مەملەكەتتىك ءتىلدى ەركىن مەڭگەرگەن

پرەزيدەنت لينگۆيستيكالىق كوميسسيا مۇشەلەرىن ءتانتى ەتتى

كەشە نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتىنە كانديدات رەتىندە مەملەكەتتىك تىلدەن سىناق تاپسىردى. بۇل ءۇردىس ەل كونستيتۋتسياسىندا بەكىتىلگەن تارتىپكە سايكەس ءوتتى. قازاقستان پرەزيدەنتى بارلىق تاپسىرمانى ءساتتى ورىندادى. اتاپ ايتقاندا, مەملەكەت باسشىسى «ءبىزدىڭ كۇشىمىز – بىرلىكتە» دەگەن تاقىرىپتا جازبا جۇمىسىن جازىپ, ءىلياس ەسەنبەرليننىڭ شىعارماسىنان ءۇزىندى وقىدى, ال اۋىزشا اڭگىمەدە «بابالار ءسوزى – دانالىق كوزى» تاقىرىبىندا سويلەدى. لينگۆيستيكالىق كوميسسيا قورىتىندىسى بويىنشا نۇرسۇلتان نازارباەۆ مەملەكەتتىك ءتىلدى ەركىن مەڭگەرگەن دەپ تانىلدى. ەمتيحاننان كەيىن باق وكىل­دەرىنە ارنالعان بريفينگتە لينگ­ۆيستيكالىق كوميسسيانىڭ ءتور­اعاسى مىرزاتاي جولداسبەكوۆ وسى شە­شىمدەرى تۋرالى كەڭىنەن ءتۇسىن­دىرىپ ءوتتى. «جازبا جۇمىسى نۇرسۇلتان نازار­باەۆ ءوزى تاڭداعان كونۆەرت بوي­ىنشا «ءبىزدىڭ كۇشىمىز – ءبىر­لىكتە» دەگەن تاقىرىپتا بولدى. بۇل كىسى پرەزيدەنت بولعالى بەرى مەم­­لەكەتىمىزدىڭ تۋىن تۇعىرلى ەتىپ, ەلدىڭ ىنتىماعىن كوتەرىپ كە­لە جاتقان ادام. سول ىنتىماق-ءبىر­­­ل­ىكتىڭ ارقاسىندا قازاقستان 23 جىل­­دىڭ ىشىندە وسىنداي دارەجەگە جەتتى. وسىنىڭ ءبارىن ەكى پاراق قا­عازعا وتە كەڭ, اۋقىمدى, سىيىم­دى ەتىپ, تاقىرىپتى وتە ادەمى اشا ءبىلدى. قاتە جوق. كانديدات وسىن­داي بولۋ كەرەك دەپ ويلايمىن», – دەدى م.جولداسبەكوۆ. «ەكىن­شى سۇراق بويىنشا ءىلياس ەسەنبەرليننىڭ پروزاسىنان ءماتىن بەرىلدى. نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى ونى وتە مانەرلەپ وقىپ شىقتى. ءۇشىنشى سۇراق «بابالار ءسوزى – دا­نالىق كوزى» دەگەن ەركىن تاقىرىپ. نۇرەكەڭ ءوزى ەشبىر مەملەكەتتىڭ تاريحىندا جوق «مادەني مۇرا» دەگەن ۇلكەن باعدارلاما جۇرگىزگەن ادام. ونىڭ قولداۋىمەن 100 توم­دىق «بابالار ءسوزى» شىق­قان. ەلباسى وسى كىتاپتاردان وتە جاقسى مىسالدار كەلتىرىپ, باي­ىرعى بابالارىمىزدىڭ دانا­لى­عىنان, سولاردىڭ حالىققا بەرە­تىن تاربيەلىك ءمانى جونىندە كەڭ ءاڭ­گىمە جاساپ بەردى. قوسىمشا سۇ­راق­تار بويىنشا كانديدات اباي­­دىڭ قاراسوزدەرىن ايتىپ بەردى. قو­رى­تىندىسىندا كوميسسيا كان­­ديدات ن.ءا.نازارباەۆ قازاق ءتىلىن ەركىن مەڭگەرگەن دەگەن شەشىم قا­بىلدادى», – دەپ ءتۇيدى م.جولداسبەكوۆ. «نۇر وتان» پارتياسى اتىنان الداعى كەزەكتەن تىس پرەزيدەنتتىك ساي­لاۋعا كانديدات رەتىندە ۇسىنىلعان نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ مەملەكەتتىك تىلدەن تاپسىرعان ەمتيحانىنان كەيىن ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ لين­­گۆيستيكالىق كوميسسيا توراعاسى مىرزاتاي جولداسبەكوۆ  باق وكىلدەرىنە سونداي-اق, مەملەكەت باسشىسىمەن ءبىراز ماسەلەلەر جونىندە اقىلداسقانىن ءمالىم ەتتى. «ەمتيحاننان كەيىن ءىس باسىنداعى پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتى بۇگىنگى «نۇر وتان» سەزىنىڭ اياقتا­لۋىمەن, سول سەزدە ءبىراۋىزدان الداعى سايلاۋعا كانديدات رەتىندە ۇسىنىلۋىمەن قۇتتىقتادىق. 2011 جىلى دا وسى لين­گۆيستيكالىق كوميسسيانى باسقارعان ەدىم. ەمتيحاننان كەيىن پرەزيدەنت نۇرسۇلتان ابىش ۇلىمەن بىرقاتار ماسە­لەلەر بويىنشا اڭگىمەلەسىپ, اقىل­داستىق», – دەي كەلە م.جولداسبەكوۆ الداعى ۋاقىتتا پرەزيدەنتتىككە كانديداتتاردان مەديتسينالىق انىقتاما تالاپ ەتۋ تۋرالى ۇسىنىسىن ايتتى. «ماسەلەن, قاراپ وتىرساق, پرەزيدەنتتىككە كانديداتتار مەديتسينالىق انىقتاما تاپسىرمايدى. بىراق بۇل كەزىندە بولعان ەرەجە ەكەن. كەيىن, ءبىراز حالىقارالىق باقىلاۋشىلار «ادام قۇقىعىن بۇزۋ» دەگەن سوڭ, بۇل باپ الىنىپ قالعان. بىراق, مەنىڭ ويىمشا, پرەزيدەنتىككە كانديداتتار مەديتسينالىق انىقتاما تاپسىرۋى كەرەك. سەبەبى, قازىر مەكتەپكە بارساڭىز دا, قىزمەتكە ورنالاسساڭىز دا مەديتسينالىق كىتاپشا مىندەتتى تۇردە تالاپ ەتىلەدى. ەل باسقاراتىن ادام ءۇشىن اللادان الدىمەن سۇرايتىنىمىز وسى دەنساۋلىق. سوندىقتان, پرەزيدەنتىككە كانديدات ادام مەديتسينالىق انىقتاما تاپسىرۋى كەرەك دەگەن ۇسىنىس ايتتىم», – دەيدى م.جولداسبەكوۆ. سونىمەن قاتار, اڭگىمەلەسۋ بارىسىندا پرەزيدەنتتىككە كانديداتتاردىڭ ءبىلىمى دە ءسوز بولعان. «ەكىنشى ءبىر ماسەلە, كونستيتۋتسيامىزدا پرەزيدەنتىككە كانديدات ازاماتتىڭ ءبىلىمى تۋرالى ايتىلماعان. باياعى زامان ەمەس, ءبىلىم سالاسى دامىعان مەملە­كەتپىز. سوندىقتان, مۇمكىن بولسا, كەلەسى ۋاقىتتاردا قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتتىگىنە كانديدات ادامنىڭ ءبىلىمى مىندەتتى تۇردە جوعارى بولۋ كەرەك دەگەن تالاپ بولسا», – دەدى م.جول­داسبەكوۆ. «وتكەن سايلاۋدا دا بايقادىم, وزدەرىڭىز دە كورىپ وتىرسىزدار, سايلاۋعا ىلعي ءوزىن-ءوزى ۇسىنعاندار كەلەدى. قارسىلىق جوق, ارينە, بۇل ولار­دىڭ كونستيتۋتسيالىق قۇقىعى. بىراق كوپتەگەن ىرگەلى ەلدەردە سايلاۋعا پارتيا ۇسىنىسىمەن قاتىسادى. بىزدە دە سونداي بولسا دەگەن پىكىر ايتتىم. تاعى ءبىر ايتقىم كەلگەنى, نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاق حالقىنىڭ الدىندا تالاي سىننان وتكەن. لينگۆيستيكالىق كوميسسيا الدىنا وسىمەن ءتورتىنشى رەت كەلىپ وتىر ەكەن. جالپى, كانديدات بولاتىن ادام وسى ەمتيحاندى ەكى رەت, ارى كەتسە, ءۇش رەت تاپسىرسا دەگەن ۇسىنىس ايتتىم. ءتىلدى ەركىن مەڭگەرگەن ازامات قايتا-قايتا تاپسىرا بەرە مە دەگەن ويىمدى جەتكىزدىم. سىزدەر جاقسى بىلەسىزدەر, نۇرسۇلتان ءابىش ۇلىنىڭ قابىلەتىنە, مەملەكەتتىك ءتىلدى ەركىن مەڭگەرگەندىگىنە ەشقانداي كۇمان جوق», – دەدى م.جولداسبەكوۆ. دينارا بىتىكوۆا, «ەگەمەن قازاقستان».