قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەملەكەتتىك تاۋەلسىزدىگىنىڭ جيىرما جىلدىعى دەكلاراتسياسى

مەملەكەت مەرەيى – ماقتانىشىمىز! پارلامەنت سەناتى قابىلداعان قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك تاۋەلسىزدىگىنىڭ جيىرما جىلدىعى دەكلاراتسياسى قازاقستاندىقتاردىڭ  ەل ءۇشىن, ەل باستاعان ەر ءۇشىن  ماقتانىش سەزىمىن بىلدىرەدى. ەل تويىنىڭ الدىنداعى وسى ەلەۋلى وقيعاعا وراي ەل گازەتى «ەگەمەن قازاقستان» باسىلىمنىڭ ارناۋلى شىعارىلىمىن دايىندادى.

قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەملەكەتتىك تاۋەلسىزدىگىنىڭ

جيىرما جىلدىعى دەكلاراتسياسى

كىرىسپە

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پارلامەنتى, مەملەكەتتىلىكتىڭ ويداعىداي ورنىعىپ, نىعايۋى جولىندا ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ تاريحي ماڭىزىن سەزىنە وتىرىپ, كونستيتۋتسيالىق قۇندىلىقتارعا, رەسپۋبليكامىزدىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ حالىق يگىلىگىن كوزدەگەن سارابدال ساياساتىنا ادالدىق تانىتا وتىرىپ, قازاق ەلى مەملەكەتتىلىگىن قۇرۋ مەن ونىڭ نەگىزدەرىن جەتىلدىرۋ ىسىندە قازىرگى جانە بولاشاق ۇرپاقتار الدىندا جاۋاپكەرشىلىكتى بولىسە وتىرىپ, قازاقستاندى دەموكراتيالىق, زايىرلى, قۇقىقتىق جانە الەۋمەتتىك مەملەكەت رەتىندە ورنىقتىرۋدىڭ كونستيتۋتسيالىق مىندەتىن نەگىزگە الا وتىرىپ,

قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەملەكەتتىك تاۋەلسىزدىگىنىڭ

جيىرما جىلدىعى دەكلاراتسياسىن

سالتاناتتى تۇردە قابىلدايدى.

1991 جىلعى 16 جەلتوقساندا «قازاقستان رەس­پۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك تاۋەلسىزدىگى تۋرالى» كونستيتۋتسيالىق زاڭ قابىلدان­عان­نان بەرگى كەزەڭ ىشىندە قازاقستان دەمو­كرا­تيا­لىق ساياسي-قۇقىق­تىق جۇيەسى بار, ەكو­نو­مي­كاسى تۇراقتى, حالقى­نىڭ ءال-اۋقاتى جوعا­رى, ۇدايى دامۋ ۇستىندەگى مەملەكەت رەتىندە قالىپتاستى. ەتنوسارالىق, كونفەسسياارالىق كەلىسىم مەن توزىمدىلىكتى قامتاماسىز ەتۋدىڭ وزىندىك ءۇل­گىسىن ىسكە اسىرۋ ناتيجەسىندە جانە حالقى­مىز­دىڭ ۇلت­جان­دىلىعىنىڭ ارقاسىندا ەلدىڭ ىشكى ساياسي تۇ­راقتىلىعى مەن قالىپتى الەۋ­مەتتىك-ەكونومي­كا­لىق وسۋىنە قول جەتكىزىلدى. حالىقارالىق ىنتىماقتاستىقتىڭ جال­پى­عا ورتاق قاعيداتتارىنا ادالدىق, جاپپاي قىرىپ-جوياتىن قارۋدان باس تارتۋ, ىقپال­داس­تىق باي­لانىستاردى تەرەڭدەتۋ قادام­دارى ەلىمىزدىڭ الەمدىك قوعامداستىقتا جوعارى بەدەلگە يە بولۋىنا سەپتىگىن تيگىزدى. اتا-بابامىزدىڭ عاسىرلار بويى اسىل ارمانى بولىپ كەلگەن ەگەمەن قازاقستاندى قۇرۋ ءجونىن­دەگى تاريحي اماناتى 1991 جىلعى 1 جەلتوقساندا ءبىراۋىزدان مەملەكەت باسشىسى بولىپ سايلانعان تۇڭعىش پرەزيدەنت – ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ باس­شىلىعىمەن ىسكە استى. رەسپۋبليكا پرەزيدەنتىنىڭ جەتەكشىلىگىمەن كەڭ اۋقىمدى ەكونوميكالىق, ساياسي جانە الەۋمەتتىك رەفورمالار جۇزەگە اسى­رىلدى. قازاقستان مەملەكەتتىلىگىنىڭ نەگىزىن قالاۋ­شى – ەلىمىزدىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى  ن.­ا.نا­زار­باەۆ حالىقتى جارقىن ىستەرگە جۇ­مىلدىرۋ, قوعامداعى تاتۋلىق پەن كەلىسىمدى نىعايتۋ, بۇكىل حالىق­ارا­لىق قوعامداس­تىق­تىڭ ريزا­شى­لىعى مەن قۇرمە­تى­نە يە بولعان جاھاندىق جانە وڭىرلىك بەيبىت باس­تا­ما­لار­دىڭ اۆتورى رەتىندە ەلدىڭ سىرتقى ساياسي با­عىتىن ءدال ايقىنداۋ ىسىنە وراسان زور ۇلەس قوستى. مەملەكەت باسشىسىنىڭ جان-جاقتى سا­را­­لان­عان ىشكى جانە سىرتقى ساياساتىنىڭ ار­قا­سىن­دا ەلىمىز ساياسي جانە الەۋمەتتىك-ەكو­نو­مي­كالىق سىلكىنىستەرگە ۇشىراماي, دەربەس دامۋ­دىڭ وتپەلى كەزەڭىندەگى قيىندىقتار مەن سى­ناقتاردى ەڭسەرىپ, ىلگەرىلەۋ مەن وركەندەۋ جولىنا شىقتى.   *  *  * تاۋەلسىزدىككە يە بولعان جيىرما جىل ىشىندە قازاقستان جاڭا عاسىرداعى باسەكەگە قابى­لەتتى ەكونوميكاعا نەگىز بولاتىن ايشىقتى تابىستارعا جەتتى. 1995 جىلعى 30 تامىزدا رەسپۋب­لي­كا­لىق رەفەرەندۋمدا قابىلدانعان قازاق­ستان رەس­پۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسياسى مەملەكە­تىمىز­دىڭ ويداعىداي دامۋىنىڭ قۇقىقتىق ىرگەتاسى بولىپ تابىلادى. اتا زاڭىمىزدا ادامدى, ونىڭ ءومىرىن, قۇ­قىق­تارى مەن بوستاندىقتارىن ەڭ جوعارى قۇن­دى­لىقتار دەپ تانۋعا تۇعىر بولاتىن مەملەكەتتىك ەگەمەندىكتىڭ ساياسي-قۇقىقتىق نەگىزدەرى قا­لان­دى, قوعامنىڭ ماتەريالدىق جانە رۋحاني ءومىرىن جاڭعىرتۋدىڭ ستراتەگيالىق ماقساتتارى مەن مىندەتتەرىن جۇزەگە اسىرۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن باستى قاعيداتتار بەكىتىلدى. قازاقستان ۇلتتىق مۇددەلەردى جانە الەمدىك دامۋ ۇردىستەرىن ەسكەرەتىن ساياسي قۇرىلىستىڭ وزىندىك ۇلگىسىن جاسادى. كونستيتۋتسيالىق ەۆوليۋتسيا مەن قۇ­قىق­تىق جۇيەنى ساتىلاپ رەفورمالاۋ ناتيجە­سىندە ەلىمىزدە مەملەكەتتىك بيلىكتىڭ تەڭ­گەرىمدى دە ءتيىمدى جۇيەسى قالىپتاستىرىلدى. رەسپۋبليكادا مەملەكەتتىك بيلىك زاڭ شىعارۋ, اتقارۋ جانە سوت تارماقتارىنا ءبو­لىنۋ قاعيداتى­نا سايكەس جۇزەگە اسىرىلادى. مەملەكەتتى باسقا­رۋ­داعى جۇيە ءتۇزۋشى ءرولدى پرەزيدەنتتىك ينستيتۋت اتقارادى. رەسپۋبليكا پرەزيدەنتى كونستي­تۋ­تسيا­نىڭ سەنىمدى كەپىلى, ەلدى جاڭعىرتۋدىڭ باس­تا­ماشىسى جانە ىسكە اسىرۋشىسى بولىپ تا­بىلادى. قازاقستاننىڭ دامۋى ستراتەگيالىق جوسپارلار مەن باعدارلامالاردىڭ نەگىزىندە جۇزەگە اسى­­رىلىپ كەلەدى, ولاردىڭ ىشىندە بارلىق قا­زاقستان­دىق­تاردىڭ ءوسىپ-وركەندەۋىن, قاۋىپسىزدى­گىن جانە ءال-اۋقاتىنىڭ ارتۋىن كوزدەيتىن «قا­زاق­ستان-2030» پرەزيدەنتتىك ستراتەگياسى باس­تى ورىن الادى. رەسپۋبليكانىڭ نەگىزگى باعدارلامالىق قۇ­جات­تارىندا جانە پرەزيدەنتتىڭ جىل سايىنعى قازاقستان حالقىنا جولداۋلارىندا ەل دا­مۋى­نىڭ العا قويىلعان ماقساتتارىنا جەتۋگە ءمۇم­كىندىك بەرەتىن باعىتتار كورىنىس تاپقان. قازاقستان ادام قۇقىقتارى سالاسىنداعى حا­لىقارالىق ستاندارتتارعا قول جەتكىزۋگە جانە ولاردى ساقتاۋعا جۇيەلى ءارى دايەكتى ءتۇر­دە ۇمتىلىپ كەلەدى. رەسپۋبليكادا ادام مەن ازاماتتى قورعاۋ جۇيە­­سى قا­لىپتاستىرىلىپ, ءتيىمدى جۇمىس ىستەۋدە. ولاردىڭ ءىر­گەلى قۇقىقتارى مەن بوستان­دىق­تارىن ايقىنداي­تىن نەگىزگى حالىقارالىق شارتتار راتيفيكاتسيالاندى. كونستيتۋتسيادا شىعۋ تەگىنە, الەۋمەتتىك جاع­دايىنا, ناسىلىنە, ۇلتىنا, تىلىنە, دىنگە كوز­قارا­سىنا قاراماستان ادام جانە ازامات قۇقىقتارى­نىڭ تەڭدىگىنە كەپىلدىك بەرىلگەن. مەملەكەتتىڭ باستى قوعامدىق بايلىعى ىشكى ساياسي تۇراقتىلىعى مەن حالقىمىزدىڭ بىرلىگى بولىپ تابىلادى. ءبىزدىڭ جاس تاۋەلسىز مەملەكەتىمىز دەربەس دا­مۋدىڭ جيىرما جىلىندا الەۋمەتتىك جانە ەتنوس­تىق قاقتىعىستارعا سوقتىقپاي وتە الدى. رەسپۋبليكامىزدا ازاماتتىق قوعام ينستي­تۋت­تارى مەن جەرگىلىكتى ءوزىن-ءوزى باسقارۋدى دامىتۋ ءۇشىن قولايلى جاعداي جاسالىپ, ساياسي پارتيا­لار­دىڭ, قوعامدىق بىرلەستىكتەردىڭ جۇمىس ىستەۋى­نىڭ قۇقىقتىق نەگىزدەرى كەزەڭ-كەزەڭمەن جەتىلدىرىلۋدە. ءبىزدىڭ قوعامدا وتانشىلدىق يدەولو­گيا­سى بارىنشا قولداۋ تاۋىپ وتىر. ازاماتتارىمىز ەلىمىزدىڭ جەتىستىكتەرىن, ونىڭ اسا باي تاريحي داستۇرلەرىن, كوپ ەتنوستى حال­قى­نىڭ دوستىعى مەن بىرلىگىن ورىندى ماق­تان ەتەدى. قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى ەلدىڭ كوپ ەت­نوس­تى حالقىنىڭ مۇددەلەرىن بىلدىرەتىن بىرەگەي ينستيتۋت رەتىندە تانىلىپ وتىر, ونىڭ قىزمەتى ەلىمىزدى مەكەن ەتكەن بارلىق ەتنوستار­دى ازامات­تىق جانە رۋحاني-مادەني تۇتاستىق نە­گىزىندە توپتاس­تى­رۋ­عا, قازاقستاندىق جارا­سىم­دىلىقتى قالىپتاس­تى­رۋ­عا باعىتتالعان. رەسپۋبليكادا قا­زاق­تاردىڭ شەتەلدەردەن تاريحي وتانىنا ورالۋى ءۇشىن جاعداي جاسالعان. تاۋەلسىزدىك كەزەڭى قازاق ءتىلىنىڭ قايتا تۇلەپ, ودان ءارى دامي تۇسۋىمەن ەرەكشەلەنەدى. مەملەكەتتىك ءتىل قازاقستان حالقىن ۇيىستىرۋدىڭ اسا ماڭىزدى فاكتورى بولىپ تابىلادى. مەملەكەت ەلىمىزدى مەكەندەيتىن ەتنوستاردىڭ الۋان ءتۇرلى مادەنيەتى مەن تىلدەرىنىڭ ساقتالۋى­نا جانە دامۋىنا جان-جاقتى قولداۋ كورسەتىپ كەلەدى. تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا ەل ەكونوميكاسى سەرپىندى دامي ءتۇستى, سونىڭ ناتيجەسىندە الەم­دىك شا­رۋاشىلىق جۇيەسىنە ۇيلەسىمدى كى­رىگىپ, سىرت­قى ەكونوميكالىق داعدارىس­تار­­دىڭ سال­دار­لارىنا لايىقتى قارسى تۇ­رۋعا مۇمكىندىك بەرگەن قوماقتى تۇراق­تى­لىق قورىن جيناق­تادى. قازاقستاندا نارىقتىق ەكونوميكاعا كوشۋ باع­دارلاماسى ويداعىداي ىسكە اسىرىلدى, قار­جى جانە بانك جۇيەسى, دامۋ جانە ەكونوميكانى باسقارۋ ينستيتۋتتارى قۇرىلىپ, ءتيىمدى جۇمىس ىستەۋدە. تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا ىشكى جالپى ءونىمنىڭ كولەمى ونداعان ەسە ارتىپ, جوعارى دەڭگەيگە جەتتى. كاسىپكەرلىك قىزمەت ءۇشىن قاجەتتى جاعدايلار جاسالىپ, بيزنەستىڭ مەملەكەت الدىنداعى الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىرۋمەن قاتار ونىڭ مۇددەلەرىنىڭ قۇقىقتىق تۇرعىدان سەنىمدى قورعالۋىنا كەپىلدىك بەرىلىپ وتىر. رەسپۋبليكامىزدا شەتەلدىك كۇردەلى قارجى­نىڭ ەداۋىر كولەمىن تارتۋعا جانە بىرلەسكەن ەكونومي­كالىق جوبالاردى ىسكە اسىرۋعا ىقپال ەتەتىن قو­لايلى ينۆەستيتسيالىق احۋال قامتاما­سىز ەتىلگەن. ەلدىڭ كولىكتىك-ترانزيتتىك الەۋەتىن دامىتۋ, وسى زامانعى اقپاراتتىق-كوممۋنيكاتسيالىق تەح­نو­لوگيالاردى جەر-جەردە ەنگىزۋ جونىندەگى جوبالار ءساتتى ىسكە اسىرىلۋدا. اگرارلىق سەكتور قا­رىش­تى قاداممەن دامىپ كەلەدى. قازاق­ستان ەنەر­گە­تيكا مەن ازىق-ت ۇلىك بويىنشا الەم­دىك قاۋىپسىزدىكتى قامتا­ماسىز ەتەتىن جەتەكشى ەلدەر توبىنا كىرىپ وتىر. قازىرگى كەزدە ەكونوميكانى ءارتاراپتاندىرۋ جانە ونى شيكىزاتتىق ەمەس, جوعارى تەحنولو­گيالىق جولعا قايتا باعدارلاۋ جونىندە جاڭا مىندەتتەر العا قويىلدى, ۇدەمەلى يندۋس­تريا­لىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك باعدارلاما قارقىن الىپ كەلەدى. تاۋەلسىزدىك جىلدارى ەلدىڭ الەۋمەتتىك ين­فرا­قۇرىلىمىن دامىتۋ مەن تۇرمىس دەڭگەيىن جاقسارتۋ جونىندەگى ءىس-شارالار جۇزەگە اسى­رىلدى. قازاقستان حالىقتىڭ ءال-اۋقاتى جاعىنان جا­ھان­دىق رەيتينگتە الەمنىڭ العاشقى ەلۋ مەم­لە­كەتىنىڭ قاتارىنا كىرىپ, دۇنيە جۇزىندەگى تەز ءوسىپ كەلە جاتقان ەكونوميكالار ۇشتىگىنە ەنىپ وتىر. ەكونوميكاداعى تۇراقتىلىقتىڭ ارقاسىندا جالاقىنىڭ, زەينەتاقىنىڭ, شاكىرتاقىنىڭ جانە مەملەكەتتىك جاردەماقىنىڭ تۇراقتى ءوسۋى قام­تا­ما­سىز ەتىلۋدە. مەملەكەتتىك بيۋدجەتتىڭ الەۋ­مەت­تىك ينفراقۇرىلىم, دەنساۋلىق ساقتاۋ, ءبىلىم بەرۋ, عىلىم, مادەنيەت جانە سپورت سالا­لا­رىنداعى كور­سەتىلەتىن قىزمەتتەردى دامىتۋعا جۇمسالاتىن شىعىس كولەمى جىل سايىن ۇلعاي­تىلۋدا. جاستار ساياساتى نىسانالى تۇردە جۇزەگە اسىرىلۋدا. رەسپۋبليكامىز جيىرما جىل ىشىندە ۇلت­تىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋدە ايتار­لىق­تاي ناتيجەلەرگە قول جەتكىزدى. ەلدى قور­عاۋعا قا­بىلەتتى قارۋلى كۇشتەر قۇرىلدى, قۇ­قىق­تىق ءتار­تىپ­تى ساقتاۋ جانە ۇلتتىق قاۋىپ­سىز­دىكتى قامتاما­سىز ەتۋ ورگاندارى قالىپتاس­تى­رىلدى. قازاقستان ءوزىنىڭ مەملەكەتتىك شەكاراسىن زاڭ­دىق تۇرعىدان رەسىمدەۋ مەن مەجەلەۋ جونىندەگى ماسەلەلەردى تۇپكىلىكتى شەشتى, كەڭ بايتاق جەرىنىڭ شەكارالىق شەڭبەرى بويىندا تاتۋ كورشىلىك بەلدەۋىن قالىپتاستىردى. شەكارامىزدىڭ شەگەندەلۋى مەملەكەتىمىزدىڭ دۇرىس باعىتتاعى حالىقارالىق ساياساتىنىڭ جانە قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى ن.­ا.نا­زار­باەۆ­تىڭ تىكەلەي جەكە بەدەلى مەن كۇش-جىگەرىنىڭ ار­قاسىندا مۇمكىن بولدى. مۇ­نىڭ ءوزى تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا قول جەتكىزىلگەن ەل تاريحىنداعى باعا جەتپەس جەتىستىكتەردىڭ بىرەگەيى بولىپ تابىلادى. رەسپۋبليكامىز قاۋىپسىزدىك پەن ىنتى­ماق­تاس­تىق جونىندەگى جاھاندىق جانە وڭىرلىك حالىق­ارا­لىق ۇيىمداردىڭ جۇمىسىنا بەلسەنە قا­تى­سۋدا, الەمنىڭ الدىڭعى قاتارلى ەلدەرىمەن ءۇي­لە­سىمدى ستراتەگيالىق ارىپتەستىك قارىم-قاتى­ناس ورناتۋدا. قازاقستاننىڭ باستاماسىمەن ازياداعى ءوز­ارا ءىس-قيمىل جانە سەنىم شارالارى جونىندەگى كەڭەستىڭ شاقىرىلۋى جاھاندىق جانە وڭىرلىك قاۋىپسىزدىكتى نىعايتۋعا قوسىلعان ەلەۋلى ۇلەس بولىپ تابىلادى. رەسپۋبليكانىڭ كوپ ۆەكتورلى سىرتقى سايا­سا­تى ءوزىنىڭ تيىمدىلىگىن دالەلدەدى. الىس-جاقىن شەت مەملەكەتتەرمەن, الەمدىك قارجى ينستي­تۋت­تارى­مەن تەڭ قۇقىقتىق جانە ءوزارا ءتيىمدى ىن­تىماق­تاستىق جولعا قويىلدى. قازاقستاننىڭ ءوڭىر­لىك جانە وڭىرارالىق بايلانىستارى تەرەڭ­دەپ كەلەدى. رەسپۋبليكا وركەنيەتتەر اراسىن­دا­عى كەلىس­سوز­دەرگە دانە­كەر بۋىن بولا وتىرىپ, باتىس پەن يسلام الەمى اراسىنداعى ۇنقاتىسۋعا يگى ىقپالىن تيگىزۋدە. وسى زاماننىڭ اسا ىقپالدى حالىقارا­لىق ۇيىمدارىنا – ەۋروپاداعى قاۋىپسىزدىك جانە ىن­تىماقتاستىق ۇيىمى (ەقىۇ) مەن يسلام ىنتى­ماق­تاستىعى ۇيىمىنا (يىۇ) ەلىمىزدىڭ توراعا­لىق ەتۋى – قازاقستاننىڭ جوعارى بەدەلىنىڭ ايعاعى. ەقىۇ ءسامميتىنىڭ ۇزاق ۇزىلىستەن كەيىن وتكىزىلۋى – قازاقستاننىڭ وسى ۇيىمعا توراعا­لى­عىنىڭ ايتۋلى ناتيجەسى بولىپ تابىلادى. فورۋمنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قابىل­دانعان استانا دەكلاراتسياسى الەمدىك ساياساتقا «ەۋرازيالىق قاۋىپسىزدىك» جانە «استانا رۋحى» ۇعىمدارىندا كورىنىس تاپقان قاۋىپسىزدىك پەن ىنتىماقتاستىقتىڭ جاڭا تۇسىنىگىن ەنگىزدى. قازاقستان الەمدىك كونفەسسياارالىق ءۇن­قا­تىسۋلاردىڭ باستاماشىسى جانە ۇيىمداس­تى­رۋ­شىسى رەتىندە تانىلدى. الەمدىك جانە ءداستۇرلى دىندەر ليدەرلەرىنىڭ سەزدەرى ەلدەر مەن وركەنيەتتەر اراسىنداعى بەيبىتشىلىك پەن ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋدىڭ ماڭىزدى بۋىنىنا اينالىپ وتىر. تاۋەلسىز قازاقستان يادرولىق قارۋعا قار­سى جا­ھاندىق قوزعالىستىڭ كوشباسشىلارى قاتا­رىنا ەندى. ەلباسىنىڭ باستاماسىمەن دۇنيە جۇزىندەگى ەڭ ءىرى سەمەي يادرولىق پوليگونى ءبىرجولاتا جابىلىپ, يادرولىق قارۋدىڭ الەمدەگى ءتورتىنشى ارسەنالى جويىلدى. قازاقستان الەم تاريحىندا يادرولىق قارۋدان ءوز ەركىمەن باس تارتقان ءبىرىنشى ەل بولدى. مەملەكەتىمىز يادرولىق قارۋدى تاراتپاۋ ءتار­تىبىن مۇلتىكسىز ساقتاي وتىرىپ, جەر جۇزىندە جاپپاي قىرىپ-جوياتىن قارۋعا جالپىعا بىردەي تىيىم سالۋ, بەيبىت اتومدى قاۋىپسىز پايدالانۋ, حالىق­ارا­لىق يادرولىق تەرروريزم قاتەرىنە جول بەرمەۋ ءجو­نىندەگى جاھاندىق باستامالاردى ۇسىنىپ كەلەدى. پرەزيدەنتىمىزدىڭ كەڭەستىك داۋىردەن كەيىنگى كەڭىستىكتە ىقپالداسۋدىڭ قاجەتتىگىن نەگىزدەيتىن ەۋرازيالىق يدەياسى ءوزىنىڭ تاريحي تۇرعىدان دۇرىستىعىن دالەلدەپ بەردى. كەيىننەن ءبىرتۇتاس ەكونوميكالىق كەڭىستىككە ۇلاساتىن كەدەن وداعىنىڭ قۇرىلۋى باسەكەگە قا­بى­لەتتى ەكونوميكانى قالىپتاستىرۋ ءجونىن­دەگى ءمىن­دەتتەردى نەعۇرلىم ءتيىمدى شەشۋگە سەپتىگىن تيگىزۋدە. رەسپۋبليكامىز ورتالىق ازياداعى ىقپال­داسۋ ۇدەرىستەرىنىڭ العى شەبىندە تۇر, وڭىردەگى ەلدەرگە ەكونوميكالىق جانە ساياسي جاردەم كورسەتىپ كەلەدى, سونىمەن قاتار, جالپىوڭىرلىك مۇددەلەردى قولداۋ ىسىندە ءوزىنىڭ حالىقارالىق ۇيىمدارداعى ىقپالىن بەلسەندى تۇردە پايدالانۋدا. قازاقستاننىڭ جاڭا باس قالاسىنىڭ وراسان زور قۇرىلىسى – اۋقىمى مەن باتىلدىعى جاعى­نان رەسپۋبليكامىزدىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىنىڭ تەڭدەسى جوق عالامات جوباسى. جىلدان جىلعا كوركەيىپ, قارقىندى دا­مىپ كەلە جاتقان استانا تاۋەلسىز قازاق­ستان­نىڭ ماقتانىشى بولىپ تابىلادى. ەۋرازيانىڭ جۇرەگىندەگى جاڭا شاھار قازاق­ستان­نىڭ جارقىن دا باياندى بولاشاعىن ايشىق­تاي­دى. استانا – بارشا حالقىمىزدى قازاقستاننىڭ كوك بايراعى استىنا بىرىكتىرىپ, ونىڭ ءوز بويىنداعى جا­سامپازدىق الەۋەتىنە دەگەن سەنىمىن ارتتىرا ءتۇس­كەن ۇلتتىق يدەيانىڭ جۇزەگە اسۋىنىڭ ناقتى كورىنىسى. *  *  * تاۋەلسىزدىكتىڭ العاشقى 20 جىلى قازاق ەلىنىڭ ءوسىپ-وركەندەۋى مەن يگىلىگى جولىندا زا­ما­نىمىزدىڭ اسا كورنەكتى مەملەكەت قاي­رات­كەرى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ باسشىلى­عى­­مەن, قازاقستاندىقتاردىڭ ەرەن ەڭبەگىنىڭ ار­قاسىندا رەسپۋبليكانىڭ قول جەتكىزگەن تو­لا­عاي تابىستارىن بۇكىل الەمگە پاش ەتىپ وتىر. ەلدىڭ قازىرگى جەتىستىكتەرى – بولاشاق ۇر­پاق­قا ارنالعان مۇرا, ءححى عاسىردا قازاقستاننىڭ تۇعىرلى, باقۋاتتى, بەيبىت ەل رەتىندە سەرپىندى دامۋىنىڭ بەرىك نەگىزى. استانا, 2011 جىلعى 10 جەلتوقسان.