ايماقتار • 12 مامىر, 2020

جالدامالى جۇمىسشىلار جارىلقامايدى

472 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

«ۇيدەگى ساۋدانى بازارداعى نارىق بۇزادى» دەگەن بار. بيىل كولدەنەڭنەن كيلىككەن كوروناۆيرۋس تا ءبىراز نارسەگە كەسىرىن تيگىزەيىن دەپ تۇر. مىسالى, جىلدا وسى ۋاقىتتا قىزىلوردادا قۇرىلىس قىزىپ جاتاتىن. مەملەكەتتىك باعدارلاما بويىنشا سالىنىپ جاتقان باسپانالارمەن قاتار قاراپايىم جۇرت تا ءۇي قۇرىلىسىن باستاپ, كوكتەمنەن باستالعان تىرشىلىك قارا كۇزگە دەيىن ءبىر تىنبايتىن. سول قۇرىلىستىڭ باسىندا كوبىنە-كوپ شەتەلدەن كەلگەن جالدامالى جۇمىسشىلار جۇرەتىنى جانە راس ەدى. بيىل ونداي قاربالاس بايقالا قويمايدى.

جالدامالى جۇمىسشىلار جارىلقامايدى

ادەتتە كىم بولسا دا قارجى بار جەردى ۇيىرسەكتەيتىنى بەل­گىلى عوي. ەل تۇرمىسى تۇزەلە باس­­تاعانى سول ەدى بىزگە دە جان-جاقتان اعىلعانداردا ەسەپ بولماي كەتتى. ەكى قولعا ءبىر جۇمىس ىزدەگەندەردىڭ كوبى قۇ­رى­لىس سالاسىن جانداندىردى. ولاردىڭ اراسىندا كىمدەر جوق دەيسىز؟ كوپشىلىگى – كورشى وزبەكستان, قىرعىزستان مەن تاجىكستاننان كەلگەندەر. ءتىپتى كۇنكورىس ءۇشىن سوناۋ قىتايدان سىر بويىن اداسپاي تاۋىپ كەل­گەندەرگە دە تاڭدانعان جوق­پىز. قايتا كەڭقولتىق مى­نەزگە سالىپ, ولارعا مۇسىركەي قا­رادىق. ايتەۋىر, وسى تۇستا قۇ­رىلىس كومپانيالارىنىڭ كوپ­شىلىگى باپ تىلەمەيتىن ارزان جۇمىس كۇشىنە جارىپ قا­لىپ ەدى. سوڭعى 5-10 جىلدا وبلىستا پايدالانۋعا بەرىل­گەن تالاي قۇرىلىستا وسى گاستار­بايتەرلەردىڭ ۇلەسى باسىم ەكە­نىن ەشكىم جوققا شىعارا الماس. ىلكىمدى جىگىتتەردىڭ ءبىرازى وسى تۇستا جالدامالىلاردان بريگادا جاساقتاپ, ۇلكەن نىسانداردى سالۋعا تەندەرلەر ۇتىپ الىپ جاتتى.

ودان بەرىدە شەتەلدىك جال­دامالىلاردىڭ بىزدە جۇ­مىس ىستەۋىنە ەرىك بەرەتىن ەرەجەلەرگە وزگەرىس ەنگىزىلىپ, ءبىر­شاما تارتىپكە كەلتىرىلدى. وسىنىڭ وزىندە دە زاڭدى اينالىپ ءوتىپ, جالدامالىلارعا جە­بەۋشى بولىپ, سول ارقىلى پاي­دا تاپقىسى كەلەتىندەر جەت­كىلىكتى. قازىر شەتەلدەن كە­لەتىندەردى وبلىستىق پولي­تسيا دەپارتامەنتىنىڭ كوشى-قون قىزمەتى باسقارماسى قاتاڭ قاداعالايدى. وسى باسقارما مالىمەتى بويىنشا جىل باسىنان بەرى وبلىس اۋماعىنا كەلگەن 2338 (2019 جىلعى وسى كەزەڭدە – 9380) شەتەل ازاماتى ۋاقىتشا تىركەلگەن. جۇمىس ىستەۋگە كەلگەندەرگە بارلىعى 2087 (بىلتىرعى وسى ۋاقىتتا – 3364) رۇقسات راسىمدەلىپ, ونىڭ ىشىندە وزبەكستان رەس­پۋب­ليكاسىنىڭ 2050 ازاماتى ەل اۋماعىندا ەڭبەك ەتۋدى زاڭ­داستىرعان.

قر اقبتك-ءنىڭ 517-بابىن بۇزعان 404 (2019 جىلى – 1404) شەتەلدىك انىقتالىپ, اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلدى. اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى كودەكستىڭ 518-بابىن بۇزعان 174, شەتەلدىكتىڭ نەمەسە ازاماتتىعى جوق ادامنىڭ ەل اۋماعىندا قىزمەتىن زاڭسىز جۇزەگە اسىرۋىنا جول بەرگەن 11 قازاقستاندىققا اكىمشىلىك شارا قولدانىلدى. باس-اياعى 25 شەتەلدىك رەسپۋبليكا اۋماعىنان شىعا­رىلىپتى.

قازىرگىدەي ۋاقىتتا ولاردىڭ ءوز ەلدەرى اۋماعىنان شىعا قويۋى دا نەعايبىل. بۇل, ەڭ الدىمەن, كيىم مەن ازىق-ت ۇلىكتى بى­لاي قويعاندا جۇمىس كۇشىن دە شەتەل­دەن الدىراتىن بىزگە وڭاي تيمەسى انىق. ارينە, ولاردىڭ كاسىبى جەرگىلىكتى جىگىتتەردىڭ دە قولىنان كەلەدى. بىراق ولار­دىڭ اقىسىن اۋىرسىنعان جۇ­مىس بەرۋشى ءبارىبىر شەكارا اسىپ كەلگەندەردى قولاي كورىپ تۇرادى. ونىڭ ۇستىنە گاستاربايتەرلەردەن بريگادا جاساقتاپ, بيزنەس جاساپ وتىرعاندار ءۇشىن دە بۇل – ءتيىمسىز. بىراق جال­دامالىلاردىڭ شەكتەن تىس كوبەيۋى – جاقسى قۇبىلىس ەمەس. قايبىر جىلى رەسەيدىڭ ەكونوميكالىق ساراپشىلارى ءبىر جىلدا گاستاربايتەر­لەر ەلىنە 10 ملرد اقش دوللارىن اكەتەتىنىن ەسەپتەپ شىعاردى. جالدامالى جۇمىسشى قالتا­سىندا قانشا قازاق تەڭگەسى كەت­كەنى ءبىر اللاعا عانا ايان.

وسى كۇنى مەملەكەت تاراپىنان حالىقتىڭ ەكونوميكالىق بەلسەندى بولىگىن جۇمىسپەن قامتۋ, مامانداردى قايتا دايار­لاۋ, سول ارقىلى شەتەلدەن كەل­گەندەردى ىعىستىرۋ با­عى­­تىندا ءبىراز جۇمىس قول­­عا الىندى. بىزگە وسىنى جال­­عاستىرا بەرگەننەن باس­قا جول جوق. ناپاقا ىزدەپ كەل­­گەن گاستاربايتەرلەردىڭ زاڭ­­دى ءجيى بۇزۋى سىرتتان اعىل­عاننىڭ ءبارى جاقسى نيەت­­پەن كەلىپ جاتپاعانىن كور­سەتەدى. قىسقاسى, جالدا­ما­لى جۇمىس­شىنىڭ جارىلقا­ماي­تىنىنا كوزىمىز جەتتى. ەندى قو­لى التىن قۇرىلىسشىنى ءوزىمىز دايىن­دايىق. قازىرگى زاماننىڭ دا تالا­بى وسى.

 

قىزىلوردا

 

سوڭعى جاڭالىقتار