وسىعان بايلانىستى تاياۋدا پولشادا مىڭداعان ادام شەرۋگە شىعىپ, لازيسكا-گۋرنەدەگى كەن ورنىنا باراتىن تەمىر جولدى جاۋىپ تاستادى. نارازىلاردىڭ تالابى بىرەۋ – رەسەيدەن يمپورتتالاتىن ارزان كومىرگە تىيىم سالۋ.
جۇمىسشىلاردىڭ الاڭداۋىنا نەگىز بار. قازىرگى تاڭدا كومىر ونەركاسىبى – ەلدەگى ەنەرگەتيكانىڭ نەگىزگى كوزى. ەۋروپانىڭ كوپتەگەن ەلىنە جەتكىزىلەتىن «قارا وتىن» پولشادان بارادى. سونداي-اق وسى سالادا ەڭبەك ەتەتىندەر سانى شامامەن 100 مىڭ ادام. الدا-جالدا كومىر ءوندىرىسى تۇرالاپ جاتسا, تالاي تۇرعىن جۇمىسسىز قالماق.
ەۋروپالىق وداقتىڭ 2050 جىلعا ارنالعان كليمات جونىندەگى كەلىسىمىنە سايكەس, ۇيىمعا مۇشە مەملەكەتتەر زياندى گاز بولەتىن وتىن ءتۇرىن قولدانۋدان مۇلدەم باس تارتۋى كەرەك. الايدا پولشا بۇل كەلىسىمنىڭ ۇدەسىنە شىعا المايتىن سەكىلدى. ويتكەنى بۇل سالانى توقتاتۋ ەل ەكونوميكاسىنا وڭاي تيمەيتىنى ايتپاسا دا بەلگىلى.
ەندەشە, اندجەي دۋدا باستاعان شەنەۋنىكتەر كومىر ونەركاسىبىنە قول ۇشىن سوزباسا, جاعداي ۋشىعا ءتۇسۋى ابدەن مۇمكىن. قازىرگى تاڭدا پولشادا «قارا وتىننىڭ» تونناسىن ءوندىرۋ ءۇشىن 70-80 دوللار قاراجات كەتەدى. ال رەسەيدەن كەلەتىن كومىر تونناسىنىڭ قۇنى – 60 دوللار. وسىلايشا, يمپورتتالعان وتىن ەل اۋماعىنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنە جەتكىزىلىپ, وتاندىق كومىر تاۋ بولىپ شاحتالاردا جاتىر.
جاعدايدىڭ قانشالىقتى كۇردەلىلىگى مىنادان بايقالادى. الدىڭعى جىلى پولشادا 19,3 ميلليون توننا كومىر سىرتتان اكەلىنگەن. بىلتىر وتاندىق كەن ورىندارى وندىرگەن 4,5 ميلليون توننا كومىر شاحتادا قالعان. ياعني بۇل كورسەتكىش 2018 جىلمەن سالىستىرعاندا ەكى ەسەگە ارتىپتى.
«پولشا كەنشىلەر توبى» (PGG) كومپانياسىنىڭ كاسىپوداقتار ۇيىمىن باسقارۋشى پرزەميسلاۆ سكۋپيننىڭ سوزىنە قاراعاندا, پايدالانىلماعان كومىر كاسىپورىننىڭ قارجىلىق جاعدايىنا وراسان نۇقسان كەلتىرىپ وتىر. ايتا كەتەرلىگى, PGG – ەۋروپاداعى ەڭ ۇلكەن كومىر وندىرەتىن, 40 مىڭ ادامدى جۇمىسپەن قامتىعان الىپ كومپانيا.
«جىعىلعانعا جۇدىرىق» دەمەكشى, يمپورتتالعان ءونىمنىڭ ارزاندىعىنا اۋا تەمپەراتۋراسى دا قوسىلدى. بىلتىر جەلتوقساندا پولشادا كۇن جىلىندى. حالىق قاڭتاردا دا ساقىلداعان اياز كورگەن جوق. مۇنىڭ ءبارى, ارينە, كومىر ونەركاسىبىنە كەرى اسەر ەتىپ, ءونىم كولەمىنىڭ ازايۋىنا اكەلىپ وتىر.
كومىردەن شىققان وسى داۋ ەل پرەزيدەنتى اندجەي دۋدا باستاعان «زاڭ جانە ادىلدىك» ۇلتتىق پارتياسىنىڭ (PiS) ابىرويىنا نۇقسان كەلتىرمەك. ويتكەنى PiS بيلىككە كەلگەندە ەكونوميكالىق جانە ساياسي باعدارلاماسىندا كومىر ونەركاسىبىنە ەرەكشە كوڭىل بولەتىنىن ايتىپ, ۋادە بەرگەن.
بيىل مامىردا پولشادا پرەزيدەنتتىك سايلاۋ وتپەك. ا.دۋدا ساياسي باسەكەدە تاعى دا باعىن سىناپ كورمەك. سايلاۋدا جەڭىسكە جەتۋ ءۇشىن شاحتەرلەردىڭ قولداپ داۋىس بەرۋى اۋاداي قاجەت.
ەل بيلىگى نارازى شاحتەرلەردىڭ ماسەلەسىن شەشۋ ءۇشىن بارىن سالۋعا كىرىسىپ كەتتى. قازىردىڭ وزىندە ورتالىق كومىر دەپوسى اشىلىپ, ارتىلعان «قارا وتىن» سوندا اپارىلۋدا. اتالعان قويماعا ميلليون توننا كومىر سىيادى. قازىردىڭ وزىندە دەپوعا 300 مىڭ توننا ءونىم جەتكىزىلگەن.
بىراق مۇنداي قادامنىڭ تۇيتكىلدى قالاي شەشەتىنى تۇسىنىكسىز. كومىردى قويماعا جەتكىزۋ, ءتۇسىرۋ, تيەۋ قۇنىن قوسقاندا, ونىڭ تونناسىنىڭ قۇنى جوعارىدا ايتىلعان 70-80 دوللاردان الدەقايدا اسىپ كەتۋى مۇمكىن. قورىتا ايتقاندا, كومىردەن شىققان قارا بۇلت پولشانىڭ باسىنا ءۇيىرىلىپ تۇر.
