سۋرەتتى تۇسىرگەن ەرلان ومار, "ەگەمەن قازاقستان"
جيىن بارىسىندا ءسوز سويلەگەن نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازىر مۇلدەم باسقا زاماننىڭ كەلە جاتقانىن ايتتى. "مەن "قازاقستاننىڭ 100 جاڭا ەسىمى" جەڭىمپازدارىنىڭ ومىرباياندارىمەن تانىستىم. سىزدەر وسى قوعامدا بەلسەندى تۇردە ءومىر ءسۇرىپ جاتىرسىزدار. بارلىقتارىڭىز العا شىقتىڭىزدار. «قازاقستاننىڭ 100 جاڭا ەسىمى» - زامانىمىزدىڭ ۇزدىكتەرى رەتىندە سىزدەرمەن كەزدەسىپ وتىرمىز. بارشاڭىزدى قۇتتىقتايمىن», - دەدى ەلباسى.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ ءوز سوزىندە زاماننىڭ جىلدام دامىپ جاتقانىن, سəل كىدىرىس بولسا, ارتتا قالىپ قويۋ وڭاي ەكەنىن ايتتى. «ۋاقىت سونداي. مەملەكەت مەن مەملەكەتتىڭ, ادام مەن ادامنىڭ, ۇلت پەن ۇلتتىڭ باسەكەسى قىزىپ تۇر. اعىسقا قارسى جۇزگەندەي, تەك قانا العا ۇمتىلۋ كەرەك. توقتاپ قالدىڭ با - اعىس سەنى قايتا كەرى الىپ كەتەدى. ومىردە دە سونداي. توقتاپ قالساڭ - بولدى. بۇگىنگى كۇنى ءبارى بالامالى اقىلمەن اينالىسىپ جاتىر. قازىرگى زاماندا داۋاسى جوق دەگەن اۋرۋلاردىڭ وزىنە ەم تابىلۋدا. جاساندى ينتەللەكت ءبارى جەردە بولادى. ءبارى وزگەرەدى. ال سانامىز وزگەرە مە؟ سوندىقتان, مەنىڭ «رۋحاني جاڭعىرۋ: بولاشاققا باعدار» اتتى ماقالامدا «كوز ىلەسپەس جىلدامدىقپەن دامىپ كەلە جاتقان الەممەن جانە دامۋشى مەملەكەتتەرمەن تەڭ بولۋ ءۇشىن ءبىز دە سانامىزدى جاڭعىرۋتىمىز قاجەت» دەدىم», - دەپ اتاپ ءوتتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.
ەلباسى سونىمەن بىرگە سانا جاڭعىرماسا ەشتەڭە بولمايتىنىن, بۇل ماسەلە اسىرەسە قازاقتار ءۇشىن ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.ء «بىزدىڭ اتا-بابامىز مال باعىپ, كوشپەندى بولىپ ءوتتى. مەن جاستىق شاعىمدى ەسكە الامىن. ماماندىق بويىنشا ينجەنەر-مەتاللۋرگپىن. ءبىزدى - قازاقستاننىڭ 100 جاس جىگىتىن ۋكرايناعا جىبەردى. ءبارىمىز دە مەتاللۋرگيانى بىلمەيتىن ەدىك. ءدال جانىڭدا تەمپەراتۋراسى 1500 گرادۋستىق بالقىما مەتالل اعىپ جاتقان كەزدە, سەن ول جالىننىڭ جانىندا تۇرۋىڭ كەرەك. بۇعان قوسا اۋىر سايماندى ۇستاپ تۇرىپ, 2-3 ليتر سۋ ءىشىپ, تەرلەپ تۇراسىڭ. ءبىزدى سول تسەحقا لاقتىردى دا تاستادى. سول كەزدەگى جانە بۇگىنگى مەنتاليتەتتى سالىستىرىپ كورىڭىز», - دەدى ەلباسى.
پرەزيدەنت سول كەزدە قازاق جىگىتتەرىنىڭ اراسىندا 10 جىگىت قانا جۇمىستا قالعانىن ەسكە الدى. «شىدامادى. اۋىلدان كەلگەن اكە-شەشەلەرى: «سەنىڭ قۇرداستارىڭ مەكتەپ ءبىتىرىپ, ۇيلەنىپ جاتىر. قوي باعۋدا. نەعىپ ءجۇرسىڭ مۇندا», - دەدى دە, الىپ كەتتى. ال سول ماماندىقتى مەڭگەرگەن باسقا ۇلتتىڭ ماماندارى ءبىزدى قوي باققاننان باسقا قولىنان ەشتەڭە كەلمەيدى دەدى. سول ءسوز نامىسىڭا تيمەي مە؟ سوندىقتان, «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى بويىنشا ۇلكەن شارۋالار اتقارىلىپ جاتىر. ول جۇمىس حالىقتىڭ قولداۋىنا يە بولدى», - دەپ اتاپ ءوتتى مەملەكەت باسشىسى.
ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ لاتىن الىپبيىنە نە ءۇشىن كوشەتىنىمىزدى ءتۇسىندىردى. «كيريلليتسانىڭ بىرنەشە ءارپى قازاق لەكسيكاسىنا مۇلدەم قاتىسپايدى. قازاق تىلىندە «», «» بەلگىلەرى, «چ», «شش», «يا» ارىپتەرى جوق. ياپوندى ءبىز جاپون دەيمىز. سونىڭ بارلىعى ءبىزدىڭ ءتىلىمىزدى, جازۋىمىزدى, جۇرتتىڭ وقۋىن قيىنداتتى. مۇنىڭ بارلىعى ەڭ نەگىزگى ەمەس تە شىعار. ەڭ نەگىزگىسى, مىنا زامانمەن, بولاشاقپەن بىرگە بولۋ ءۇشىن ول بىزگە كەرەك. لاتىن الىپبيىنە كوشۋ ارقىلى ءبىزدىڭ بارلىعىمىز دا اقپاراتتىڭ دامىپ كەلە جاتقان كەڭىستىگىنە ەنەتىن بولامىز. بۇعان دەيىن ايتقانىمداي, ينتەرنەت ءتىلى - بۇل عىلىم مەن مادەنيەت ءتىلى. ءبىز بۇل باعىتتا ىلگەرىلەپ تە كەلەمىز. مەن اتالعان ءالىپبي تۋرالى جارلىق تا شىعاردىم, ونى وزدەرىڭىزدە بىلەسىزدەر», - دەدى ەلباسى.
ءوز سوزىندە مەملەكەت باسشىسى گۋمانيتارلىق ءبىلىم بەرۋ ماسەلەسىنە دە كەڭىنەن توقتالدى جانە گۋمانيتارلىق سالاداعى 18 كىتاپتىڭ قازاق تىلىنە اۋدارىلىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى. پرەزيدەنتتىڭ ايتۋىنشا, ءبۇل كىتاپتاو مەكتەپتەردە دە, ۋنيۆەرسيتەتتەردە دە وقىتىلاتىن بولادى. سونداي-اق ەلباسى «تۋعان جەر» باعدارلاماسىنا دا توقتالدى. ء«ار ادامنىڭ وتانسۇيگىشتىگى ءوز وتباسىنان, اكەسىنەن, اناسىنان, باۋىرلارىنان, تۇرعان ۇيىنەن, اۋىلىنان باستالادى. قازىر دە قازاقتاردىڭ 40 پايىزدان استامى اۋىلدا تۇرادى. بۇرىن اۋىلدا 90 پايىزى تۇرعان ەدى. سول اۋىلدىڭ ءبىر اتاقتى توبەسى, وزەنى, سول جەردە شىعاتىن وسىمدىگى, جيدەگى بار. سونىڭ بارلىعى - وتانىمىز, تۋعان جەرىمىز. مەنىڭ دە قازىر كوزىمدى جۇمسام, كىشكەنتاي كەزىمدە جۇرگەن جەرلەرىم, ارالاعان تاۋلارىم, جاتا سالىپ, سۋىن ۇرتتاعان وزەندەرىم ەسىمە تۇسەدى. سوندىقتان, تۋعان جەر دەگەن - ءار ادامنىڭ كىشى وتانى», - دەدى پرەزيدەنت. نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ اتاپ وتۋىنشە, قازىرگى ۋاقىتتا ەلىمىزدىڭ قالتالى ازاماتتارى تۋعان اۋىلدارىنا بارىپ, 300 ملرد تەڭگەگە 720 الەۋمەتتىك نىسان سالىپ بەرگەن.
جالپىحالىقتىق داۋىس بەرۋ ارقىلى انىقتالعان 102 جەڭىمپازدىڭ ىشىندە قازاقستاننىڭ تۋىن بيىككە كوتەرگەن سپورتشىلار مەن اق حالاتتى دارىگەرلەر, مەتسەناتتىقپەن كوزگە تۇسكەن بەلدى كاسىپكەرلەر مەن عالىمدار, مادەنيەت پەن قوعامدىق سالادا ەل اۋزىندا جۇرگەن ازاماتتار بار. «وسى جيىنعا كەلگەندەرىڭىز ءۇشىن قۋانىشتىمىن. مەن ءۇشىن ەكى تۋعان كۇن بار. ءبىرىنشىسى, وزدەرىڭىز بىلەتىندەي, ءوزىم تۋعان - 6 شىلدە. ەكىنشى تۋعان كۇنىم - 1 جەلتوقسان. بۇل - قازاق ەلى بۇكىل حالىق بولىپ, تۇڭعىش رەت قازاقستان حالقى پرەزيدەنتىن سايلاعان كەز. سول سىنعا ءتۇسىپ, تۇڭعىش رەت 90 پايىزدان استام داۋىسقا يە بولدىم, سودان بەرى 26 جىل ءوتتى. سىزدەردىڭ بارلىقتارىڭىز دا جاسسىزدار. سول كەزەڭ مەن قازىرگى كەزەڭ ەكى بولەك. 26 جىلدا كوپتەگەن دۇنيە وزگەردى. سول كەزەڭدە ومىرگە كەلگەن بالا 26 جاستا عانا. بۇل جۇمىسقا كىرىسۋدە ەڭ جاقسى كەزەڭ», - دەدى پرەزيدەنت.
ەستەرىڭىزگە سالا كەتسەك, «قازاقستاننىڭ 100 جاڭا ەسىمى» جوباسىنا داۋىس بەرۋ 100esim.el.kz سايتىندا 18 قازان - 10 قاراشا كۇنى ارالىعىندا وتكەن بولاتىن. ونلاين-داۋىس بەرۋگە 302 كانديدات ۇسىنىلىپ, ۇمىتكەرلەر قىزمەت سالاسى بويىنشا 6 ساناتقا ءبولىندى. ياعني, عىلىم سالاسىندا - 45, سپورتتا - 42, قوعامدا - 86, مەديتسينادا - 46, مادەنيەتتە - 37 جانە بيزنەس سالاسىندا 46 ادام «قازاقستاننىڭ 100 جاڭا ەسىمى» جوباسىنا ۇمىتكەر رەتىندە تىركەلگەن بولاتىن. داۋىس بەرۋگە ۇسىنىلعان كانديداتتار ەلدىڭ بارلىق وڭىرلەرىن قامتىدى.
ارنۇر اسقار,
"ەگەمەن قازاقستان"
