..مۇڭىن شاعادى
اۋىز سۋعا جارىماي وتىرمىز
ەسىل اۋدانىنداعى نوۆوۋزەنكا اۋىلى كوپ جىلدان بەرى ساپالى تىرشىلىك ءنارىنىڭ زارىن تارتىپ كەلەدى. انا ءبىر جىلدارى تۇرعىنداردى تازا اۋىز سۋمەن قامتۋ ءۇشىن 7 ميلليون تەڭگەنىڭ سۋ قوندىرعىسى ورناتىلعان ەدى. بىراق ءجيى ىستەن شىعىپ, اقىرى جۇمىسىن توقتاتتى. سودان بەرى ساپالى سۋعا ءزارۋمىز. 18 شاقىرىم جەردەگى كورنەەۆكا اۋىلىنان تاسۋعا ءماجبۇرمىز. وعان قولى جەتپەگەندەرى امال جوقتىعىنان ەسكى قۇدىقتىڭ سۋىن پايدالانادى.
ء الى كۇنگە دەيىن شەشىمىن تاپپاي كەلە جاتقان ماسەلە اۋىلدىق وكرۋگ اكىمىنىڭ ەسەپ بەرۋ كەزدەسۋلەرىندە تالاي رەت ايتىلعانىمەن, ءسوز جۇزىندە قالىپ كەلەدى. قۇزىرلى ورگاندار ارالاسقاننان كەيىن ىستەن شىققان قوندىرعى قايتا قالپىنا كەلتىرىلگەنىمەن, قۋانىشىمىز ۇزاققا سوزىلمادى. «قامقور ەسىل» جشس-ءنىڭ وكىلدەرى ورناتقان سۇزگى تاعى جارامسىز بولىپ قالدى. سەرىكتەستىك باسشىلىعىمەن حابارلاسقانىمىزدا «ەرتەڭ اۋىستىرامىز» دەگەن قۇرعاق ۋادەمەن شىعارىپ سالادى. جاز, كۇز ءوتىپ, مىنە قىلىشىن سۇيرەتىپ قىس كەلسە دە اۋىل تۇرعىندارىنىڭ جاعدايى ەشكىمدى تولعاندىرار ەمەس. كورشى اۋىلداردان سۋ تاسىپ جۇرگەن جانايقايىمىزدى ەستىر قۇلاق تابىلار ما ەكەن؟
بۇل كوپتەگەن ەلدى مەكەنگە ءتان كورىنىس. تاۋاعاشتىقتار دا تازا اۋىز سۋعا جارىماي وتىر. ابدەن توزىعى جەتكەن فيلترلەر مەن سورعى ءجيى ىستەن شىعاتىندىقتان تازالانباعان سۋ ىشۋگە ءماجبۇر. ساپاسىز سۋ تۇتىنعاندىقتان قانداي دەرتكە شالدىعىپ جاتقانىمىزدى ءوزىمىز دە بىلمەيمىز.
الما نۇرىشەۆا
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى,
ەسىل اۋدانى
...ءوتىنىش ايتادى
جۇماتاي اۋليە زەرتتەلسە دەيمىز
ءبىزدىڭ ۇمىتكەر اۋىلى – پاۆلودار وبلىسى, باياناۋىل اۋدانىنداعى قانىش جانە مۇسا شورمان اۋىلدارىمەن شەكارالاس ورنالاسقان. بيىل مۇسا شورمان اۋىلىندا وسى جەردىڭ تۋماسى جۇماتاي اۋليەگە ء(ابجالاپ) قۇران وقىلىپ, اس بەرىلدى.
ءابجالاپ اۋليە تىرشىلىگىندە دۇنيەگە مويىن بۇرماعان جان. جاڭبىردىڭ جاۋاتىن كۇنىن, قىستا اياز بەن بوران بولاتىن كۇندەردى ءدال ايتىپ بەرەدى ەكەن. قازاق بايلارىن كونفيسكاتسيالاۋدى دا بۇرىن بولجاپ: «مالدارىڭنان ايىرىلاسىڭدار, ءبارىن ساتىڭدار نەمەسە ءبولىپ بەرىڭدەر», دەپتى. بىردە اۋليەنىڭ تۇيەلەردى قۇشاقتاپ: «تۇيەنى سويىپ, تەمىر مىنەر زامان كەلەر» دەپ كەيىگەن كەزدەرى دە بولىپتى. ءابجالاپ اۋليە بەيسەنباي ۇلى قاقاعان ايازدا دا, جازدىڭ اپتاپ ىستىعىندا دا ءبىر قابات كيىممەن, جالاڭ اياق, جالاڭ باس جۇرە بەرەدى ەكەن.
ەل ىشىندە جۇماتاي اۋليە تۋرالى ۇرپاقتان-ۇرپاققا جەتىپ, ايتىلىپ جۇرگەن ادام سەنگىسىز قاسيەتتەرى كوپتەپ ساقتالعان. قازىرگى كەزدە ءابجالاپ اۋليە زيراتىنا ءتاۋ ەتىپ, زيارات ەتۋشىلەر كوپتەپ كەزدەسەدى. اۋىرعان ادامدار باسىنا تۇنەپ, دەرتىنە شيپا ىزدەپ, ساۋىعىپ قايتقاندار دا بولعان.
ءابجالاپ اۋليەنى ءماشھۇر ءجۇسىپ كوپەەۆ وتە قۇرمەتتەگەن.
اۋليە تۋرالى اقپارات قۇرالدارىنان ەشبىر حابارلاردى وقىمادىق. ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىندا ايتىلعانداي, ۇلى بابالاردى, ۇلكەن تۇلعالاردى ۇلىقتاۋ, ارداقتاۋ, ولاردىڭ ەسىمدەرىن كەلەر ۇرپاققا جەتكىزۋ بۇگىنگى جانە كەلەر ۇرپاققا اسا قاجەت دەيمىز. سوندىقتان وسى ماسەلەگە قاتىستى مينيسترلىكتەر, تاريحشىلار ارنايى زەرتتەۋلەر جۇرگىزۋى كەرەك شىعار. ونىڭ زيرات باسى تەمىر شارباقپەن عانا قورشالعان, كەسەنە نەمەسە اۋليە اتىنا ساي كورنەكتى زيرات سالىنسا دەگەن ءوتىنىشىمىزدى باياناۋىل اۋدانىنىڭ اكىمدىگى مەن اۋداندىق ءماسليحاتىنا قۇلاققاعىس ەتەمىز.
جەڭىس شادەتوۆ
قاراعاندى وبلىسى,
بۇقار جىراۋ اۋدانى,
ۇمىتكەر اۋىلى
...جاڭالىعىن جەتكىزەدى
ارداگەرلەر بولمەسى اشىلدى
كوكتەمدە اۋدانىمىزعا اكىم بولىپ تاعايىندالعان د.ورازباەۆ مامىر ايىندا مامىرسۋ اۋىلىنىڭ تۇرعىندارىمەن كەزدەسكەندە: «اۋىلدارىڭىزدا ارداگەرلەر باس قوسىپ وتىراتىن بولمە بار ما؟» دەگەن ساۋال قويدى. ونداي بولمە بىزدە جوق بولاتىن. ەكى كۇننەن كەيىن اۋدان اكىمىنىڭ وكىمىمەن اۋىل اكىمشىلىگى عيماراتى ىشىنەن بىزگە ۇلكەن بولمە بەرىلىپ, ونى جابدىقتاۋ جۇمىستارىن باستاپ كەتتىك. بولمەگە مامىرسۋ اۋىلىنىڭ ىرگەتاسىن قالاعان, اشارشىلىقتى دا, سوعىستى دا كورگەن, تىلدا دا ايانباي ەڭبەك ەتكەن ارداگەرلەردىڭ سۋرەتتەرىن قويساق دەگەن شەشىمگە كەلدىك. سول كۇننەن باستاپ اۋىلىمىزدىڭ ارداگەرلەرىنىڭ سۋرەتتەرىن جيناقتاي باستادىق. وسى جۇمىستىڭ وزىنە جەتى ايداي ۋاقىت كەتتى. سودان نە كەرەك, 25 قاراشادا ارداگەرلەر بولمەسى سالتاناتتى تۇردە اشىلدى. بولمەنى وزىمىزشە ءۇش بولىمگە ءبولىپ, اۋىلىمىزدىڭ ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىسقا قاتىسقان جانە اۋعان سوعىسىنا بارىپ, ورالماعان ازاماتتاردىڭ, سوۆحوز كەزىندە ەڭبەگىمەن ەل قۇرمەتىنە بولەنگەن اعا بۋىن وكىلدەرىنىڭ, سوۆحوز, مەكتەپ باسقارعان جانداردىڭ, باتىر انا, التىن القا, كۇمىس القا يەگەرلەرى اتانعان ارداقتى انالاردىڭ سۋرەتتەرىن ىلدىك. وسى رەتتە ارداگەرلەر بولمەسىنىڭ اشىلۋىنا مۇرىندىق بولعان اۋدان اكىمىنە, وسى ءىستىڭ باسى-قاسىندا جۇرگەن اۋىل اكىمى ا.يبرايشينگە, قول ۇشىن بەرگەن اۋىل ازاماتتارىنا العىسىمىز شەكسىز.
ورىنبەك تۇرىسبەك ۇلى,
مامىرسۋ اۋىلدىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى
شىعىس قازاقستان وبلىسى,
اياگوز اۋدانى
...العىس ايتادى
شيپاگەر شاپاعاتى
مەن «ەگەمەن قازاقستان» گازەتىنىڭ ەلۋ جىلدان بەرگى وقىرمانىمىن.
بىلتىر ەلورداداعى №2 قالالىق اۋرۋحاناسىنا جەدەل تۇردە ەس-ءتۇسسىز ءتۇستىم. وسىنداعى بار جىگەر-قابىلەتىن, ءبىلىمىن ايامايتىن اق جەلەڭدى ازاماتتارىمىزدىڭ ارقاسىندا وتادان كەيىن جاعدايىم جاقساردى.
ومىرگە قايتا اكەلگەن ۇلتتىق عىلىمي ونكولوگيا ورتالىعىنىڭ كارديولوگيا ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى تالعات قاركەن ۇلىنا, قالالىق اۋرۋحانادا وتا جاساعان ءبولىم مەڭگەرۋشىسى الەكسەي سمولەنسكيگە, كارديوحيرۋرگ يسلام قالىمحان ۇلىنا, كارديورەانيماتولوگ ءسابيت قالدىباي ۇلىنا, كەزەكشى دارىگەر بەرىك مىرزاعا شەكسىز العىسىمدى بىلدىرەمىن.
شيپاگەرلەرگە ايتارىم – الاقاندارىڭىز جۇمساق بولىپ, قولدارىڭىزعا اللا دەرت بەرمەسىن, زور دەنساۋلىق, جانۇيالىق باقىت تىلەيمىن.
نەسىبەلدى ورال
نۇر-سۇلتان
