سايلاۋ • 30 مامىر, 2019

قوعامدىق شتابتار ناۋقان كورىگىن قىزدىرۋدا

1070 رەت
كورسەتىلدى
11 مين
وقۋ ءۇشىن

ەل وڭىرلەرىندە بەلسەندى جۇرگىزىلىپ جاتقان ۇگىت-ناسيحات جۇمىستارىنىڭ ناتيجەسىندە جۇرتشىلىق پرەزيدەنتتىككە كانديداتتاردىڭ ۇستانىمدارىنا جان-جاقتى قانىعىپ, سايلاۋ­الدى ناۋقاننىڭ جيىندارىنا بەلسەندى قاتىسىپ جاتىر.

قوعامدىق شتابتار ناۋقان كورىگىن قىزدىرۋدا

«اق جول» دەموكراتيالىق پارتياسىنان پرەزيدەنتىككە كانديدات دانيا ەسپاەۆا سەنىم بىلدىرىلگەن وكىلدەرىمەن بىرگە سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا كەزدەسۋ وتكىزدى. كانديدات ءوزىنىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىن پەتروپاۆل اۋىر ماشينا جاساۋ زاۋىتىنىڭ ۇجىمىنا تانىستىردى. كاسىپورىندا 1000-عا جۋىق جۇمىسشى ىستەيدى. پرەزيدەنتتىكتەن ۇمىتكەر ەڭبەك شارتىمەن تانىسىپ, ەڭبەك ۇجىمىنا قازاقستاندىق كاسىپورىنداردى, ولاردىڭ ماماندارىن قولداۋ تۋرالى ۇسىنىستارىن ايتىپ بەردى.

بۇل زاۋىت مۇناي-گاز, قورعانىس, ەنەرگەتيكا سالالارىنا ارنالعان جابدىقتاردى دايارلايدى. ونىڭ تاريحى وتكەن عاسىردىڭ 60-ىنشى جىلدارىنان باستاۋ الادى. سول كەزدە ول زىمىران, زىمىران كەشەنى, سۋاستى قايىقتارىنىڭ سناريادتارىن جيناعان ەدى. قازىرگى تاڭدا زاۋىت ءوز باعىتىن كەڭەيتىپ, تەك قورعانىس مينيسترلىگىنىڭ عانا ەمەس, مۇناي جانە تەمىرجول كومپانيالارىنىڭ تاپسىرمالارىن ورىنداپ ءجۇر. جۇمىستىڭ جالپى اۋقىمى ءجۇز تۇردەن اسادى. بۇگىندە ونەركاسىپتى قايتا جاڭعىرتۋعا 4,5 ملرد تەڭگەدەن اسا قارجى ءبولىنىپ وتىر. جوبا 2020 جىلعا دەيىن, ياعني ءۇش جىلعا جوسپارلانعان. قايتا جاڭعىرتۋ پروتسەسى ونەركاسىپ اۋماعىن ۇل­­عايتىپ, جاڭا ونىمدەردى شىعارۋعا سەرپىن بەرەدى. بىلتىر زاۋىت 3,5 ملرد تەڭگە سوماسىندا جابدىقتار شىعارسا, بيىل ونىڭ قاراجاتىن 5-6 ملرد تەڭگەگە ۇلعايتۋ جوسپارلانعان. وتاندىق كاسىپورىن شەتەل كومپانيالارىنىڭ تەندەرلەرىنە دە قاتىسادى. 

د.ەسپاەۆانىڭ وتاندىق كاسىپورىنداردى سالىقتىق جەڭىلدىكتەر مەن باسقا دا شارالار ارقىلى قولداۋ تۋرالى ۇسىنىسى بيزنەسمەندەر تاراپىنان قولداۋ تاپتى. 

* * *

«اۋىل» حالىقتىق-دەموكراتيالىق پاتريوتتىق پارتياسى ۇسىنعان پرەزيدەنتتىككە كانديدات تولەۋتاي راحىمبەكوۆ اتىراۋ وبلىسىنداعى ماحامبەت اۋدانى سارايشىق اۋىلىنا بارىپ, ونداعى حالىقپەن جۇزدەسىپ, الما باعىن ارالادى. «ەڭبەكتىڭ نانى ءتاتتى», دەگەندەي كۇندەلىكتى شارۋاشىلىقتان ناپاقاسىن تاۋىپ جۇرگەن قاراپايىم جۇرت ۇمىتكەرگە كوكەيدە جۇرگەن ماسەلەلەرىن جەتكىزىپ, ونىڭ شەشىمىنە قاتىستى ۇسىنىستارىن ايتتى.

«اتىراۋ ءوڭىرىنىڭ قىسى قىتىمىر بولسا, جازى قاپىرىق, ىستىق. اۋا رايى قۇبىلمالى, قۇرعاقشىلىققا بەيىم. سوعان قاراماستان سارايشىقتا جايقالىپ ءوسىپ تۇرعان 40 مىڭ ءتۇپ اعاشى بار باقتا المانىڭ 34 سورتىنان جىل سايىن 400 تونناعا دەيىنگى ءونىم جينالادى. الما باعى زاماناۋي ۇلگىدەگى تەحنيكامەن جابدىقتالعان, سۋ ۇنەمدەۋ رەسۋرسى بار, ياعني مۇندا تامشىلاتا سۋارۋ جۇيەسى جۇمىس ىستەيدى. تەك الماتىدا, وڭتۇستىك وڭىرلەردە عانا ەمەس, ەلىمىزدىڭ باتىسىندا, اتىراۋدا دا الما باعى ءوسىپ تۇر. بۇل ەرەن ەڭبەكتىڭ ارقاسى, ارينە. سونىمەن قاتار اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ مۇمكىندىكتەرى مول ەكەنىن كورسەتەدى. قازىرگى تاڭدا ءدال وسى الما باعى اۋىلدىڭ 15 ادامىن تۇراقتى جۇمىسپەن قامتىپ وتىر», دەدى ت.راقىمبەكوۆ.

سونىمەن قاتار پرەزيدەنتتىكتەن ۇمىتكەر وبلىستاعى «سارايشىق» شارۋا قوجالىعىنا بارىپ, ونىڭ جاي-جاپسارىمەن تانىسىپ, مەملەكەتتىك باعدارلامالاردى ءتيىمدى قولدانۋدىڭ تەتىكتەرى تۋرالى ايتىپ بەردى. «تولەۋتاي ساتاي ۇلىمەن كەزدەسىپ, ساۋالدارىمىزدى قويىپ, ءبىر مارقايىپ قالدىق», دەدى اتالعان شارۋا قوجالىعىنىڭ باسشىسى. 

* * *
كاسىپوداقتار فەدەراتسياسىنان پرەزيدەنتتىككە كانديدات رەتىندە تىركەلگەن امانگەلدى تاسپيحوۆتىڭ رەسپۋبليكالىق قوعامدىق شتابىنىڭ وكىلدەرى تاراز وبلىسىنداعى «قازفوسفات» جشس ۇجى­مىمەن كەزدەستى. بۇل – وڭىردەگى ەڭ ءىرى حيميالىق وندىرىستىك كاسىپورىن.
قىزمەتكەرلەر الدىندا رەسپۋبليكالىق قوعامدىق شتاب مۇشەلەرى ب.نۇرىمبەتوۆ, ە.كاپپەل جانە ايماقتىق شتاب جەتەكشىسى م.تولەپ­بەرگەن ءسوز سويلەپ, ءوز كانديداتتارىنىڭ سايلاۋالدى تۇعىرنا­ماسىنىڭ ەرەكشەلىگىنە توقتالدى. پرەزيدەنتتىك سايلاۋعا ءتۇسىپ جاتقان جەتى كانديداتتىڭ ىشىندە ا.تاسپيحوۆتىڭ قاراپايىم ەڭبەك ادامىنىڭ ماسەلەلەرىن كوتەرىپ جۇرگەنى ايتىلدى. جينالعان قاۋىم لايىقتى ەڭبەكاقى, قاۋىپسىز ەڭبەك جاعدايى, ەڭبەك زاڭناماسىنىڭ سولقىلداق تۇستارى سياقتى وزەكتى ماسەلەلەردى شەشۋ جولدارىن ىقىلاسپەن تىڭدادى.
سونىمەن قاتار كانديداتتىڭ باتىس قازاقستان وبلىسىنداعى قوعامدىق شتابى جاڭاقالا اۋدانىندا «الەۋمەتتىك ادىلەتتىلىك – كاسىپوداقتىڭ باستى باسىمدىلىعى!» تاقىرىبىندا دوڭگەلەك ۇستەل جيىنىن ۇيىمداستىردى. بۇعان ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ كاسىپوداق توراعالارى مەن بەلسەندى جاستار قاتىستى. وتىرىستا ءسوز تىزگىنىن جاڭاقالا اۋداندىق ءبىلىم بەرۋ قىزمەتكەرلەرىنىڭ كاسىپوداق ۇيىمىنىڭ توراعاسى جاستىلەك قايرەكەشوۆ ۇستادى. وبلىستىق كاسىپوداقتان كەلگەن ماماندار تاقىرىپ بويىنشا جەكە-جەكە ءسوز سويلەپ, قويىلعان سۇراقتارعا تۇششىمدى جاۋاپتارىن بەردى.

* * *
قازاقستان كوممۋنيستىك حالىق پارتياسىنان پەرزيدەنتتىككە كانديدات جامبىل احمەتبەكوۆتىڭ نۇر-سۇلتان قالاسىنداعى سايلاۋالدى قوعامدىق شتابى ۇگىت-ناسيحات جۇمىستارىن قارقىندى جۇرگىزىپ جاتىر. ءىس-شارالارعا ەرىكتى جاستار دا ارالاسىپ, ءوز كانديداتتارىنىڭ باستى ۇستانىمدارى كورسەتىلگەن ماتەريالدارىن تاراتۋدا. وسى باعىتتاعى ىستەر جالعاسىن تاۋىپ, كەشە بەلسەندىلەر ەلوردا تۇرعىندارى مەن قوناقتارىنا 6 مىڭ دانا ۇگىت پاراقشالارىن ۇلەستىردى. جۇرتشىلىقتىڭ اراسىندا ۋاقىت ءبولىپ, قوسىمشا سۇراقتارىن قويىپ, قىزىعۋشىلىق تانىتقاندار كەزدەستى.
سونىمەن قاتار ج.احمەتبەكوۆتىڭ جامبىل وبلىسىنداعى قوعامدىق شتابى تاراز قالاسىنداعى «دانا-دەل» جشس ەڭبەك ۇجىمىمەن كەزدەستى. ناسيحاتشىلار توبى تىگىن كاسىپورنىندا ءوندىرىلىپ جاتقان ونىمدەردىڭ ساپاسىن جوعارى باعالاپ, بۇل تاۋارلار حالىق سۇرانىسىن قاناعاتتاندىراتىنىن اتاپ ءوتتى.
شتاب جەتەكشىسى ج. نۇراليەۆ اتالعان كاسىپورىن ونداعان وتباسىن جۇمىسپەن, تۇراقتى جالاقىمەن قامتىپ, مەملەكەتتىڭ الەۋمەتتىك باعدارلامالارىنىڭ ۇلكەن قولداۋ كورسەتىپ وتىرعانىن ايتتى. بۇدان كەيىن ول ەڭبەك ادامىنىڭ مۇددەسى, كەدەيشىلىكپەن كۇرەس, باتىستىڭ ىقپالى مەن جالعان قۇندىلىقتارىنان باس تارتۋ سياقتى باعىتتار كانديداتتىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسىندا كوتەرىلگەنىن مالىمدەدى. جيىندا كانديداتتىڭ ۇستانىمدارى تەك بەلگىلى ءبىر باعىتتارمەن شەكتەلمەي, وسىنداي كەزدەسۋلەر بارىسىندا حالىق كوتەرگەن ماسەلەلەر دە نازارعا الىناتىنى ايتىلدى.

* * *
Nur Otan پارتياسىنان پرەزيدەنتتىككە كانديدات قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ رەسپۋبليكالىق قوعامدىق شتابىنىڭ مۇشەلەرى جۇمىس ساپارىمەن تاراز قالاسىنا كەلىپ, اۋەلى «Jastar» اللەياسىندا ءوڭىر جاس­تارىمەن كەزدەستى. كەزدەسۋدى وبلىستىق قوعامدىق شتاب باسشىسى شابدەن تىلەۋمۇرات اشىپ, ستۋدەنتتەردى سايلاۋعا بەلسەنە قاتىسۋعا شاقىر­دى. سونىمەن قاتار پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى قۋانىش سۇلتانوۆ باستاعان قۇرامىندا ەڭبەك ەرى, حالىق قاھارمانى, ونەر ادامدارى, عالىمدار, حالىق قالاۋلىلارى مەن كاسىپكەرلەر بار شتاب مۇشەلەرى Nur Otan پارتياسى ۇسىنعان كانديداتتىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىنىڭ ارتىقشىلىقتارى تۋرالى كەڭىنەن اڭگىمەلەدى.

سودان كەيىن شتاب مۇشەلەرى «قازفوسفات» جشس-ءنىڭ مينەرالدى تىڭايتقىشتار زاۋىتىندا بولىپ, جۇمىسشىلارعا كانديداتتىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىن تانىستىردى. كانديداتتىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىنىڭ باسىمدىقتارى تۋرالى «Egemen Qazaqstan» رەسپۋبليكالىق گازەتى» اق باسقارما توراعاسى دارحان قىدىرالى, «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلىك پالاتاسىنىڭ باسقارما توراعاسى ابىلاي مىرزاحمەتوۆ, وليمپيادا چەمپيونى ەرماحان ىبىرايىموۆ, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى شەرزود پۋلاتوۆ سىندى رەسپۋبليكالىق شتاب مۇشەلەرى جان-جاقتى اڭگىمەلەدى. 

رەسپۋبليكالىق قوعامدىق شتاب مۇشەلەرى تاراز قالاسىنداعى «استانا» شاعىن اۋدانىنداعى سايلاۋشىلاردىڭ ۇيلەرىندە دە بولدى. 


* * * 

«ۇلت تاعدىرى» ۇلتتىق-پاتريوتتىق قوزعالىسى اتىنان پرەزيدەنتتىك سايلاۋعا ءتۇسىپ جاتقان ءامىرجان قوسانوۆتىڭ شىعىس قازاقستان وبلىسىنداعى سايلاۋالدى قوعامدىق شتابى زايسان, اياگوز, قالباتاۋ جانە تاعى باسقا كەنتتەردى ارالادى. سەنىم بىلدىرىلگەن ادامدار جەرگىلىكتى تۇرعىندارمەن كەزدەسىپ, كانديداتتىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىن ەگجەي-تەگجەيلى تانىستىردى. حالىقپەن كەزدەسۋدە ناسيحاتشىلار توبى پرەزيدەنتتىكتەن ۇمىتكەردىڭ نەگىزگى ۇستانىمدارىن اتاپ ءوتىپ, تۇرعىنداردى تولعاندىرعان سۇراقتارعا جاۋاپ بەردى.

ەل وڭىرلەرىندە ءوتىپ جاتقان وسىنداي كەزدەسۋلەردە كانديداتتىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسىندا كورسەتىلگەن باستى ۇستانىمدار جان-جاقتى ءتۇسىندىرىلىپ جاتىر. ونىڭ باعدارلاماسىنداعى «ۇلتتىق بولمىس» اتتى تاراۋىندا قازاق ءتىلىنىڭ كونستيتۋتسيالىق مارتەبەسىن قوعام ءومىرىنىڭ بارلىق سالاسىندا ورنىقتىرىپ, ونىڭ قازاقستان حالقىن بىرىكتىرۋشى فاكتورى رەتىندەگى ءرولىن كۇشەيتۋ, «مەملەكەتتىك ءتىل تۋرالى» جاڭا زاڭ قابىلداپ, وندا زاڭدىق تۇرعىدان مەملەكەتتىك ءتىلدى ءبىلۋ, مىندەتتى ماماندىقتار ءتىزىمىن بەكىتۋ, ازاماتتاردى, اسىرەسە جاس ۇرپاقتى كيەلى الاشوردا يدەيالارىنا باۋلۋ, شەتەلدەردەگى قانداستاردىڭ قازاقستانعا ورالۋىنا كەپىلدىك بەرۋ تۋرالى ايتىلعان.

سونداي-اق كوكشەتاۋ قالاسىندا كانديدات ءا.قوسانوۆتىڭ وبلىس­تىق سايلاۋالدى شتابىندا سايلاۋ كۇنى ۋچاسكەلەردە داۋىس بەرۋ پروتسەسىن قاداعالايتىن بايقاۋشىلار ءۇشىن سەمينار ءوتتى. وندا ساياساتتانۋشى دوس كوشىم بۇكىل ەل بويىنشا بايقاۋشىلار دايىنداۋدى جالعاستىرۋ تۋرالى ءسوز قوزعادى. ول جينالعان قاۋىمعا سايلاۋ كەزىندە ورىن الۋى ىقتيمال ءتۇرلى جاعدايلارداعى ارەكەتتەردى ءتۇسىندىردى.

* * *
« ۇلى دالا قىراندارى» رەسپۋبليكالىق قوزعالىسىنان پرەزيدەنت­تىككە كانديدات سادىبەك تۇگەلدىڭ سەنىم بىلدىرىلگەن ادامى عاليا بالتاباي باستاعان ناسيحاتشىلار توبى پاۆلودار جۇرتشىلىعىمەن كەزدەستى. پاۆلودار قالاسىنداعى بۇقار جىراۋ اتىنداعى مۇراجايدا وتكەن جيىندا ۇمىتكەر س.تۇگەلدىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسى تالقى­لاندى.

ع.بالتاباي كەزدەسۋگە جينالعان كوپشىلىكتى كانديداتتىڭ ءومىر جولى مەن قايراتكەرلىك كەلبەتى تۋرالى كەڭىنەن بايانداپ, جان-جاقتى تانىس­تىردى. ءسويتىپ قاتىسۋشىلاردىڭ سۇراقتارىنا جاۋاپ بەرىپ, الداعى سايلاۋدى بەلسەندى قولداۋ كورسەتۋگە شاقىردى.

سونىمەن قاتار س.تۇگەلدىڭ الماتى وبلىسىنداعى سايلاۋالدى قوعامدىق شتابىنىڭ وكىلدەرى تالدىقورعان قالاسىندا ۇلتتىق جəنە ات سپورتى تۇرلەرىنەن سپورت مەكتەبىنىڭ ۇجىمىمەن جانە قالا تۇرعىندارىمەن كەزدەستى. سەنىم بىلدىرىلگەن ادامدار كوپشىلىكتىڭ الدىندا وسى كۇنگە دەيىنگى وتكىزگەن ءىس-شارالارعا توقتالىپ, ءوز كانديداتتارىنىڭ قىرلارىن جاقسىلاپ اشىپ كورسەتەتىندەي سۇحبات قۇردى. وڭىرلىك شتاب جەتەكشىسى باقىتگۇل قوجابەرگەنوۆا ءوز كەزەگىندە س.تۇگەلدىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسىن كەڭىنەن تانىستىردى. باعدارلامادا كورىنىس تاپقان ماسەلەلەر قىزۋ تالقىلاندى. Əسىرەسە دەموگرافياعا زور كوڭىل ءبولىپ, مەملەكەت تاراپىنان كومەك كورسەتۋ جانە مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ مəرتەبەسىن كوتەرۋ مəسەلەسى كەڭىنەن ايتىلدى. جيىنعا ۇلتتىق جəنە ات سپورتى تۇرلەرىنەن سپورت مەكتەبىنىڭ ۇجىمى قاتىسقاندىقتان, ۇلتتىق ات سپورتىن دامىتۋعا قاتىستى باعىتتار اڭگىمە ارقاۋىنا اينالدى.


حاميت ەسامان,

ورىنبەك وتەمۇرات,

«Egemen Qazaqstan»

سوڭعى جاڭالىقتار