ءسابيرا مۇحامەدجانوۆانىڭ مەكتەپتەگى, ۋچيليششەدەگى ءومىرى, جەلتوقسان وقيعاسىنا قاتىستى كورگەن قورلىعى, ونىڭ وتباسىنىڭ, جاقىن-جۋىقتارىنىڭ تارتقان ازابى, شەككەن مەحناتى تۋراسىندا بۇعان دەيىن كوپ ايتىلىپ, كوپ جازىلعاندىقتان ءبىز بۇل تاقىرىپتى تاپتىشتەمەۋدى ءجون كوردىك. ءبىز «ەرجۇرەك قىزدىڭ ەرلىگى نەگە دۇرىس ەسكەرىلمەي كەلەدى؟» دەگەن سۇراققا عانا جاۋاپ ىزدەپ كورۋگە تىرىستىق.
«تاس تۇسكەن جەرىنە اۋىر» دەمەكشى, سابيراعا قۇرمەت, سابيراعا تاعزىم ەڭ اۋەلى تۋعان توپىراعىنان, ءوسىپ-ونگەن مەكەنىنەن باستالۋى كەرەكتىگى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى شىعار. بۇل رەتتە باتىر قىز تۇلەپ ۇشقان, وقىعان تارباعاتاي اۋدانى, ونىڭ ىشىندە اقمەكتەپ اۋىلىنىڭ ازاماتتارى قولدان كەلگەن قۇرمەت-قوشەمەتتەرىن كورسەتىپ-اق جاتىر. 2001 جىلى ءسابيرا مۇحامەدجانوۆاعا «تارباعاتاي اۋدانىنىڭ قۇرمەتتى ازاماتى» اتاعى بەرىلدى. بيىل ءسابيرا وقىعان اقمەكتەپ اۋىلىنداعى ورتا مەكتەپتىڭ الدىنا تاۋكە ۇرپاقتارىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن قايسار قىزدىڭ كەۋدە ءمۇسىنى قويىلدى. وسى اۋداننىڭ اقجار اۋىلىنىڭ تۋماسى, بەلگىلى اتبەگى, تارباعاتاي اۋداندىق ءماسليحاتىنىڭ دەپۋتاتى سەرجان وماربەكوۆتىڭ ءسابيرا مۇحامەدجانوۆا ەسىمىن ۇلىقتاۋ ماقساتىندا جىل سايىن ءداستۇرلى تۇردە ۇستەل تەننيسىنەن تۋرنير وتكىزىپ كەلە جاتقانىن ەرەكشە اتاپ وتۋگە بولادى. تاعى ءبىر ءسۇيىنىشتى جاڭالىق, تارباعاتاي اۋدانىنىڭ بەلسەندى ازاماتتارى تاراپىنان اقمەكتەپ اۋىلىنداعى ورتا مەكتەپتى ءسابيرا ەسىمىمەن اتاۋ جونىندە ۇسىنىس ايتىلىپتى. «بۇل ۇسىنىس اۋدان تاراپىنان قولداۋ تاۋىپ, جاقىندا وبلىستىق ونوماستيكالىق كوميسسياعا جىبەرىلدى» دەيدى تارباعاتاي اۋدانى اكىمىنىڭ ورىنباسارى ەرجان سابىرباەۆ.
ال كۇيىنىشتىسى, ءسابيرا مۇحامەدجانوۆا تۋىپ-وسكەن اقمەكتەپ اۋىلىنداعى باتىر قىزدىڭ وتباسى تۇرعان ءۇيدىڭ بۇگىندە قاراۋسىز قالعاندىعى.
«بۇل ءۇي - ءسابيرانىڭ ءوزى تۇرعان ءۇيى, بۇزىلعاننان كەيىن جاڭادان سالىنعان. اۋىلعا كەلىمدى-كەتىمدى جۇرت ء«سابيرانىڭ ءۇيى قايسى؟» دەپ سۇراعاندا كورسەتكەنگە ىڭعايسىزداناسىڭ. ءوزى اۋىلدىڭ تۋرا كىرەبەرىسىندە تۇر. وسى ءۇي جوندەلىپ, مۋزەيگە اينالسا جاقسى بولار ەدى» دەيدى وسى اۋىلدىڭ تۇرعىنى مەيىرجان تەمىربەكوۆ.
ماسەلەنىڭ انىق-قانىعىن بىلەيىك دەپ قاراسۋ اۋىلىنىڭ اكىمى شالقار مۋسليموۆكە حابارلاسقانىمىزدا: «ەڭ اۋەلى اۋىلداعى مەكتەپكە ءسابيرا اتىن بەرىپ الساق پا دەپ وتىرمىز. ءۇيدى مۋزەيگە اينالدىرۋ ماسەلەسىن سوسىن قولعا الامىز. مۇنى «جەلتوقسان قورىنىڭ» جىگىتتەرىمەن دە اقىلداسقانبىز», - دەگەن جاۋاپ ەستىدىك.
ال ءسابيرا مۇحامەدجانوۆا ساناۋلى ستۋدەنتتىك جىلدارىن وتكىزگەن وسكەمەندە وعان قانداي قۇرمەت كورسەتىلدى؟ بىلۋىمىزشە, ءوزى وقىعان بۇرىنعى پەداگوگيكالىق ۋچيليششە, قازىرگى شىعىس قازاقستان گۋمانيتارلىق كوللەدجىنىڭ سىرتىنا: «مۋحامەدجانوۆا سابيرا ەسىمبەكقىزى وسى كوللەدجدە وقىعان. ەلىمىزدىڭ بوستاندىعى مەن تاۋەلسىزدىگى ءۇشىن قۇربان بولعان. «پق «جەلتوقسان اقيقاتى» رقب, 2012 جىل» دەگەن جازۋ جازىلعان ەسكەرتكىش تاقتا ىلىنگەن. كوللەدجدەگى قاھارمان قىزعا قاتىستى بار بەلگى – وسى.
كوللەدج باسشىسى فارحات قۇرمانوۆقا حابارلاسىپ, «كوللەدجدە ءسابيرا مۇحامەدجانوۆاعا قاتىستى بۇدان باسقا ەشتەڭە جوق پا؟» دەپ سۇراعانىمىزدا: «مەن كوللەدجگە ديرەكتور بولىپ كەلگەندە ەسكەرتكىش تاقتانىڭ توزىپ تۇرعانىن كورىپ, ءوز قاراجاتىما جاڭارتقىزدىم. كوللەدجدە ءسابيرا اتىنداعى ارنايى كابينەت جوق. ويتكەنى, ءبىلىم سالاسىنا قاتىسى جوق قوي. بىراق جىل سايىن ەسكە الىپ, اتىن اتاپ, بالالارعا ايتامىز, تاربيە ساعاتىن وتكىزەمىز» دەگەن جاۋاپ الدىق.
ءسابيرا مۇحامەدجانوۆا وسكەمەندە وقىعان ءبىلىم ورداسى امۋر (ورىسشا امۋرسكايا) دەپ اتالاتىن كوشەدە ورنالاسقان.
«وسى امۋر كوشەسىنە ءسابيرا مۇحامەدجانوۆا ەسىمىن بەرۋ كەرەك» دەگەن ۇسىنىستار كوپتەن بەرى ايتىلىپ جۇرگەنى بەلگىلى. سويتسەك, وسكەمەندە ءسابيرا مۇحامەدجانوۆا ەسىمى بەرىلگەن كوشە بار ەكەن. شىنىمدى ايتسام, مۇنداي كوشە بارىن ءوزىم دە العاش رەت ەستىپ, تاڭعالدىم. قايدا دەيسىز بە, قالانىڭ شەت جاعىندا ەكەن. «بۇل كوشە احمەر اۋىلىندا ورنالاسقان. ۇزىندىعى – 560 مەتر. 2012 جىلى وسكەمەن قالاسىنىڭ مەنەۆنوە اۋىلدىق وكرۋگى اكىمىنىڭ شەشىمىمەن اتاۋسىز كوشەلەرگە اتاۋ بەرگەن كەزدە №21 كوشەگە ءسابيرا ەسىمى بەرىلگەن» دەيدى وسكەمەن قالالىق ىشكى ساياسات, مادەنيەت جانە تىلدەردى دامىتۋ ءبولىمى تىلدەردى دامىتۋ سەكتورىنىڭ مەڭگەرۋشىسى باقىت جانساعىمقىزى.
جەلتوقسان قۇربانى, قازاقتىڭ قايسار قىزى ءسابيرا مۇحامەدجانوۆاعا تۋعان جەرى شىعىس قازاقستاندا كورسەتىلىپ جاتقان قۇرمەت-قوشەمەت وسىنداي ازىرگە. ارينە, بۇعان كوڭىلى تولمايتىن جۇرت قاتارى دا از ەمەس.
ء«سابيرا قانداي قۇرمەتكە دە لايىق. ول كوپتىڭ ءبىرى ەمەس, جەلتوقسانىڭ ناعىز قۇربانى. ناعىز باتىر قىز. ءسابيرانىڭ جاقىن-جۋىقتارى دا كوپ قيىنشىلىق كوردى. اناسى ءسابيرا جاتاقحانادان سەكىرىپ كوز جۇمعاننان كەيىن باسى اۋىرىپ, ەسى اۋىسىپ كەتتى. مەن وندا تارباعاتايدا اكىممىن. ماعان كەلىپ, جىلاي بەرەتىن, جارىقتىق! ءسويتىپ ءجۇرىپ ومىردەن ءوتتى عوي. ءسابيرانىڭ كۇيىگىمەن كەتتى عوي. سوندىقتان باتىر قىزعا قازىرگى كورسەتىلىپ جاتقان قۇرمەت از, ەسكە الۋ شارالارىنىڭ اياسىن كەڭەيتەتىن كەز جەتتى» دەيدى قوعام قايراتكەرى ءتۇسىپحان تۇسىپبەكوۆ.
ءيا, باتىر قىزدى ۇلىقتاۋ شارالارى الداعى ۋاقىتتا جالعاسىن تاۋىپ, وسكەمەندەگى كەڭ كوشەلەردىڭ بىرىنە ەسىمى بەرىلىپ, ەسكەرتكىشى دە ورناتىلار دەپ ءۇمىت ەتەمىز.
وسكەمەن
