ارقاعا اتى ءمالىم اقان سەرىنىڭ جۇرتپەن بىرگە جاز جايلاۋعا شىقپاي, قىستاۋدا قالۋى – جۇرەگىن سىزداتقان جارا مەن نالا. ىشتەگى الاي-دۇلەي بۇرقانىستان تۋعان بۇل جىراقتاۋ – قۇلاگەردەي تۇلپاردى قولدان ءسۇرىندىرىپ, مەرت قىلعان قاراۋلارعا, ادام اتىن بىلعاعاندارعا دەگەن اشۋ-ىزا, وكپە-مۇڭ. مۇنى استە ومىردەن باز كەشۋ, تۇڭىلۋگە بالاۋعا بولمايدى. بۇل بايلامدى «جاقسىلىقتان جاماندىق اسىپ كەتتى, بوي باعىپ تۇرۋ ارتىق كەلسە شاماڭ» دەگەن سەرىنىڭ ءسوزى دە اقتاپ تۇر.
ءدال وسى كەپ قازاقتىڭ قابىرعالى قالامگەرى مۇحتار ماعاۋيننىڭ «سارى قازاق» شىعارماسىنداعى بەتپاقدالادا بۇكىل قىزىل جۇيەدەن بەزىنىپ, عۇمىر كەشەتىن كەيىپكەرىنە, «شاقان شەرى» شىعارماسىنداعى جۋاننىڭ جارلىعا كورسەتكەن قورلىعىنا قارسى كەلىپ, قالىڭ قامىستى كەزە بالقاشتىڭ نۋىنان تارعىل جولبارىستى اۋلاپ كەتەتىن ادامنىڭ شەرىسىنە, كورنەكتى جازۋشى ورالحان بوكەيدىڭ «ارداق» اتتى اڭگىمەسىندەگى ىشىنە قاسىق اينالمايتىن قىزعانشاق اعايىننان اۋلاقتاپ, ايدالادا تۇراتىن ۇيەلمەنگە دە ورتاق, ءومىردىڭ ءوز بايانىن العاندا, سايات قورانى ساعالاعان شاكارىمگە دە, ياسنايا پولياناعا كەتىپ قالعان تولستويعا دا ورتاق. بۇل كەيىپ – كەيىس, الگىندە ايتقانداي, قاۋىمعا ارقاسىن بەرۋ.
وسى ءسوزدى بۇگىندە «وقشاۋلانۋ» تەرمينىنىڭ الماستىرعانىنا كۋا بولىپ وتىرمىز. «جۇرە بەرسەڭ, كورە بەرەسىڭ» دەگەن وسى-داعى. الايدا «بيتكە وكپەلەپ, تونىن وتقا جاعاتىن» بۇرىنعىنىڭ بەت كورىسپەۋى بولەك تە, قازىرگى قاشىقتان قالىپتاسىپ كەلە جاتقان قارىم-قاتىناستىڭ قىرى مۇلدە باسقاشا. بىرىندە جان جاراسى بولسا, بىرىندە ءتان جاراسى. قازاق ء«تانى ساۋدىڭ – جانى ساۋ» دەگەن, ءتاننىڭ ساۋلىعىندا دۇنيەنىڭ ديدارى ك ۇلىپ تۇراتىنىن ەندى باعامداپ جاتىرمىز.
7 ميلليارد ادامنىڭ وقشاۋلانۋى وراسان جالعىزدىق سىقىلدى. وماقاستىراتىن وبادان, ىنگە تىعاتىن ىندەتتەن مەگاپوليستەردەگى ازان-قازان شۋ ساپ تىيىلدى, كۋرورتتار مەن مەيمانحانالار قاڭىراپ بوس قالدى. جارتى جىلدا جەر-جاھانعا جەلدەي ەسىپ تاراعان جەگى ەلدەردىڭ ەكونوميكاسىن دا جەمىرىپ بارادى. ويتكەنى كارانتين شارالارى كاسىپكەرلىكتىڭ قۇلاشىن جازۋىنا مۇمكىندىك بەرمەي وتىر.
امەريكالىق ءدىلمار كاسىپكەر روبەرت كيوساكي تاياۋداعى ءبىر سوزىندە كارانتيننىڭ ادامزات تاريحىندا الەم ەكونوميكاسىنىڭ استىن ۇستىنە كەلتىرەتىن ەڭ جويقىن كۇيرەۋدىڭ كىرىسپەسى ەكەنىن ايتتى. ويتكەنى ميلليونداعان ادام جۇمىسسىز قالدى, ميللياردتاعان ادام ۇيىندە وتىر. كوپ جەر جابىق نەمەسە شەكتەۋ ەنگىزىلگەن. ال كەيبىر زەرتتەۋلەر بويىنشا, ادامداردىڭ 80 پايىزى وزدەرىنىڭ اتالعان جۇقپالى دەرتتى باسىنان وتكەرگەنىن اڭداماي دا قالعان سياقتى. سەبەبى قازىر ۆيرۋستىڭ ميلليونداعان اعزادا تۇرلەنگەنى سونشالىق, باستاپقى كورىنىسىنەن باسقاشا سيپات الا باستادى. سيمپتومسىز سىرقاتتانۋ پايدا بولدى, تۇماۋ دەپ تۇتىلعاندار دا جەتەرلىك. ياعني ۇيدە وتىرعان ادامدار ەڭ نەگىزگى كارتينادان بەيحابار. بۇل – يممۋنيتەتتى بەيىمدەۋ. يممۋنيتەتتى بەيىمدەۋ دەگەندە ەسكە تۇسەدى, ەرتەدە ەۋروپالىقتار جاڭا قۇرلىقتاردى اشىپ جاتقاندا, جەرگىلىكتى ۇندىستەر وت قارۋدان بولەك, وباداي جاپىرعان جۇقپالى اۋرۋلاردان قىرىلعانى بەلگىلى. ويتكەنى ولاردا ەۋروپادا كەڭىنەن تاراعان جەڭىل-جەلپى جۇقپالى اۋرۋلارعا قارسى يممۋنيتەت تە, ءدارى-دارمەك تە جوق ەدى. بۇگىندە بۇكىل الەم ۇندىستەردىڭ جاعدايىن كەشكەندەي...
سوندىقتان سالاماتتىلىق سالتىنا سالعىرت قارايتىندار مەن سىرقات, سوسىن جاسى كەلگەن جاندارعا قاتەرلى دەلىنگەن ۆيرۋسقا قارسى تۇرۋ ءۇشىن يممۋنيتەت قالىپتاستىرۋ قاجەت. الايدا قوعامنان تىس قالعان, قازىرگى تىلمەن ايتقاندا «وقشاۋلانعان» جاندا يممۋنيتەت قالىپتاسا قويمايدى. ءبىر عانا جولى بار – ادامزات نەعۇرلىم كوپتەپ اۋىرعان سايىن, سوعۇرلىم يممۋنيتەت بەيىمدەلەتىن كورىنەدى.
بۇۇ مالىمدەگەندەي, بۇل كەزەڭدە ۆيرۋستان ەمەس, كارانتيننىڭ سالدارىنان – جۇمىسسىزدىق دۇربەلەڭىنەن, اشتىقتان, بەيمازالىق پەن ۇرەيدەن زارداپ شەگەتىندەر الدەقايدا باسىم بولماق. ماسەلەن, 30-دان استام ەلدە ىشەر اسقا زارۋلىك تۋادى دەگەن بولجام بار. شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىك كۇيرەگەن جەردە, سۇيىكتى ءدامحاناڭىزدىڭ ورنىن سيپاپ قالاسىز, McDonalds, KFC سەكىلدى الەمدىك كورپوراتسيالار ءامىرىن جۇرگىزەدى. ال الدا كارانتيننىڭ الدەنەشە تولقىنى قايتالانۋى ىقتيمال. ول دا وسى پلانەتاعا ورتاق كەپ. ەڭ باستىسى, وقشاۋلانۋدا ويلانۋعا مۇمكىندىك بار, وي بەكىگەن تۇستا بويدى دا بەكىتۋگە بولادى.
