تاريح • 01 ماۋسىم، 2019

الماتىدا «حالىقتاردى قازاقستانعا دەپورتاتسيالاۋ تاريحىنان» كورمەسى باستالدى

807 رەت كورسەتىلدى

الماتىداعى قر مەملەكەتتىك ورتالىق مۋزەيىندە «حالىقتاردى قازاقستانعا دەپورتاتسيالاۋ تاريحىنان» كورمەسى اشىلدى.

جاپپاي ساياسي قۋعىن-سۇرگىن جىلدارى كسرو حالىقتارىن كۇشتەپ دەپورتاتسيالاۋ ءستالينيزمنىڭ قىلمىسى سانالادى.

كۇشتەپ دەپورتاتسيالانعانداردىڭ العاشقى لەگىنە قيىرشىعىستىق كارىستەر جاتادى. كورەي حالقىمەن ءبىر ۋاقىتتا وڭتۇستىك شەكارالاردان كۇردتەر، ارمياندار مەن يراندىقتار كوشىرىلدى. باتىس بەلورۋسسيا مەن باتىس ۋكراينادان، سونىمەن قاتار بالتىق ماڭى رەسپۋبليكالارىنان دەپورتاتسيالانعان پولياكتار 1939-1941 جىلدارى رەسپۋبليكا تۇرعىندارىنا اينالدى. ۇلى وتان سوعىسى باستالىسىمەن حالىقتاردى دەپورتاتسيالاۋدىڭ جاڭا كەزەڭى باستالدى. بۇل كەڭەستىك نەمىستەر ەدى. ولار ەدىل بويىنان، گرۋزيادان، ءازىربايجاننان، ارمەنيادان كوشىرىلدى. تۇرعىلىقتى حالقىنىڭ ەركىنەن تىس قازاقستان ءتۇرلى ۇلتتاردىڭ ستاليندىك تۇرمەسىنە اينالدى. قازاقستانعا 1937 جىلى 18526 كارىس وتباسى (شامامەن 100 مىڭنان استام ادام) كوشىرىلدى. سوعىس قارساڭىندا 102 مىڭ پولياك قازاقستانعا قونىستاندىرىلدى. ەلدىڭ باتىس اۋداندارىنان 1941 جىلدىڭ كۇزىندە رەسپۋبليكاعا 532506 ادام كوشىرىلدى. قازاق كسر-ىنە 1941 جىلدىڭ كۇزىندە تاعى 361 مىڭ ەدىل بويى نەمىستەرى كوشىرىلدى.

وعان قوسا 1943-1944 جىلدارى سولتۇستىك كاۆكاز حالىقتارى مەن باسقا دا ۇلت وكىلدەرىنىڭ 507 مىڭ ادامى قونىس اۋدارىلدى. ورتا ازيا مەن قازاقستان رەسپۋبليكالارىنا 1944 جىلدىڭ قاراشاسىندا مەسحەتيانىڭ (گرۋزيا كسر) 220 ەلدى مەكەنىنەن 110 مىڭنان استام كوشىرىلدى. دەپورتاتسيالاۋدىڭ اۋىر زۇلماتى سولتۇستىك كاۆكاز حالىقتارىن قيىن جاعدايعا دۋشار ەتتى. 1943-1944 جىلدارى قاراشايلار، بالقارلار، شەشەندەر مەن ينگۋشتار جەر اۋدارىلدى. سودان سوڭ قالماقتار مەن قىرىم تاتارلارى كوشىرىلدى.

حالىقتاردى قازاقستانعا دەپورتاتسيالاۋ ءستالينيزمنىڭ قاندىقول ساياساتى جاعدايىندا ءوتتى. قۋعىن-سۇرگىنگە دۋشار بولعان حالىقتاردىڭ امان قالۋىنا قازاق حالقىنىڭ باۋىرمالدىعى مەن ادامگەرشىلىگى زور سەپتىگىن تيگىزدى.

كورمەگە قر مەملەكەتتىك ورتالىق مۋزەيى قورلارىنان الىنعان فوتو جانە دەرەكتى ماتەريالدار، كىتاپتار جىنە دەپورتاتسياعا ۇشىراعان حالىقتاردىڭ تۇرمىستىق زاتتارى قويىلدى.

كورمەنى مۋزەي ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى عاليا تەمىرتون اشتى. سونىمەن قاتار كورمەنىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا تۇرىك ەتنومادەني بىرلەستىگى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى قازاقباي قاسيموۆ، وسەتين ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ توراعاسى قازبەك مامسۋروۆ، قر مەملەكەتتىك ورتالىق ارحيۆ قۇجاتتارىن جاريالاۋ جانە زەرتتەۋشىلەرگە قىزمەت كورسەتۋ ءبولىمىنىڭ باسشىسى باعداۋلەت وماروۆ قاتىستى.

سوڭعى جاڭالىقتار

شابىت شاقىراتىن شاھار

ەلوردا • بۇگىن، 08:23

اقجايناق استانا

ەلوردا • بۇگىن، 08:22

وزىق ءوندىرىس ورنىندا بولدى

ايماقتار • بۇگىن، 08:20

باعدارىڭ قالاي، باس قالا؟

ەلوردا • بۇگىن، 08:17

ديماش پەن دجەكسون

ونەر • بۇگىن، 08:10

ۇتقانىمىز شامالى بولىپ تۇر

قوعام • بۇگىن، 08:05

ەگىزدەر فەستيۆالى

قوعام • بۇگىن، 08:00

احاڭنىڭ ادالدىعى

احمەت بايتۇرسىن ۇلى • كەشە

قارالى كەزەڭ كارتيناسى

قازاقستان • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار