2022 جىلى مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ باستاماسىمەن قۇرىلعان ۇلتتىق قۇرىلتاي حالىق بىرلىگىن نىعايتۋ, ءادىل, دامىعان قازاقستاندى قالىپتاستىرۋ, جۇيەلى رەفورمالاردى ىلگەرىلەتۋ جانە ءتۇيىندى ماسەلەلەردى تالقىلاۋ ماقساتىندا اشىق الاڭ رەتىندە قىزمەت ەتىپ كەلەدى.
قىزىلوردادا وتكەن ۇلتتىق قۇرىلتايدا كەيبىر ساراپشىلار ايتىپ جۇرگەندەي, ماسەلەلەر تەك پارلامەنتتىك رەفورما اياسىندا عانا كوتەرىلگەن جوق. پرەزيدەنت ق.توقاەۆ بۇل جولى دا كەڭ كوزقاراسىمەن, اۋقىمدى ويلاستىرىلعان بايانداما جاسادى دەپ ەسەپتەيمىز.
ويتكەنى ونداعى كوتەرىلگەن ماسەلەلەر مەن تاقىرىپتار مەملەكەتىمىزدىڭ ىشكى, سىرتقى ساياساتىنا, ەكونوميكامىزدىڭ دامۋىنا, الەۋمەتتىك ماسەلەلەرگە, جاستاردىڭ تاربيەسىنە قاتىستى كوپتەگەن ماڭىزدى جايتتاردى قامتىدى. سونىڭ ىشىندە سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى كۇرەس, «زاڭ مەن ءتارتىپ», ادىلەتتى قازاقستان, «تازا قازاقستان», ارال تەڭىزىن قۇتقارۋ سياقتى وزەكتى ماسەلەلەردىڭ نەگىزگى باعىتتارىن اشىپ كورسەتتى.
قۇرىلتايداعى باستى جاڭالىق رەتىندە مەملەكەت باسشىسىنىڭ قازاقستان حالىق كەڭەسىن قۇرۋ تۋرالى شەشىمى مەن كونستيتۋتسيالىق رەفورماعا قاتىستى وزگەرىستەردى ايتۋعا بولادى. جاڭا پارلامەنتتىڭ اتاۋى – «قۇرىلتاي», ونىڭ قۇرامىندا 8 تۇراقتى كوميتەتتىڭ جانە دەپۋتاتتاردىڭ سانى 145 بولۋى, سونىمەن قاتار دەپۋتاتتاردىڭ وكىلەتتىكتەرىندە وزگەرىستەر قاراستىرىلۋى, زاڭ شىعارۋشى ورگاننىڭ جۇمىس ءتارتىبى مەن راسىمدەرىنە تۇزەتۋلەر ەنگىزىلەتىنى بەلگىلى بولدى.
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ نەگىزگى زاڭعا تۇزەتۋلەر مەن وزگەرتۋلەر ەنگىزۋ ءۇشىن كونستيتۋتسيالىق كوميسسيا قۇرۋ تۋرالى شەشىم قابىلداعانىن, كوميسسيا ناقتى وزگەرىستەر جوباسىن دايىنداعاننان كەيىن عانا جالپىۇلتتىق رەفەرەندۋم وتكىزۋ مەرزىمى انىقتالاتىنىن باياندادى.
مەملەكەت باسشىسى جاڭا سالىق كودەكسىنىڭ جۇرتشىلىقتى الاڭداتىپ وتىرعان ماسەلەسىن دە قوزعادى. ول كودەكسكە قاتىستى بارلىق سىندارلى ۇسىنىستاردى زەرتتەپ, تۇزەتۋلەر ەنگىزۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرۋدى اتاپ ءوتتى.
قۇرىلتاي وتىرىسىندا پرەزيدەنت ينفراقۇرىلىم تاقىرىبىن قوزعادى. وسىعان وراي, سالاداعى اتقارىلىپ جاتقان ءىس-شارالاردىڭ اۋقىمدىلىعىن اتاپ وتكەن ءجون بولار. قازىر مەملەكەتىمىزدە ءىرى ينفراقۇرىلىمدىق جوبالار جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. كولىك-لوگيستيكا سالاسىندا ناقتى ناتيجەلەر كورسەتىپ جاتقان باستامالار بار. ولار – ەلىمىزدە بۇرىن-سوڭدى بولماعان, مەملەكەتىمىز ءۇشىن ماڭىزدى ينفراقۇرىلىمدىق جوبالار.
ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ تەك ەكونوميكالىق كورسەتكىشتەرمەن شەكتەلمەيتىنى بەلگىلى. مەملەكەتىمىزدىڭ گەوگرافيالىق قۇرىلىمىنا, وڭىرلەرىمىزدىڭ ەرەكشەلىكتەرىنە بايلانىستى اتقارىلىپ جاتقان ءىس-شارالاردىڭ اۋقىمى كوزگە كورىنبەۋى دە مۇمكىن. بىراق سالانى دامىتۋعا, ترانزيتتىك الەۋەتتى نىعايتۋعا, لوگيستيكالىق ۇدەرىستەردى جەتىلدىرۋگە جانە كولىك قىزمەتتەرىنىڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان كوپتەگەن ينفراقۇرىلىمدىق جوبالار ىسكە اسىرىلىپ جاتقانىن ايتىپ وتكەن ءجون.
مەملەكەت باسشىسى بارلىق رەفورمالار مەملەكەتتىك مۇددەلەردىڭ باسىمدىعى مەن حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن ەسكەرە وتىرىپ مۇقيات ويلاستىرىلعانىن, بارلىق باستامالار ەلدى اۋقىمدى جاڭعىرتۋدىڭ ۇزاقمەرزىمدى بىرىڭعاي ستراتەگياسىنا بىرىكتىرگەنىن اتاپ ءوتتى.
ءسوزىن قورىتىندىلاي كەلە, قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى قازاقستان پرەزيدەنتتىك رەسپۋبليكا رەتىندە تابىستى داميتىنىنا, ءوزى ۇسىنىپ وتىرعان رەفورمالار ەلىمىزدىڭ دامۋىنا قۋاتتى سەرپىن بەرىپ, ونىڭ الەۋەتىن كۇشەيتەتىنىنە سەنىمدى ەكەنىن ءبىلدىردى.
تاجىريبە كورسەتكەندەي, بارلىق ساياسي, ەكونوميكالىق رەفورمالار ەلىمىزدىڭ تۇراقتى دامۋى مەن مەملەكەتتىك باسقارۋدىڭ ءتيىمدى جۇيەسىن قالىپتاستىرۋعا, قوعامدى, حالىقتى بىرىكتىرۋگە جانە ازاماتتاردىڭ ەلىمىزدىڭ ساياسي ومىرىنە بەلسەندى ارالاسۋىنا بەرىك نەگىز قالاپ كەلەدى. بۇل رەفورمالارعا قوعامدا, وڭىرلەردە وتكەن كەزدەسۋلەردە وڭ پىكىر قالىپتاسىپ, قولداۋ تاۋىپ وتىرعانىن بايقاۋعا بولادى.
سەنات پرەزيدەنتتىڭ ساياسي جانە ەكونوميكالىق رەفورمالارىن تولىقتاي قولداپ, ولاردى زاڭنامالىق تۇرعىدان راسىمدەۋگە بەلسەندى اتسالىسادى. اتالعان رەفورمالاردى ىسكە اسىرۋ باعىتىندا بۇل ءۇردىس جالعاسادى دەپ سەنەمىن.
ءالي بەكتاەۆ,
سەنات دەپۋتاتى