ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى ەرجان جىلقىباەۆ بۇكىلالەمدىك قورشاعان ورتادا مەكەندەۋ ورنىن قورعاۋ كۇنىنە ارنالعان «رەسپۋبليكالىق ەكولوگيالىق ساعات» اۋقىمدى اكتسياسى اياسىندا نۇر-سۇلتان قالاسىنداعى № 58 مەكتەپ-گيمنازياسىندا وقۋشىلار مەن ۇستازدار قاۋىمى الدىندا قۇتتىقتاۋ ءسوز سويلەپ, مەكتەپ جانىنداعى ۋچاسكەدە اعاش وتىرعىزۋعا قاتىستى. بۇل تۋرالى ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى حابارلادى.
«بالا كەزىنەن باستاپ ءاربىر ادام جەر, سۋ, اۋا تۋرالى ويلانىپ, ولاردى ساقتاۋعا تىرىساتىن ۋاقىت جەتتى! بۇگىندە الەم رەسۋرستاردى ءتيىمدى پايدالانۋعا كوشىپ, جەل, سۋ جانە كۇن ەنەرگياسىن قولدانا باستاۋدا. الايدا, ءبىزدىڭ جايلىلىعىمىزدىڭ باعاسى تۋرالى ويلانىپ كوردىك پە؟ ءۇي ىشىندەگى بەكىتىلمەگەن سۋ شۇمەگى, كوشەدە تاستالعان پلاستيك بوتەلكەلەر مەن پاكەتتەر, كىرەبەرىستەگى سىنعان اينەكتەر, قوعامدىق ورىندارداعى جابىلماي قالعان ەسىكتەر – وسىنىڭ ءبارى تابيعي رەسۋرستاردىڭ قوسىمشا شىعىسىنا الىپ كەلىپ, جالپى پلانەتا ەكولوگياسىنا كەرى اسەرىن تيگىزەدى», – دەدى ەرجان جىلقىباەۆ وقۋشىلارعا ارناعان سوزىندە.
ۆيتسە-مينيستر وسكەلەڭ ۇرپاقتى رەسۋرستاردى ۇقىپتى پايدالانۋعا, مۇمكىندىگىنشە سۋدى, ەلەكتر ەنەرگياسىن, جىلۋ ەنەرگياسىن ۇنەمدەۋگە جانە قورشاعان ورتانى لاستاماۋعا شاقىردى.
«اعاشتار – پلانەتانىڭ جاسىل وكپەسى! ءبىر اعاش 2 ليتر وتتەگى بەرە الادى, بۇل ءبىر ادامنىڭ ءۇش كۇندىك ومىرىنە جەتەدى. وتىرعىزىلعان ءبىر اعاش 1000 كگ پارنيكتىك شىعارىندىلاردىڭ ورنىن تولتىرادى! ءوز جايلىلىعىنىڭ اقىسىن تولەۋ ءۇشىن, پلانەتانىڭ ءار تۇرعىنى جىلىنا كەم دەگەندە 14 اعاش وتىرعىزۋى كەرەك! مەنىڭ ويىمشا, ءاربىر قازاقستاندىق وتباسى اعاش وتىرعىزۋ كەرەك. قۇرمەتتى وقۋشىلار مەن ۇستازدار, سىزدەرگە مىقتى دەنساۋلىق, شىعارماشىلىق تابىس, جاڭا اشۋلار مەن جەر بەتىندەگى بارلىق يگىلىكتەردى تىلەيمىن! قورشاعان ورتانى جاقسى كورىڭىزدەر, قورعاڭىزدار جانە قۇرمەتتەەڭىزدەر. يگىلىكتى ءىس جاساۋ ءۇشىن الدىمەن وزىڭىزدەن باستاۋ كەرەك ەكەنىن ەستەرىڭىزدە ساقتاڭىزدار!» – دەپ ءسوزىن تولىقتىردى ەرجان جىلقىباەۆ.
وقۋشىلار مەن وقىتۋشىلار قۇرامى الدىندا ءسوز سويلەگەننەن كەيىن قر ەڭبەكمينى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى مەكتەپ جانىنداعى ۋچاسكەدە جاسىل جەلەكتەردى وتىرعىزۋعا قاتىستى.
اتالعان رەسپۋبليكالىق ەكولوگيالىق ساعاتتى وتكىزۋ – قازاقستان رەسپۋبليكاسى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگى, ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى, الەۋمەتتىك ماڭىزدى باستامالاردى دامىتۋ قورى جانە قازاقستاننىڭ ەكولوگيالىق ۇيىمدارى قاۋىمداستىعىنىڭ بىرلەسكەن باستاماسى بولىپ تابىلادى.
ەسكە سالا كەتەيىك, جىل سايىن بۇكىل الەم 6 قازاندا دۇنيەجۇزىلىك تىرشىلىك ەتۋ ورتاسىن قورعاۋ كۇنى اتاپ وتەدى – بۇل حالىقارالىق مەيرام جەر پلانەتاسى فاۋناسىنىڭ تىرشىلىك ەتۋ پروبلەماسىنا ادامزاتتىڭ نازارىن اۋدارۋعا ارنالعان. بۇل مەرەكە 1979 جىلى ەۋروپالىق جابايى تابيعاتتى جانە تابيعي تىرشىلىك ورتاسىن ساقتاۋ تۋرالى بەرن كونۆەنتسياسىنا سايكەس بەلگىلەندى.