بازالىق مولشەرلەمە بويىنشا كەيىنگى شەشىمدەردى ۇلتتىق بانك نىسانالى باعدارعا قول جەتكىزۋ ماقساتىندا قالىپتاسىپ وتىرعان جانە بولجاناتىن ينفلياتسيا سەرپىنىن ەسكەرە وتىرىپ قابىلدايدى.
ساراپشى ولجاس تىلەۋوۆ بىرىنشىدەن, بازالىق مولشەرلەمەنى رەتتەۋ بويىنشا شارالار جىلدىق جانە جارتى جىلدىق ارتتا قالۋشىلىقپەن ينفلياتسياعا اسەر ەتەتىنىن ايتادى. سايكەسىنشە, بازالىق مولشەرلەمەنى 25 بازيستىك پۋنكتكە 9.00% -دان 9.25% -عا دەيىن ءوسىرۋدىڭ قانشالىقتى ءساتتى بولعانىن ايتۋعا ءالى ەرتە. ەكىنشىدەن, قازىرگى ۋاقىتتا ينفلياتسيالىق پروتسەستەردە ايتارلىقتاي وزگەرىستەر بولعان جوق, قىركۇيەك ايىندا ينفلياتسيانىڭ 5,5% -دان 5,3% -عا دەيىن باياۋلاۋىن قوسپاعاندا, بۇل تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق قىزمەتتەرگە كەيبىر تاريفتەردىڭ ءبىر رەتتىك تومەندەۋى ناتيجەسىندە بولدى. ماۋسىمدىق وزگەرىستەر كوكونىس باعاسىنىڭ تومەندەۋى جانە ۇزاق مەرزىمدى تاۋارلارعا باعانىڭ باسەڭدەۋى تۇتىنۋشىلىق سۇرانىستىڭ «ساقتاۋشى اسەرى» رەتىندە بايقالدى.
«سوندىقتان قازىرگى ۋاقىتتا ءبىز بازالىق مولشەرلەمەنى وزگەرتۋگە ەشقانداي سەبەپ تاپپاي وتىرمىز» دەيدى ول.
وسىعان بايلانىستى ۇلتتىق بانك بۇل جولى بازالىق مولشەرلەمەنى وزگەرىسسىز ساقتاپ وتىر. الايدا رەتتەۋشى ريتوريكانى جۇمسارتۋى مۇمكىن جانە ينفلياتسيانىڭ تومەندەۋى جاعدايىندا جانە الەمدەگى جانە سەرىكتەس ەلدەردەگى اقشا جاعدايلارىنىڭ جۇمسارتىلۋى اياسىندا كەلەسى جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتىسىندا مۇمكىن بولاتىن مولشەرلەمەنىڭ تومەندەۋى تۋرالى ەسەپ بەرۋى مۇمكىن.
ايتا كەتەيىك, ۇلتتىق بانكتىڭ بازالىق مولشەرلەمەسىنىڭ ءوسۋى قازاقستاندىق قارجى قۇرالدارىنىڭ «كىرىستىلىگىن» ارتتىرۋ ارقىلى تەڭگەنىڭ ايىرباستاۋ باعامىن تۇراقتاندىرۋعا جانە وعان سىرتقى جانە ىشكى قىسىمداردى تومەندەتۋگە كومەكتەسۋى كەرەك. سونداي-اق بازالىق مولشەرلەمەنىڭ ءوسۋى تۇتىنۋشىلىق بەلسەندىلىك دەڭگەيىن تومەندەتەتىن جانە ينفلياتسيانىڭ ءوسۋىن شەكتەيتىن نەسيەلىك رەسۋرستار قۇنىنىڭ ءوسۋىن بىلدىرەدى. بازالىق مولشەرلەمە تومەندەگەن جاعدايدا, پروتسەستە سيپاتتالعاندار كەرىسىنشە قوزعالادى. .
ىسكەرلىك بەلسەندىلىكتىڭ ءوسۋى جالعاستى. اعىمداعى جىلعى قاڭتار-قىركۇيەكتە قىسقا مەرزىمدى ەكونوميكالىق ينديكاتور 4,7%-عا ۇلعايدى, ول قۇرىلىستا 13,5%-عا, ساۋدادا – 7,6%-عا, كولىكتە – 5,5%-عا, وڭدەۋشى جانە تاۋ-كەن ءوندىرۋ ونەركاسىبىندە تيىسىنشە 3,5%-عا جانە 3,1%-عا ءوسۋى اياسىندا ۇلعايدى. 2019 جىلعى قاڭتار-قىركۇيەكتە ينۆەستيتسيالاردىڭ كەڭەيۋى 9,7%-دى قۇرادى.
سىرتقى سەكتور فاكتورلارىنىڭ اسەرى الدىڭعى شەشىممەن سالىستىرعاندا ەلەۋلى وزگەرىستەرگە ۇشىراعان جوق. مۇناي باعاسىنىڭ قالىپتى سەرپىنى ساقتالدى. 2019 جىلدىڭ باسىنان باستاپ باعانىڭ ورتاشا دەڭگەيى ءبىر باررەل ءۇشىن 64 اقش دوللارى دەڭگەيىندە قالىپتاسۋدا. الەمدىك ازىق-ت ۇلىك نارىقتارىنىڭ تاراپىنان تاۋەكەلدەر تەڭگەرىمدى بولىپ قالۋدا. قىركۇيەكتە فاو ازىق-ت ۇلىك باعالارى يندەكسىنىڭ ءمانى تامىزدىڭ دەڭگەيىمەن سالىستىرعاندا ءىس جۇزىندە وزگەرمەستەن, 170 تارماق بولدى. قانت باعاسىنىڭ تومەندەۋى وسىمدىك مايى مەن ەت باعاسىنىڭ جالعاسىپ وتىرعان وسۋىمەن تولىق وتەلدى.
سىرتقى مونەتارلىق جاعدايلار جۇمسارۋدا.
رەسەيدىڭ ورتالىق بانكى ىشكى جانە سىرتقى سۇرانىستىڭ ءالسىز سەرپىنىنە بايلانىستى ناقتى جانە كۇتىلەتىن ينفلياتسيانىڭ تەز تومەندەۋى اياسىندا اقشا-كرەديت ساياساتى مولشەرلەمەلەرىن بەلسەندى تومەندەتۋ ساياساتىن جۇرگىزۋدە. قىتاي حالىق بانكى جانە ەۋروپالىق ورتالىق بانك ءوز وپەراتسيالارى بويىنشا مولشەرلەمەلەرىن تومەندەتۋدە جانە ىنتالاندىرۋشى سيپاتىنداعى كەيىنگى شارالار بويىنشا قارىم-قاتىناس جاساۋدا.
ينفلياتسيا 2019 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 5,7-5,8% دەڭگەيدە باعالانىپ وتىر. 2020 جىل ىشىندە ينفلياتسيانىڭ 4-6% نىسانالى ءدالىزدىڭ ورتاسى دەڭگەيىنە دەيىن باياۋلاۋى كۇتىلەدى. بۇعان اعىمداعى اقشا-كرەديت جاعدايلارى ىقپال ەتەتىن بولادى. ينفلياتسيا فاكتورلارىنىڭ ءار ءتۇرلى باعىتتا بولۋى ونىڭ قىسقا مەرزىمدى كەزەڭدەگى قۇبىلمالىلىعى تاۋەكەلدەرىن ارتتىرادى. نەگىزگى تاۋەكەلدەر رەتتەلەتىن قىزمەتتەردىڭ جەكەلەگەن تۇرلەرىنە شەكتى تاريفتەردىڭ كۇتىلەتىن وسۋىنە بايلانىستى.
بازالىق مولشەرلەمە بويىنشا كەيىنگى شەشىمدەر ىشكى جانە سىرتقى تاۋەكەلدەر سەرپىنىن ەسكەرە وتىرىپ قابىلدانادى, ولار ناقتى ينفلياتسيا دەڭگەيىن جانە ونىڭ نىسانالى باعدارلارعا سايكەستىگىن ايقىندايتىن بولادى.
بازالىق مولشەرلەمە بويىنشا كەزەكتى شەشىم 2019 جىلعى 9 جەلتوقساندا نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ ۋاقىتىمەن ساعات 15:00-دە جاريا ەتىلەدى.
