاردى تالقىلاپ قانا قويماي، ونى شەشۋ جولدارىن ورتاعا سالامىز. مەم­لەكەتتىك ورگان باسشىلارىنا ۇسى­نىستارىمىزدى جەتكىزەمىز. بۇل فورمات ءالى دە جالعاسىن تابادى دەگەن ويدامىن. ارينە، ءار جۇيەدە شەشىلمەگەن ماسەلەنىڭ بولاتىنى ءسوزسىز. ادامداردىڭ ەكى ءتۇرى بار دەپ ەسەپتەيمىن. ءبىرى پروبلەمالاردى قابىلداپ، ەشتەڭە وزگەرمەيدى دەپ ۇيعارسا، ەكىنشى توپ پروبلەما انىقتالعان بويدا شەشۋ جولدارىن ىزدەيدى. مەنىڭ پايىمىمشا، رەزەرۆتەگى ازاماتتار ەكىنشى توپتان. 

باق-تا رەزەرۆشىلەردىڭ جاقسى قىز­مەتتەرگە تاعايىندالعانى تۋرا­لى ءجيى جازىلىپ ءجۇر. ءبىرى پرەزي­دەنت اكىمشىلىگىندە، ءبىرى ءتۇر­لى مينيستر­لىكتەرگە، ءبىرى ۇلكەن كومپانيالارعا قىز­مەتكە ورنالاسقان. مەنىڭشە، بۇل – ەندى ءوسىپ كەلە جاتقان ۇرپاققا موتيۆاتسيا. جاستاردى ەلگە پايدالى بولۋعا ىنتالاندىرادى، باسقارۋ جۇيەسىنە جاڭالىق الىپ كەلۋدىڭ مۇمكىن ەكەنىنە دالەل دەپ ەسەپتەيمىن.  مۇنداي باستامالار مىندەتتى تۇردە جالعاسىن تابۋى كەرەك.

– اڭگىمەڭىزگە راحمەت.

 

اڭگىمەلەسكەن

سۆەتلانا عالىمجانقىزى،

«Egemen Qazaqstan»

 

سوڭعى جاڭالىقتار

ۆيرۋس مۋتاتسياعا ۇشىرادى

كوروناۆيرۋس • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار