قىلقالام شەبەرىنىڭ ءا.قاستەەۆ اتىنداعى ونەر مۋزەيىندە سالتانات قۇرعان مەرەيتويلىق جەكە كورمەسى «بەيسانالىق ەكزيستەنتسياسى» دەپ اتالىپتى. مۇنداعى تۋىندىلاردىڭ يدەياسى مەن مازمۇنىنىڭ جەلىسى ءبىرىن-ءبىرى جالعاستىرىپ, ادامزات بويىنداعى تىلسىم دۇنيەلەردى ايشىقتاۋعا باعىتتالعان دەرسىز. ونىڭ شىعارماشىلىعى ەرەكشە كوزقاراستاردان تۇرادى. ادام بولمىسىنىڭ ءمانى مەن ومىردەگى ورنى, قوعامداعى تۇيتكىلدى ماسەلەلەر, جالپى الەمدەگى وزگەرىستەر سۋرەتشى قىلقالامىنان شىققان سان ءتۇرلى بوياۋلارمەن ۇشتاسىپ وتىرادى. تۋعان دالا تابيعاتىن, قازاق حالقىنىڭ ۇلتتىق نانىم-سەنىمىنە تەرەڭنەن بويلاپ, كارتينالارىندا وزىندىك كوركەم تاسىلمەن جەتكىزۋگە كۇش سالادى.
ونەرتانۋشى گۇلنۇر جۇبانوۆا سۋرەتشىنىڭ كورمەگە قويىلعان تاڭداۋلى تۋىندىلارى تۋراسىنداعى ءوز ويىن بىلايشا جەتكىزدى: «كەسكىندەمەشىنىڭ 1983 جىلى جازىلعان «قارا, اق, قىزىل» اتتى كارتيناسىندا قويۋ قارا ءتۇستى فونعا اق جانە قىزىل بەينەلەر جازىلعان. مۇندا سۋرەتشى اينالانى تۇنەك باسقان الەمنىڭ شىرماۋىنان شىققىسى كەلىپ, تالپىنىپ جاتقان قازاق حالقىنىڭ جاي-كۇيىن استارلاپ جەتكىزەدى. سونىمەن قاتار «قارا ءيتتىڭ كولەڭكەسى», «قاڭعىباس», «كەڭىستىك» جانە ت.ب. شىعارمالارىندا, قوعامداعى الەۋمەتتىك وكتەم تاپتىڭ ماسەلەلەرى مەن شىرىلداعان حالىقتىڭ جان ايقايىن قىلقالامنىڭ سىرىمەن جىرلاعان. سول كەزەڭدەگى, ەل ومىرىنە سىني كوزبەن قاراپ, تۋرا بيلەردەن قولداۋ كۇتكەندەي اسەرلى جەتكىزەدى».
ەسىمعالي جۇمانوۆتىڭ قالامىنان ورىلگەن «اربانىڭ ۇزاق كەڭىستىگى», «تۇركىستان-ياساۋي نۇرى», « ۇلى كوشپەندىلەر», ء«ال-فارابي. وتىرار كىتاپحاناسى», «ەدىل مەن ريم قاسقىرى. XXI عاسىر», «كەشكى قوناق», «انا», «اكە», «ماڭگىلىكتىڭ الدىندا», «اقىن ماحامبەتتىڭ ءولىمى», «ازيا حانىم», «انانىڭ ارۋاعى» سىندى شوقتىعى بيىك ەكى جۇزگە جۋىق شىعارما ءار كەزەڭدەردە ءوز كورەرمەنىنەن جوعارى باعاسىن الىپ كەلەدى. بۇل كارتينالار ونىڭ ونەردەگى ۇزدىكسىز ىزدەنىستەرىنىڭ ناتيجەسى.
سۋرەتشىنىڭ كورەرمەننەن جوعارى باعا العان بىرەگەي كارتينالارى رەسپۋبليكالىق, ايماقتىق, بۇكىلوداقتىق, دۇنيەجۇزىلىك كورمەلەرگە قويىلدى. شىعارمالارى فرانتسيانىڭ پاريج قالاسىندا وتكەن «قازاقستان مادەنيەتى», يران, تەگەران قالاسىندا شىمىلدىعىن تۇرگەن دۇنيەجۇزىلىك مۇسىلمان ەلدەرى جانە رەسەيدىڭ ماسكەۋ قالاسىندا ۇيىمداستىرىلعان سۋرەتشىلەر وداعىنىڭ حالىقارالىق كورمەلەرىندە, گەرمانيانىڭ ماگدەبۋرگ قالاسىندا جالاۋىن كوتەرگەن «ەۋروپا-ازيا» ءىى حالىقارالىق بايقاۋىندا كوپشىلىك نازارىنا ۇسىنىلدى. ونىڭ كوركەم تۋىندىلارى قىرعىز, قىتاي, تۇرىك حالىقتارىنا كەڭىنەن تانىلعان. كورمەگە سۋرەتشىنىڭ 90-نان اسا كەسكىندەمەلىك, گرافيكالىق جانە ينستاللياتسيالىق جۇمىستارى قويىلعان. سۋرەتشى سەزىمىنىڭ نازىك قىلىن تەربەگەن كەنەپ بەتىندەگى مىڭ سان بوياۋلار سىرباز ونەردىڭ سيقىرىنا قاراي تارتادى. ءۇمىت پەن كۇدىككە تولى تىنىمسىز تىرشىلىك الۋان ويلارمەن ارپالىسقان ادام كوڭىلىنىڭ ىرعاقتارىن تاپ باسقانداي. ەسىمعالي كەنەبىندەگى الماعايىپ الەمگە سىزدە ءۇڭىلىپ كورىڭىز...
ارمان وكتيابر,
«Egemen Qazaqstan»
الماتى
