تاپقان تابىسىڭ تىسقارىدا قالماسىن!

كىمدەر دەكلاراتسيا تاپسىرمايدى؟

«2024 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ دەكلاراتسيانى 3,9 ملن-عا جۋىق جەكە تۇلعا تاپسىرادى. ولار: زاڭدى تۇلعالاردىڭ باسشى­لارى, قۇرىلتايشىلارى (قاتىسۋشى­لارى), جەكە كاسىپكەرلەر جانە ولار­­دىڭ جۇبايلارى. «كىرۋ» دەك­لا­راتسيا­سىن فيليالدار مەن وكىل­دىكتەردىڭ باسشىلارى ۇسىنبايدى, ولار زاڭدى تۇلعالار بولىپ سانالادى. سونداي-اق جەكە پراكتيكامەن اينالىساتىن ادامدار دەكلاراتسيا ۇسىنۋعا قاتىسپايدى, ولار – نوتاريۋستار, ادۆوكاتتار, جەكە سوت ورىنداۋشىلارى جانە كاسىبي مەدياتورلار», دەدى قايرات مياتوۆ.

ايتۋىنشا, 2025 جىلى 13 ملن ادام جالپىعا بىردەي دەكلاراتسيالاۋ جۇيەسىنە كىرۋگە ءتيىس.

«2024 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ كىرىستەر مەن م ۇلىك تۋرالى دەكلاراتسيانىڭ 270.00 نىسانى جەڭىلدەتىلدى, دەكلاراتسيالاناتىن مالىمەتتەر تىزبەسى قىسقاردى. اتاپ ايتقاندا, تولەم كوزىنەن الىنعان كىرىستەردى كورسەتۋدىڭ قاجەتى جوق, ياعني بۇل بارلىق جالدامالى جۇمىسشىعا تولەنەتىن جالاقى. قازاقستاندا تىركەلگەن م ۇلىكتى ساتىپ الۋ جانە/نەمەسە يەلىكتەن شىعارۋ جانە/نەمەسە وتەۋسىز الۋ تۋرالى اقپاراتتى كورسەتۋدىڭ قاجەتى جوق, ءبىز بۇل مالىمەتتەردى ۋاكىلەتتى ورگانداردان الامىز», دەپ ءتۇسىندىردى سپيكەر.

بۇدان بولەك, م ۇلىكتى ساتىپ الۋ­عا ارنالعان شىعىستاردى جابۋ كوز­دەرى تۋرالى مالىمەتتەردى كورسە­تۋ مىندەتى «سىبايلاس جەم­قور­لىق­قا قارسى ءىس-قيمىل تۋرالى» زاڭدا كورسەتىلگەن. دەكلاراتسيانى تاپ­سىرۋ جەكە تۇلعالارعا, اتاپ ايتقان­دا, جاۋاپتى مەملەكەتتىك لاۋا­زىمدى اتقاراتىن ادامدارعا, مەم­لە­كەتتىك فۋنكتسيالاردى ورىن­داۋعا ۋاكىلەتتىك بەرىلگەن ادام­دار­عا, لاۋازىمدى ادامدارعا, ورىن­داۋ­عا ۋاكىلەتتىك بەرىلگەن ادام­دارعا تەڭەستىرىلگەن ادامدارعا عانا جۇك­تەلە­دى مەملەكەتتىك فۋنكتسيالاردى, سون­داي-اق ولاردىڭ جۇ­بايلارىنا جۇكتەلگەن.

 

سەنىمدى دەرەككە عانا سەنگەن ءجون

قايرات مياتوۆ ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتى الاڭىندا وتكەن ءباسپاسوز كونفەرەنتسياسىندا قازاقستاندىقتاردى رەسمي جانە سەنىمدى اقپارات كوزدەرىنە سەنىم ارتۋعا شاقىردى.

«دەكلاراتسيانى تاپسىرۋ ءتار­تىبى تۋرالى, ونى قالاي تولتىرۋ كەرەكتىگى تۋرالى بارلىق اقپارات, ونىڭ ىشىندە دەكلاراتسيانى تولتىرۋ بويىنشا قادامدىق نۇسقاۋلىق, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى ءوز اكتيۆتەرىن تەكسەرۋ بويىنشا بەينە نۇسقاۋلىق, جالپىعا بىردەي دەكلاراتسيالاۋ بويىنشا ەلەكتروندىق دەرەكتەر بازاسى قارجى مينيستر­لىگى مەملەكەتتىك كىرىستەر كوميتە­تىنىڭ (مكك) سايتىندا «جالپىعا بىردەي دەكلاراتسيالاۋ» بولىمىندە ورنالاستىرىلعان», دەدى ق.مياتوۆ.

سپيكەردىڭ ايتۋىنشا, جالپىعا بىردەي دەكلاراتسيالاۋدى ءتۇسىندىرۋ بويىنشا 1414 بىرىڭعاي بايلانىس ورتالىعى نەگىزىندە مكك باي­لا­­نىس ورتالىعى جۇمىس ىستەيدى جانە مكك-ءنىڭ ءار اۋدانىندا كۇن سا­­يىن 200-دەن اسا كەڭەس بەرە­تىن كونسۋلتاتسيالىق ورتالىق اشىل­عان.

بۇدان بولەك, بازارلاردا, ساۋ­دا ورتالىقتارىندا, كينوتەاتر­لاردا راديو حابارلاندىرۋ, بەينەروليكتەر, جەكە كەڭەس بەرۋ, ۆەبينارلار, سەمينارلار, باق-قا ارنالعان سۇحباتتار, مەملەكەتتىك كىرىستەر ورگاندارىنىڭ ينتەرنەت-رەسۋرستارىندا جانە الەۋمەتتىك جەلىسىندە ءباسپاسوز بايانىن ورنالاستىرۋ ارقىلى ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارى ۇيىمداستىرىلدى.

«تەك رەسمي اقپارات كوزدەرىنە عانا سەنۋ كەرەك ەكەنىنە تاعى دا نازار اۋدارعىم كەلەدى, سونداي-اق دەكلاراتسيانى تولتىرۋ كەزىندە ءبىزدىڭ رەسمي سايتتارىمىزدا ورنا­لاستىرىلعان نۇسقاۋلاردى باس­شى­لىققا الىڭىزدار», دەدى مەملە­كەتتىك كىرىستەر كوميتەتىنىڭ وكىلى.

 

كىرىستى كورسەتۋدىڭ مىندەتى نە؟

سپيكەردىڭ سوزىنشە, جالپىعا بىردەي دەكلاراتسيالاۋدىڭ نەگىزگى مىندەتى مىنالار:

ءادىل سالىق سالۋدى قامتاما­سىز ەتۋ جانە الەۋمەتتىك ساياساتتى جەتىلدىرۋ; جەكە تۇلعالاردىڭ كىرىستەرىن باقىلاۋدىڭ ءتيىمدى تەتىگىن قۇرۋ; سىبايلاس جەمقورلىق پەن كولەڭكەلى ەكونوميكا دەڭگەيىن تومەندەتۋ.

 

قانداي قوسىمشالاردى قولدانامىز؟

دەكلاراتسيانى 2024 جىلدىڭ 15 قىركۇيەگىنە دەيىن تۇرعىلىقتى جەرى بويىنشا تاپسىرۋ قاجەت. ازاماتتار مۇنى ۇيدەن شىقپاي-اق, بانك قوسىمشالارىن پايدالانا وتىرىپ جانە «سالىق تولەۋشى كابينەتى» مكك web-پورتالى (cabinet.salyk.kz), «ەلەكتروندىق ۇكىمەت» پورتالى (egov.kz), moldir.qoldau.kz پورتالدارى ارقىلى جۇزەگە اسىرا الادى. سونداي-اق E-SALYQ azamat, eGov mobile, Halyk, «بانك تسەنتركرەديت» ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتەرىنىڭ ءموبيلدى قوسىمشاسى ارقىلى (ەتسق كىلتى تالاپ ەتىلمەيدى, SMS-قۇپياسوزدىڭ كومەگىمەن) ۇسىنۋعا بولادى. وسى جىلدىڭ 20 اقپانىنان كەيىن اكتيۆتەر مەن مىندەتتەمەلەر تۋرالى دەكلاراتسيانى Kaspi.kz. ءموبيلدى قوسىمشا ارقىلى ۇسىنۋ مۇمكىندىگى اشىلادى.

قازىرگى ۋاقىتتا ازاماتتاردىڭ 99 پايىزى دەكلاراتسيالاردى ەلەكتروندى تۇردە ۇسىنادى. سونداي-اق دەكلاراتسيانى قاعاز جەتكىزگىشتە پوشتا ارقىلى نە كەلۋ تارتىبىمەن ۇسىنۋعا قۇقىلى. وسى جىلدىڭ 13 اقپانىنداعى جاعداي بويىنشا 250.00  نىساندى «كىرىس» باستاپقى دەكلاراتسياسىن ءۇشىنشى كەزەڭنىڭ 121 مىڭ دەكلارانتى (3,5 پايىز) جانە 294 مىڭ جەكە تۇلعا 270.00 دەكلاراتسياسىن ۇسىندى.

 

كەلەسى جىلى كىمدەر تاپسىرادى؟

جالپىعا بىردەي دەكلاراتسيالاۋ جۇيەسىنە شامامەن 13 ملن ادام كىرەدى. ءبىرىنشى كەزەڭ بو­يىنشا 2021 جىلدىڭ 1 قاڭتا­رىنان باستاپ 580 مىڭعا جۋىق مەم­لەكەتتىك قىزمەتشى جانە ولار­عا تەڭەستىرىلگەن ادامدار, سون­داي-اق ولاردىڭ جۇبايلارى «كىرىس» دەكلاراتسياسىن وتكىزدى. ەكىن­شى كەزەڭدە, 2023 جىلدىڭ 1 قاڭ­تارىنان باستاپ دەكلارا­تسيانى مەملەكەتتىك مەكەمەلەر مەن كۆازيمەملەكەتتىك سەكتوردىڭ شامامەن 2,1 ملن قىزمەتكەرى, سونداي-اق ولاردىڭ جۇبايلارى تابىس ەتتى. ءۇشىنشى كەزەڭدە, 2024 جىلدىڭ 1 قاڭ­تارىنان باستاپ دەكلاراتسيانى شامامەن 3,9 ملن جەكە تۇلعا تاپسىرادى – ولار زاڭدى تۇلعالاردىڭ باسشىلارى مەن قۇرىلتايشىلارى (قاتىسۋشىلارى), دارا كاسىپكەرلەر, سون­داي-اق ولاردىڭ جۇبايلارى, ونىڭ ىشىندە ارەكەتسىز جانە قىز­مە­تىن توقتاتقان كاسىپكەرلەردە ۇسىنادى.

ءتورتىنشى كەزەڭدە, 2025 جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ ازاماتتاردىڭ قالعان 6,4 ملن استام ساناتىن قام­تۋ جوسپارلانىپ وتىر (مىسالى, جە­كە قۇرىلىمداردىڭ قىزمەتكەرى, زەي­نەت­كەرلەر, ءۇي شارۋاسىنداعى ايەلدەر, ستۋدەنتتەر جانە باسقالار).