ماڭعىستاۋ وبلىستىق سوتىنىڭ اقپاراتتىق قامتاماسىز ەتۋ ءبولىمىنىڭ باسشىسى اكىمدىك جوسپارى بويىنشا اتشاپتىرىم اۋماققا مەديتسينالىق كوللەدج بەن ەمحانا عيماراتى, جاتاقحانا مەن اق حالاتتىلارعا ارنالعان تۇرعىن ۇيلەر سالىنۋى كەرەك ەدى. جوسپاردى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن 2013 جىلى «اقتاۋ قالاسىنىڭ مەديتسينالىق كوللەدجى» مەن «الفا-تۋر اكتاۋ» جشس اراسىندا قۇرىلىس جۇمىسىن جۇرگىزۋ تۋرالى كەلىسىمشارت جاسالادى. كەلىسىمشارت نەگىزىندە قۇرىلىس كومپانياسى ەمحانا, مەدكوللەدج, سپورت كەشەنى مەن تۇرعىن ءۇي سالۋعا كىرىسەدى. تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىن سالۋ كەزىندە ەكى اراداعى كەلىسپەۋشىلىك تۋىندايدى دا, «ەكى تۇيە سۇيكەنسە, اراسىندا شىبىن ولەدىنىڭ» كەرىمەن, جەر پايدالانۋشى مەن مەردىگەر اراسىنداعى داۋدا ۇلەسكەرلەر ۇلكەن زارداپ شەگەدى.
ءوز ەسەبىنەن تۇرعىن ءۇي سالعان سەرىكتەستىك جەكە تۇلعالارمەن پاتەر ساتۋ-ساتىپ الۋ تۋرالى كەلىسىمشارتتارعا وتىرىپ, ۇلەسكەرلەر قۇرىلىس نىساندارىن قارجىلاندىرىپ كەلگەن. الايدا, جەر پايدالانۋشى مەن باس مەردىگەر اراسىندا كەلىسپەۋشىلىكتەر سالدارىنان كوللەدج ديرەكتورى مەن سەرىكتەستىك اراسىنداعى كەلىسىمشارت بۇزىلىپ, نىسان قۇرىلىسىن جۇرگىزگەن سەرىكتەستىك اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلىپ, عيماراتتىڭ قۇرىلىس-مونتاجداۋ جۇمىستارى اياقتالماي قالادى. سونىڭ سالدارىنان تۇرعىن ۇيلەر سالىنىپ بىتكەنىمەن, پايدالانۋعا قابىلدانباعاندىقتان جانە كوممۋنيكاتسيالىق جەلىلەر تارتىلماعاندىقتان, پاتەر يەلەرى بەلگىلەنگەن مەرزىمدە ۇيلەرىنە كىرە الماي ساندالادى. بۇل ۋاقىتقا دەيىن اي سايىن قولداعى بار تيىنىن ساناپ بەرىپ, قۇرىلىستىڭ تەزىرەك اياقتالۋىن تىلەپ جۇرگەن تۇرعىندار ءوز پاتەرلەرىن انىقتاپ, ءتىپتى كەيبىرى ىشكى جوندەۋ جۇمىستارىن دا باستاپ كەتكەن بولاتىن. جانجال ەتەك العان سوڭ ۇلەسكەرلەر سوتتان باسقا بارلىق جەرگىلىكتى بيلىك ورگاندارىنىڭ ەسىگىن توزدىرىپ, اراشا سۇرايدى.
قۇرىلىس جۇمىسىن سوڭىنا دەيىن جەتكىزە الماعان باس مەردىگەر ورتاق پايدالانۋعا بەرىلگەن جەر ۋچاسكەسىندەگى ءوز ۇلەسىن انىقتاۋ تۋرالى جەر پايدالانۋشىعا قارسى سوتقا تالاپ-ارىزبەن جۇگىنەدى. سوت پروتسەسى باستالعان سوڭ ۇلەسكەرلەر دە سوتقا جۇگىنىپ, ورتاق ۇلەستەگى جەرلەرىن ءبولىپ, انىقتاپ بەرۋدى, ءوز مىندەتتەرىن اتقارىپ, تۇرعىن ءۇي ماسەلەسىن بارلىق جاققا ءتيىمدى ەتىپ شەشۋدى سۇرايدى.
ۇزاق مەرزىمگە سوزىلعان سوت وتىرىسى ءۇش تاراپتىڭ مەدياتيۆتىك كەلىسىمگە كەلۋىمەن اياقتالىپ, ەكى تاراپ ءوزارا ءتيىمدى شەشىمگە كەلسە, ءۇشىنشى تاراپ – ۇلەسكەرلەر تۇرعىن ءۇي كەشەنىنىڭ تەحنيكالىق قۇجاتتارىن جاساپ, كوممۋنالدىق جەلىلەردىڭ تارتىلۋىنا قول جەتكىزدى. سەبەبى, سوت پروتسەسىن جۇرگىزگەن سۋديا جاس بولسا دا كاسىبي بىلىكتىلىگىن تانىتىپ, ءۇش تاراپقا دا ءتيىمدى شەشىم شىعارۋدىڭ جولىن قاراستىرىپ, دۇرىس باعىت-باعدار بەرۋىنىڭ ارقاسىندا تاراپتار مەدياتوردىڭ كومەگىنە جۇگىنگەن ەدى.
وسىلايشا, بىرنەشە تۇرعىندى «تۇندە ۇيقىدان, كۇندە كۇلكىدەن ايىرعان» داۋ سوڭى كەلىسىممەن اياقتالدى. سوت ۇيعارىمى زاڭدى كۇشىنە ەنگەننەن سوڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسى جوعارعى سوتىنىڭ توراعاسى ق.ءماميدىڭ اتىنا ۇلەسكەرلەردەن, ياعني «اقبۇلاق» تۇرعىن ءۇي كەشەنى تۇرعىندارىنىڭ اتىنان العىس حات كەلىپ ءتۇستى. العىس حاتتا جاپا شەككەن 200-دەن اسا ۇلەسكەردىڭ ىشىندە ەڭبەكتەگەن بالادان, ەڭكەيگەن قارياعا دەيىن, ءبىر عانا تابىسقا قاراپ وتىرعان زەينەتكەرلەردىڭ, جاس وتباسىلاردىڭ, مۇگەدەك جاندار مەن از قامتىلعان وتباسىلاردىڭ بار ەكەنى ايتىلىپتى. قۇرىلىس سالۋشىلار مەن جەر يەلەرى اراسىنداعى داۋدىڭ سالدارىنان ۇزاق ۋاقىت ابىگەرگە ءتۇسىپ, بويلارىن ۇرەي مەن قورقىنىش بيلەگەن وتباسى مۇشەلەرى سوتتىڭ سوڭعى نۇكتەسىن تاعاتسىزدانا كۇتكەن.
«سوت شەشىمى قوردالانعان ماسەلەنىڭ ءتۇيىنىن بارلىق جاققا ءتيىمدى ەتىپ شىعارىپ, ۇلەسكەرلەر اراسىنداعى الەۋمەتتىك تولقۋدى دەر كەزىندە باستى. سەبەبى, ءبىز بار جيعان-تەرگەنىمىزدى سالىپ وتىرعان جالعىز باسپانامىزدان ايىرىلعان جاعدايدا ەڭ اقىرعى ارەكەتكە بارۋعا دايىن تۇر ەدىك. سوندىقتان, ماسەلەنىڭ بايىبى مەن ونىڭ سالدارىن ءتۇسىنىپ, قاراپايىم ادامداردىڭ زاڭدى قۇقىعىن قورعاپ, سۋدياعا ءتان بىلىكتىلىگىمەن, كاسىبي شەبەرلىگىمەن سىيلاستىق پەن ىزەتتىك تانىتقانى ءۇشىن, ءادىل شەشىم شىعارعانى ءۇشىن ماڭعىستاۋ وبلىستىق سوتىنىڭ توراعاسى ج.الانوۆقا جانە وسى ءىستى اياعىنا دەيىن قاراعان ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ مامانداندىرىلعان اۋدانارالىق ەكونوميكالىق سوتىنىڭ سۋدياسى ا.بەكبولاتوۆقا العىس بىلدىرەمىز» دەلىنگەن حاتتا.
وسىنداي كۇردەلى داۋلاردىڭ اراسىندا قاراپايىم حالىق زارداپ شەگىپ جاتاتىن جايتتار از ەمەس. كەيدە الدىنا كەلگەن ادامنىڭ تاعدىرى مەن جانايقايىنا ءمان بەرۋگە مۇرشا بەرمەيتىن جايتتار دا, جاۋاپكەرشىلىك پەن ءبىلىمنىڭ تومەندىگى دە سەبەپ بولىپ, سالدارى اۋىر ءتيىپ جاتادى. سوندىقتان ءاربىر ازامات ادال ەڭبەكپەن تاپقان ءار تيىنىن جۇمساردا, اسىرەسە, جىلجىمايتىن م ۇلىك ماسەلەسىنە كەلگەندە بارلىق قۇجاتتاردىڭ تولىق ءارى زاڭدى بولۋىن تالاپ ەتىپ, ساۋاتتىلىق تانىتقاندارى ابزال. ال جاندارىن شۇبەرەككە ءتۇيىپ كەلگەن «اقبۇلاق» تۇرعىن ءۇي كەشەنى تۇرعىندارى ءۇشىن ءتۇيىن شەشىلدى, يىقتارىنان ەڭسەلەرىن كوتەرتپەي كەلگەن جۇك ءتۇستى. ولار ءۇش تاراپتى دا ريزا ەتكەن جان-جاقتى, ساۋاتتى سوت شەشىمىنە ريزا. «اققا قۇداي جاق» بولىپ, اۋىر ءىستى ابىرويلى الىپ شىعا العان ماڭعىستاۋلىق سوتتىڭ شەشىمى مەن شەبەرلىگى ەدى بۇل.
گۇلايىم شىنتەمىرقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان»
گاۋھار نۇرحانوۆا,
ماڭعىستاۋ وبلىسى