ەرتىس-بايان وڭىرىندە حالىقارالىق ستاندارتتارعا ساي كاسىبي بىلىكتىلىكتى تانۋ ورتالىعى اشىلدى. بۇل – تاۋ-كەن سالاسىندا ەلىمىز كولەمىندە العاش رەت جۇزەگە اسىپ وتىرعان كاسىپتىك جوبا.
اقسۋ فەرروقورىتپا زاۋىتىنداعى جاڭا جوبا ەڭبەكتى تاۋەلسىز باعالاۋ جۇيەسىن دامىتۋ مەن سالا ماماندارىنىڭ كاسىبي بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋداعى ماڭىزدى قادام بولىپ وتىر. ول ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىنىڭ قولداۋىمەن قۇرىلىپ, ۇلتتىق بىلىكتىلىك جۇيەسى تالاپتارىنا سايكەستەندىرىلدى. ءارى ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسىندا اككرەديتاتسيادان وتكەن. نەگىزگى مىندەتى – تاۋ-كەن, مەتاللۋرگيا باعىتتارىنداعى كاسىپتەر بويىنشا قىزمەتكەرلەر مەن لاۋازىمعا ۇمىتكەرلەردىڭ كاسىبي بىلىكتىلىگىن رەسمي تۇردە باعالاپ, تانۋ.
قازىر وتاندىق وندىرىستىك كاسىپورىنداردا كاسىپتىك قۇزىرەت سالاسى كۇردەلەنە تۇسكەن. وندىرىستەگى تاجىريبەسىز ماماندار بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە تاۋەكەل تۋدىرادى. قىزمەتكەرلەردىڭ جەتكىلىكتى دەڭگەيدە ەڭبەك داعدىلارىن يگەرىپ, سالادا جەتكىلىكتى تاجىريبەسىن دالەلدەۋ, ياعني راستاۋ كەيدە ءبىراز ۋاقىت الادى. كەيبىرى ءبىلىمىن جەتىلدىرۋ ماقساتىندا جىلداپ كوللەدجدەردە وقىپ, ديپلوم الىپ شىعادى. سونداي-اق وندىرىستەگى كەيبىر قىزمەتكەرلەردىڭ ماماندىعىنىڭ قىر-سىرىن تاجىريبەلىك تۇرعىدان مەيلىنشە مەڭگەرگەنىن الدىن الا انىقتاۋ دا كۇردەلى. جاڭادان اشىلعان كاسىبي بىلىكتىلىكتى تانۋ ورتالىعى وسى اتالعان مىندەتتەردى كەشەندى تۇردە شەشەتىن امبەباپ تاجىريبە الاڭىنا اينالادى.
تاۋ-كەن سالاسىنىڭ ماماندارى مۇندا وقىپ, ءبىلىمىن جەتىلدىرىپ نەمەسە ناقتى ءىس جۇزىندە تاجىريبەدە مەڭگەرگەن بىلىكتىلىگىن رەسمي تۇردە راستاي الادى. بۇل – پەرسونالدىڭ قۇزىرەتىن جۇيەلى باسقارۋ قۇرالى. جوبا اشىقتىق پەن ايقىندىقتى قامتاماسىز ەتە وتىرىپ, باعالاۋدىڭ بىرىڭعاي ستاندارتىن بەلگىلەپ بەرەدى. تيىمدىلىكتى ارتتىرىپ, ءوندىرىس قاۋىپسىزدىگىن جاقسارتادى. ماسەلەن, ERG قىزمەتكەرلەرى بۇرىن بىلىكتىلىگىن تەك ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىندا نەمەسە جۇمىس ورنىندا راستاي الاتىن. بىراق بەرىلەتىن كۋالىك تەك سول كاسىپورىن اۋماعىندا عانا جارامدى بولاتىن. ال جاڭا ورتالىقتا ءبىلىمىن راستاعاندارعا ەلىمىزدىڭ كەز كەلگەن ەڭبەك ۇيىمىندا ەسىك اشىق.
– ورتالىقتىڭ جۇمىسى حالىقارالىق ستاندارتتارعا ساي. جۇمىسشى ماماندىقتار جىلى اياسىندا بيىل 5 كاسىبي قۇزىرەتتىلىك ورتالىعىن اشۋ جوسپارلانسا, ونىڭ ەكەۋى حالىقارالىق ستاندارتتارعا ساي بولادى دەپ ۇيعارىلعان ەدى. مىنە, سونىڭ العاشقىسى پايدا بولدى. وسىمەن ەل اۋماعىندا ون ءبىرىنشى ورتالىق دۇنيەگە كەلدى. جىل سوڭىنا دەيىن رۋدنىي, حرومتاۋ قالالارىندا دا وسىنداي ورتالىقتار اشۋ جوسپارلانعان. مۇنداي جوبالار ەڭبەك نارىعىنا وڭ اسەر ەتىپ, ماماندىقتار جونىندە جاڭا قۇزىرەتتەرگە ەرىك بەرەدى. ۇلتتىق بىلىكتىلىك ورتالىعىنىڭ ارنايى تىزىمىنە 740-تان اسا ماماندىق ەنسە, ەلىمىزدەگى الگىندەي ورتالىقتاردا 70-تەي ماماندىق اشىلعان. بۇل ادامدارعا قايتا دايارلىقتان وتۋگە, زامانعا ساي ماماندىقتاردى يگەرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. كوپ ماماندىق قازىر سۇرانىسقا يە بولماي بارا جاتىر. ال وسىنداي زامانعا ساي ورتالىقتار تۇرعىنداردى كاسىپتىك تۇرعىدان قايتا باعدارلاۋدا تاپتىرمايتىن تەتىك بولادى, – دەدى ورتالىقتىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا قاتىسقان ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ۆيتسە-ءمينيسترى اسقار بياحمەتوۆ.
ماماندار اتاپ كورسەتكەندەي, كاسىبي بىلىكتىلىكتى تانۋ ورتالىعىنىڭ اشىلۋى – ەلىمىزدىڭ تاۋ-كەن مەتاللۋرگيا كەشەنى سالاسىنداعى ايتۋلى وقيعا. ول 12 نەگىزگى كاسىپكە قاتىستى باعالاۋ جۇرگىزەدى دەپ جوسپارلانعان. بۇل قاتاردا فەرروقورىتپا بالقىتۋشى, ماتاۋشى, مەتاللۋرگيالىق وندىرىستەگى كران ءماشينيسى, ەلەكترگازبەن, قولمەن دوعالى دانەكەرلەۋشى, ەلەكترمەن دانەكەرلەۋشى, جارۋشى, ۇڭعىلاۋشى, ەكسكاۆاتور مەن تيەپ-جەتكىزۋ ماشيناسىنىڭ ءماشينيسى, اۋىر جۇك كولىكتەرىنىڭ جۇرگىزۋشىلەرى سىندى ماماندىقتار بار. زاڭناما نورمالارىنا سايكەس ول مىندەتتى, ەرىكتى تۇردە جۇرگىزىلۋى مۇمكىن. ورتالىق قىزمەتىن تەك كومپانيا قىزمەتكەرلەرى عانا ەمەس, وزگە دە كاسىپورىن ماماندارى, ستۋدەنتتەر مەن تۇلەكتەر, مەردىگەر ۇيىم جۇمىسشىلارى دا پايدالانا الادى.
– ەرتىس-بايان ءوڭىرى يننوۆاتسيالىق شەشىمدەر, اسىرەسە ءبىلىم مەن كادرلاردى دايارلاۋ سالاسىندا ۇنەمى كوش باسىندا جۇرەدى. ورتالىقتا از عانا ۋاقىتتا ماشىق مەڭگەرىپ شىققاندارعا كاسىپتىك داعدىلارىن راستاۋ تۋرالى مەملەكەتتىك ۇلگىدەگى كۋالىك بەرىلەدى. كومپانيا جۇمىسشىلارىنىڭ كەز كەلگەنىنىڭ بىلىكتىلىگىن راستاپ, ءارى قاراي جۇمىس ىستەۋىنە رۇقسات بەرۋ اسا ماڭىزدى. ماسەلەن, كەيبىر قىزمەتكەرلەر ۇزاق جىل ەڭبەك ەتسە دە ارنايى ءبىلىم الماعان. وسى ورتالىق ارقىلى ولار ءوز بىلىمدەرىن دالەلدەپ, كاسىپتىك داعدىنى يگەرگەنىن دالەلدەي الادى, – دەپ اتاپ ءوتتى ERG باس ديرەكتوردىڭ پەرسونال جانە مادەنيەت جونىندەگى ورىنباسارى اناستاسيا كرۋچ.
ورتالىق ازىرشە ماتاۋشى, دانەكەرلەۋشى (دانەكەرلەۋ ءىسىنىڭ بارلىق ءتۇرى), كران وپەراتورى, مەتاللۋرگيالىق كاسىپ ماماندىقتارىنا كادر دايارلايدى. ماماندىقتار قۇزىرەتى الداعى ۋاقىتتا كەڭەيە تۇسەدى. سونىڭ ىشىندە درون وپەراتورلارىن دايارلاۋعا, وزگە ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىندا وقىتپايتىن ماماندىقتاردى وقىتۋعا كوڭىل بولىنەدى. مۇندا قاۋىپسىزدىك جونىندە دە تولىق تسيكل بار. قىزمەتكەرلەر ەڭبەك قاۋىپسىزدىگى, العاشقى مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ, تۇيىق شەڭبەر جاعدايىندا جۇمىس ىستەۋ, ءورت-تەحنيكالىق مينيمۋمى نەگىزدەرىن ۇيرەنەدى.
پاۆلودار وبلىسى,
اقسۋ قالاسى