جاقىندا استاناداعى تۇركى اكادەمياسىندا ەلىمىزدىڭ ءبىر توپ بەلگىلى عالىمدارى جانە قوعام قايراتكەرلەرى باسقوسىپ, اقتارىلا اقجارقىن سۇحبات قۇردى. تۇرىكتانۋ سالاسىنداعى وزەكتى ماسەلەلەردى كوتەرىپ, ءوزارا تالقىعا سالدى. جالپى, تۇركى اكادەمياسىنىڭ جۇمىستارىمەن ەتەنە تانىسىپ, ونىڭ الەمدىك دەڭگەيدەگى بىرەگەي عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىعىنا اينالۋى ءۇشىن اقىل-كەڭەستەرىن قوستى.
قوعام قايراتكەرلەرى مەن كورنەكتى عالىمداردى عىلىم قىزمەتكەرلەرى مەرەكەسىمەن قۇتتىقتاعان تۇركى اكادەمياسىنىڭ پرەزيدەنتى دارحان قىدىرالى اكادەميا جايلى تولىمدى مالىمەت بەرىپ, اتقارىلعان جۇمىستار جايلى قىسقاشا باياندادى. بەلگىلى تۇركولوگ مىرزاتاي جولداسبەكوۆ: «تىكەلەي ەلباسىنىڭ باستاماسىمەن قۇرىلعان تۇركى اكادەمياسى قاتارداعى كوپ ينستيتۋتتاردىڭ ءبىرى بولىپ قالماي, ءوزىنىڭ جەكە اسەم عيماراتى بار بەدەلدى حالىقارالىق اكادەمياعا اينالۋى كەرەك», دەدى. ونىڭ ايتۋىنشا, اكادەميا عىلىممەن عانا شەكتەلمەي, تۇركى حالىقتارىن جاقىنداستىرا تۇسەتىن ىرگەلى ورتالىق بولۋى ءتيىس. بارشا تۇركىلەردىڭ جان-جاققا ەنشى الىپ تاراعانعا دەيىنگى ورتاق تاريحىن جازۋ تۇركى اكادەمياسىنىڭ جەتەكشىلىگىمەن جۇزەگە اسۋى كەرەك.سونىمەن بىرگە, ول «اكادەميانىڭ تۇركى حالقى ءۇشىن بۇگىنگى كۇنى ءتۇن ۇيىقتاماي, كۇندىز وتىرماي جۇرگەندەرگە ارنالعان تۇركى الەمىنىڭ ايتسا اۋىز تولارداي ءوز سىيلىعى بولۋى ءتيىس» دەگەن ويىن ءبىلدىردى.
تانىمال ادەبيەتتانۋشى سەيىت قاسقاباسوۆ: «قازىر تورتەۋدىڭ تۇگەل بولىپ تۇرعانى كوڭىلگە قۋانىش سىيلايدى. الداعى ۋاقىتتا التاۋ الا بولماي, تۇركى اكادەمياسى شاڭىراعى استىندا بىرىكسە, ەڭسەرىلمەيتىن ءىس بولماس ەدى», – دەدى.
تۇركى الەمىنىڭ بەلگىلى زەرتتەۋشىلەرىنىڭ ءبىرى ءادىل احمەتوۆ شەتەلدەگى تۇركولوگيالىق ورتالىقتارمەن بايلانىستى كۇشەيتۋدى ۇسىندى. «مىسالى, بريتانيا كىتاپحاناسىندا تۇركى دۇنيەسىنە قاتىستى قۇندى مالىمەتتەر جاتىر. كەمبريدج ۋنيۆەرسيتەتىندە دە تۇركولوگيامەن اينالىساتىن ءبىر ورتالىق بار. ول جەردە دە تۇركى الەمىنە قاتىستى كوپ قولجازبالار كەزدەسەدى. ولارمەن دە بايلانىس ورناتساڭىزدار ۇتىلمايسىزدار», دەدى. ال پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى الدان سمايىل: «تۇركى اكادەمياسى الەمدىك تۇركولوگتاردىڭ تەڭدەسسىز ورتالىعىنا اينالۋى ءتيىس», دەگەن پىكىرىن ءبىلدىردى. اكادەمياعا زەرتتەگەن جەتىستىكتەرىن مەكتەپ وقۋلىقتارىنا ەنگىزىپ, جوعارى وقۋ ورىندارىنا ارنايى باعدارلاما رەتىندە ۇسىنىپ وتىرعانى ءلازىم. دەپۋتات سونىمەن قاتار, اكادەميا جانىنان جالپى تۇرىك مۇرالارىن تۇركى تىلدەرىنە اۋداراتىن ورتالىق اشىپ, تۇرىك حالىقتارىنىڭ ورتاق ەنتسيكلوپەدياسىن ازىرلەۋدى ۇسىندى. بۇدان سوڭ پارلامەنت سەناتىنىڭ دەپۋتاتى نۇرلان ورازالين, بەلگىلى فيلوسوف عاريفوللا ەسىم, مەملەكەت تاريحى ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى بۇركىت اياعان, تانىمال تۇركولوگ قارجاۋباي سارتقوجا ۇلى, اتاقتى ارحەولوگ عالىم زەينوللا ساماشەۆ سىندى زيالىلار دا ءوز پىكىرلەرىن ورتاعا سالدى.
جيىن سوڭىندا جاقىندا 75 جاسقا تولعان بەلگىلى تاريحشى, پروفەسسور قويشىعارا سالعارا ۇلى ءتۇبى ءبىر تۇركى حالىقتارىنىڭ تاريحىن زەردەلەۋ جانە ناسيحاتتاۋ جولىنداعى كوپ جىلعى ەڭبەگى ءۇشىن تۇركى اكادەمياسىنىڭ قۇرمەت گراموتاسىمەن ماراپاتتالدى.
زيالىلار تۇركى اكادەمياسىندا بۇدان بىلاي ءجيى جينالىپ, كەلەلى سۇحبات جاساپ تۇرۋعا كەلىسىپ تاراستى.
داستان كەنجالين,
«ەگەمەن قازاقستان».