بانك سالاسىنىڭ ساراپشىلارى تەڭگە باعامىنا اسەر ەتەتىن فاكتورلار رەتىندە مۇناي مەن شيكىزات باعاسىن, الەمدەگى ەكونوميكالىق جانە قارجىلىق جاعدايدى, سونىڭ ىشىندە ەلدىڭ ساۋدا ارىپتەستەرىندەگى احۋالدى ايتادى. ال قارجىلىق رەتتەۋشى وكىلدەرى وتاندىق تاۋار وندىرۋشىلەردىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن قولداۋ ارقىلى ناقتى ايىرباس باعامىنا قول جەتكىزۋدى, اعىمداعى شوت بويىنشا تەڭگەرىمسىزدىكتىڭ الدىن الۋ جانە حالىقارالىق رەزەرۆتەردىڭ, سونىڭ ىشىندە التىن-ۆاليۋتا قورىنىڭ تومەندەۋىنە جول بەرمەۋ كەرەك دەگەن پىكىردە.
الدىن الا دەرەكتەرگە سايكەس ۇلتتىق قورداعى ۆاليۋتالىق اكتيۆتەردىڭ كولەمى وتكەن ايدا 300 ملن دوللارعا تومەندەپ, اقپان سوڭىندا 57,4 ملرد دوللاردى قۇرادى. بۇل رەتتە وتكەن ايدا ۇلتتىق قوردان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە ترانسفەرت تۇرىندە 273 ملرد تەڭگە اۋدارىلدى
بيىلعى اقپان ايىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا الەمدىك نارىقتاعى تاۋەكەل دارەجەسىنىڭ تومەندەۋىنە قاراماستان, تەڭگەنىڭ ايىرباستاۋ باعامى نىعايعان. ۇلتتىق بانك توراعاسىنىڭ ورىنباسارى ءاليا مولدابەكوۆانىڭ ايتۋىنشا, اقپاندا الەمدىك ۆاليۋتا نارىعىندا اقش دوللارىنىڭ السىرەۋ ءۇردىسى توقتاپ, DXY يندەكسى قاڭتارداعى قۇلدىراۋدى تولىعىمەن وتكەرىپ, ءبىر ايدا 2,7%-دى قۇراعان. دامۋشى ەلدەردىڭ نارىقتاعى ۆاليۋتالار يندەكسى 2%-عا السىرەگەن. اۋىل شارۋاشىلىعىنان وزگە سەكتورلاردا جۇمىس ىستەيتىندەر سانىنىڭ ەداۋىر ۇلعايۋى اقش-تاعى ينفلياتسيانىڭ ورنىقتىلىعى تۋرالى قازىناشىلىق وبليگاتسيالار جونىندەگى كىرىستىلىكتىڭ وسۋىنە اسەر ەتكەن. مۇناي نارىعى 1 باررەل ءۇشىن 79,1 دوللاردان 86,9 دوللارعا دەيىنگى ارالىقتا كوپباعىتتى ديناميكانى كورسەتكەن.
سونىمەن قاتار قىتايداعى مۇنايعا دەگەن سۇرانىستىڭ بەلگىسىزدىگى مەن اقش-تا مۇناي ونىمدەرى قورىنىڭ ارتۋىنا بايلانىستى الەمدىك مۇناي نارىعىندا تومەندەۋ ءۇردىسى بايقالۋدا. ونان سوڭ, G7 ەلدەرىنىڭ رەسەي مۇنايىنىڭ باعاسىنا جوعارى شەك بەلگىلەۋ تۇرىندەگى سانكتسيالىق شارالار شەڭبەرىندە جانە قىتايداعى مۇنايعا سۇرانىس وڭ باعا بەلگىلەۋ قۇلدىراۋدى ءىشىنارا قايتاردى. اقپاننىڭ قورىتىندىسى بويىنشا باعا 1 باررەل ءۇشىن 83,9 دوللارعا دەيىن, 0,7%-عا تومەندەگەن.
«تەڭگە باعامىنا اسەر ەتۋ نەمەسە نارىق قاتىسۋشىلارىنا قانداي دا ءبىر بەلگى بەرۋ ماقساتىندا ەمەس, تەڭگەنىڭ ەركىن وزگەرمەلى باعامىنىڭ رەجىمى اياسىندا ترانسپارەنتتىلىكتى ودان ءارى جاقسارتۋ ماقساتىندا ساتۋ جونىندە بولجامدار بەرگەنىمىزدى ءتۇسىنۋ ماڭىزدى. ترانسفەرتتى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ءبىز ۇلتتىق قوردان اي سايىن ساتۋدى جۇزەگە اسىرامىز. شىن مانىندە, ناۋرىزدا كورسەتىلگەن 750-850 ملن دوللار كولەمىندەگى ساتۋ جوسپارى سوڭعى ۋاقىتتاعى ورتاشا ايلىق ساتىلىمنان جوعارى. بۇل ناۋرىزدىڭ العاشقى كۇندەرىندە تەڭگەنىڭ نىعايۋ سەبەپتەرىنىڭ ءبىرى بولۋى مۇمكىن. الايدا تەڭگە باعامىنىڭ ۇسىنىس فاكتورىمەن عانا ەمەس, سۇرانىس فاكتورىمەن دە ايقىندالاتىنىن اتاپ كورسەتۋ قاجەت. ۇلتتىق قوردان كونۆەرتاتسيالاناتىن قاراجات بيۋدجەتكە اۋدارىلىپ, ەكونوميكاعا بەرىلەدى جانە ونىڭ ءبىر بولىگى ءوسىپ وتىرعان يمپورتتىڭ كولەمىن قارجىلاندىرۋعا جۇمسالادى. تاعى ءبىر ماڭىزدى فاكتور – التىن باعاسىنىڭ تومەندەۋى بولدى. اقپاندا باعالى مەتالدىڭ باعا بەلگىلەۋى ءبىر ۋنتسيا ءۇشىن 1 905 دوللاردان 1 810 دوللارعا دەيىن تومەندەدى. التىن باعاسى اقش-تىڭ فرج ساياساتىنا جانە اقش-تاعى ەكونوميكالىق جاعدايدىڭ نەگىزگى ستاتيستيكاسىنا تاۋەلدى بولىپ تۇر», دەدى توراعا ورىنباسارى.
الدىن الا دەرەكتەرگە سايكەس ۇلتتىق قورداعى ۆاليۋتالىق اكتيۆتەردىڭ كولەمى وتكەن ايدا 300 ملن دوللارعا تومەندەپ, اقپان سوڭىندا 57,4 ملرد دوللاردى قۇرادى. بۇل رەتتە وتكەن ايدا ۇلتتىق قوردان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە ترانسفەرت تۇرىندە 273 ملرد تەڭگە اۋدارىلدى. وسى ماقساتتا, بۇرىن ايتىلعانداي, ىشكى ۆاليۋتا نارىعىندا 590 ملن دوللار كولەمىندە اكتيۆتەر ساتىلدى.
اقپاندا تاۋەكەل دارەجەسىنىڭ تومەندەۋى اكتسيالار مەن وبليگاتسيالاردى قايتا باعالاۋعا, سونداي-اق التىن باعاسىنىڭ تەرىس ديناميكاسىنا اسەر ەتتى. ءسويتىپ, اقپاندا ۇلتتىق قوردىڭ ينۆەستيتسيالىق كىرىسى قاڭتارداعى 1,8 ملرد دوللارى مولشەرىندەگى وڭ ماننەن كەيىن 1,1 ملرد دوللار بولدى. ۇلتتىق قور قۇرىلعاننان باستاپ اقپاننىڭ سوڭىنا دەيىنگى ورتاشا جىلدىق كىرىس 3,06%-دى قۇرادى. ۇلتتىق قوردىڭ اكتيۆتەرىن قايتا تەرىس باعالاۋ ۇلتتىق قورعا قوماقتى تۇسىمدەرمەن تەڭەستىرىلدى. قورعا ۆاليۋتالىق تۇسىمدەر اقپاندا 1,4 ملرد دوللاردى قۇراعان. اقپان ايىندا اقش-تاعى ينفلياتسيا مەن ەكونوميكالىق بەلسەندىلىك بويىنشا جاڭا ستاتيستيكا قارجى نارىعىنداعى ترەندتى وزگەرتتى.
جاھاندىق ينۆەستورلار اقش-تىڭ فەدەرالدى رەزەرۆ جۇيەسى مولشەرلەمەلەرىنىڭ ودان ءارى تراەكتورياسى بويىنشا كۇتۋلەردى تۇزەتەدى, بۇل اقپان ايىندا دوللاردىڭ تەرىس تاۋەكەل سەنتيمەنتىنە جانە نىعايۋىنا اكەلدى. فەدەرالدى قورلاردىڭ مولشەرلەمەسىنە فيۋچەرستىك باعا بەلگىلەۋلەرىنە سايكەس, ناۋرىز ايىنداعى وتىرىستا مولشەرلەمەلەردىڭ 42 بازيستىك تارماققا جوعارىلاۋىن بەلگىلەيدى. 25 بازيستىك تارماقتىڭ ستاندارتتى قادامىن ەسكەرە وتىرىپ, بۇل كۇتۋلەر رەتتەۋشى مولشەرلەمەلەردىڭ ءوسۋ قارقىنىن جەدەلدەتە مە, جوق پا دەگەن نارىق قاتىسۋشىلارىنىڭ بەلگىسىزدىگىن كورسەتەدى. ءسويتىپ, كەيبىر ساراپشىلار الداعى ايلاردا قارجى نارىعىنداعى قۇبىلمالىلىقتىڭ باسىم بولۋىن بولجايدى, بۇل تاۋەكەلدى اكتيۆتەرگە, سونىڭ ىشىندە دامۋشى نارىقتاردىڭ ۆاليۋتالارىنا قىسىم كورسەتۋى مۇمكىن.
جالپى, ۇزاقمەرزىمدى بولاشاقتا اقش دوللارىنىڭ پوزيتسياسى السىرەيدى دەگەن ءۇمىت ساقتالادى, ويتكەنى اقش-تىڭ فرج ستاۆكالارىنىڭ ءوسۋى توقتاپ, الەمدىك ەكونوميكا قالىپتى ىرعاعىنا قايتا ءتۇسۋى مۇمكىن.
وسى ايدا نارىق قاتىسۋشىلارى فرج وتىرىسىنا نازار اۋدارادى. رەتتەۋشىنىڭ شەشىمى فرج مۇشەلەرىنىڭ تۇسىنىكتەمەلەرىمەن قاتار, قارجى نارىعىنداعى ودان ءارى كونيۋنكتۋراعا دا بايلانىستى بولادى. ەگەر ەكونوميكالىق دەرەكتەر ەكونوميكانىڭ كۇشى مەن تۇراقتىلىعىن ودان ءارى دالەلدەيتىن بولسا, فرج پايىزدىق مولشەرلەمە بويىنشا بولجامدارىن (dot plot) قايتا قاراۋى مۇمكىن, بۇل ينۆەستورلاردى مولشەرلەمەلەردىڭ ءوسۋ تسيكلىن اياقتاۋعا قاتىستى كۇتۋلەردى قايتا قاراۋعا يتەرمەلەيدى, ويتكەنى ماقساتتى ينفلياتسياعا قول جەتكىزۋ بۇرىن بولجانعاننان ۇزاعىراق بولۋى مۇمكىن.
ساراپشىلار مۇناي نارىعىنداعى باعا بەلگىلەۋدىڭ بولاشاعىنا وپتيميستىك كوزقاراسپەن قارايدى. Bloomberg ەكونوميستەرىنىڭ كونسەنسۋسى 1 باررەل ءۇشىن ورتاشا ەسەپپەن 87,4 دوللارىن قۇرايتىن «قارا التىننىڭ» جوعارى باعاسى ساقتالادى دەپ بولجايدى.