ايتتى, ايتپادى, شىعىس قازاقستان ءوڭىرى مەكتەپتەردەن تارشىلىق كورىپ كەلە جاتقانى جاسىرىن ەمەس. سول ءۇشىن عوي, وبلىستا ءبىر ەمەس, ۇلتتىق قاناتقاقتى جوبا اياسىندا ون «جايلى مەكتەپ» سالۋ جوسپاردا بار دەگەندى ەستىگەن ەل شىنايى قۋانعان. ونىڭ جەتەۋىن بيىل اياقتاۋدى كوزدەپ وتىر.
ءسوزىمىز دالەلدى بولسىن, ماسەلە ەتىپ كوتەرگەن بىرقاتار مەكتەپتەردى اتايىق. ريددەردەگى توز-توزى شىعىپ تۇرعان «شاڭىراق» ءبىلىم وشاعىنىڭ ماسەلەسى ءيتىس-تارتىس بولىپ ءجۇرىپ شەشىلگەندەي بولعان, الايدا نۇكتەسى ءالى قويىلعان جوق سەكىلدى. عيماراتى ەسكى قازاق مەكتەپ-گيمنازياسىنىڭ وقۋشىلارىن سۋداي جاڭا ورىس مەكتەبىنە اپارىپ ارالاستىرعان. ول توڭىرەكتە دە ازدى-كوپتى نارازىلىق تۋىنداعان. ال التاي اۋدانىنا قاراستى جاڭا بۇقتىرما كەنتىنىڭ وقۋشىلارى بالاباقشانىڭ ەسكى عيماراتىندا ءالى ءبىلىم الىپ جاتىر. ول مەكتەپ بىرنەشە جىلدان بەرى سانيتارلىق تالاپتى ۇمىتقان. تازالىق تالابىن ساقتاۋ مۇمكىن ەمەس-ءتى. ءيا, كەنتتە جاڭا مەكتەپتىڭ قۇرىلىسى باستالعان. قاشان اياقتالادى, بىزگە بەيمالىم... سونىمەن قاتار وسكەمەندەگى فيزيكا-ماتەماتيكا ليتسەيىنىڭ دە ماسەلەسىن جوعارىعا جەتكىزگەندەي بولعانبىز. بۇل مەكتەپتىڭ توبەسىنەن تامشى تامىپ, ءىشى-سىرتى ەسكىرگەنى ءوز الدىنا, ينتەرناتتىڭ وقۋشىلارى سۋدى باتارەياعا جىلىتىپ جۋىنادى. سودان-اق جاعدايدىڭ قانشالىقتى كۇردەلى ەكەنىن بايقاۋعا بولادى. ول تۋرالى دا ءبىلىم باسقارماسى وكىلدەرى جاۋاپ بەرگەن. قۇرىلىسى قاڭىراپ قالعان كوللەدج عيماراتىن وسى فيزيكا-ماتەماتيكا ليتسەيىنە بەرىلەدى دەسكەن. تاعى دا قاشان ەكەنىن ءدوپ باسىپ ايتقان بىرەۋ بولمادى. ينتەرنات دەگەننەن شىعادى, مارقاكول اۋدانى, توسقايىڭ اۋىلىنداعى مەكتەپ جانىنداعى ينتەرناتتىڭ جاعدايىن كورىپ جاعا ۇستاعانبىز. 1948 جىلى سالىنعان جالقى قاباتتى جاداۋ ءۇي. تىم ەسكى. دارەتحاناسى دا دالادا. ول جاققا وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگى وكىلدەرىن قويىپ, باسقارما باسشىسى اياق باسپاعان. جوعارىدا اتالعان مەكتەپ ماسەلەلەرى ءبىر ەمەس, بىرنەشە رەت «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ بەتىندە كوتەرىلگەن. كوتەرىپ قانا قويماي, رەداكتسيا نازارىندا.
وڭىردە «جايلى مەكتەپ» ۇلتتىق جوباسى جوسپارداعىداي جۇزەگە اسسا, كوپتەگەن وقۋشى ساپالى ءبىلىم الىپ, بولاشاقتارىنا سەنىممەن اتتانار ەدى. جو-جوق, بۇل دەگەنىم ريددەر, جاڭا بۇقتىرما سەكىلدى مەكتەپتەردىڭ ءبىلىمى ساپاسىز دەگەنىمىز ەمەس. ول مەكتەپتەردەگى مۇمكىندىكتىڭ جوقتىعىنا قاراماستان, وقۋشىلارى سەنىم ۇدەسىنەن شىعىپ ءجۇر. ەگەر شىنايى جاناشىرلىق تانىتىپ, جاعداي جاسالسا, ودان دا بيىكتەردى باعىندىرار ما ەدى؟
ايتقانداي, وبلىس ورتالىعىندا «جايلى مەكتەپ» جوباسىمەن ءۇش بىردەي ءبىلىم وشاعىنىڭ ىرگەتاسى قالانىپ جاتىر. الداعى وقۋ جىلىندا ەسەنبەرلين داڭعىلى مەن ۋاليەۆ كوشەسىندە جانە بابكينا مەلنيتسا اۋدانىندا جاڭا مەكتەپ بوي كوتەرەدى. ەستەرىڭىزگە سالساق, 2025 جىلدىڭ اياعىنا دەيىن وڭىردە «Samruk-Kazyna Construction» اق تاپسىرىسىمەن جالپى قۇنى 34,7 ملرد تەڭگە بولاتىن 4 200 ورىندىق 10 مەكتەپ قولدانىسقا بەرىلۋى كەرەك.
– بيىل وبلىس بويىنشا جەتى مەكتەپتىڭ قۇرىلىسىن اياقتاۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. ونىڭ ۇشەۋى جاڭا وقۋ جىلىندا پايدالانۋعا بەرىلەدى. ولار – وسكەمەندەگى ۋاليەۆ, تيموفەەۆ كوشەلەرىندە جانە ريددەر قالاسىندا سالىنىپ جاتقان مەكتەپتەر. قازىرگى ۋاقىتتا ديرەكتورلارى تاعايىندالىپ, قاجەتتى قۇجاتتار راسىمدەلىپ جاتىر, – دەدى وبلىستىق ءبىلىم باسقارماسىنىڭ باسشىسى يننەسا چەرنىشەۆا.
اتالعان قۇرىلىس نىساندارىن ارالاپ شىققان وبلىس اكىمى ەرمەك كوشەرباەۆ تا جۇمىستاردى ساپالى جۇرگىزىپ, دەر كەزىندە اياقتاۋ كەرەكتىگىن قاداپ ايتتى. ايتسا, ايتقانداي-اق. وبلىستا ساقالدى قۇرىلىسقا اينالعان نىساندار از ەمەس. سوندىقتان دا كوپشىلىك كۇتىپ وتىرعان ءبىلىم وشاقتارى ۋاقتىلى اياقتالىپ, وقۋشىلار يگىلىگىنە بەرىلسە جاقسى. بۇل – كوپتىڭ تىلەگى.
– جۇمىستاردى كوردىك. قاجەت بولسا, زاڭ اياسىندا قوسىمشا جۇمىس كۇشىن تارتۋ كەرەك. ءبىز دە ءوز تاراپىمىزدان كەز كەلگەن ۋاقىتتا كومەكتەسۋگە دايىنبىز. ءبىلىم باسقارماسى وكىلدەرى اقپاراتتىق, ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىنا باسا نازار اۋدارعاندارى دۇرىس. تۇرعىندارعا بارلىق اقپارات قولجەتىمدى بولۋى قاجەت, – دەدى وبلىس اكىمى ەرمەك كوشەرباەۆ.
بىرقاتار جاڭا مەكتەپتەردىڭ سالىنىپ جاتقانىنا اتا-انالار دا العىستارىن ايتىپ جاتىر. ماسەلەن, وسكەمەننىڭ شەتىندەگى بابكينا مەلنيتسا شاعىن اۋدانىندا بۇگىنگى كۇنگە دەيىن مەكتەپ بولماعان. وقۋشىلار ورتالىقتاعى مەكتەپتەرگە قاتىناپ ءجۇردى. اسىرەسە باستاۋىش سىنىپ وقۋشىلارى ءۇشىن قيىن ەدى. جاڭا وقۋ جىلىندا تۇرعىندار اسىعا كۇتكەن 300 ورىندىق ءبىلىم مەكەمەسى ەسىگىن ايقارا اشادى. ال ۋاليەۆ كوشەسى مەن ەسەنبەرلين داڭعىلىندا ورىن تەپكەن ءار مەكتەپتە ءبىر اۋىسىمدا 600 وقۋشى ءبىلىم الا الادى. 19 شاعىن اۋدانداعى ەكى مەكتەپتە دە بالا سانى نورمادان الدەقايدا اسىپ كەتكەن. الداعى ۋاقىتتا ول ماسەلە دە شەشىمىن تاپپاق.
سونداي-اق ريددەر قالاسىنداعى 600 ورىندىق «جايلى مەكتەپ» قۇرىلىسى قارقىندى ءجۇرىپ جاتىر. بيىل پايدالانۋعا بەرىلۋگە ءتيىس. ايتا كەتەيىك, وبلىستىق ءبىلىم باسقارماسى ماماندارى ۇسىنعان اقپاراتقا سۇيەنسەك, بۇل جاڭا مەكتەپ ارالاس بولادى. ءدال وسى باعدارلامامەن شەمونايحا قالاسىندا, گلۋبوكوە اۋدانىنىڭ بەلوۋسوۆكا, وپىتنوە پولە اۋىلدارىندا دا 300 ورىندىق ءبىلىم ورداسى سالىنىپ جاتىر. ولار دا ارالاس مەكتەپ بولادى دەپ جوسپارلانعان.
«Samruk-Kazyna Construction» اق 1 قىركۇيەككە دەيىن 3 مەكتەپ, 31 جەلتوقسانعا دەيىن قالعان 4 مەكتەپ قۇرىلىسىن اياقتاۋدى جوسپارلاپ وتىر.
شىعىس قازاقستان وبلىسى