ءتۇپ تازالاۋ جۇمىستارىنىڭ مەردىگەرى «پاۆلودار وزەن پورتى» اق ءوز جۇمىستارىن جايىق وزەنى ساعاسىنداعى يايتسكي كانالى مەن قيعاشتىڭ گانيۋشكين جانە جارقوسىن كانالدارىندا جۇرگىزىپ كەلەدى.
بۇلار – كوكتەمگى ۋىلدىرىق شاشۋ ءۇشىن بالىقتاردىڭ وزەنگە وتەتىن نەگىزگى ارنالارى. ولار ون شاقتى جىلدار توڭىرەگىندە تازالانباعان, سونىڭ سالدارىنان تايىزدانىپ كەتىپتى.
«مىناۋ ۋاقتىلى قولعا الىنعان جۇمىستار جانە ولاردىڭ ماڭىزدىلىعى دا وتە جوعارى» دەپ اتاپ ءوتتى ايماق باسشىسى. ءتۇپ تەرەڭدەتۋ جۇمىستارىنىڭ جالپى ۇزىندىعى بۇل جەردە شامامەن 45,5 كم. ونىڭ ۇستىنە, تەڭىز باعىتىنا قاراي تەرەڭدىگى 2,5 مەتر, ەنى 25 مەتر بولاتىن جاڭا ارنانىڭ قۇرىلىسى قاراستىرىلعان.
وسى ساپار قورىتىندىسىمەن وبلىس اكىمى نۇرلان نوعاەۆ «اق جايىق» تابيعي رەزەرۆاتى اۋماعىندا ءتۋريزمدى دامىتۋ جانە قوسىمشا باقىلاۋ قوسىندارىن ورناتۋ جونىندە تاپسىرما بەردى. قوسىنداردى ورناتۋ سوڭعى ازىردە جيىلەپ كەتكەن دالا ورتتەرىنىڭ جانە بالىق ساۋداسىنىڭ زاڭسىز اينالىمىنىڭ الدىن الۋعا سەپتىگىن تيگىزەدى.
– شىعىندى از تالاپ ەتەتىن بۇل قۇرىلىم رەزەرۆات قىزمەتكەرلەرىنىڭ جۇمىسىن جەڭىلدەتىپ, ءارى تيىمدىلىگىن ارتتىرادى. ونىڭ ۇستىنە, الىس قاشىقتىقتى دا قاداعالاۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن ارنايى درونداردى ساتىپ الۋدى دا قاراستىرىڭىزدار. بىراق, مۇنىڭ بارلىعى دا جەرگىلىكتى اڭ مەن قۇستارعا كەسەلى مەن كەدەرگىسىن تيگىزبەۋى كەرەك. سەرىك جامبىل ۇلى, وسى جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن قوسىمشا قاداعالاۋ قوسىندارىن سالۋ مەن درونداردى ساتىپ الىپ بەرۋ جاعدايىن ويلاستىرىڭىز, - دەپ اكىم ورىنباسارىنا تاپسىرما بەردى.
«اق جايىق» تابيعي رەزەرۆاتىنىڭ باسشىسى نۇربولات كارىموۆتىڭ سوزىنشە, وبلىس اكىمىنىڭ ءتۋريزمدى دامىتۋ باعىتىنداعى تاپسىرمالارىن ورىنداۋ بارىسىندا, رەزەرۆات اۋماعىندا بىرنەشە تۋريستىك باعىت جاساقتالىپ جاتقان كورىنەدى. سونىمەن قاتار, بالىق قورعاۋ بويىنشا دا كوپتەگەن شارا جۇزەگە اسىرىلىپ, «بەكىرە - 2019» الدىن الۋ جەدەل ارەكەتتەرى بويىنشا دا بەكىتىلگەن ىستەر اتقارىلىپ كەلەدى.
– «بەكىرە - 2019» شاراسى باستالعاننان بەرى بالىق ساۋداسىنىڭ زاڭسىز اينالىمىنا قاتىستى اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق باعىتىندا 49 فاكتى تىركەلگەن. مىسالى, وتكەن جىلدىڭ وسى كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 26 فاكتى انىقتالدى. ونىڭ ىشىندە ۋىلدىرىق شاشۋ كەزىندە بالىق اۋلاۋ مەن رەزەرۆات اۋماعىندا بولۋ سەكىلدى جاعدايلار دا تىركەلگەن. تۋريستىك باعىتتارعا كەلەر بولساق, قورىقتىق ايماقتا ءبىز ارنايى سۇرلەۋ جولدار جۇرگىزگەنبىز. قىزمەتكەرلەرىمىزدىڭ كومەگىمەن تۋريستەر رەزەرۆات اۋماعىندا سەرۋەندەپ, ارنايى موتورلى قايىقتارمەن كاسپي تەڭىزىنە دە شىعۋعا مۇمكىندىك قاراستىرىلعان. سونىمەن قاتار, ارنايى بەلگىلەنگەن جەرلەردە سالماعى بەس كەلىدەن اسپايتىن بالىقتاردى دا قارماقپەن اۋلاۋ رۇقسات ەتىلگەن. شەتەلدىك تۋريستەر رەزەرۆاتقا زور قىزىعۋشىلىق تانىتىپ وتىر. قازىر ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ جاعىن قاراستىرۋدامىز, - دەيدى نۇربولات كارىموۆ.
بۇرىنعى «اتىراۋبالىق» زاۋىتىنا بارعان كەزدە انىقتالعانىنداي, قازىر كاسىپورىننىڭ بالانستىق قۇنىن انىقتاۋ شارالارى جۇرگىزىلىپ جاتىر. سىرتتاي قاراعاننىڭ وزىندە دە, زاۋىت نىساندارى مەن عيماراتتارى تۇرعىندارعا قاۋىپ ءتوندىرىپ تۇرعانى بايقالدى. اپاتتى عيماراتتار قۇلاۋدىڭ از-اق الدىندا تۇر.
بوس قالعان كاسىپورىن اۋماعىندا ايماق باسشىسى تسيستەرنالاردان مازۋتتىڭ توگىلىپ جاتقانىنا نازار اۋدارتتى.
– بۇل جايىق وزەنى جاعاسىنا تاياۋ جەر, اعىلىپ جاتقان ماي تابيعاتقا زيانىن تيگىزۋدە. ءسىزدىڭ قىزمەتتىك ماقساتىڭىزدىڭ قۇزىرىنا بولعان كەمشىلىكتەردى انىقتاۋ عانا ەمەس, سولاردى جويۋ دا كىرەدى. تابيعاتقا كەلتىرىلگەن ەلەۋلى نەمەسە ەلەۋسىز زالالدىڭ بولمايتىنى تۋرالى جاۋاپكەرشىلىكتى ءجىتى تۇسىنگەن ابزال. تابيعاتقا كەلتىرىلگەن زالال - ورنى تولمايتىن نەمەسە زالاسىزداندىرىلۋى وتە كۇردەلى اپاتتار. تاياۋ ارادا جەردى مازۋتتان تازالاۋ كەرەك, - دەدى ن.نوعاەۆ.
اتىراۋ قالاسىنىڭ اكىمى اليمۇحاممەد قۇتتىمۇرات ۇلى ناقتىلاعانداي, بۇرىنعى بالىق وڭدەۋ زاۋىتىنىڭ اۋماعى قالالىق اكىمدىككە قارايدى ەكەن, بالانستىق قۇنى انىقتالعان سوڭ, مۇندا جاڭا ىقشام اۋدان سالۋ جوسپاردا بار.
اتىراۋ
