ماڭعىستاۋدا «كەزبي» دەسەڭ, «ول نە ەدى؟» دەپ كەرى سۇراق قوياتىن ادام تابىلا قويماس. كومپانيا بۇل دەڭگەيگە قيىن كەزدە تىعىرىقتان شىعار جول تاۋىپ, تالاي جاننىڭ ناپاقاسىن ايىرۋعا مۇرىندىق بولا العان ىسكەرلىك پەن ۇيىمداستىرۋشىلىق, سونداي-اق قىزمەت كورسەتۋدەگى ساپا مەن كاسىبي شەبەرلىك ارقىلى قول جەتكىزدى.
ومىردە عانا ەمەس, وندىرىستە دە قيىندىق – شىڭدالۋعا جاقسى. ءبىز ءسوز ەتكەلى وتىرعان «كەزبي» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگى توقسانىنشى جىلدارداعى توقىراۋ تەزىندەگى قيىندىقتار كەزىندە قۇرىلدى, قيىندىقتارمەن بەتپە-بەت كەلىپ شىڭدالدى, قيىندىقتاردى ەڭسەرە قىزمەت ەتىپ كەلەدى. 90-جىلدارى ورىن الاتىن وزگەرىستەردى الدىن الا اڭعارىپ, سوعان بەيىمدەلە وزگەرۋ قاجەتتىگىن ۇعىنعان مۇناي سالاسىنىڭ بىلگىرى, قاراپايىم بۇرعىشىنىڭ كومەكشىلىگىنەن باستاپ ءوزىنىڭ بىلىكتىلىگى ارقاسىندا باس ديرەكتورلىققا دەيىن كوتەرىلىپ, اتالعان سالانىڭ ايتۋلى ازاماتتارى قاتارىنان ءوز ورنىن قالىپتاستىرعان ءبىتىم تاجىعۇل ۇلى كەزباەۆ الدىمەن «تابيعات» شاعىن كاسىپورنىن باسقارىپ, نارىق تالابىنا ساي جەتىلە ءتۇستى. باسقارا ءجۇرىپ, زاماننىڭ ىڭعايىن تانىپ ۋاقىتتىڭ تالابىنا بەيىمدەلۋ كەرەكتىگىن ۇعىندى. ويىن وڭىنان ورالتىپ, سوزدەن ىسكە كوشكەن ول 1992 جىلى رەسپۋبليكادا العاشقى بولىپ مۇناي ۇڭعىمالارىن كۇردەلى جوندەۋ جانە بۇرعىلاۋ جۇمىستارىمەن اينالىساتىن «كەزبي» سەرىكتەستىگىن قۇردى. كوپ ۇزاماي «ەكى قولعا ءبىر كۇرەك» دەگەندەي, جالعىز ا-50 ستانوگىمەن جابدىقتالعان ەكى-اق بريگادا اتىراۋ وڭىرىندە العاشقى جۇمىستارىن قولعا الدى. باسقا تارتسا اياققا جەتپەيتىن, جاسايىن دەسە جۇمىس جوق, جۇمىس تاپسا, قۇرال-قۇرىلعى جوق, ونى تاپسا جۇمىسشىلاردىڭ جالاقىسىن تاۋىپ بەرۋ دەگەن ماسەلە الدىنان كەزەك-كەزەك شىعا كەلەتىن اۋىر كەزدەردە مويىماي-مۇقالماي كومپانيا جۇمىسىن العا باستىرۋدىڭ قانشالىقتى قيىن ەكەندىگىن ايتىپ جاتۋدىڭ ءوزى ارتىق. بالا-شاعاسىن اسىراۋ مۇڭ بولىپ, ايەلى ەرگە, ەرى جەرگە قاراعان كەزەڭدە جۇمىس ىزدەگەن كوپ ازاماتتىڭ ات باسىن تىرەپ كەلگەن ورنى دا وسى «كەزبي» بولاتىن. ءبىتىم تاجىعۇل ۇلى ءۇشىن الدىنا كەلگەن ازاماتتىڭ سالىن سۋعا جىبەرگەندەي كەرى قايتارىپ جىبەرۋ قيىن بولعاندىقتان, مۇمكىندىگىنشە جۇمىس تاۋىپ بەرۋگە تىرىسىپ باقتى. الايدا جەكەنىڭ اتى جەكە, بۇگىن بار جۇمىس كولەمى ەرتەڭگى كۇنى ءدۇدامال كۇيدە تۇراتىندىقتان, كورسەتەتىن قىزمەت كولەمىن ۇلعايتىپ, جۇمىسشى سانىن ارتتىرمايتىن كەزدەر بولدى. قىلشىلداعان جىگىت كەزىنەن باستاپ مۇناي سالاسىندا جيناعان تاجىريبەسى ءوزىنىڭ ءبىلىم-بىلىگىمەن ۇشتاسقان ب.كەزباەۆ جەر بەدەرىنىڭ استى-ءۇستىنىڭ سىرىنا قانىق سىرالعى مامان رەتىندە ءىستى ۇرشىقشا ءيىرىپ اكەتتى.
سەرىكتەستىك قۇرىلعان 30 جىلعا تارتا ۋاقىت ىشىندە كومپانيا كولەمى ۇلعايىپ, ماماندار بىلىكتىلىگى مەن تاجىريبەسى تولىعىپ, ماتەريالدىق تۇرعىدا زاماناۋي جەتىستىكتەرمەن بارىنشا جابدىقتالعان, قىزمەت كورسەتۋدىڭ جوعارى ساپاسىن ۇسىنا الاتىن ماقتاۋلى مەكەمەگە اينالدى.
بۇگىندە تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ ەكونوميكالىق دامۋىنا زور ۇلەسىن قوسىپ, نەگىزگى تىرەككە اينالعان مۇناي سالاسىندا «كەزبي» سەرىكتەستىگىنىڭ دە ەڭبەگى ەرەن. ۇڭعىلاردى جوندەپ, ۇڭعىما قازىپ قارا التىننىڭ قوماقتى وندىرىلۋىنە مۇنايشىلارمەن بىلەك بىرىكتىرە قىزمەت ەتىپ جۇرگەن «كەزبيلىكتەردىڭ» ىزدەرى ماڭعىستاۋ جانە اتىراۋ دالاسىندا سايراپ جاتىر. «قازمۇنايگاز» ءبو», «قاراقۇدىقمۇناي», «قازاقتۇرىكمۇناي», «تەڭگە», «ماڭعىستاۋمۇنايگاز», «كەڭ-سارى», «اقتاۋ-ترانزيت», «مۇنايفيلدسەرۆيس», «كاسپيانويلگاز», «تاسبولاتويلكورپورەيشن», «وزەنمۇنايگاز», «ەميرويل», «حازارمۇناي», «شىنجىر» سىندى ءىرى مۇناي كومپانيالارىنىڭ تاڭداۋىنا ىلىگىپ, تاپسىرىسى نەگىزىندە ءوندىرىس دالاسىندا كۇن-ءتۇن دەمەي ءوز قىزمەتتەرىن جۇزەگە اسىردى. قاي وڭىردە, قاي كومپانيامەن بولسىن, جاساعان جۇمىسىنىڭ ساپاسىنا سىن ايتىپ, ءمىن تاققاندار بولعان ەمەس, كەرىسىنشە تاراپتار بەرگەن جاقسى باعا – تولايىم جۇمىستارعا جول اشىپ, جاقسى ىستەردىڭ جالعاسۋىنا سەپ بولىپ كەلەدى.
«كەزبي»: شەبەرلىك پەن ساپا مەكتەبى
قازىرگى تاڭدا «كەزبي» كومپانياسى «وزەنمۇنايگاز» اق-نا ءوز قىزمەتتەرىن كورسەتىپ كەلەدى. ون جىلدان بەرى مۇنايلى قالاداعى ءىرى كومپانيانىڭ تالعامىنا تاتۋ وڭاي ەمەس, ول – تارتىمدىلىقتى, تياناقتىلىقتى, شەبەرلىك پەن بىلىكتىلىكتى قاجەت ەتەدى. ال بۇل تالاپتار, الدىمەن كومپانيا باسشىسى رەتىندە ءبىتىم كەزباەۆتىڭ الدىنا ۇلكەن مىندەتتەر قوياتىنى انىق.
– قاراپايىم مۇنايشىدان باستاپ بارلىق ماماننىڭ ءوز ىسىنە جەتىك بولۋى – باستى شارت. قازىر زاماننىڭ تالابى وزگەردى, ەڭبەك قول كۇشىنە ەمەس, ءبىلىم مەن بىلىك كۇشىنە نەگىزدەلدى. «ەلۋ جىلدا ەل جاڭا» دەگەندەي, ءبىزدىڭ كوزىمىز كورىپ, قازانىندا قايناعان جۇمىس ءتاسىلىمىز, تۇتىنعان قۇرال-جابدىقتارىمىز تولىقتاي جاڭعىرىپ-جاڭارىپ, اۆتوماتتى سيپاتقا يە بولدى. بۇل – قاراپايىم جۇمىسشىنىڭ وزىنەن بىلىمدىلىكتى قاجەت ەتەدى. سونىمەن قاتار جۇمىستى ءتيىمدى ۇيىمداستىرۋ ءۇشىن جۇمىسشىلارعا جاعداي جاسالۋ كەرەك, ولارعا جۇمىس ىستەۋگە قاجەتتى قۇرال-سايماندار جەتكىلىكتى بولۋى ءتيىس, – دەيدى ءبىتىم تاجىعۇل ۇلى.
كاسىپكەرلىكتىڭ قوزعاۋشى كۇشى – باسەكەلەستىك, باسەكەلەستىكتىڭ بار بولۋى جۇمىستا جاقسى ناتيجەگە قول جەتكىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. قۇرىلعالى بەرى باسەكەلەستىك ورتادا شاشاسىنا شاڭ جۋىتپاعان كومپانيا تالاي ارىپتەستەرىنىڭ قولى بارماي, جۇرەگى داۋالاماي تۇرعان نۇكتەلەردەگى كۇردەلى جۇمىستاردى ءساتتى اياقتاپ شىققان ساتتەرى – سەرىكتەستىكتىڭ تاجىريبە تاريحىن تولىقتىرا ءتۇستى. تاۋلىك بويى «ات ۇستىندە جۇرەتىن» جىگىتتەردىڭ جۇمىستا ولاقتىق تانىتىپ, ولقى تۇسكەن جەرلەرى جوق. بۇگىندە رەسەيدە, ۋكراينا مەن رۋمىنيادا, سونداي-اق قىتايدا جاسالعان بۇرعىلاۋ قوندىرعىلارى مەن وزگە دە قاجەتتى اساي-مۇسەيلەردى جەتىك مەڭگەرىپ, بەساسپاپ بولىپ ۇلگەردى. ونىڭ ۇستىنە ءاربىر ماماننان الىناتىن سىناق – جەكە جۇمىسشىنىڭ ءوز-وزىنە دەگەن جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىرىپ, وزىنە قويار تالابىن كۇشەيتۋگە نەگىز بولدى. كومپانياداعى جۇرگىزۋشىلەر مەن جۇمىسشىلار تەلەفونمەن قامتاماسىز ەتىلىپ, ارنايى JPS قۇرالدارىمەن جابدىقتالدى. بۇل ۇتقىرلىققا, جۇمىستى شۇعىل ۇيىمداستىرۋعا, ۋاقىتتان ۇتىلماۋعا ءتيىمدى ءتاسىل دەسەك, زاماناۋي قوندىرعىلار جانە جابدىقتارمەن قارۋلانعان «كەزبيلىكتەر» مۇناي ءوندىرۋدى مولايتۋ باعىتىنداعى جاڭا جوبالارعا بەلسەنە كىرىسىپ, بەل شەشە ەڭبەك ەتۋدە. قازىرگى تاڭدا 35 بريگاداعا توپتاسقان 1 100 جۇمىسشى «كەزبي» كومپانياسىنىڭ كەرەگەسىن كەڭ, ۋىعىن نىق ۇستاپ, تاپسىرىس بەرۋشىنى ساپالى جۇمىسپەن قۋانتىپ, باسەكەلەستەن وق بويى ات وزدىرىپ كەلەدى, ال ءوز كەزەگىندە «كەزبي» كومپانياسى وسىنشا شاڭىراقتىڭ, ياعني 1 100 شاڭىراقتاعى بىرنەشە مىڭداعان ادامنىڭ داستارقانىنا اس, ۇستىنە كيىم تاۋىپ بەرىپ وتىرعان ناپاقا ورداسى.
«كەزبي» جشس 4 200 مەتر تەرەڭدىكتەن قازىپ بەرگەن جەتىباي اۋماعىنداعى التى ۇڭعىما بۇگىندە جەتىباي مۇنايىنىڭ, ماڭعىستاۋ مۇنايىنىڭ, قازاق مۇنايىنىڭ الىپ قازانىنا توقتاۋسىز قارا التىن قۇيىپ تۇرعان قۇتتى نىساندارعا اينالدى. ال ءاربىر «كەزبيلىك» بولسا, ءوز سوڭدارىندا قالىپ جاتقان جۇمىستىڭ بەدەرلى ناتيجەسىنە قۋانا كوز تاستاپ, مارقايا, جىگەرلەنە العا ۇمتىلادى.
ماماندارى مىقتى «كەزبي» بۇل باعىتتاعى جۇمىستى ۇدايى نازاردا ۇستاپ كەلەدى. ءىرى مۇناي ءوندىرۋشى كومپانيالارمەن سەرىكتەسە قىزمەت ەتۋ «كەزبي» جۇمىسىنا بەرىلگەن باعا, جۇكتەلگەن سەنىم دەسەك, كومپانيا باسشىلىعى بۇل مەرەيگە شەبەر ءارى قىراعى ماماندار ارقىلى قول جەتكىزە العاندىعىن جاسىرماي ايتادى.
ساپتان وزعان ساڭلاق
ءىرى كومپانيا قۇرىپ, ونى زور تابىستارعا جەتكىزە باسقارۋ, تاپسىرىس بەرۋشىنىڭ كوڭىلىنەن شىعاتىن جۇمىس ساپاسىنا قول جەتكىزۋ, ەل اراسىندا ماقتاۋلى مەكەمەگە اينالدىرۋ از جىلداردىڭ جەمىسى ەمەس جانە ايتۋعا عانا وڭاي تىرلىك. ونىڭ مەحناتى مەن ماشاقاتىن كومپانيا قۇرىلتايشىسى ءارى باسشىسى, كاسىپكەرلىكتىڭ ىستىق-سۋىعىن بىردەي سەزىنىپ, قيىندىعىن قايىسپاي كوتەرىپ كەلە جاتقان ءبىتىم تاجىعۇل ۇلىنداي ۇعىناتىن ەشكىم بولماس... جۇمىسشىلارعا جالاقى ازدىق ەتىپ وكپە-رەنىش ايتىپ, جۇمىسقا شىقپاي قالعان كەزدەر, سونداي-اق تاپسىرىس بەرۋشى مەكەمەلەر سانىنىڭ سيرەپ قالۋى سىندى كاسىپكە تىكەلەي اسەر ەتەتىن جاعدايلاردىڭ بارلىعىن ءبىتىم تاجىعۇل ۇلى ءوزىنىڭ كوپتى كورگەن پاراسات-پايىمى, اقىل-سابىرى ارقاسىندا وڭ شەشىپ, جۇمىستى العا باستىرىپ كەلەدى.
– كومپانيانى ءاردايىم قولداپ, ءوزارا تۇسىنىستىكتە جۇمىس اتقارىپ كەلە جاتقان «قازمۇنايگاز», «ماڭعىستاۋمۇنايگاز» جانە «وزەنمۇنايگاز» كومپانياسى باسشىلارىنا العىسىم شەكسىز. قازاقتىڭ ازاماتتارى تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ دامۋىنا ەڭبەك ەتۋگە مىندەتتىمىز, وسى اۋىر مىندەت, زور جاۋاپكەرشىلىك جولىندا ءبىر-ءبىرىمىزدى قولداي بىلگەنىمىز – بەرەكە, ىرىس-ىنتىماقتىڭ باسى, – دەيدى «كەزبي» كومپانياسىنىڭ باسشىسى ب.كەزباەۆ.
ءبىتىم كەزباەۆ كاسىپ قۋىپ, كۇنەلتىس ايداپ, سالاعا كەزدەيسوق كيلىگە كەتكەن جان ەمەس. قارشادايىنان مۇناي مايدانىندا ىسىلىپ, سالانىڭ كانىگى مامانىنا اينالعان ونىڭ كاسىپكەرلىك الەمىندە دە جەتىستىككە جەتۋىنىڭ ءبىر سەبەبى وسىندا جاتىر. سونداي-اق ول ءوز ارىپتەستەرىن ءاردايىم ماقتان تۇتىپ, الدىڭعى بۋىن اعالارىن قۇرمەتپەن ەسكە الىپ وتىرادى.
1946 جىلى كيەلى ماڭعىستاۋ توپىراعىندا تۋعان ازامات 17 جاسىندا «ماڭعىشلاقمۇنايگازبارلاۋ» ترەسىندە بۇرعىشى كومەكشىسى بولىپ ەڭبەك جولىن باستادى. جەتىباي مەن وزەندە كەن ورىندارى اشىلىپ, ماڭعىستاۋ دالاسى دۇبىرگە تولعان 1961 جىلدارى زور كۇش ءوندىرىستى يگەرۋگە قاتىستى وزگەرىستەر مەن قىرۋار جۇمىستاردى اتقارۋعا جۇمىلدىرىلدى. ماڭعىستاۋ مۇنايىن يگەرۋ ءۇشىن وداق ەلدەرىنەن – رەسەيدەن, ازەربايجان مەن تۇرىكمەنستاننان تاجىريبەلى ينجەنەر-تەحنيك ماماندار شاقىرتىلدى. بۇل ءبىر جاعىنان قازاق جاستارىنىڭ بىلگىر مامانداردان سالانىڭ قىر-سىرىنا قانىعۋىنا جامان بولعان جوق, الايدا قازاق جاستارىنان مامان دايىنداۋ قاجەتتىلىگىن كۇن تارتىبىنە شىعاردى. ەكى جىل ىشىندە ءوزىنىڭ قابىلەتىمەن بۇرعىشىنىڭ كومەكشىسىنەن 4-دارەجەلى بۇرعىشى كومەكشىسى, 5-دارەجەلى بۇرعىشى بولىپ ۇلگەرگەن ءبىتىم دە ارمان قۋعان قازاق جاستارى قاتارىندا ۆ.ي.لەنين اتىنداعى قازاق پوليتەحنيكالىق ينستيتۋتىن ۇزدىك وقىپ, تاۋ-كەن ينجەنەرى ماماندىعىن الىپ شىققان سوڭ, كازنيمس زەرتحاناسىندا اعا ينجەنەر بولىپ ەڭبەك ەتتى. كوپ ۇزاماي ماڭعىستاۋعا ورالىپ, «ماڭعىشلاقمۇنايگازبارلاۋ» ەكسپەديتسياسى ترەسىندە مۇناي جانە گاز بارلاۋ ۇڭعىمالارىنىڭ جوعارى دارەجەلى بۇرعىشىسى, ۋچاسكە باستىعى, بۇرعىلاۋ جونىندەگى اعا ينجەنەر, بۇرعىلاۋ باستىعى, جىلجىمالى مەحانيكالىق كولوننادا وندىرىستىك-تەحنيكالىق ءبولىم باستىعى بولىپ ەڭبەك جولىنان ءوتتى. «ماڭعىشلاقمۇنايگازبارلاۋ» ەكسپەديتسياسىندا تەحنيكالىق ءبولىم ينجەنەرى بولىپ جۇرگەن جىلدارى ماڭعىستاۋدىڭ مارتەبەسىن تاعى ءبىر اسىرىپ, وداق دەڭگەيىندە ەل مەرەيىن بيىكتەتكەن قاراجانباس, قالامقاس, جالعىزتوبە مەن سولتۇستىك بوزاشى كەن ورىندارىنان مۇناي بۇرقاعىنىڭ اتقىلاۋىنا كۋا بولىپ, ماڭعىستاۋ مۇنايىنىڭ ماقتانىشتارى ءادىل نۇرمانوۆ, ساناق تايانوۆ, ساعىنباي قىزىل ۇلى, عيززات بالمۇحانبەتوۆتەرمەن بىرگە الاساپىران جۇمىستىڭ ناق ورتاسىندا ءجۇردى. مۇنايشى ءبىتىم تاجىعۇل ۇلىنىڭ وزگە ارىپتەستەرىنەن ەرەكشەلىگى – 1977-1980 جىلدارى «زارۋبەجگەولوگيا» بىرلەستىگىندە اعا ينجەنەر قىزمەتىن اتقارىپ ءجۇرىپ اۋعانستاندا قىزمەت اتقارۋى ەدى. وق پەن وت ورتاسىندا اۆتوماتتى اسىنا ءجۇرىپ ەڭبەك ەتكەن ول جۇبايىن, شيەتتەي بالالارىن امان الىپ شىعىپ, ەلگە ورالدى.
ماڭعىستاۋ مۇنايىنىڭ اشىلۋى, يگەرىلۋى – ۇلكەن تاقىرىپ. تاقىرىپ اياسىندا سول جىلدارى ەڭبەك ەتكەن ءاربىر ازاماتتىڭ قىزمەتى مەن قايراتىن ايرىقشا ىقىلاسپەن ايتۋعا بولادى. 25 جىل, ياعني شيرەك عاسىر ۋاقىت ماڭعىستاۋ بويىندا قاراجانباس, قالامقاس, جەتىباي, كومسومولسكايا, قولتىق, ەلەمەس, سازتوبە, نىسانوۆسكايا سىندى ءىرى كەن ورىندارىنىڭ اشىلىپ, ىسكە قوسىلۋىنا ۇلەسىن قوسقان ءبىتىم تاجىعۇل ۇلى كەزباەۆ – بۇگىندە ماڭعىستاۋدىڭ عانا ەمەس, ەلدىڭ ايتۋلى, ابىرويلى ازاماتتارى ساناتىندا. ەڭبەگىنىڭ جەمىسىن, بەينەتىنىڭ زەينەتىن كورىپ, قۇرمەت پەن داڭققا بولەنگەن مۇناي سالاسىنىڭ جانە اۋعان سوعىسىنىڭ ارداگەرى. قالا, وبلىس, رەسپۋبليكا دەڭگەيىندەگى ءارتۇرلى ماراپاتتارعا قول جەتكىزگەن ب.كەزباەۆ حالىقارالىق «التىن فەنيكس» سىيلىعىنىڭ يەگەرى, سونداي-اق كاسىپكەر رەتىندە 2009 جىلى ەۋرازيا ەكونوميكا كەڭىستىگىندەگى «ۇزدىك كومپانيا» ديپلومىنىڭ يەگەرى, بۇكىلالەمدىك «ميروتۆورەتس» قايىرىمدىلىق اليانسى «التىن جۇلدىز» بەلگىسىمەن, «KazStimOil» سيمپوزيۋمىندا «سالا ارداگەرى» جانە حرۋستال سىيلىعىمەن ماراپاتتالىپ, 2011 جىلى فرانتسيادا جوعارى ساپالى قىزمەت كورسەتۋ نوميناتسياسى بويىنشا وتكەن حالىقارالىق بايقاۋدا جان انتۋان شاپتال اتىنداعى «التىن مەدالمەن», «التىن ياگۋار» حالىقارالىق سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى اتاعىنا يە بولدى.
مۇنىڭ ءبارى – ب.كەزباەۆتىڭ ەلۋ جىلدان استام ەل ءۇشىن ەتكەن ەڭبەگىنىڭ باعاسى. بىراق ءبىتىم تاجىعۇل ۇلى ءۇشىن كەۋدەسىندەگى جارق-جۇرق ەتكەن وردەن-مەدالدار مەن سامساعان العىس حات, ماقتاۋ قاعازداردان گورى ەل-جۇرتىنىڭ اماندىعى, ءوسىپ-وركەندەۋى, سونداي-اق حالقىنىڭ ىقىلاس-قۇرمەتى مەن ايتار العىسى ماڭىزدى.
– «سەن دە ءبىر كىرپىش دۇنيەگە, كەتىگىن تاپ تا بار قالان» دەپ اباي اقىن ايتقانداي, ومىردەن ءوز ورنىمىزدى تاۋىپ, ەل ەرتەڭىنە ەڭبەك ەتكەن بولساق, ودان اسقان باقىت بار ما؟! ەندىگى جەردە قازاق جاستارىنىڭ ءوز ورنىن تابۋىنا, كۇش-قايراتىن, ءبىلىم-بىلىگىن تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ ەرتەڭىنە جۇمساۋىنا مۇمكىندىگىمشە كومەك بەرە السام, سونداي-اق مۇناي سالاسىندا ءالى دە بىلگەن-جيعان تاجىريبەمدى جاستارعا ۇيرەتىپ, ەل قاجەتىنە جاراتسام دەيمىن, – دەيدى ول.
ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ قازاقستان ازاماتتارىنىڭ الەۋمەتتىك ماسەلەلەرىن شەشۋ, ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋ, جۇمىسپەن قامتۋ سىندى تاپسىرمالارىن ورىنداۋعا سوزبەن ەمەس, ىسپەن قولداۋ كورسەتكەن «كەزبي» جشس باسشىسى ب.كەزباەۆقا كوپشىلىكتىڭ العىسى از ەمەس. «قىران جەمىن شاشىپ جەيدى» دەگەندەي, وڭىردەگى قايىرىمدىلىق شارالارعا, الەۋمەتتىك-مادەني, سپورتتىق شارالارعا دەمەۋشىلىك قولداۋ كورسەتىپ, تۇرمىستىق جاعدايى تومەن وتباسىلارعا كومەك قولىن سوزعان ازامات جاساعان جاقسىلىعىن ساناپ-ءتىزىپ ايتىپ بەرۋدى قالاعان جوق. ءيا, «جاقسىلار جاقسىمىن دەپ ايتا المايدى» دەگەن حالىق تامسىلىنە توقتاعان ءبىز دە «جاقسىنىڭ جاقسىلىعىن ايتۋ» وزگەلەردىڭ مىندەتى ەكەنىن ءبىلىپ, شاعىن ماقالادا ەلدىڭ اتپال ازاماتى ءبىتىم تاجىعۇل ۇلى بولمىسىنا ازدى-كوپتى توقتالىپ وتۋگە تىرىستىق.
بيىل 120 جىلدىق مەرەيتوي بيىگىنە كوتەرىلگەن ماڭعىستاۋ مۇنايىمەن بىرگە جاساپ, زامان تالابىنا ساي كاسىپكەرلىكتىڭ تاسىن ورگە دومالاتقان ارداگەر اعانىڭ سىرباز مىنەزى, سىپايى بولمىسى, ىسكەرلىگى مەن بىلىگى – قازاق جاستارىنا ۇلگى, لايىم قازاق جاستارى الدىڭعى بۋىن اعالارداي بولىپ جەتىلۋىن تىلەدىك.
ماڭعىستاۋ وبلىسى