دەرەكتەرگە سۇيەنسەك, ەرەن توعايى جەتىسۋ جەرىندە نەوگەن كەزەڭىنەن ساقتالىپ قالعان تابيعاتتىڭ تاڭعاجايىپ سىيى. توعاي الماتى وبلىسىنداعى ىلە وزەنىنىڭ سول جاق سالاسى, شارىن وزەنىنىڭ ورتاڭعى اعىسىندا, سارىتوعاي ەلدى مەكەنىنە جاقىن جەردە ورنالاسقان. مۇندا وتە سيرەك كەزدەسەتىن, رەليكتى اعاشتىڭ ءۇش ءتۇرى: ىلە جيدەسى, ىلە ءبورىقاراقاتى جانە شاعان ەرەنى وسەدى. شاعان ەرەنى – ءزايتۇن تۇقىمداسىنىڭ شاعان تۋىسىنا جاتاتىن, وتە ىلعال سۇيگىش اعاش. بۇل اعاشتار وزەن ارناسىنا جاقىن وسەدى, اۋماعى 5014 گەكتار جەردى الىپ جاتىر. سوعدى ەرەنى نەمەسە شاعانى قازاقستاننان باسقا تەك اقش-تىڭ نەۆادا شتاتىنداعى گراند شاتقالىندا وسەتىن, جويىلىپ بارا جاتقان, اسا ىجداعاتتىلىقپەن قورعاۋدى قاجەت ەتەتىن ءتۇرى.
تابيعاتتىڭ ەرەكشە سىيى ەرەن توعايىنىڭ بۇگىنگى تاڭداعى احۋالى ەكولوگتاردى قاتتى تولعاندىرادى. ويتكەنى, سوڭعى جىلدارى «مويناق» سەس-ءى ىسكە قوسىلعاننان كەيىن شارىن وزەنى ارقىلى اعاتىن سۋ مولشەرىنىڭ ازايۋى, سونىمەن بىرگە توعايدىڭ سۋلاندىرۋ جۇيەلەرى مەن تارماقتارىنىڭ توزۋى اۋماقتىڭ ەكولوگيالىق جاعدايىنا كەلەڭسىز اسەرىن تيگىزىپ, سونىڭ سالدارىنان 1,5 گەكتاردان اسا ەرەن توعايىنىڭ قۇرعاپ, قۋراپ, جويىلىپ كەتۋىنە اكەلىپ سوقتىرعان.
ەرەن توعايىنىڭ قوردالانعان ماسەلەلەرىن شەشۋدى الماتى وبلىسى بويىنشا ەكولوگيا دەپارتامەنتى دابىل قاعىپ, سول دەپارتامەنتتىڭ باستاماسىمەن اعىمداعى جىلدىڭ ناۋرىز ايىندا ەرەن توعايىنىڭ قازىرگى تاڭداعى ەكولوگيالىق جاعدايى, سونىڭ ىشىندە انتروپوگەندىك فاكتورلاردىڭ قورشاعان ورتانىڭ جاي-كۇيىنە اسەرىنە قاتىستى قۇزىرلى مەملەكەتتىك مەكەمەلەردىڭ قاتىسۋىمەن جان-جاقتى تالقىلاندى جانە كەشىكتىرمەي اتقارۋعا ءتيىستى ءىس-شارالار تىزبەگى بەلگىلەندى.
دەگەنمەن الماتى وبلىسىنىڭ ۇيعىر اۋدانىنىڭ اكىمدىگى مەن مەملەكەتتىك ارنايى مەكەمەلەردىڭ اراسىنداعى ءوزارا تۇسىنىسپەۋشىلىكتىڭ, ماسەلەگە ءاتۇستى قاراۋدىڭ سالدارىنان سان مىڭداعان جىلداردان ادەمى اسەمدىگىمەن, كوكوراي كوركەمدىگىمەن تابيعات سىيعا تارتقان مۇرانىڭ جوعالىپ, جويىلىپ كەتۋى ەلدىڭ, حالىقتىڭ الدىندا كەشىرىلمەس كۇنا بولار ەدى.
ايتەۋىر اتالعان ءتۇيتكىلدى ماسەلە ەكولوگيا دەپارتامەنتىنىڭ باقىلاۋىنا الىنىپ, ءتيىستى مەكەمەلەردەن بەلگىلەنگەن ءىس-شارالاردىڭ ورىندالۋى ءجونىندە بويىنشا ەسەپتەر الىنىپ, ەگجەي-تەگجەيلى تالدانىپ, سونىڭ ءناتيجەسى بويىنشا شەشىمدەر قابىلداندى.
«جۇمىلا كوتەرگەن جۇك جەڭىل» دەگەندەي, وسى ماسەلەگە قاتىستى مەملەكەتتىك مەكەمەلەر ىنتىماقتاستىقپەن, ءتۇسىنىستىكپەن جۇمىس اتقارسا, الماتى وبلىسىنىڭ التىن القاسى سياقتى تابيعي ەرەكشە ەسكەرتكىش بولعان ەرەن توعايىن بولاشاق ۇرپاققا جاسىل جەلەگىمەن, تال-تەرەگىمەن, كوركەيىپ قۇلپىرعان كۇيىندە جەتكىزە الامىز.
