جول ەرەجەسىن بۇزعاندار تىيىلماي تۇر

پوليتسيانىڭ مالىمەتىنە قا­راعاندا, وتكەن جىلى وبلىستا التى مىڭعا جۋىق جۇرگىزۋشى رۇق­سات ەتىلگەن جىلدامدىقتان اسىرىپ جۇرگەن. جالپى, ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ 11 ايىندا وبلىس جولدارىندا جول ءتارتىبىن بۇزۋدىڭ 49 847 فاكتىسى تىركەلگەن. بارلىق تۇرعىندارىنىڭ سانى 600 مىڭعا جەتپەيتىن, ونىڭ ىشىندە 18 بەن 70 جاس اراسىنداعى جۇرگىزۋشىلەر سانى كوپ بولسا 200 مىڭداي بو­لا­تىن وبلىس ءۇشىن بۇل وتە ۇل­كەن سان. بۇعان قاراعاندا ءار­بىر ءتورتىنشى جۇرگىزۋشى جول ەرە­جە­سىن بۇزعان دەۋگە بولادى. ءار­بىر جول ەرەجەسىن بۇزۋشىلىق ادام ومىرىنە قاۋىپ توندىرەتىنىن جۇر­گىزۋ­شىلەر بىلسە كەرەك ەدى.

وسى ۋاقىت ارالىعىندا كو­لى­گىن ماس بولىپ جۇرگىزگەن 986 جۇر­گىزۋشى ۇستالعان. ال 75 جۇرگىزۋشى قار­سى باعىتقا شىعىپ كەتىپ, ورەس­كەل بۇزۋشىلىققا جول بەرگەن.

جىلدامدىقتى اسىرۋ جانە مانەۆر جاساۋ قاعيدالارىن ساقتا­ماۋ جول-كولىك وقيعالارىنىڭ جا­سالۋىنا ءجيى سەبەپ بولادى. جۇر­گىزۋشىنىڭ نازارىن جول قاۋىپسىز­دىگىنەن باسقا جاققا اۋدارىپ, قى­­راعىلىعىن تومەندەتەتىن قى­لىق­تاردىڭ قاتارىندا رۋلدە كە­لە جاتىپ تەلەفونمەن سويلەسۋ ءجيى بولىپ تۇرادى. اتالعان ۋاقىت­تا وسىنداي 2352 فاكتى تىر­كەل­گەن. 5089 كولىك جۇرگىزۋشىسى قاۋىپسىزدىك بەلدىگىن تاقپاۋعا جول بەرگەن, مۇنداي جاعدايدا جكو كەزىندە زارداپتىڭ اۋىرلىعىن ارتتىراتىنى بەلگىلى. «قىس كە­زىندە اپات تاۋەكەلى ارتا تۇسەدى, بۇ­عان كوكتايعاق, جولدى كومىپ قا­لاتىن سىرعىما مەن قاتتى بو­ران. وسىلاردىڭ كەسىرىنەن كو­رۋ ايماعى شەكتەلەدى. كوك­تاي­­عاق كەزىندە ەڭ باستى ەرەجە – جىل­دامدىق رەجىمىن ساق­تاۋ جانە اراقاشىقتىقتى ۇستاپ وتى­­­­رۋ, سونىمەن قاتار جاياۋ جۇر­گىن­­­شىلەر جولاعىنا جاقىن­دا­عان كەز­دە جىلدامدىقتى ازاي­تۋ اسا ما­ڭىزدى», دەيدى وبلىس­تىق پو­ليتسيا دەپارتامەنتى باستى­عى­نىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى, پوليتسيا پول­كوۆنيگى قانات ايتباەۆ.

وبلىستاعى جكو كوبەيۋىنە ۇل­كەن سەبەپ بولىپ وتىرعان جايت­تاردىڭ ءبىرى – جۇرگىزۋشىنىڭ ماساڭ كۇيىندە رۋلگە وتىرۋى. وتكەن جى­لى وبلىستا بۇرىن كولىك جۇر­گىزۋ قۇقىنان سوت شەشىمىمەن ايىرىل­­عان 37 جۇرگىزۋشى ماساڭ كۇ­يىندە قايتادان رۋلگە وتىرا­مىن دەپ ۇستالدى. ماسەلەن, اق­جار اۋدانىنىڭ ءبىر تۇرعىنى بيىل­عى اقپان ايىندا كولىككە ماس بو­لىپ وتىرعانى ءۇشىن 15 تاۋلىككە قامالىپ, 7 جىلعا جۇرگىزۋشى كۋا­لىگىنەن ايىرىلعان. دەگەنمەن ول وسى جىلدىڭ شىلدە ايىندا ءوز كولىگىن ماساڭ بولىپ جۇرگىزىپ كەلە جاتىپ, گوركوۆسكي سەلوسىنىڭ تۇبىندە باعاندى سوعىپ, تاعى ۇس­تال­دى. قاراشا ايىنىڭ اياعىندا بولعان سوت شەشىمىمەن ەندى ول جۇرگىزۋشىلىك قۇقىنان عانا ەمەس باس بوستاندىعىنان دا ءبىر جىل­عا ايىرىلدى. ەڭ قيىنى ەن­دى ءبىر جىل بويى ونىڭ وتباسى, بالا-شاعاسى اسىراۋشىسىنان ­ايى­رىلىپ, قيىن جاعدايدا قالدى.

وتكەن جىلى 11 قاڭتاردا زاڭ­ناماعا وزگەرىستەر مەن تو­لىق­تىرۋلار ەنگىزىلىپ, كولىكتى ما­ساڭ كۇيىندە جۇرگىزەتىندەرگە بەلگىلەنگەن جازا قاتاڭداتىلدى. وعان سايكەس ماس بولىپ ەكىنشى رەت ۇستالعاندار جۇرگىزۋشىلىك قۇقىنان ءومىر بويىنا ايىرىلادى. الايدا كولىگى قوراسىندا تۇر­عان كەيبىر جۇرگىزۋشىلەر وعان قا­راماي, كولىگىنەن تۇسپەيدى. سون­دىق­تان زاڭناما جۇرگىزۋ قۇقىنان ايىرىلعان ادامدى كولىگىن بىردەن سا­تۋىن دا مىندەتتەۋى كەرەك ەدى. مۇنداي جازا كۋالىكتەن ايىر­عان­نان گورى الدەقايدا اسەرلى بولار ەدى... الداعى ۋاقىتتا سونداي دا جازا شىعاتىن شىعار دەگەن ءۇمىت بار. سوندا جول اپاتى دا ازايىپ, ادام ومىرىنە كەلەتىن قاۋىپتەر دە كەميتىن ەدى.

سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى