نەيروحيرۋرگيا – مەديتسينانىڭ مي, ج ۇلىن, ومىرتقا اۋرۋلارىن ەمدەيتىن باعىتى. دامىعان مەديتسينا باس جاراقاتىن, ىسىكتى, ميدىڭ فۋنكتسيونالدىق اۋرۋلارىن, قان تامىرلارىنىڭ پاتولوگياسىن, ەپيلەپسيامەن قوسا پارازيتارلى ينفەكتسيالاردى ەمدەپ جازۋعا قاۋقارلى. سالاداعى جاڭالىقتاردىڭ ءبىرى رەتىندە مۇمكىندىگى مول گامما-پىشاق راديوحيرۋرگيا كەشەنىن ايتساق بولادى. جاڭا تەحنولوگيا بولعان سوڭ, ونى ەكىنىڭ ءبىرى پايدالانا المايدى. نەيروحيرۋرگ زادا ايتمۇقانبەتقىزى ءدال وسى قوندىرعىنىڭ ءتىلىن بىلەتىن دارىگەر.
– گامما-پىشاق – مي پاتولوگياسىن ەمدەۋدە تاپتىرمايتىن زاماناۋي اپپارات, ولاردىڭ ءبىراز تۇرلەرىن ەمدەۋدە التىن ستاندارت بولىپ سانالادى. قوندىرعى باس مي ىسىكتەرىن, ميدىڭ تامىرلى, فۋنكتسيونالدىق اۋرۋلارىن, اسىرەسە ميدىڭ تەرەڭ, فۋنكتسيونالدى ماڭىزدى ايماقتارىندا ورنالاسقان پاتولوگيالىق وشاقتاردى ەمدەۋگە ارنالعان قۇرىلعى. كوبىنە ونكولوگيادا قولدانىلادى. «كۇلسەڭ, كارىگە كۇل» دەگەن. بىردە, قارت اجەنى وپەراتسياعا كىرگىزەتىن بولىپ, الدىن الا ءبارىن-ءبارىن تاپتىشتەپ تۇسىندىردىك. وپەراتسيادان شىققان سوڭ الگى قاريا: «بالام-اۋ, وپەراتسيانى قاشان باستايسىڭدار؟» دەپ ءبارىمىزدى دۋ كۇلدىرگەن. وپەراتسيادان كەيىن ەش جەرى اۋىرماعانعا ءالى تەكسەرۋدەن وتكىزىپ جاتىر دەپ ويلاپتى. گامما-پىشاق ارقىلى تەك پاتولوگيالىق وشاق قانا ەمدەلەدى. ساۋ مي ءتىنى ەش زارداپ شەكپەيدى. وپەراتسيا بارىسىندا ناۋقاستىڭ باسىن اشپايمىز, دەگەنمەن ەم حيرۋرگيالىق ادىسكە جاتادى. ءبىز تەك سكالپەلدىڭ ورنىنا گامما-پىشاق ساۋلەلەرىن پايدالانامىز. ناركوز قولدانىلمايدى, ناۋقاس ۇيىقتامايدى. ءادىس كىشى ءينۆازيۆتى بولىپ سانالعانىمەن, ءجۇز پايىز قاۋىپسىز دەپ ايتا المايمىز – اسقىنۋلار بولۋى مۇمكىن, سول سەبەپتى ونى وتكىزۋگە كورسەتكىشتەر مەن قارسى كورسەتكىشتەردى ۋاقتىلى انىقتاعان وتە ماڭىزدى. وپەراتسياعا نەيروحيرۋرگتەرمەن بىرگە نەۆرولوگتەر, مەديتسينالىق فيزيكتەر قاتىسادى, – دەيدى زادا ايتمۇقانبەتقىزى جۇمىس بارىسىن ءتۇسىندىرىپ.
گامما-پىشاقپەن جۇمىس ىستەيتىن دارىگەرلەر مەن مەديتسينالىق فيزيكتەر, مەدبيكە اپپارات كەلمەي جاتىپ وقۋدان وتكەن. جۇمىس بارىسىندا دا ۇنەمى تاجىريبەلىك وقۋ, كونفەرەنتسيالارعا قاتىسىپ بىلىمدەرىن شىڭداپ وتىرادى. زادا ايتمۇقانبەتقىزى رەسەيدە وقىسا, كەيبىر ارىپتەستەرى قۇرىلعىنى يتاليا, چەحيادا مەڭگەرگەن. وپەراتسيالارعا وسى شاعىن توپ قانا قاتىسادى. زادانىڭ ءوزى: «ادام ءومىرى قاۋىپ-قاتەردە تۇرعان سوڭ قاتەلەسۋگە قۇقىعىمىز جوق», دەيدى. حيرۋرگياعا بارۋعا قىزدار بىلاي تۇرسىن, ەر-ازاماتتار جۇرەكسىنەتىنى تەگىننەن-تەگىن ەمەس. باتىلدىقتى, شەشىم قابىلداۋعا كەلگەندە شيراقتىقتى تالاپ ەتەدى. «جەتى رەت ولشەپ, ءبىر رەت كەس» قاعيداسىن ۇستانباسقا بولمايدى.
– ايەل زاتىنىڭ تابيعاتى تۋمىسىنان بولەك قوي. ەركەلەۋ كەلەمىز. بىراق مەديتسيناعا, سونىڭ ىشىندە حيرۋرگياعا ەشكىم كەزدەيسوق كەلمەيدى. مەكتەپ بىتىرگەننەن ۇزاق جىل وقيتىنىن بىلەدى. سوڭىندا ءومىرىمنىڭ كوپ بولىگىن وقۋعا, ادام ءومىرىن ساقتاپ قالۋعا ارنايمىن دەگەن نيەتپەن كەلگەن جاناشىرلار عانا جۇمىس ىستەيدى. كەيدە بىزگە ەر-ازاماتتارمەن دەڭگەيلەس جۇمىس ىستەۋ ءۇشىن ولاردان ارتىق ەڭبەك ەتۋگە تۋرا كەلەتىندەي كورىنەدى دە تۇرادى. قالاي دەگەندە, ايەلدەردىڭ وتباسىنداعى مىندەتى, تاعىسىن-تاعى, جۇكتەمەسى كوپ. حيرۋرگيادا ايەلدەر سانى جىلدان جىلعا كوبەيىپ كەلەدى. ارينە, ەرلەر, ايەلدەر دەپ بولمەي, كىم قاي سالادا جۇمىس ىستەسە دە, الدىمەن وتباسىنا كوڭىل ءبولۋى قاجەت. بىراق بۇل دەگەنىڭىز, جۇمىستى ەكىنشى ورىنعا قويدىم دەپ, ىسىرا سالۋ ەمەس. ەكى جاقتى تەڭ الىپ جۇرۋگە تىرىسىپ باعۋ كەرەك. جۇمىستا تابىسقا جەتۋگە ۇيدەگىلەردىڭ قولداۋى اۋاداي قاجەت. وسى رەتتە جولداسىما العىس ايتقىم كەلەدى. كەيدە جۇمىستان كەش ورالامىز, بەيمەزگىل ۋاقىتتا جۇمىسقا شاقىرىپ قالۋى مۇمكىن. مۇندايدا جولداسىم جولىما كوسە-كولدەنەڭ تۇرعان ەمەس. جايدان-جاي شاقىرمايتىنىن, تارازى باسىندا ادام ءومىرى تۇرعانىن جاقسى بىلەدى. بۇل ماسەلەنى ءبىز ۇيلەنبەي تۇرىپ تالقىلاپ العانبىز. سودان بەرى ارادا جۇمىسقا قاتىستى كەلىسپەۋشىلىك تۋعان جوق, – دەيدى زادا ايتمۇقانبەتقىزى.
حيرۋرگيادا جۇمىس ىستەۋدىڭ تاعى ءبىر قيىندىعى, ءتۇن جارىمعا دەيىن جۇمىستا قالاتىن كەزدەر بولادى. كەيىپكەرىمىز ۇلتتىق نەيروحيرۋرگيا ورتالىعىندا رەزيدەنتۋرادا جۇرگەندە كەزەكشىلىككە ءجيى تۇسكەن, وقۋدى تامامداعان سوڭ قالالىق اۋرۋحانانىڭ جەدەل نەيروحيرۋرگياسىندا دا جۇمىس ىستەگەن. زادا كەزەكشىلىكتى دارىگەر ءومىرىنىڭ ءبىر بولىگى دەپ ەسەپتەيدى. سەبەبى قاۋىرت جۇمىس دارىگەرلەرگە تاجىريبە جيناۋعا, جان-جاقتى ءبىلىمىن تولىقتىرۋعا سەپتىگىن تيگىزەدى. مىسالى, قالالىق اۋرۋحانانىڭ جەدەل قابىلداۋ بولىمشەسىنە ءتۇرلى جاعدايداعى ناۋقاس كەلەدى. ونىڭ احۋالى حيرۋرگياعا, ۋرولوگياعا, گينەكولوگياعا, نەيروحيرۋرگياعا قاتىستى بولۋى مۇمكىن. ءبىر ادام بىرنەشە پاتولوگيامەن تۇسەتىن كەزدەر بولادى. وسىنداي ساتتە بەيىندى دارىگەرلەر ادام اعزاسىن ءبىرتۇتاس جۇيە رەتىندە قاراستىرادى. جەدەل مەديتسيناعا اسىرەسە جول اپاتىنا تۇسكەندەر ءجيى كەلەدى. وقىس وقيعادان كەيىن ناۋقاستىڭ تەك ومىرتقاسى, ج ۇلىنى, ميى عانا ەمەس, ءىش قۇرىلىسى, باۋىرى, بۇيرەگى, وكپەسى, تاعى باسقا اعزالارى زاقىمدانۋى مۇمكىن. سول تۇرعىدا ناۋقاسپەن نەيروحيرۋرگ قانا اينالىسپايدى. وندا رەانيماتولوگ, حيرۋرگ, تراۆماتولوگ, ۋرولوگ, ءبارى-ءبارى بولادى. سوندىقتان زادا ايتمۇقانبەتقىزى ءاربىر دارىگەر ومىرىندە بىرەر جىل بولسىن جەدەل مەديتسينادا جۇمىس ىستەپ كورگەنى دۇرىس دەپ سانايدى.
زادانىڭ رەزيدەنتۋرادا, جەدەل مەديتسينادا جيعان تاجىريبەسى قازىرگى جۇمىسىنا ازىق بولدى. كەلەشەكتە سول تاجىريبە تاعى الدىنان شىعاتىنىنا سەنىمدى. قازىرگى گامما-پىشاقتاعى جۇمىسى دا جەڭىل دەپ ايتۋعا مۇلدە كەلمەيدى. جاس تا بولسا سالادا بىلگەنى كوپ, تاجىريبەلى مامان وسىمەن توقتاپ قالماي, شەبەرلىگىن شىڭداي تۇسكىسى بار. ورتالىقتا ەلدەگى ناۋقاستارعا بارلىق وپەراتسيا, ەمشارا كۆوتا ارقىلى تەگىن بولسا, شەتەل ازاماتتارىنا اقىلى. گامما-پىشاق ۇلتتىق نەيروحيرۋرگيا ورتالىعىندا, ەلىمىزدە عانا ەمەس, ورتالىق ازيادا جالعىز اپپارات. رەسەي, ۋكراينا, تاجىكستان, قىرعىزستان, وزبەكستاننان اقىلى ەمدەلۋگە ناۋقاستار كەلەدى. ويتكەنى اپپاراتتىڭ كومەگىمەن كانىگى حيرۋرگيالىق ادىسكە كەلمەيتىن كۇردەلى وپەراتسيالاردى جاساۋعا بولادى. دەرتىنە شيپا ىزدەگەندەردىڭ جانىنا ءدارۋ بولىپ جۇرگەن زادا سەكىلدى بىلگىر ماماندارعا حالىقتىڭ ىقىلاس-نيەتى ءتۇزۋ.