تەحنولوگيا • 25 مامىر، 2020

ەلەكتروندى قۇجات كۇشىنە ەنەتىن كەزەڭ

41 رەت كورسەتىلدى

الداعى ۋاقىتتا قازاقستاندىق جۇرگىزۋشىلەر كولىگىن ءتيىستى قۇجاتسىز-اق تىزگىندەي بەرەدى. ەلەكتروندى قۇجات اينالىمىنا قاتىستى جاقسى جاڭالىقتى پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ جالپى وتىرىسىندا ەرلان تۇرعىمباەۆ ايتتى. وعان ءۇن قوسقان تسيفرلىق دامۋ، يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى ءمينيسترى اسقار جۇماعاليەۆ الداعى ۋاقىتتا ەلىمىزدە تسيفرلى قۇجاتتاردىڭ تولىققاندى زاڭدىق كۇشكە يە بولاتىنىن حابارلادى.

ۇرلانعان اۆتوكولىك قىلمىستارىن اشۋ جانە كولىكتەردى قايتارۋ بويىنشا تمد-عا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ كەلىسىمىن راتي­فيكاتسيالاۋ جونىندەگى زاڭ جوباسى ءماجىلىس قابىرعاسىندا تالقىلانعان بولاتىن.

– ءبىز اۆتوكولىك جۇرگىزۋشىسى ءۇشىن بارلىق قۇجاتتاردى وزىمەن بىرگە الىپ ءجۇرۋدىڭ قاجەتى جوق دەگەن نورمانى زاڭ جوباسىنا ەنگىزگىمىز كەلەدى. جەكە كۋالىگى بولسا جەتكىلىكتى، جۇرگىزۋشىگە قاتىستى قالعان دەرەكتەردى پلانشەت ارقىلى ءبىلىپ الامىز. ازاماتتاردىڭ قانداي كولىگى بار ەكەنى، ساقتاندىرۋ ءپوليسىنىڭ اياقتالۋ مەر­زىمى، قانشا رەت سەنىمحات جازىپ بەرگەنى، تەحنيكالىق تەكسەرۋدەن قاشان وتكەنى، قانشا ايىپپ ۇلى بار ەكەنى، ءبارى كورىنىپ تۇرادى. ول ءۇشىن قالتاسىندا جەكە كۋالىگى بولسا جەتكىلىكتى، ارتىق قۇجات تاسىپ ءجۇرۋدىڭ قاجەتى جوق، – دەدى مينيستر.

ەرلان تۇرعىمباەۆتىڭ ايتۋىنشا، پوليتسەيلەر پايدالاناتىن پلانشەت كوشەدە تۇرعان بەينەكامەرالارمەن ينتەگراتسيالاناتىن بولادى.

– ەگەر بايقاپ قاراساڭىز، قازىر ءنومىر­سىز جۇرگەن اۆتوكولىك جوقتىڭ قا­سى. قاجەت­تىلىك تۋعان جاعدايدا، با­قى­لاۋ كا­مە­راسى كەزەكشىگە بەلگى بەرىپ، ارنايى پا­ترۋل قىزمەتى كولىكتى توقتا­تادى. ءنو­­مىر­دى ەشكىم بۇركەي المايدى. ىشكى ىس­تەر مينيسترلىگىنىڭ بازاسىندا ءبارى تىر­كەل­گەن. ەگەر اۆتوكولىكتىڭ ءتۇسى، ءنومىرى ساي­كەس كەلمەسە، وندا ەكىنشى رەت بەلگى بە­رى­لەدى. وسىلايشا كولىك ۇرلىعىنىڭ سانىن بارىنشا ازايتىپ جاتىرمىز، – دەپ ءتۇسىندىردى مينيستر.

مۇنداي جۇيە ەۋروپانىڭ بىرنەشە ەلىندە عانا ەنگىزىلگەن ەكەن. قازاقستان سو­لار­دىڭ تاجىريبەسىن قولدانۋعا كوش­پەك.

ارينە قۇجاتقا قاتىستى نورما تەك قازاقستان اۋماعىندا عانا قول­دانى­لادى. ەگەر باسقا ەلدىڭ تەرريتوريا­سى­نا وتسەڭىز، ءتيىستى قۇجاتتاردىڭ ءبارىن قال­تاڭىزعا سالىپ ءجۇرۋىڭىز كەرەك.

بۇل جاڭالىققا تسيفرلىق دامۋ، يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى ءمينيسترى اسقار جۇماعاليەۆ تە فەيس­بۋك­­تەگى الەۋمەتتىك پاراقشاسىندا ءۇن قوستى.

– ارىپتەسىم ەرلان تۇرعىمباەۆتىڭ ازاماتتارعا تاياۋدا جۇرگىزۋشى كۋالىگى مەن تەحپاسپورتتى وزىمەن بىرگە الىپ ءجۇ­­رۋىنىڭ قاجەتى بولمايتىنى تۋرالى ايت­قانى باستى جاڭالىق بولدى. بۇل شىن مانىندە، كوپتەن كۇتكەن شەشىم. مەم­لە­كەت پەن ازاماتتىڭ ءوزارا تسيفرلى ءىس-قيمىلىن جاقسارتۋعا جاسالعان ۇلكەن قادام. پوليتسەيلەردىڭ جۇرگىزۋشىلەردەن بۇل قۇجاتتاردى تالاپ ەتپەي-اق، ونىڭ بار-جوعىن جسن ارقىلى تەكسەرۋىنە تەحنيكالىق مۇمكىندىكتەر بار. قازىر سە­ناتتا قارالىپ جاتقان «تسيفرلى تەح­نو­لوگيالار تۋرالى» زاڭ جوباسى قابىل­دانعاننان كەيىن، eGov Mobile ءموبيلدى قوسىمشاسىنداعى تسيفرلى قۇجاتتار تولىق زاڭدى كۇشكە يە بولىپ، قاعاز قۇ­جاتپەن بىردەي قولدانىلادى. ياعني ءسىز پو­ليتسيا قىزمەتكەرىنە ءوز كۋالى­گىڭىزدىڭ تسيفر­لى نۇسقاسىن سمارتفون­نان كورسەتە الاسىز، – دەدى اسقار جۇماعاليەۆ.

ونىڭ ايتۋىنشا، ازىرگە موبيلدىك قوسىمشادا 4 ءتۇرلى قۇجاتتىڭ تسيفرلى نۇسقاسى بار: جەكە كۋالىك، بالانىڭ تۋ تۋرالى كۋالىگى، نەكە قيۋ جانە بۇزۋ، اتىن، تەگىن، اكەسىنىڭ اتىن اۋىستىرۋ تۋرالى. تسيفرلىق دامۋ، يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى مينيسترلىگى  مەم­لەكەتتىك ورگاندارعا قوسىمشادا سونداي-اق ستۋدەنتتىك كۋالىك، اسكەري بيلەت، مۇگەدەكتىك تۋرالى كۋالىك، جىلجىمايتىن م ۇلىكتىڭ تەحنيكالىق پاسپورتى جانە تاعى باسقالارى بولۋى ءۇشىن قاجەتتى ينتەگراتسيا جۇرگىزۋدى ۇسىنعان.

– بۇل قۇجاتتاردىڭ موبيلدىك قو­سىمشادا تسيفرلى نۇسقالارىنىڭ بولۋى ازامات ءۇشىن وتە ىڭعايلى بولار ەدى­ دەپ ويلايمىن. سونىمەن قاتار ءبىز مەم­­­لەكەتتىك ورگانداردىڭ ازاماتتان­ تالاپ ەتپەي، وزدەرى الا الاتىن انىق­­­­تاما­لاردان باس تارتۋى جۇمىس­تا­رىن جۇر­گىزۋدەمىز. جوسپار بويىنشا، مەم­لە­كەتتىك ورگاندار جىل سوڭىنا دەيىن 24 اق­پا­راتتىق انىقتامانى الىپ تاستاۋ­عا ۋادە بەردى. ول ءۇشىن ولار ءوز ين­­تە­گرا­­تسياسىن اياقتاۋى، سونداي-اق ءوز رەگ­لا­مەنتتەرى مەن قۇقىقتىق-نور­ماتيۆ­تىك اك­تى­لەردى وزگەرتۋگە ءتيىس، – دەدى اسقار جۇما­­عاليەۆ.

كولىك جۇرگىزۋشى امان بەرىكحاننان بۇل جاڭالىققا قاتىستى پىكىرىن سۇراعان ەدىك.­

– ءمينيستردىڭ ايتقانىن ەستىپ قۋا­­­نىپ قالدىق. 10 جىلدان استام تاجى­ري­­بەم­دە ءبىر مارتە عانا قۇجاتىمدى ۇيدە قال­دى­رىپ كەتكەنىم ءۇشىن جول پوليتسياسى­نان ەس­كەرتۋ العانمىن. دەگەنمەن، ءبىر عا­نا قۇ­جات ۇستاپ جۇرگەن ىڭعايلى بولادى دەپ ويلايمىن. تاعى ءبىر ايتا كەتەر­لىگى، جۇر­گىزۋشىلەر ەندى جول بويىندا ال­­عان ەسكەرتۋىن دە، تولەمىن كەشىكتىرگەن ايىپ­­­پۇلدى دا جاسىرا المايدى. سەبەبى پو­لي­تسەيلەر پلانشەتىنەن بازاعا كىرىپ، جۇر­­گىزۋشىگە قاتىستى بارلىق اقپاراتتى سول جەردە بىردەن بىلەدى. بۇل العاشقىدا ىڭ­عايسىزداۋ بولۋى مۇمكىن، بىراق ۋاقىت وتە كەلە ءبارى تارتىپكە ۇيرەنەتىنى ءسوزسىز، – دەيدى ول.

 

سوڭعى جاڭالىقتار

ۇقساس جاڭالىقتار