«بولاشاقتىڭ» بولاشاعى بار ما؟

پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ توراعاسى ورال مۇحامەدجانوۆتىڭ جەتەكشىلىگىمەن وتكەن پالاتانىڭ كەزەكتى جالپى وتىرىسىنىڭ كۇن تارتىبىندە ون بەس ماسەلە قارالدى. سونىڭ باسىم كوپشىلىگى زاڭ جوبالارىنا قورىتىندى ازىرلەۋ ءۇشىن تۇراقتى كوميتەتتەردىڭ قۇزىرىنا تاپسىرۋعا قاتىستى بولدى. بۇل جولى دەپۋتاتتاردىڭ ساۋ­الدارى دا كوپ بولعانىن ايتا كەتۋ كەرەك. سولاردىڭ بىرەۋىنە توق­تالساق, دەپۋتات ساعىنبەك تۇر­سى­نوۆ «بولاشاق» باعدارلاماسىنىڭ باستالعانىنا بيىل 17 جىل  تول­عانىن, الەمنىڭ ەڭ ۇزدىك وقۋ ورىن­دارىن 3 مىڭعا جۋىق قا­زاقستاندىق جاس ءبىتىرىپ,  تاعى 4 مىڭ­نان استامى وقىپ جاتقانىن كولدەنەڭ تارتتى. دەپۋتاتتىڭ ءما­لىمەتىنشە, ەلگە ورالعان جاس­تار­دىڭ جۇمىس تابۋى ءتۇيىندى ماسە­لە­گە اينالىپ بارادى. رەسمي اق­پاراتتارعا قاراعاندا, مەملەكەتتىك قىزمەتتە نەمەسە ۇلتتىق كومپانيالاردا عانا ەمەس, جاي جۇ­مىس تابا الماي جۇرگەندەردىڭ سانى 400-دەن اسادى ەكەن. كەيبىر دەرەككوزدەردە ول 600 ادامدى قۇرايدى دەپ جازىلىپتى.   1994 جىلدان بەرگى بىتىرگەن 2788 تۇلەكتىڭ قانشاسى قازاقستاندا قىزمەت ەتىپ جاتىر, قانشاسى شەت ەلدەردە قالدى نەمەسە قايتا شەتەل استى, دەپ سۇرايدى دەپۋتات. «بولاشاق» باعدارلاماسى بويىنشا 2010 جىلى 1259 ادام ءبىتىردى. 2011 جىلى بۇل كورسەتكىش 1058 ادامدى قۇراۋى مۇمكىن. تۇلەكتەردىڭ جۇمىس تابا ال­ماۋى­نىڭ ناقتى سەبەبى نەدە؟ وسى ۋا­قىت­قا دەيىن بىتىرگەن تۇلەكتەردىڭ 70-80 پا­يى­زى اعىلشىن, ورىس تىلدەرىن ءبىل­­­گەنى­مەن, مەملەكەتتىك ءتىلدى ءمۇل­دە مەڭگەر­مەگەن. بۇعان كىم جاۋاپتى ەكەنى دە بەلگىسىز. ولاي بولسا, اتال­عان باعدار­لامانى جالعاستىرۋ قا­جەت پە, دەدى دەپۋتات ءوز ساۋالىنىڭ سوڭىندا. بۇدان كەيىن دەپۋتاتتار زاڭ جوبالارىن قاراپ, «ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق قوعامداستىقتىڭ سوتى ستاتۋسىن راتيفيكاتسيالاۋ تۋ­رالى», «قازاقستان رەسپۋبلي­كاسىنىڭ ۇكىمەتى مەن بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ بوسقىندار ىستەرى جونىندەگى جوعارعى كوميس­سارى باسقارماسىنىڭ اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمدى راتيفيكاتسيالاۋ تۋرالى» زاڭ جو­بالارىن ءبىراۋىزدان ماقۇلدادى. سونداي-اق «يادرولىق ماتەريالدى فيزيكالىق قورعاۋ تۋرالى كون­ۆەن­تسياعا تۇزەتۋدى راتيفيكاتسيالاۋ تۋرالى» زاڭ جوباسى دا دەپۋتاتتار تاراپىنان قولداۋ تاپتى. ءتۇ­زە­تۋدە يادرولىق ماتەريالدى فيزي­ك­الىق قورعاۋدى قامتاماسىز ەتۋ, ونىڭ ۇرلانۋى مەن ديۆەرسيا­لار­دى بولعىزباۋ جانە تاعى باسقا دا شارتتارى قامتىلعان. بەلگىلى بولعانداي, ەلىمىز يادرو­لىق ءونىم ءوندىرۋ جونىندە الەمدە ءبىرىنشى ورىنعا شىعىپتى. بۇل ءجو­نىندە يندۋستريا جانە جاڭا تەح­نو­لو­گيالار ۆيتسە-ءمينيسترى دۇيسەنباي تۇرعانوۆ ءمالىم ەتتى. ماسەلەن, 2009 جىلى ەلىمىزدە 14 مىڭ توننا ۋران وندىرىلسە, بىلتىر ونىڭ كولەمى 17 مىڭ توننانى قۇراپتى. وسىعان وراي ماجىلىستەگى «اتوم ەنەرگيا­سىن پايدالانۋ تۋرالى» زاڭ جوبا­سى­نا وزگەرىستەر ەنگىزۋ قاراس­تى­رى­لىپ, جاقىن ۋاقىت­تاردا ۋراندى ءوندىرۋ كولەمىن رەتتەۋ ماسەلەسى دە شەشىمىن تابۋى ءتيىس, دەپ سانايدى ۆيتسە-مينيستر. اسقار تۇراپباي ۇلى.