جيىنعا پارلامەنت سەناتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى بەكتاس بەكنازاروۆ, قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ جانىنداعى قوعامدىق سانانى جاڭعىرتۋ باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ جونىندەگى ۇلتتىق كوميسسيانىڭ حاتشىسى, پرەزيدەنت اكىمشىلىگى ىشكى ساياسات ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى ايدا بالاەۆا جانە ەلىمىزدىڭ عىلىمي-شىعارماشىلىق ينتەلليگەنتسياسىنىڭ وكىلدەرى, جوعارعى سوت ورگانى اپپاراتىنىڭ باسشىلىعى مەن قىزمەتكەرلەرى, سونداي-اق سوت تورەلىگى اكادەمياسىنىڭ پروفەسسور-وقىتۋشىلار قۇرامى مەن ماگيسترانتتارى قاتىستى.
دوڭگەلەك ۇستەل جۇمىسىن اشقان جوعارعى سوت توراعاسى قايرات ءمامي مەملەكەت باسشىسىنىڭ باعدارلامالىق ماقالاسىندا ايتىلعان مەملەكەت پەن قوعامنىڭ الدىنا قويىپ وتىرعان ماقساتتارى مەن مىندەتتەرىنىڭ ماڭىزى وراسان ەكەنىن, سونىڭ ىشىندە جاستار بولاشاعىنا باعىت-باعدار بەرۋدىڭ ءمانى زور ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
«ماقالاداعى كەمەل ويلاردى بارشاڭىزبەن ءبولىسۋ ءۇشىن دوڭگەلەك ۇستەلگە جينالىپ وتىرمىز. باعدارلامادا قوعامدىق سانانى جاڭعىرتۋدىڭ بىرنەشە باعىتى ايقىن ايتىلعان. ۇلتتىق جاڭعىرۋ دەگەن ۇعىمنىڭ ءوزى ۇلتتىق سانانىڭ كەمەلدەنۋىن بىلدىرەدى. تۇتاس ۇلت بولىپ ۇيىسىپ وتىرعان قازاقستاندىقتاردىڭ بەرەكەسى مەن بىرلىگىنىڭ نەگىزى قازاق ۇلتىنىڭ بولمىس-بىتىمىندە جاتىر. سونىڭ ىشىندە حالقىمىزدىڭ سان عاسىرلىق سالت-ءداستۇرىنىڭ ورنى ەرەكشە. وزدەرىڭىزگە ءمالىم, ەلىمىزدىڭ سوت جۇيەسى مايقى بي بابامىز نەگىزىن قالاعان بيلەر سوتىنان باستاۋ الادى. ەلباسى ايتقانداي, جاھاندانۋ داۋىرىندە ءبىز جات يدەولوگيالاردىڭ ىقپالىنا ءوزىمىزدىڭ ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىز ارقىلى عانا توتەپ بەرە الامىز. سوندىقتان دا بيلەردەن قالعان ءادىل تورەلىك ەتۋ ءداستۇرىن كەڭىنەن ناسيحاتتاۋىمىز كەرەك. وسى ورايدا, الاش قايراتكەرى مىرجاقىپ دۋلاتوۆتىڭ «زاڭ ادەت-عۇرىپقا قايشى كەلسە, ۇلكەن اياققا تار ەتىك كيگەنمەن بىردەي» دەگەن ءسوزىن بۇگىنگى بولاشاق زاڭگەرلەر بىلگەنى ءجون», دەدى جوعارعى سوت توراعاسى قايرات ءمامي.
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ سوت بيلىگىندە 35 جىلدان بەرى جۇمىس ىستەپ كەلە جاتقان قازاقستان رەسپۋبليكاسى جوعارعى سوتىنىڭ سۋدياسى باعلان دەمەسىن ۇلى مەملەكەت باسشىسىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» اتتى باعدارلامالىق ماقالاسىنا وراي ءوز ۇسىنىسىن ايتتى:
«بۇگىندە ەلىمىز ەكونوميكالىق دامۋدىڭ شىرقاۋ بيىگىنە كوتەرىلدى. قازاقستان ءوزىنىڭ حالىقارالىق دامۋ باعىتىندا ۇلكەن دارەجەلەرگە يە بولدى. ماقالادا اتاپ كورسەتىلگەندەي, ءبىزدىڭ بولاشاعىمىز – قوعام جەتىستىكتەرىن ءارى قاراي جالعاستىراتىن, رەفورمالىق ۇدەرىستەردى يگەرەتىن جاستارىمىز. رەسپۋبليكانىڭ ساياسي بيلىگىندەگى سوت جۇيەسىنىڭ ورنى ەرەكشە. قوعام تەپە-تەڭدىگىن ساقتاۋ مەن ەلىمىزدىڭ الەۋمەتتىك, ەكونوميكالىق دامۋ بارىسىندا سوت جۇيەسىنىڭ ءرولى باسىم», دەگەن باعلان دەمەسىن ۇلى قازاق ومىرىندەگى بىتىمگەرشىلىك تۇرعىسىنان ماڭىزدى ءرول اتقارعان ءداستۇرلى بيلەر سوتى ينستيتۋتىن كەڭىنەن ناسيحاتتاۋدى ۇسىندى.
ء«بىزدىڭ قازاق ۇلتىندا الەمدە تەڭدەسى جوق بيلەر سوتى, قۇقىقتىق ينستيتۋت بار ەكەنىن ءبارى بىلەدى. بيلەر ينستيتۋتىنىڭ تاجىريبەسىن بۇگىنگى جاڭا زامانعا ساي قولدانۋدىڭ ماڭىزى زور. «قازاقستانداعى 100 جاڭا ەسىم» جوباسىنان قۇقىقتانۋ سالاسىنا ەرەكشە ورىن ءتيۋى ءتيىس. ويتكەنى, سوت جۇيەسىنىڭ دامۋىنا ەڭبەگى سىڭگەن سۋديالار مەن سوت قىزمەتكەرلەرى جەتكىلىكتى عوي دەپ ويلايمىن», دەدى جوعارعى سوت سۋدياسى.
جيىن بارىسىندا پرەزيدەنت ن.نازارباەۆتىڭ ماقالاسىنداعى نەگىزگى اسپەكتىلەردى ورتاعا سالىپ, تالقىلاۋدا تۇركى الەمى اقساقالدار كەڭەسىنىڭ مۇشەسى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور ءادىل احمەتوۆ, ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ پروفەسسورى, زاڭ عىلىمدارىنىڭ دوكتورى زايلاعي كەنجاليەۆ, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى سەرىك نەگيموۆ, ل.ن. گۋميلەۆ اتىنداعى ەۇۋ پرورەكتورى, الاشتانۋشى عالىم, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ديحان قامزابەك, «نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەت» مادەني باعدارلامالار ورتالىعىنىڭ باسشىسى گۇلتاس قۇرمانباي قاتىستى.
«ماڭگىلىك ەلدىڭ وركەنيەتتىك مۇراتتارى» تاقىرىبىندا كولەمدى بايانداما جاساعان پروفەسسور ءادىل احمەتوۆ پراگماتيزم, باسەكەلىك قابىلەت, ۇلتتىق بىرەگەيلىكتى ساقتاۋ, ەۆوليۋتسيالىق دامۋ, سانانىڭ اشىقتىعى سياقتى ىرگەلى باعىتتار بويىنشا ەلىمىزدە كەشەندى ءىس-شارالاردى جۇزەگە اسىرۋ كەرەكتىگىن اتاپ ءوتتى.
«ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ «قازاقستان-2050» ستراتەگياسى – قالىپتاسقان مەملەكەتتىڭ جاڭا ساياسي باعىتى» اتتى 2012 جىلى حالىققا جولداۋى – XXI عاسىردىڭ ءبىرىنشى جارتىسىنىڭ سوڭىنا دەيىنگى كەزەڭدى قامتيتىن الىپ جوبالاردىڭ بىرەگەيى. ەندى, مىنە, سول ستراتەگيالىق, ساياسي-ەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك ءمانى زور ۇزاق مەرزىمدى جوسپاردىڭ اياسىندا قىرۋار شارۋا تولاسسىز ىسكە اسىرىلىپ جاتىر. ولاردىڭ ىشىندە ۇدەمەلى يندۋستريالاندىرۋدىڭ ەكىنشى بەسجىلدىعى جوباسى مەن حالىقارالىق ەكسپو-2017 كورمەسىن ايتۋعا بولادى. دامۋدىڭ تۇراقتى جولىن قامتىعان ءبىزدىڭ مەملەكەتىمىز گەوساياسي, گەوەكونوميكالىق, گەوتەحنولوگيالىق مەگا وزگەرىستەر اعىنىنان تىس قالىپ وتىرعان جوق. قازاقستاننىڭ ەۆوليۋتسيالىق جولمەن دامۋدى تاڭداۋىنىڭ دا ءوز سىرى بار, ويتكەنى رەۆوليۋتسيالىق جولدى تاڭداعان الىس-جاقىن ەلدەردىڭ مۇراتقا جەتكەنى جوق. پرەزيدەنت كوتەرىپ وتىرعان لاتىن الىپبيىنە كوشۋ ماسەلەسى – ەلىمىزدى رۋحاني ەگەمەندىككە اپاراتىن تۋرا جول. ويتكەنى, بۇل الەم وركەنيەتىنىڭ باسىم كوپشىلىگىنىڭ ءالىپبيى», دەپ تۇيىندەدى ول ءسوزىن.
ءىس-شارا سوڭىندا قاتىسۋشىلاردىڭ تۇجىرىمدى ويلارى مەن ۇسىنىستارىنىڭ نەگىزىندە قارار قابىلدانىپ, سوت جۇيەسىندەگى مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ قولدانىس اياسىن كەڭەيتۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ, سوت تورەلىگى اكادەمياسىنىڭ وقۋ باعدارلاماسىنا «قازاق بيلەرىنىڭ شەشەندىك ونەرى» اتتى ارنايى كۋرس ەنگىزۋ, سوت اۋدارماشىلارىنىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا «ۇزدىك سوت اۋدارماشىسى» رەسپۋبليكالىق كونكۋرسىن وتكىزۋ, ەلباسىنىڭ لاتىن الىپبيىنە كوشۋ تۋرالى تاپسىرماسى بويىنشا دايىندىق جۇمىستارىن پىسىقتاۋ جۇمىستارىنا قاتىستى بىرقاتار ۇسىنىس دايىندالدى. قاراردا توپتاستىرىلعان ۇسىنىستار قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ جانىنداعى قوعامدىق سانانى جاڭعىرتۋ باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ جونىندەگى ۇلتتىق كوميسسياعا ءىس-شارالاردىڭ جۇزەگە اسۋىن ۇيلەستىرۋ ۇسىنىلاتىن بولادى.
ايا ءومىرتاي,
«ەگەمەن قازاقستان»