اقجايىقتا ەلگە اسا قاجەت تاعى ءبىر يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق جوبا ىسكە استى. بۇل ورال ساۋدا-ونەركاسىپ كومپانياسىنىڭ كونۆەيىرىنەن تۇتىنۋشىلارعا تارتىلعان ديامەترى 630 ميلليمەترلىك پوليەتيلەن قۇبىرلارى. مامانداردىڭ مالىمدەۋىنشە, جاڭا وتاندىق ءونىمنىڭ ساپاسى وتە جوعارى. ول تابيعاتتىڭ كەز كەلگەن قىتىمىر جاعدايلارىنا توتەپ بەرە الادى. ءارى جوعارى-تومەندى تەمپەراتۋراداعى ىستىق پەن سۋىققا بىردەي ءتوزىمدىلىگىمەن ەرەكشەلەنبەك.
– بۇگىنگى تاڭدا پوليەتيلەن قۇبىرلاردىڭ پايدالانىلمايتىن سالاسى كەم دە كەم. ول سۋ, گاز, كارىز, ىلعالدى جەردى قۇرعاتۋ جۇيەلەرىندە جانە تەلەكوممۋنيكاتسيادا قولدانىلادى. سونداي-اق, ونىڭ قۇرىلىس, مۇناي-گاز وندىرىستەرىنە دە تيگىزەتىن پايداسى مول. ءونىم سىرتقى جاعدايلارعا زياندى اسەرىن تيگىزبەيدى. ەكولوگيالىق تۇرعىدان تازا. قولدانىلۋ مەرزىمى ەلۋ جىلدان اسىپ تۇسەدى, – دەدى گازەت ءتىلشىسىنىڭ ساۋالىنا وراي اتالعان كومپانيانىڭ باسشىسى ۆالەري كرىلوۆ. ەڭ باستىسى, اتالعان جوبا يمپورتتى الماستىرۋ سەكىلدى مەملەكەتتىك ماڭىزى بار ىسكە سەپتىگىن تيگىزبەك. ناقتىراق ايتقاندا, وسى كەزگە دەيىن مۇنداي قۇبىرلار ەلىمىزگە رەسەيدەن جانە ازەربايجان مەن تۇركيادان ساتىپ الىنىپ تاسىمالدانىپ كەلگەن. بۇگىندە رەسپۋبليكادا اۋىل تۇرعىندارىن سۋمەن قامتۋدى جاقسارتۋعا ەلباسى مەن رەسپۋبليكا ۇكىمەتى ايرىقشا كوڭىل ءبولىپ وتىرعانى بەلگىلى. بۇل جونىندە «تازا سۋ», «اقبۇلاق» سەكىلدى ارنايى باعدارلامالار جاسالىپ ىسكە اسىپ كەلەدى. سونداي-اق, ەلدى مەكەندەردى تولىق گازعا كوشىرۋ ءىسىنىڭ الەۋمەتتىك ماڭىزى دا جوعارى. مىنە, وسىنداي ەل تۇرعىندارىنا قاجەت مەملەكەتتىك باعدارلامالاردى جۇزەگە اسىرۋ بارىسىندا پوليەتيلەن قۇبىرلار سۇرانىس پەن قاجەتتىلىكتى وتەي الادى. ونىڭ تيگىزەتىن پايداسىن تەك اۋىلمەن شەكتەي سالۋعا بولمايدى. رەسپۋبليكا قالالارىنداعى جەردى قۇرعاتۋ (درەناج) مەن كوممۋنالدىق ءجۇيلەردە مۇنداي وتاندىق ءونىمنىڭ قاجەتتىلىگى ايقىن كورىنۋدە.
قانداي ءوندىرىس ورنى بولماسىن – ول ۇدايى ۇنەمدىلىك پەن تيىمدىلىككە قول جەتكىزۋ باعىتىن ۇستانباسا, قازاقى ۇعىمعا سايعاندا, بايگەسى الىسقا بارمايدى. جوبانى جۇزەگە اسىرعاندار ماسەلەنىڭ مۇنداي مانىسىنە دە ءمان بەرە العانى سۇيسىندىرەدى. ورالدىق جاڭا ءوندىرىس وشاعىنىڭ ارتىقشىلىعى سوندا – وسىندا ورنالاسقان وزىق تەحنولوگيالىق جەلىنىڭ كومەگىمەن جۇمسالعان بارلىق رەسۋرستاردىڭ ون بەس پايىزىن ۇنەمدەۋگە مۇمكىندىك بار. بۇل ءوز كەزەگىندە شىعارىلعان ءونىمنىڭ ءوزىندىك قۇنىن ءسال دە بولسا ءتومەندەتۋگە جول اشىلادى دەگەن ءسوز.
قازىر باتىسقازاقستاندىق كومپانيا ءوز ونىمدەرىمەن تەك ءوڭىردىڭ ىشكى قاجەتتىلىگىن وتەپ قانا قويماي, ونى اتىراۋ, ماڭعىستاۋ, قىزىلوردا جانە قاراعاندى وبلىستارىنا جەتكىزۋدە. ەلباسىنىڭ تىكەلەي تاپسىرماسىنا سايكەس ومىرشەڭ جوبا يەلەرى الداعى ۋاقىتتا ءوندىرىس قۋاتىن ءتورت ەسەگە دەيىن ۇلعايتۋدى كوزدەپ وتىر. ارينە مۇنداي جاعدايدا ولار تەك ءبىر عانا ديامەترى 630 ميلليمەترلىك پوليەتيلەن قۇبىرلار شىعارۋمەن شەكتەلىپ قالا المايدى. وندىرىسكە تىڭ, جاڭاشا كوزقاراستىڭ قاجەتتىلىگى دە وسىندا. ءسويتىپ كاسىپورىندا ءوندىرىس قۋاتىن جوعارىدا ايتىلعان كولەمدە كوتەرۋ باعىتىندا ناقتى ءىس-شارالار بەلگىلەنگەن. سونىڭ ءبىرى ديامەترى الدىڭعى ونىمنەن ەكى ەسە ۇلكەن پوليەتيلەن قۇبىرلار شىعارۋ بولماق. مۇنىڭ سىرتىندا اينەك پەن تالشىقتىڭ قوسپاسىنان جاسالعان قۇبىر جوباسى دا قوسا ويلاستىرىلۋدا.
ءدال بۇگىنگى كۇنى قازاقستاندىق كاسىپورىن وزدەرىنە قاجەتتى شيكىزاتتى رەسپۋبليكادان تىس جەردەن تاسىمالداپ جەتكىزۋدە. ايتسە دە ولاردىڭ شيكىزاتقا دەگەن مۇنداي تاۋەلدىلىكتەن قۇتىلاتىن كۇنى دە الىس ەمەس ەكەنى كوڭىلگە ۇلكەن مەدەۋ. بۇگىندە كورشىلەس اتىراۋ وبلىسىندا گاز-حيميا كەشەنىنىڭ قۇرىلىسى باستالعانى بەلگىلى. وسى نىسان ىسكە قوسىلعان كەزدە ورالدىق وندىرىسشىلەر پوليەتيلەن ۇنتاقتارىن اتالمىش كەشەننەن الماق. سول كەزدە قازىر 67 پايىز قۇراپ وتىرعان قازاقستاندىق ۇلەس 100 پايىزعا جەتكىزىلمەك. بۇگىندە ورال ساۋدا-ونەركاسىپ كومپانياسى ءوز ونىمدەرىن كورشىلەس رەسەي وبلىستارىنا ەكپورتتاۋدى كوزدەپ وتىر.
پوليەتيلەن قۇبىرلارعا دەگەن سۇرانىس كۇن سايىن ءوسىپ كەلەدى.
تەمىر قۇسايىن,
ورال.