fcordabasy.kz
22 ويىنشىنىڭ 17-ءسى لەگيونەر!
«ايتا ايتا التايدى, جامال اپام قارتايدى», دەمەكشى ءبىز ايتقالى تۇرعان ماسەلە بىزگە دەيىن دە تالاي رەت كوتەرىلگەن-ءدى. بىراق مىنا دەرەك ەشكىمدى دە بەيجاي قالدىرماسى انىق.
1 شىلدەدە 3-تۋر اياسىندا وتكەن 5 كەزدەسۋدى باستان-اياق كورىپ شىقتىق. بايقاعانىمىز, الاڭداعى لەگيونەرلەردەن كوزىڭ سۇرىنەدى جانە ولاردىڭ «شەبەرلىكتەرىنە» قارنىڭ اشادى.
انشەيىندە قازاقتىڭ قايماعى بۇزىلماعان وڭتۇستىكتىڭ وزىندە فۋتبول تاماشالاساڭىز, شەتەلدە وتىرعانداي بولاسىز. ءبىز ارينە, ويىن مانەرىن ەمەس, ويىنشىلار قۇرامىن ايتىپ وتىرمىز. شىمكەنتتىڭ «ورداباسى» كومانداسى قاراعاندىنىڭ «شاحتەرىمەن» بولعان كەزدەسۋدە نەگىزگى قۇرامعا 7, ەكىنشى تايمدا تاعى 2 لەگيونەردى الاڭعا شىعاردى. كەزىندە ورداباەۆ, پەحلەۆانيدي, كەنجەباەۆ, مۇساتاەۆ, قاراقۇلوۆتاي ەلگە تانىمال اياقدوپ شەبەرلەرى شىققان وڭىردە الاڭعا 11 ويىنشىنىڭ 9-ىن وزگە ەلدىڭ ازاماتتارىنان شىعاراتىنداي باستارىنا نە كۇن تۋدى ەكەن؟ وڭتۇستىكتە دوپتى ءتاۋىر تەبەتىن 11 قازاق تابىلمادى دەگەنگە كىم سەنەدى؟ ماسەلەنىڭ شەشىمى جوق ەمەس, ارينە. تەك ونى تىڭدار قۇلاق بولسا. بۇگىندە وزگە كوماندالاردا اجەپتاۋىر ناتيجە كورسەتىپ جۇرگەن تۇڭعىشباەۆ, سۇيىمباەۆ (ەكەۋى دە «قايرات»), نۇرعاليەۆ («توبىل»), جۇماحانوۆ («وقجەتپەس») سەكىلدى جەرگىلىكتى فۋتبولشىلاردى قايتا شاقىرسا, كوماندانىڭ ماقساتىن ايقىنداپ, العا قويعان جوسپاردى ورىنداۋعا بولار ەدى.
2013 جىلى ەۋروپا ليگاسىنىڭ توپتىق كەزەڭىندە سىنعا تۇسكەن «شاحتەردىڭ» نەگىزگى قۇرامىندا سول كەزدە 5-6 لەگيونەر عانا دوپ تەبەتىن. ال «ورداباسىمەن» وتەتىن ويىنعا وزگە ەلدىڭ 9 ازاماتىن نەگىزگى قۇرامعا شىعارۋعا كەنشىلەر كومانداسى قىمسىنعان جوق. بۇل ازداي ەكىنشى تايمدا تاعى ءبىر شەتەل فۋتبولشىسىن قوسىپ قويدى.
«قايراتىم» دەپ مەن ءجۇرمىن, قايرات قىلماي سەن ءجۇرسىڭ...», دەپ ءابدىلدا تاجىباەۆ ايتقانداي, بۇگىندە وڭتۇستىك استانانىڭ باس كومانداسى چەمپيوناتتا كوش باستاپ تۇرعانىمەن, ولار دا نەگىزىنەن لەگيونەرلەرگە كوبىرەك سەنىم ارتادى. «جەتىسۋ» كومانداسىن 3:0 ەسەبىمەن ويسىراتا جەڭگەن الەكسەي شپيلەۆسكي جاتتىقتىراتىن ۇجىم نەگىزگى قۇرامعا 7 لەگيونەردى قوسىپتى. ونىڭ قارسىلاسى «جەتىسۋ» دا وزگەلەردەن قالىسپاي, الاڭعا 8 شەتەل ويىنشىلارىن شىعاردى.
ءبىر كەزدەرى «جەتىسۋدان» بولەك الماتى وبلىسىنان ءبىرىنشى ليگادا «قاراساي ساربازدارى», «سۇڭقار», «ىلە-ساۋلەت» دەگەن قازاعى كوپ كوماندالار بولدى. سول ۇجىمداردان نەبىر جاس فۋتبولشىلار تۇلەپ ۇشتى. قارجى تاپشىلىعىنا بايلانىستى اتالعان كلۋبتار جابىلماعاندا, بۇگىندە جەتىسۋلىقتار مۇنداي حالدە بولماس پا ەدى دەيدى ءبىر ويىمىز.
الاڭداعى نەگىزگى 22 ويىنشىنىڭ 17-ءى لەگيونەر! تاعى ءبىر شەتەلدىك ويىنشى ەكىنشى تايمدا دوپ تەپتى. بۇل – «قىزىلجار» مەن «وقجەتپەس» اراسىنداعى كەزدەسۋدە تىركەلدى. بەينە ءبىر قازاقستان فۋتبولىن ەمەس, «لەگيونەرلەر سايىسىن» تاماشالاپ وتىرعانداي كۇي كەشەسىز. «تاراز» كومانداسى دا «قايسارمەن» بولعان ويىندا 7 لەگيونەردى الاڭعا شىعارىپتى.
الاڭعا 3 لەگيونەردەن عانا شىعارعان «قايسار», «توبىل» جانە «كاسپي» كوماندالارىنىڭ جەرگىلىكتى فۋتبولشىلارعا كوبىرەك سەنىم ارتاتىنى كوڭىلىمىزگە ءسال-ءپال جۇبانىش بولىپ تۇر.
«...ۆيچ»-تەرسىز كۇنىمىز قاراڭ با؟
كوسوۆيچ (چەرنوگوريا), ميكانوۆيچ (حورۆاتيا), دۋگاليچ (سەربيا, «قايراتتىڭ» كاپيتانى), جيۆكوۆيچ, اداموۆيچ (ەكەۋى دە سەربيا). بۇلار بالقان تۇبەگى كومانداسىنىڭ ويىنشىسى دەپ ويلاساڭىزدار, قاتتى قاتەلەسەسىزدەر. بۇل «قايرات» پەن «جەتىسۋ» كلۋبتارىنىڭ «شەبەرلەرى».
بايقاساڭىزدار, حالىقتىق كوماندا «قايراتتىڭ» ءوزى كاپيتاندىق جاۋاپكەرشىلىكتى لەگيونەردىڭ موينىنا جۇكتەي سالىپتى. قوسالقى قۇرامداعى ويىنشىلاردى قوسا ەسەپتەگەندە شامامەن 18 ادامنىڭ ىشىنەن كاپيتاندىققا لايىق ءبىر قازاقستاندىق فۋتبولشىنىڭ تابىلماعانى قالاي؟
كەزدەسۋ بارىسىندا الماتىلىقتار ساپىندا لەگيونەرلەردەن تەك نەبويشا كوسوۆيچ قانا كوزگە ءتۇستى. ال قالعان «...ۆيچ»-تەر مەن لەگيونەرلەر الاڭدا قۇر جۇگىردى دەمەسەڭىز, مىقتى ويىن كورسەتتى دەي المايمىز. كوزدەرىندە نامىس وتى دا, ويىندارىندا قايسارلىق مىنەز دە بايقالمايدى. جۇكتەلگەن مىندەتكە ءجۇردىم-باردىم قارايتىن سەكىلدى.
وزگە ۇجىمداردا دا «...ۆيچ»-تەر تولىپ ءجۇر. «تاراز» – بركيچ, پۋنوشەۆاتس (ەكەۋى دە سەربيادان), چادجەنوۆيچ, بولەۆيچ (ەكەۋى دە چەرنوگوريادان). «ورداباسى» – سيمچەۆيچ (سەربيا), مەحانوۆيچ (بوسنيا جانە گەرتسەگوۆينا). «قىزىلجار» – دەليچ (چەرنوگوريا). «وقجەتپەس» – ستويانوۆيچ (سەربيا, كوماندا كاپيتانى), وبرادوۆيچ – (چەرنوگوريا), «كاسپي» ميلوشەۆيچ (سەربيا). 3-تۋر اياسىنداعى ويىنعا «استانا» عانا الاڭعا شىقپادى. ەلوردالىق كلۋبتا دا سەربيا, حورۆاتيا, چەرنوگوريا ەلدەرىنەن كەلگەن ويىنشىلار بار. سونداي-اق قازاقستاننىڭ 5 دۇركىن جەڭىمپازى پاۆلوداردىڭ «ەرتىس» كومانداسى بانكروت دەپ تانىلىپ, چەمپيوناتتى جالعاستىرۋدان باس تارتتى. ايتپەسە بۇل كلۋبتا دا لەگيونەرلەر جەتەرلىك ەدى.
قازاق باپكەرى جوق چەمپيونات
لەگيونەرى كوپ چەمپيوناتتا تيىسىنشە شەتەلدىك باپكەرلەر دە مولىنان بولادى ەكەن. مۇنداي جاعداي تەك بىزدە ەمەس, وزگە انگليا, يسپانيا, گەرمانيا ىشكى بىرىنشىلىكتەرىندە دە سولاي. الايدا بۇل ەلدەردىڭ كوماندالارى جىل سايىن چەمپيوندار ليگاسى مەن ەۋروپا ليگاسىندا اتوي سالىپ, ءوز كۇندەرىن ءوزى كورىپ جۇرگەن ۇجىم ەمەس پە؟ تاماشا جەتىستىككە جەتىپ, مول قارجى تاۋىپ جاتسا, كىم سىناسىن كوماندانى؟! ال بىزدە كەرىسىنشە. «قايراتتان» باسقا پرەمەر-ليگادا ونەر كورسەتەتىن كلۋبتاردىڭ بارلىعى جەرگىلىكتى نەمەسە مەملەكەتتىك بيۋدجەتتەن قارجىلاندىرىلادى.
ال ەندى مىنا «قىزىققا» قاراڭىز. «قايرات», «استانا», «قايسار», «ورداباسى», ءتىپتى بيىل عانا جوعارى توپقا قوسىلعان «قىزىلجار» مەن «كاسپي» شەتەلدىك مامانعا يەك ارتىپ وتىر. ال قالعان 5 كوماندانى قازاقستاندىقتار جاتتىقتىرادى. الايدا ءبىزدى قىنجىلتاتىنى چەمپيوناتتا ونەر كورسەتەتىن 11 ۇجىمدا بىردە-ءبىر قازاق باس باپكەرى جوق.
ءبىر كەزدەرى بايمۇحامەدوۆ, سەردالين, بايسەيىتوۆ, بايسۋفينوۆ, قوجابەرگەنوۆ, مازباەۆ, ءپىرىمجانوۆ سەكىلدى بىلىكتى ماماندار پرەمەر-ليگا كوماندالارىن جاتتىقتىرعان ەدى. بىراق اتتەگەن-ايى سول, سپورت فۋنكتسيونەرلەرى تالانتتىلاردى دەر كەزىندە قولداي بىلمەيتىن سەكىلدى. ولارعا تەك بۇگىنگى ناتيجە كەرەك. ايتپەسە جىل سايىن فۋتبولعا دەپ ميللياردتاپ بولگەن قارجىنىڭ ەڭ بولماعاندا 20-30 پايىزى بىلىكتى مامان دايارلاۋعا جانە بالالار فۋتبولىن دامىتۋعا باعىتتالسا, مۇنداي ماسەلە بولماس ەدى. سوندىقتان دا تەك بۇگىنمەن ءومىر سۇرەتىن فۋتبول ماڭىنداعى شەنەۋنىكتەرگە وكپە ارتۋدان باسقا قولدان كەلەر قايران جوق.
قارجى قازاقتىكى. بىراق سونىڭ قىزىعىن باسقالار كورەدى. لەگيونەرلەر مەن شەتەلدەن شاقىرىلعان باپكەرلەر. نەگە؟ بىزدە بىلىكتى باپكەرلەر از با؟ الاش وعلاندارى دوپ تەبە الماي ما؟ الدە فۋتبول فۋنكتسيونەرلەرى لەگيونەرلەرمەن جاقسى ءتىل تابىسا الا ما؟ بار ماسەلە وسىندا ءتارىزدى...
الماس ماناپ,
«Egemen Qazaqstan»