پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ سۋ شارۋاشىلىعى قىزمەتكەرلەرىن كاسىبي مەرەكەسىمەن قۇتتىقتاپ, سۋ – بۇكىل تىرشىلىكتىڭ كوزى, الەمدەگى بارلىق ەل ءۇشىن اسا ماڭىزدى ستراتەگيالىق رەسۋرس ەكەنىن ايتتى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz اقوردانىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنە سىلتەمە جاساپ.
پرەزيدەنت سۋ سالاسىندا مىقتى ماماندار ءالى دە جەتىسپەيتىنىن اتاپ ءوتتى.
«بىلتىر قازاق ۇلتتىق سۋ شارۋاشىلىعى جانە يرريگاتسيا ۋنيۆەرسيتەتى قۇرىلدى. وسى ماماندىققا بولىنەتىن گرانت سانى ەكى ەسە ارتتى. 500-دەن استام ستۋدەنت بيۋدجەت قارجىسىنا ءبىلىم الىپ جاتىر. ولار وقۋىن اياقتاعان سوڭ «ديپلوممەن – اۋىلعا» باعدارلاماسى اياسىندا جۇمىس ىستەي الادى. سونداي-اق 120 قىزمەتكەر قىتايدا تاجىريبە الماسىپ, قوسىمشا ءبىلىم الۋدا. سۋ شارۋاشىلىعى ماماندارىنىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن جاقسارتۋعا باسا ءمان بەرىلۋدە. بىلتىر ولاردىڭ جالاقىسى 25 پايىزعا ءوستى. بيىل دا كوبەيەدى. ءبىر سوزبەن ايتساق, جۇيەلى جۇمىس ىستەلىپ جاتىر», دەدى مەملەكەت باسشىسى. سونىمەن قاتار قاسىم-جومارت توقاەۆ حالىقتى تازا اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ ايرىقشا ماڭىزدى مىندەت ەكەنىنە توقتالىپ, سوڭعى جىلدارى وسى باعىتتا ناقتى شارالار قابىلدانعانىن جەتكىزدى. «قالا حالقىنىڭ جانە اۋىل تۇرعىندارىنىڭ كوپشىلىگى تازا اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتىلدى. ەندى الدىمىزدا تۇرعان شۇعىل مىندەت – 500-گە جۋىق اۋىلعا سۋ بەرۋ جۇمىسى. اسىرەسە, اۋىز سۋدى تازالاۋ ماسەلەسىن شەشۋ قاجەت. حالقىمىز «سۋدىڭ دا سۇراۋى بار» دەپ تەگىن ايتپاعان, ءار تامشى سۋدىڭ قادىرىن بىلگەن. سۋدى ءتيىمدى پايدالانۋ – وتە وزەكتى ماسەلە. زاڭعار جازۋشى ءابىش كەكىلباەۆتىڭ «شىڭىراۋ» پوۆەسىندە سۋدىڭ قاسيەتى, قۇدىقشىنىڭ ەڭبەگى تۋرالى تەرەڭ ويلار ايتىلادى. قازىر ەلىمىزدە سۋدى ۇنەمدەۋ ءتاريفى ىسكە قوسىلدى, ياعني «از پايدالانساڭ, از تولەيسىڭ» دەگەن قاعيدا ەنگىزىلدى. سونىمەن قاتار مەملەكەت سۋ ۇنەمدەۋ تەحنولوگياسىن قولداناتىن شارۋالارعا بەلسەندى قولداۋ كورسەتۋدە, اتاپ ايتقاندا, جۇمساعان قارجىسىنىڭ 80 پايىزىنا دەيىن وتەيتىن بولدى. بۇگىندە 470 مىڭ گەكتار جەردە وسىنداي وزىق تەحنولوگيا ىسكە قوسىلدى. بۇل جۇمىس الداعى ۋاقىتتا دا جالعاسادى. سەبەبى, سۋ ۇنەمدەۋ – الدىمىزدا تۇرعان اسا ماڭىزدى ستراتەگيالىق مىندەت. بۇل ماسەلەگە قاتىستى تسيفرلاندىرۋ جۇمىسىن جۇرگىزۋ وتە وزەكتى. ونى قارقىندى تۇردە جۇزەگە اسىرۋ كەرەك. شىندىعىن ايتساق, قازىرگى جاعداي جالپى ءماز ەمەس. «تازا قازاقستان» جالپىۇلتتىق اكتسياسى اياسىندا سۋدى ۇنەمدەۋ مادەنيەتى جان-جاقتى دارىپتەلىپ جاتىر. ەلىمىزدەگى 2 ميلليوننان استام وقۋشى «سۋدى ۇنەمدە – بولاشاقتى ساقتا!» اتتى اۋقىمدى جوباعا قاتىستى. وسكەلەڭ ۇرپاق سۋدىڭ قۇندىلىعىن ءبىلۋى كەرەك, ونى ىسىراپ ەتپەۋ تۋرالى جاستايىنان ءتۇسىنىپ ءوسۋى قاجەت», دەدى پرەزيدەنت. مەملەكەت باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, سۋ قاۋىپسىزدىگى قازاقستاننىڭ ورنىقتى دامۋىنا اسەر ەتەتىن نەگىزگى ماسەلەگە اينالدى. ء«بىز وسى سەبەپتى سۋ ديپلوماتياسىن كۇشەيتۋدى قولعا الۋىمىز كەرەك. اتالعان اسا ماڭىزدى ىسكە كادرلاردى دايارلاپ, ىرىكتەۋىمىز قاجەت. ەڭ الدىمەن, ترانسشەكارالىق وزەندەر باسسەينىندەگى سۋدى ءتيىمدى پايدالانۋ جۇيەسىن جولعا قويۋ ءۇشىن كورشىلەس مەملەكەتتەرمەن ىقپالداستىققا ءمان بەرگەن ءجون. قازاقستان سۋ رەسۋرستارىن راتسيونالدى, ءادىل ءارى تەڭ قۇقىلى نەگىزدە پايدالانۋ قاجەت دەگەن ۇستانىمدى جاقتايدى. سونداي-اق سۋ قاۋىپسىزدىگى مەن تۇتاس ايماقتىڭ تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا ءوزارا مىندەتتەمەلەردى ساقتاعان دۇرىس. كورشىلەس ەلدەرمەن كونسترۋكتيۆتى ديالوگ جانە تاراپتاردىڭ مۇددەسىنە ساي ىنتىماقتاستىق جالعاسادى دەپ ۇمىتتەنەمىز. قازاقستان ورتالىق ازيا ەلدەرىنىڭ سۋ-ەنەرگەتيكا كونسورتسيۋمىن قۇرۋ باستاماسىن دايەكتى تۇردە ىلگەرىلەتىپ كەلەدى. ءوڭىر ەلدەرىمەن تىعىز ىقپالداستىقتىڭ ارقاسىندا بىلتىر ديقاندارىمىزعا قاجەتتى سۋ تولىق جەتكىزىلدى. بيىل دا وسىنداي جۇمىس اتقارىلۋعا ءتيىس. الەمدە سۋعا سۇرانىس دەڭگەيى 2040 جىلعا قاراي 40 پايىزعا ارتۋى مۇمكىن. مۇنداي جاعدايدا بۇكىل حالىقارالىق قوعامداستىقتىڭ كۇش-جىگەرىن بىرىكتىرۋ ماڭىزدى. سوندىقتان قازاقستان سۋ داعدارىسىن ەڭسەرۋدى كوزدەيتىن كوپجاقتى باستامالارعا بەلسەندى قاتىسادى. بىلتىر ساۋد ارابياسىندا وتكەن ارناۋلى سامميتتە سۋ پروبلەماتيكاسىن شەشۋدىڭ نەگىزگى تاسىلدەرىمەن ءبولىستىم. كەلەسى جىلى ەلىمىزدە بۇۇ اياسىنداعى وڭىرلىك ەكولوگيا ءسامميتىن وتكىزۋ جوسپارلانىپ وتىر. وسى تەكتەس قادامدار ەلىمىزدىڭ سۋ قاۋىپسىزدىگىن نىعايتۋعا سەپتىگىن تيگىزەدى», دەدى مەملەكەت باسشىسى. پرەزيدەنت ءسوزىن قورىتىندىلاي كەلە, سۋ رەسۋرستارىن دامىتۋعا ۇلەس قوسىپ كەلە جاتقان سالا قىزمەتكەرلەرىنە العىس ايتتى «سۋ ەكونوميكاعا, ەكولوگياعا, حالىقتىڭ دەنساۋلىعىنا, جالپى, بارلىق سالاعا ەرەكشە ىقپال ەتەدى. سوندىقتان سۋدىڭ تازا ءارى قولجەتىمدى بولۋى وتە ماڭىزدى. ەلىمىزدە كىشى ارالدى قۇتقارۋ ءۇشىن جىلدار بويى اۋقىمدى جۇمىس اتقارىلىپ كەلەدى. سونىڭ ارقاسىندا قاشقان تەڭىز قايتا ورالىپ, ايدىنى سۋعا تولىپ جاتىر. كاسپي تەڭىزىن, بالقاش كولىن, باسقا دا سۋ كوزدەرىن ساقتاپ قالۋ ءۇشىن ناقتى شارالار قابىلداۋ قاجەت. سۋ, دۇرىس پايدالانا بىلسەڭ – قۇت, ىسىراپ ەتسەڭ – جۇت. بىلتىر قازاقستاننىڭ بىرنەشە ايماعى قارعىن سۋدان قاتتى زارداپ شەكتى. مۇنداي جويقىن تابيعي اپات ەلىمىزدە بۇرىن-سوڭدى بولماعان. كۇردەلى كەزەڭدە سىزدەر قايسارلىق پەن كاسىبيلىكتىڭ وزىق ۇلگىسىن كورسەتتىڭىزدەر. ءار قىزمەتكەر كۇنى-ءتۇنى ەڭبەك ەتىپ, اپات سالدارىن جويۋعا بەلسەنە اتسالىستى. مەن بارشاڭىزعا شىنايى ريزاشىلىعىمدى بىلدىرەمىن», دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ.