«ءوnergy – بۇل Nazarbayev University ىرگەلى عىلىمى, كرەاتيۆتى يندۋستريا مەن قازىرگى زامانعى بيزنەستىڭ قاجەتتىلىكتەرى اراسىنداعى كوپىر. مۇندا عىلىم, تەحنولوگيا جانە كرەاتيۆتى يندۋستريالاردىڭ قوسىلىسىنان قاسبەتتەرگە ارنالعان يننوۆاتسيالىق بيوديزاين-ماتەريالداردان باستاپ سوو-نى مادەني كورىكتى جەرلەرگە اينالدىراتىن يممەرسيالىق كەڭىستىكتەرگە دەيىن جاڭا ونىمدەر پايدا بولادى. بۇل قازاقستاننىڭ جاڭا ەكونوميكاسىنىڭ ءوسۋ نۇكتەسىنە اينالۋدا», دەيدى NU Impact Foundation باسقارماسىنىڭ توراعاسى سايات نيۋسۋپوۆ.
وسى ءتاسىلدىڭ نەگىزىندە science-art باعىتى الەمدىك مانماتىندە ەكسپەريمەنت رەتىندە ەمەس, كەرىسىنشە جاڭا ونىمدەر مەن نارىقتاردى قۇرۋدىڭ تولىققاندى قۇرالى رەتىندە قاراستىرىلاتىن عىلىمي زەرتتەۋلەر مەن كرەاتيۆتى پراكتيكالاردى ينتەگراتسيالاۋ جاتىر. بۇل ءتاسىل يدەيالاردى عىلىمي جانە كرەاتيۆتى ورتادان ناقتى ەكونوميكالىق قۇندىلىعى بار شەشىمدەرگە اۋدارۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
الەمدە وسىنداي پانارالىق ءتاسىلى بار جوبالار شامالى –اتاپ ايتقاندا ولار يننوۆاتسيالىق ەكونوميكانىڭ «التىن ستاندارتىن» قالىپتاستىرادى. نەگىزگى نىسانالاردىڭ اراسىندا عىلىم, تەحنولوگيا جانە ونەر قوسىلىسىندا antidisciplinary ءتاسىلىن دامىتاتىن MIT Media Lab(اقش, بوستون), ينجەنەرلەردى, كاسىپكەرلەردى جانە ديزاينەرلەردى بىرىكتىرەتىن Aalto Design Factory(فينليانديا), سونداي-اق ستارتاپ-ەكوجۇيەسىن دامىتۋ جانە يدەيالاردى كوممەرتسيالاندىرۋ ارقىلى وسىنداي مودەلدەردىڭ ماسشتابتالۋىنكورسەتەتىن Station F (فرانتسيا, پاريج) بار.
ءوnergy Creative Hub ۇزدىك حالىقارالىق پراكتيكانى وڭىرلىك مانماتىنگە بەيىمدەي وتىرىپ, وسى لوگيكانى دامىتادى. جوبانىڭ باستى ايىرماشىلىعى ونىڭ Nazarbayev Universityاكادەميالىق جانە زەرتتەۋ ورتاسىمەن تەرەڭ ينتەگراتسيالانۋى بولىپ تابىلادى, بۇل مىقتى عىلىمي بازاعا, ساراپتاماعا جانە ادامي كاپيتالعا قولجەتىمدىلىككە مۇمكىندىك بەرەدى. اتاپ ايتقاندا بۇل – پانارالىق جانە ۋنيۆەرسيتەتتىك ينفراقۇرىلىمنىڭ ۇيلەسىمى – عىلىم, تەحنولوگيا, كرەاتيۆتى يندۋستريا جانە كاسىپكەرلىك بىرىڭعاي ەكوجۇيەگە بىرىكتىرىلەتىن كەڭىستىكتى قالىپتاستىرادى.
نەگىزىندە حاب كەڭ اۋديتورياعا اشىلعانى ماڭىزدى. بۇل جابىق اكادەميالىق ورتا ەمەس, كەرىسىنشە ءتىرى قالا الاڭى جانە زەرتتەۋشىلەر, ستارتاپتار, كاسىپكەرلەر مەن كرەاتورلار بىرگە جۇمىس ىستەيتىن قالا ءۇشىن ماڭىزدى ينستيتۋتسيا. مۇندا يدەيالار زەرتحانالاردا قالمايدى, ولار ناقتى ەكونوميكادا قولدانىلاتىن پروتوتيپتەرگە, ونىمدەرگە جانە شەشىمدەرگە دەيىنگى جولدان وتەدى.
حاب قۇرۋ قازاقستاننىڭ عىلىم, تەحنولوگيا جانە ءبىلىم ەكونوميكاسى سالاسىنداعى ستراتەگيالىق مىندەتتەرىن ىسكە اسىرۋعا كومەكتەسەدى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جاڭارتىلعان كونستيتۋتسياسىندا يننوۆاتسيالار مەن كرەاتيۆتى ەكونوميكانى دامىتۋعا تىكەلەي بايلانىستى ىرگەلى قاعيداتتار بەكىتىلگەن: عىلىمي, تەحنيكالىق جانە كوركەم شىعارماشىلىق ەركىندىگىنە كەپىلدىك بەرىلەدى, ال زياتكەرلىك مەنشىك زاڭمەن قورعالادى. ءوnergy بۇل نورمالاردى يدەيالار دامىتۋعا, قورعالۋعا جانە ەلدىڭ ناقتى ەكونوميكاسى مەن مادەني ومىرىندە قولدانىلۋىنا مۇمكىندىك الاتىن پراكتيكالىق ورتاعا اينالدىرادى.
حابتىڭ ىشىندە التى زەرتحانا بار, ولاردىڭ ارقايسىسى تسيفرلىق مەديا مەن كينودان باستاپ بيوديزاين مەن گاسترونومياعا دەيىن پاندەردىڭ قوسىلىسىندا جۇمىس ىستەيدى. مۇنىڭ ءبارى حالىقارالىق دەڭگەيدەگى اكادەميالىق ورتامەن ۇنەمى ءوزارا ءىس-قيمىل جاساۋ ارقىلى بولادى. بۇل ءتاسىل ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ جاڭا مادەنيەتىن قالىپتاستىرادى, مۇندا يندۋستريالار باسەكەلەسپەيدى, بىراق ءبىر-ءبىرىن كۇشەيتەدى.
ءوnergy-دا كلۋبتىق رەزيدەنتتىك جۇيەسى جۇمىس ىستەيتىن بولادى, ونىڭ اياسىندا قاتىسۋشىلار كوۆوركينگتە جۇمىس ىستەي الادى, تولىق تسيكلدى زەرتحانادا مەدياكونتەنت جاساي الادى نەمەسە ونەر سالاسىنداعى جوبالاردى دامىتا الادى. قازىرگى تاڭدا مۇندا NU مەديتسينا مەكتەبىنىڭ كلينيكالىق نۋتريتسيولوگتارى, ديەتولوگتارى, گەنەتيكتەرى جانە باسقا دا ساراپشىلارىنىڭ جەتەكشىلىك ەتۋىمەن ەكسپەريمەنتتىك مەيرامحانا تەحنيكالىق رەجيمدە جۇمىس ىستەي باستايدى.
«وڭىردە دەۆەلوپەر «بيوقاسبەتكە» نەمەسە «عىلىمي نەگىزدەلگەن يممەرسيۆتى مۇراجايعا»تاپسىرىس بەرە الاتىن باسقا الاڭ جوق. ءبىز يدەيالار باستاپقىدا ولاردىڭ ۋنيۆەرسيتەت حابى تولىققاندى بيزنەس اگەنتتىگى رەتىندە جۇمىس ىستەيتىن ەكونوميكادا, مادەنيەتتە جانە قالالىق ورتادا پراكتيكالىق قولدانىلۋىن ەسكەرە وتىرىپ داميتىن ورتانى قۇرامىز. بۇل ۇزاق مەرزىمدى قۇندىلىق تۋرالى», دەپ اتاپ ءوتتى اتقارۋشى ديرەكتور ايزادا عالىمقىزى.
جاھاندىق مادەني جانە تەحنولوگيالىق ءمانماتىندى ينتەگراتسيالاۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلادى. حابتىڭ اشىلۋىنا Art & Techزەرتحاناسى سۋرەتشى ارداق مۇقانوۆانىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسى مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگىمەن بىرلەسىپ جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان جوبالارىنىڭ ءبىرى – «قوڭىر اۋليە» مۋلتيمەديالىق ينستاللياتسياسىن ۇسىندى. اتالعان جوبا وزگە جوبالارمەن قاتار قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اتىنان قازىرگى زامانعى ونەردىڭ 61-ءشى ۆەنەتسيا بيەننالەسىنە (Biennale Arte) قاتىسۋ ءۇشىن ىرىكتەلگەن.
Sound Lab زەرتحاناسىندا جانيا اۋباكيروۆاCultural Legacy of the Steppe: Piano جوباسىنىڭ تۇساۋكەسەرىنە قاتىستى, وندا ءوnergy Creative Hubجانە Steinway & Sons قازاق مۋزىكاسىنىڭ «التىن قورىن» قازىرگى زامانعى ەڭ ۇلى قازاقستاندىق پيانينوشىلارىنىڭ ورىنداۋىندا جازادى. العاش رەت ءبىزدىڭ تۋىندىمىز Spirio جاھاندىق كىتاپحانانى تولىقتىرادى. بۇل دالانىڭ جاندى دىبىسى الەمنىڭ كەز كەلگەن نۇكتەسىندە ءاربىر Steinwayقۇرالىندا قولجەتىمدى بولادى, وسىلايشا قازاق مادەنيەتىن الەمدىك كەڭىستىكتە ساقتاپ قانا قويماي, ناسيحاتتايدى.
«بۇل جاي عانا تەحنولوگيالىق اسەر تۋرالى ەمەس, مادەني مۇرامەن جۇمىس ىستەۋدىڭ جاڭا فورماتى تۋرالى ءسوز قوعالىپ وتىر, مۇندا قازاقستاندىق ونەر جاھاندىق تسيفرلىق كەڭىستىكتىڭ ءبىر بولىگىنە اينالادى. ءبىز تەك ونەر مەن عىلىمدى بىرىكتىرىپ قانا قويماي, ولاردىڭ گيبريدىن جاسايمىز. ءوnergy-دا NU عالىمدارى ارت-وبەكتىلەردىڭ بىرلەسكەن اۆتورلارى, ال سۋرەتشىلەر جاڭا ماتەريالداردى تەستىلەۋشىلەر بولادى», دەپ اتاپ ءوتتى حابتىڭ كرەاتيۆتى ديرەكتورى اليبەكباتىروۆ.
ءوnergy نەگىزىندە – تۇراقتى دامۋ مودەلى: جوبالار يندۋسترياعا شىعۋعا باعىتتالعان, ال تۇسكەن تۇسىمدەر ەكوجۇيەنى الداعى ۋاقىتتا دامىتۋعا قايتا ينۆەستيتسيالانادى.
مۇنداي كەڭىستىكتەردىڭ پايدا بولۋى - جاي ينفراقۇرىلىمدىق قادام عانا ەمەس. بۇل - نەگىزگى ءرولدى ءبىلىم, كرەاتيۆتىلىك جانە پانارالىق ءوزارا ءىس-قيمىلعا قابىلەتى اتقاراتىن ەكونوميكانىڭ جاڭا مودەلىنە كوشۋ تۋرالى سيگنال.
بۇل تۇرعىدا ءوnergy – بۇل تەك حاب قانا ەمەس, قازاقستاننىڭ بولاشاق ەكونميكاسىنىڭ ۇلگىسى.
