ناسا زوندى كۇن جۇيەسىندەگى ەڭ الىس دەنەلەردىڭ بىرىنە جاقىندادى

ناسا زەرتتەۋشىلەرىنىڭ بولجامى بويىنشا, جەردەن 6,5 ملرد كم قاشىقتىقتا ورنالاسقان Ultima Thule ديامەترى 30-40 كيلومەتر بولاتىن قيسىق فورمالى ەكى-ءۇش استەرويدتان قۇرالعان. 

زوند استەرويدقا ءبىر-ەكى ساعاتقا عانا جاقىنداپ, سول ۋاقىتتا اسپان دەنەسىن تولىققاندى سۋرەتكە ءتۇسىرىپ, ونىڭ ۇشىپ وتكەن باعىتىنا بايلانىستى بىرقاتار دەرەكتەردى جينايدى. بۇل ۋاقىتتا زوند Ultima Thule بەتىنەن 3500 كيلومەتر قاشىقتىقتا بولادى.

باقىلاۋ اياقتالعاننان كەيىن زوند جيناعان دەرەكتەرىن جەرگە جىبەرەدى.

نەلىكتەن زوند Ultima Thule-گە باعىت العان؟

ناسا كەيىنگى كەزدە پلۋتوننان دا الىستا جاتقان عارىشتى زەرتتەۋدى جوسپارلاعان ەدى. ءارى بۇل استەرويد زوندتىڭ ۇشۋ ايماعىندا ۇشىپ ءجۇر. ونى 4 جىل بۇرىن حاببل تەلەسكوپىنىڭ كومەگىمەن انىقتاعان بولاتىن.

باستاپقىدا نىسان 2014 MU69 رەتىندە تىركەلگەن-ءدى. كەيىنىرەك وعان Ultima Thule ەسىمى بەرىلدى. بۇل لاتىنشا «بىزگە بەلگىلى الەمنەن تىس اۋماق» دەگەندى بىلدىرەدى.

كويپەر بەلبەۋىندەگى باسقا دا عارىشتىق دەنەلەر سياقتى, بۇل نىسان كۇن جۇيەسىنىڭ قالىپتاسۋى بارىسىندا پايدا بولعان مۇزدان, شاڭنان جانە تاس فراگمەنتتەردەن تۇرادى.

تەوريا بويىنشا مۇنداي استەرويدتار كارتوپ نەمەسە جەرجاڭعاق سياقتى سوپاقشا ء پىشىندى.

تەلەسكوپتارمەن باقىلاۋ ارقىلى ولاردىڭ بەتى قويۋ قىزىل ءتۇستى ەكەنىن بولجاۋعا بولادى.

New Horizons زوندى Ultima Thule نىسانىن, اينالۋىن, قۇرامىن جانە قورشاعان ورتاسىن زەرتتەيدى.

زوندتىڭ وسى ميسسياسىنان قانداي ناتيجە كۇتەمىز؟

2015 جىلدىڭ شىلدە ايىنداعى New Horizons-دىڭ پلۋتوندى زەرتتەۋىنەن ايىرماشىلىعى – مۇندا ۇشىپ كەلگەن سايىن جاڭا فوتوسۋرەتتەر اعىنى بولمايدى. الايدا زوند پەن Ultima اراسىنداعى قاشىقتىق قىسقارعان سايىن ونىڭ بەتىندەگى بارلىق ۇساق بولشەكتەردى تۇسىرۋگە بولادى. زوند بورتىنداعى وپتيكا ونىڭ بەتىندەگى 30 مەترگە دەيىنگى ولشەمدەگى ەلەمەنتتەردى قاراستىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

استەرويدقا وبەكتيۆتەردى باعىتتاۋ ءۇشىن زوندتىڭ بۇرىلۋى كەرەك بولعاندىقتان, ونىڭ انتەنناسى جەر جاعىنا قاراي المايدى. سوندىقتان ناسا ديسپەتچەرلەرىنە جاڭا جىلدىڭ باستالۋىن جانە زوندتىڭ سۋرەتتەردى بەرۋگە دايىن ەكەندىگى تۋرالى حابار بەرگەنىن كۇتۋ كەرەك.

الداعى ميسسيا قانشالىقتى كۇردەلى؟

بۇل بايلانىس پلۋتونمەن سالىستىرعاندا الدەقايدا كۇردەلى, ويتكەنى استەرويد پلانەتادان جۇزدەگەن ەسە كىشى.

زوند پلۋتونعا قاراعاندا وعان جاقىن ۇشادى, بۇل سۋرەتتەردى ناقتىلاۋ ءۇشىن جاقسى. بىراق ەگەر زوندتىڭ وبەكتيۆتەرى ماقساتتى زونانى ءدال باعىتتاي الماسا, جەرگە تەك بوس عارىش كەڭىستىگىنىڭ بەينەلەرى عانا كەلەدى.

سول سەبەپتى دە بۇل ميسسياداعى نەگىزگى تاۋەكەلگە باراتىن نارسە. Ultima ءتورت جىل بۇرىن تابىلعاندىقتان, ونىڭ ورنالاسۋى جانە قوزعالىسى تۋرالى مالىمەتتەر پلۋتوننىڭ كوورديناتتارىنا قاراعاندا الدەقايدا از.

ايتا كەتۋ كەرەك, مۇنىڭ ءبارى جەردەن 6,62 ملرد شاقىرىم قاشىقتىقتا بولىپ جاتقانىن ەستە ساقتاۋ قاجەت. بۇل قاشىقتىقتا راديوسيگنالدىڭ جەرگە جەتۋى ءۇشىن 6 ساعات جانە 8 مينۋت قاجەت.

دەرەكتەردى بەرۋ جىلدامدىعى سەكۋندىنا تەك 1000 ءبيتتى قۇرايدى.

جەر العاشقى سۋرەتتەردى 1 قاڭتاردا كەشكىسىن عانا الدى, ال بارلىق سۋرەتتەر مەن دەرەكتەر تەك 2020 جىلدىڭ قىركۇيەگىنە قاراي جەتكىزىلمەك.

قارلىعاش قۇرامىس,

«ەگەمەن قازاقستان»