قازاقستان • 27 ماۋسىم, 2017

استانا – حالىقارالىق تاقىرىپتار تالقىلاناتىن قالا

280 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن

كۇنى كەشە استانادا ەكسپو-2017 اياسىندا ءحىV ەۋرازيالىق مەديا-فورۋم وتكەنى بەلگىلى. وعان الەمنىڭ كوپتەگەن ەلىنەن تانىمال ساياساتكەرلەر مەن ساراپشىلار جانە باق وكىلدەرى كەلگەن بولاتىن. ءبىز تومەندە سولاردىڭ بىرنەشەۋىنىڭ مەديا-فورۋم, استانا جانە جالپى قازاق ەلى تۋرالى ايتقاندارىن نازارلارىڭىزعا ۇسىنىپ وتىرمىز.

استانا – حالىقارالىق تاقىرىپتار تالقىلاناتىن قالا

نيك گوۋينگ,
حالىقارالىق تەلەجۇرگىزۋشى, ۇلىبريتانيا:

– مۇنداي مەديا-فورۋمداردىڭ حالىقارالىق جۋرناليستيكانىڭ دامۋىندا, ءبىر ەل مەن اقپارات قۇرالدارىنىڭ ءوزارا بايلانىس ورناتۋىندا ماڭىزى زور. فورۋم­دا الەمدىك دەڭگەيدەگى حالىق­ارا­لىق قاقتىعىستار مەن كەلىس­پەۋ­شىلىكتەردى شەشۋ كەزىندەگى بۇقارا­لىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ جۇمىسى ءسوز بولدى.

جالپى, مەملەكەتارالىق كەلىسپەۋشىلىكتەر كەزىندە ءداستۇرلى جۋرناليستيكانىڭ ماڭىزى ايتارلىقتاي. تاريحقا قارايتىن بولساق, عاسىرلار بويى شەشىمىن تاپپاي كەلە جاتقان ماسەلەلەر حالىقارالىق جۋرناليستەردىڭ ارااعايىندىعىمەن رەتكە كەلگەنىن كورەمىز.

 ال استاناداعى مەديا-فورۋمنىڭ وسىمەن 14-رەت وتكىزىلىپ وتىرۋى قازاقستاننىڭ الەمدىك بەيبىتشىلىك پەن كەلىسىمگە قوسقان ۇلەسىن بەكىتە تۇسەدى. وسى ورايدا, قازاق جۋرناليستيكاسى حالىقارالىق جانە وڭىرلىك دەڭگەيدەگى قاقتىعىستاردىڭ شەشىلۋىنە جۇمىس ىستەپ جاتقانىن كوزىمىز كورىپ وتىر. ماسەلەن, استانادا وتكىزىلگەن سيريا كەلىسسوزدەرىندە قازاق جۋرناليستيكاسى ورتاق ۇستانىم تانىتىلۋىنا وزىندىك ۇلەستەرىن قوستى.

تودد بەير,
بلۋمبەرگ اگەنتتىگىنىڭ حالىقارالىق ديرەكتورى, ۇلىبريتانيا:

– استاناداعى ءداستۇرلى مەديا-فورۋمدا جۋرناليستي­كانىڭ بۇگىنى مەن ەرتەڭى تۋرالى پىكىر الماستىق. تەحنولوگيانىڭ دامۋىمەن ءداستۇرلى جۋرناليستيكانىڭ ءتۇر-تۇلعاسى مەن مازمۇنى وزگەرىپ جاتقانى اقيقات. كەي ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە, الداعى بىرنەشە جىلدا ءداستۇرلى جۋرناليستيكا ءبىرجولا جويىلىپ, ورنىنا اۋەسقوي تىلشىلەر جۇمىس ىستەي باستاماق. دەگەنمەن, مەنىڭ پىكىرىمشە, جۋرناليستيكا سالاسى تەحنولوگيانىڭ دامۋىمەن ودان سايىن دامي تۇسپەسە, جوعالمايتىنى انىق.

مۇمكىن, جۋرناليستەردىڭ اقپارات بەرۋ ادىستەرى مەن اقپاراتتىڭ مازمۇنى, ونىڭ جىلدامدىعى كىسى تانىماستاي وزگەرەر. ونىڭ العاشقى بەلگىلەرىن ءبىز قازىردىڭ وزىندە بايقاپ وتىرمىز. الەۋمەتتىك جەلىلەردى قولدانۋ كەڭىستىگىنىڭ كەڭەيۋى, كەز كەلگەن ادامنىڭ اقپارات تاراتۋ مۇمكىندىگىنىڭ پايدا بولۋى قازىرگى اقپاراتتىق-تەحنولوگيالىق زاماندا مالىمەتتەرگە كۇمانمەن قاراۋدى ۇيرەتەدى. جوعارىدا ايتىلعان, جۋرناليستەر جۇمىسى تەحنولوگيانىڭ دامۋىمەن تۇرلەنەدى دەگەنىمىزدىڭ سەبەبى, الداعى ۋاقىتتا جۋرناليستەردىڭ مىندەتى اقپارات تابۋ مەن ونى تاراتۋ ەمەس, ونىڭ اقيقاتتىعىن تەكسەرۋ بولۋى مۇمكىن.

گيلاد شەر,
يزرايل پرەمەر-ءمينيسترى اكىمشىلىگىنىڭ بۇرىنعى باسشىسى, كەلىسسوزدەر بويىنشا باس مامان:

– قازاقستاننىڭ استاناسى از عانا ۋاقىتتىڭ ىشىندە الەمدىك دەڭگەيدە بىتىمگەرلىك قۇجاتتار قابىلداناتىن الاڭعا اينالدى. استانادا وتكەن سيريا كەلىسسوزدەرى تاياۋ شىعىستاعى كەلىسپەۋشىلىكتەردىڭ تۇپكى سەبەپتەرىن انىقتاپ, تاراپتار پىكىرلەرىنىڭ تىڭدالۋىنا, تيىسىنشە ورتاق شەشىم قابىلداۋعا ءبىر قادام جاقىنداۋعا مۇمكىندىك بەردى.

ال ۇيىمداستىرىلىپ وتىر­عان ەۋرازيالىق مەديا-فورۋم قۇر­­لىقتاعى عانا ەمەس, سونىمەن قاتار, الەمدىك دەڭگەيدەگى ماسەلە­لەر­­دىڭ ورتاعا تاستالىپ, ءار ەلدەن كەل­گەن مامانداردىڭ پىكىر ال­ماسۋى­نا جاعداي جاساپ وتىر. ارينە, اقپارات قۇرالدارىنىڭ اشىق­تىعى, سالا مامان­دارىنىڭ ساراپتامالىق پىكىرلەرىنىڭ باق-تاردا وبەكتيۆتى جاريالانۋى ازاماتتىق قوعامنىڭ جوعارى دەڭگەيى مەن دەموكراتيانىڭ بەرىكتىگىن كورسەتسە كەرەك.

وسى ورايدا, استانانىڭ الەمدىك باق ءۇشىن حالىقارا­لىق دەڭگەيدەگى ماسەلەلەردى ەركىن زەرتتەۋ مەن تال­قىلاۋ الاڭىن ۇسىنىپ وتىرۋى قازاقستاننىڭ ەۋرازيا كەڭىستىگىندەگى ەكونوميكالىق جانە ساياسي عانا ەمەس, سونىمەن قاتار, ءسوز بوستاندىعى بويىنشا كوشباسشى مەملەكەت ەكەنىن ايعاقتاي تۇسەدى.

بيلل ريچاردسون,
اقش-تىڭ بۇۇ-داعى بۇرىنعى ەلشىسى, بۇرىنعى ەنەرگەتيكا ءمينيسترى:

– بۇل جولعى مەديا-فورۋم سوڭعى جىلدارى ايتىلماي, ايتىلسا دا بۇرمالانىپ جەتكىزىلىپ وتىرعان حالىقارالىق دەڭگەيدەگى بىرقاتار ماسەلەنىڭ ەركىن تالقىلانۋىنا, ءارتۇرلى تاراپتان قارالۋىنا مۇمكىندىك بەردى.

 سونىڭ ءبىرى – سيريا ماسەلەسى مەن اقش-رەسەي قاتىناسى. قازاقستاننىڭ XXI عاسىرداعى ەڭ ماڭىزدى بىتىمگەر مەملەكەتتەردىڭ ءبىرى ەكەنى انىق. مەديا- فورۋمنىڭ بەرگەن مۇمكىندىگىن پايدالانا وتىرىپ ءبىز – ساراپشىلاردىڭ كوپ­تەگەن ماڭىزدى ماسەلەلەر تۋرالى ويلارىمىزدى ورتاعا سالۋىمىزعا جاعداي جاسادى. جالپى, سيريا ماسەلەسىنىڭ دە, رەسەي-باتىس قاتىناسىنىڭ دا تاراپتار ءۇشىن ءتيىمدى شەشىلۋىندە استانانىڭ بەرەرى مول.

اقش پەن رەسەيدىڭ بىرلەسە جۇمىس ىستەپ, ارىپتەستىكتەرىن قالپىنا كەلتىرەتىن ۋاقىت جەتتى. ايماقتاعى شيەلەنىستى جاعدايلاردى شەشۋ ءۇشىن بارلىق مەملەكەتتەردىڭ ءوزارا كەلىسىمگە كەلۋى كەرەك. ال ونداي كەلىسىمنىڭ ورناۋى ءۇشىن قازاقستان سەكىلدى بىتىمگەر مەملەكەتتىڭ وسى باعىتتاعى جۇمىستارى وتە ماڭىزدى.

كايحان بارزەگار,
تاياۋ شىعىس ستراتەگيالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى, يران:

– استانادا وتكەن سيريا كەلىسسوزدەرىندە يران, تۇر­كيا, رەسەي ۇشتىگى ايتارلىقتاي كەلى­سىمگە قول جەتكىز­دى دەۋگە بولا­دى. يراننىڭ اتىنان ايتار بولسام, ءبىز ايماقتاعى احۋالدى رەتكە كەلتىرۋ ءۇشىن كەز كەلگەن تاراپپەن ۇنقاتىسۋعا دايىنبىز. ءاۋ باستا يراننىڭ سيريا ماسەلەسىندەگى ۇستانىمى وسى بولعان.

ال استاناداعى كەلىسسوزدەردىڭ العاشقى راۋندىندا يران بيلىگىنىڭ اقش تارابىنىڭ قاتىسۋىنا قارسىلىق ءبىلدىرۋىن ەلدىڭ اقش ساياساتىنا دەگەن جاۋابى دەپ ءتۇسىنۋ كەرەك. ويتكەنى, اقش ەشقاشان دا سيريا ماسەلەسىندە ەشبىر مەملەكەتتىڭ مۇددەسىمەن ساناسۋ كەرەك دەپ ەسەپتەمەيدى. ولار سيرياداعى ساياسي بالانستىڭ ساقتالۋىنا, ياعني قازىرگى بيلىك پەن وپپوزيتسيانىڭ كۇش-قۋاتىنىڭ تەپە-تەڭدىگىنىڭ ساقتالۋىنا مۇددەلى. بۇل دەگەنىڭىز, ونداعى ازامات سوعىسىنىڭ اياقتالۋىنا اقش-تىڭ اسىقپايتىنىن كورسەتەدى.

ال يران ءوز كەزەگىندە قانداي بيلىك بولسىن, سيريادا تىنىشتىقتىڭ ورناعانىن قالايدى.

سوڭعى جاڭالىقتار