بۇگىندە ادامزات ءبىر مەزەتتە كۇنىنە ميللياردتاعان حابارلاما جىبەرەدى. الەۋمەتتىك جەلىلەر مەن مەسسەندجەرلەردە الماساتىن ماتىندەر, بانكتەن كەلەتىن كود, ءتۇرلى قىزمەتتەردەن تۇسەتىن ەسكەرتۋلەر بارلىعى ءبىزدىڭ كۇندەلىكتى ءومىرىمىزدىڭ ءبىر بولشەگىنە اينالدى. بۇل بىزگە تابيعي قۇبىلىس بولىپ كورىنگەنىمەن, ونىڭ ءتۇپ-تامىرىنا ۇڭىلسەك, العاشقى sms-حابارلاما وتىز جىلدان استام ۋاقىت بۇرىن پايدا بولعان, دەپ جازادى Egemen.kz.
قىسقا ماتىندىك حابارلامانىڭ تاريحى 1992 جىلدىڭ 3 جەلتوقسانىنان باستالعان. ءدال وسى كۇنى ۇلىبريتانيادا ينجەنەر نەيل پاپۆورت كومپيۋتەر ارقىلى Vodafone كومپانياسىنىڭ قىزمەتكەرى ريچارد دجارۆيسكە ەكى ءسوز جازىپ جىبەرەدى: «Merry Christmas». بۇل تاريحتاعى ەڭ العاشقى sms-حابارلاما ەدى. مىنە ءدال وسى قاراپايىم سويلەم بۇكىل الەمنىڭ قارىم-قاتىناس مادەنيەتىن وزگەرتتى.
قىسقا حابارلاما قىزمەتىنىڭ نەگىزى 1980 جىلداردىڭ ورتاسىندا قالىپتاستى. 1984 جىلى نەمىس ينجەنەرى فريدحەلم حيللەبراند ءتۇرلى سويلەمدەردى جازۋ ماشيناسىندا تەرىپ وتىرىپ, ولاردىڭ كوپشىلىگى 160 تاڭبادان اسپايتىنىن بايقاعان. ونىڭ ويىنشا, وسى كولەم كەز كەلگەن ادامنىڭ ويىن قىسقا دا نۇسقا جەتكىزۋگە جەتكىلىكتى بولاتىن.
1991 جىلى GSM ستاندارتى بويىنشا العاشقى جەلىلەر ىسكە قوسىلا باستادى. بۇل جۇيە داۋىستىق قوڭىراۋدان بولەك, قىسقا ماتىندەردى جەتكىزۋگە مۇمكىندىك بەردى. دەگەنمەن العاشقى كەزدە حابارلامالار تەك تەحنيكالىق ەسكەرتۋلەرگە ارنالعان. SMS-حابارلاما جىبەرۋ ينتەرنەتكە تاۋەلدى بولماعاندىقتان, توتەنشە جاعداي, تابيعي اپات نەمەسە بايلانىس ءالسىز ايماقتاردا سەنىمدى قۇرال رەتىندە قولدانىلعان.
ۋاقىت وتە كەلە حالىق بۇل مۇمكىندىكتى جەكە قارىم-قاتىناس ءۇشىن پايدالانا باستاعان. بىراق العاشقى كەزدە تەلەفونداردىڭ باسىم بولىگى حابارلاما جىبەرۋ فۋنكتسياسىن قولداماعان. بۇعان قوسا, پەرنەتاقتا ىڭعايسىز ءارى ءارىپتى تەرۋ ءۇشىن باتىرمانى بىرنەشە رەت باسۋ قيىنعا سوققان. دەگەنمەن, SMS جاستار اراسىندا تەز تانىلىپ, بۇل قۇبىلىس بىرتىندەپ جاڭا قىسقارتۋلار مەن جازۋ ستيلدەرىنىڭ پايدا بولۋىنا اسەر ەتكەن. ماسەلەن, قاراپايىم سالەمدەسۋ نەمەسە كوڭىل-كۇيدى ءبىلدىرۋ ءۇشىن سوزدەردەردى «قازىر» ورنىنا «كز», «جاقسى» ورنىنا «جكس» دەپ جازۋ ءجيى كەزدەسەتىن بولعان. ءتىپتى, كوڭىل-كۇيدى بەينەلەيتىن العاشقى بەلگىلەر دە SMS-حابارلامالار مەن قاتار پايدا بولعان. ولار: :-) نەمەسە :-(. ۋاقىت وتە كەلە بۇل سيمۆولدار سمايليكتەر مەن ءتۇرلى ەمودجيگە ۇلاسقان.
بۇگىندە تەحنولوگيالار مەن ءتۇرلى WhatsApp, Telegram, Messenger سياقتى جەلىلەر SMS-ءتىڭ ورنىن باسقانى راس. دەگەنمەن قىسقا حابارلامالار ءالى كۇنگە دەيىن قولدانىستان شىققان جوق. اتاپ ايتساق, بانكتەردە ءاربىر قارجىلىق وپەراتسيانى راستاۋ ءۇشىن SMS-كود قولدانىلادى. مەملەكەتتىك قىزمەتتە سالىق, ايىپپۇل نەمەسە قۇجات تۋرالى ەسكەرتۋلەر SMS ارقىلى كەلەدى. توتەنشە جاعدايلاردا نەمەسە اۋا رايى, قاۋىپ-قاتەر تۋرالى شۇعىل ەسكەرتۋلەر SMS ارقىلى تاراتىلادى. ماسەلەن, پاندەميا كەزىندە دە كوپتەگەن ەلدەردە شەكتەۋ شارالارى, كارانتين ءتارتىبى جانە ەكپە ەگۋ كەستەسى جونىندەگى اقپارات حالىققا SMS ارقىلى جىبەرىلگەن. ياعني, بۇل ونىڭ ءالى كۇنگە دەيىن ماڭىزدى بايلانىس قۇرالى ەكەنىن كورسەتەدى.