“باتىس قىتاي – باتىس ەۋروپا” كولىك ءدالىزى – عاسىرلىق جوبا. ترانسقۇرلىقتىق كولىك دالىزىنەن مەملەكەت قانا ەمەس, جۇرتتىڭ دا كۇتىپ وتىرعانى كوپ. ەنى تار, كورىنىسى ناشار, بۇقپا-بۇقپا سايلارمەن قۋالاپ كەتە باراتىن جولداردان كولىك ءجۇرگىزۋشىلەر ابدەن زارەزاپ بولىپ ءبىتتى. جول بويىندا اۆتواپاتتان قايتىس بولعاندارعا ورناتىلعان بەلگىلەر كوبەيىپ كەتتى. مۇنىڭ ءوزى جولاۋشىلاردى قاراداي شوشىتادى.
وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ اۋماعىنداعى كولىك ءدالىزىنىڭ ۇزىندىعى 454 شاقىرىم عانا.
ءبىر قىزىعى, ماشينەمەن جامبىل, قىزىلوردا وبلىستارىنا جولاۋشىلاپ شىقساڭ, قايناعان جۇمىستاردى كورەسىڭ. مەردىگەرلەر تەحنيكا, قۇرال-جابدىقتارىن ءبىر جەرگە توپتاپ, حالىقارالىق تالاپتارعا ساي جول سالىپ جاتىر. ءبىر بۇدىرى جوق اسفالت جولعا تابانى ىلىككەن ءماشينە جەلمەن جارىسىپ كەتەدى.
كەشىگىپ جاتقان وڭتۇستىك. ءاشەيىندە, پايدالى شارۋانى رەتتەۋگە كەلگەندە جىلدامدىلىعىمەن, پىسىقتىعىمەن ەرەكشەلەنەتىن وڭتۇستىكتىڭ ىسكەر ازاماتتارى: “جولعا قاجەتتى تەحنيكا, تسەمەنت, بيتۋم, شاعىل تاس, قۇم, بەتوندار وزىمىزدە بار, ءدوڭگەلەتىپ اكەتەمىز”, دەپ الاقاندارىن ىسقىلاعان ەدى. ازىرگە جەر تەگىستەۋ جۇمىستارى ءجۇرىپ جاتىر. وبلىستا ساپالى جول سالۋدان الدىڭعى قاتاردا جۇرگەن “بەرەكە ا” كورپوراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى ءراشكۇل وسپاناليەۆا: ء“بىزدى حالىقارالىق جول سالۋعا ءتاجىريبەلەرىڭ جوق” دەپ تەندەرگە قاتىستىرمادى. ال, شەتەلدىك مەردىگەرلەردىڭ اراسىنان شي شىعىپ جاتىر. ءتىپتى, تەحنيكاسى جوق, جول سالۋدىڭ نە ەكەنىن بىلمەيتىن جەرگىلىكتى مەردىگەرلەردىڭ تەندەردە جەڭگەنىن كوردىك. وسىنى باقىلايتىن اۋماقتىق اۆتوموبيل جولدارى دەپارتامەنتى قايدا قاراپ وتىر؟” دەپ كۇيىنەدى.
بىرەۋدىڭ قوراسى ورتەنىپ جاتسا كورشىسى سويىلعان قوي باسىن جالىنعا ۇستاپ, “تەگىن وتقا ءۇيتىپ الايىنشى” دەپتى دەيدى. سول سيياقتى جول ۇستىنە تۇسكەن ەسكى البار, قۇلاعالى تۇرعان قوراسىنىڭ قۇنىن ات باسىنداي التىنعا باعالاپ, مەملەكەت ۇسىنعان قارجىنى قومسىنىپ, جۇمىستى توقتاتىپ قويعانى قانشاما.
وسىنداي جاعدايدا وڭتۇستىككە كولىك جانە كوممۋنيكاتسيا ءمينيسترى بەرىك كاماليەۆ كەلدى. وبلىستىق اكىمدىكتە وتكەن ماجىلىستە توپىراق كارەرلەرىن راسىمدەۋ, جەر تەلىمدەرىن ساتىپ الۋ جانە جوبانى جۇزەگە اسىرۋ بارىسىن تالقىلاعان كەلەلى كەڭەس ءوتتى.
كەڭەستى وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمى اسقار مىرزاحمەتوۆ ءجۇرگىزىپ وتىردى. وعان ءوڭىردەگى جوبانى ىسكە اسىرىپ جاتقان مەردىگەرلىك كومپانيالاردىڭ باسشىلارى قاتىستى.
كەڭەستە وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنداعى «باتىس قىتاي – باتىس ەۋروپا» كولىك ءدالىزىن قايتا سالۋ ۋچاسكەلەرىندەگى جۇمىس بارىسى قارالدى.
كولىك ۆەدومستۆوسىنىڭ باسشىسى ب.كاماليەۆ ءوز بايانداماسىندا 24 ماۋسىمدا پرەمەر-مينيستر ك.ءماسىموۆتىڭ توراعالىعىمەن ەكونوميكانى مودەرنيزاتسيالاۋعا بايلانىستى مەملەكەتتىك كوميسسيانىڭ وتىرىسى وتكەندىگىن ەسكە سالدى. وندا «باتىس قىتاي – باتىس ەۋروپا» جوباسىن ىسكە اسىرۋ بارىسى تىڭدالدى. بۇگىنگى كۇنى اۆتوجول سالىناتىن جەر تەلىمدەرىن ساتىپ الۋ جانە توپىراق كارەرلەرىن راسىمدەۋ ماسەلەلەرى وزەكتى بولىپ وتىر. بۇگىنگە وبلىس بويىنشا 886 ۋچاسكە ساتىپ الىنباعان. جۇمىس ءجۇرگىزىلىپ جاتقان جولداردا 847 جەر ۋچاسكەسىنەن 150 ۋچاسكە ساتىپ الىنباعان, ونىڭ ىشىندە, 30 – سوتتىق ءتارتىپپەن الىنۋعا ءتيىس. وسىعان وراي, جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار تاراپىنان بەلسەندىلىك تانىتىلۋ قاجەت. جانە ءبىر ماڭىزدى ماسەلە – توپىراق كارەرلەرىنە جەر قويناۋلارىن پايدالانۋ قۇقىعىن راسىمدەۋ ۇزاقتىعى. قازىرگى تاڭدا, ءدالىزدىڭ ىسكە اسىرىلىپ جاتقان ۋچاسكەلەرىندە 194 كارەرگە جەر قويناۋىن پايدالانۋ قۇقىعىن ءراسىمدەۋ قاجەت. سونىڭ ءىشىندە, 152 كارەرلىك پروتسەدۋرالار 2010 جىلدان بەرى جۇزەگە اسىرىلۋدا. بۇگىنگى كۇنى تەك 18 كارەر بويىنشا كەلىسىلۋدىڭ قورىتىندى پروتسەدۋراسى ءجۇرگىزىلۋدە. ءىس-شارالارعا سايكەس توپىراق كارەرلەرىنە جەر قويناۋلارىن پايدالانۋ قۇقىعىن ءراسىمدەۋ مەرزىمىن مەملەكەتتىك ورگاندارى 3 كۇننەن 10 كۇنگە دەيىن ۋاقىتتا قاراۋعا ءتيىس. الايدا, قورشاعان ورتانى قورعاۋ, توتەنشە جاعدايلار مينيسترلىكتەرىنىڭ اۋماقتىق قۇرىلىمدارى جانە يندۋستريا ءجانە جاڭا تەحنولوگيالار مينيسترلىگىنىڭ گەولوگيا جانە جەر قويناۋى كوميتەتى, سونداي-اق, وبلىستىق اكىمدىكتىڭ قۇرىلىمدىق ءبولىمشەلەرى تاراپىنان كەلىسىلگەننەن كەيىن ءبىر ايعا دەيىن كەشىكتىرۋ كەزدەسۋدە.
وسى ماسەلەلەر بويىنشا يندۋستريا جانە جاڭا تەحنولوگيالار مينيسترلىگىنىڭ گەولوگيا جانە جەر قويناۋى كوميتەتى مەن جاڭا تەحنولوگيالار جانە وڭىرارالىق دەپارتامەنتىنىڭ وكىلدەرى تۇسىنىكتەمەلەر بەردى.
«باتىس قىتاي – باتىس ەۋروپا» جوباسىن ىسكە اسىرۋ جونىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسى كولىك جانە كوممۋنيكاتسيا مينيسترلىگى اۆتوموبيل جولدارى كوميتەتىنىڭ ءتوراعاسى زامير ساعىنوۆ باياندادى.
سودان سوڭ وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى بولاتبەك اليەۆتىڭ بايانداماسى تىڭدالدى. ول جوعارىدا كەلتىرىلگەن مالىمەتتەرگە بايلانىستى تۇسىنىك بەردى. جۇمىس ءجۇرگىزىلىپ جاتقان جولدارداعى 847 جەر ۋچاسكەسىنەن ساتىپ الىنباعانى 130 ەكەنىن ەسكە سالدى. رەگلامەنت بويىنشا جەر قويناۋلارىن تۇگەندەۋگە 18 اي ءبولىنۋ كەرەك بولسا 22 وسىنداي ءىستىڭ ەكى ايدا ورىندالعاندىعىن ايتتى. ياعني, اكىمدىك ءوز سالاسى بويىنشا تياناقتى جۇمىس ىستەپ جاتىر. قالعان جەر ۋچاسكەلەرى بويىنشا ءىس سوتقا ءوتكىزىلگەن. زاڭ تالابى بويىنشا وعان ءبىرشاما ۋاقىت قاجەت. داۋلى ىستەن اكىمدىك باسىن وسىلايشا اراشالاپ الدى. جيىن بارىسىندا جۇمىستى باقىلاۋعا ءتيىستى اۋماقتىق اۆتوموبيل جولدارى دەپارتامەنتىنىڭ كۇشى جەتپەيتىندىگى انىقتالدى. ەندى وعان وبلىستىق جولاۋشىلار كولىگى جانە اۆتوموبيل جولدارى باسقارماسى كومەككە كەلەتىن بولادى. اعىمداعى جىلدىڭ اياعىنا دەيىن ءبىر باعىتتا 140 شاقىرىم جول سالۋ جوسپارلانۋدا.
تەكسەرۋ بارىسىندا كورەيلىك «كۋدونگ» مەردىگەرلىك كومپانياسىنىڭ 1 ايدان ارتىق ءوندىرىس كەستەسىنەن قالىپ قويۋ جاعدايى بايقالدى. وسىعان وراي, جوبا باسشىسى اۋىستىرىلدى. قازىرگى كەزدە, كومپانيا كەستەدەن قالىپ قويۋدى جويۋ ماسەلەسىن قايتا قاراستىرۋدا.
باقتيار تايجان.
وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسى.
سۋرەتتى تۇسىرگەن حۋسان ازيزوۆ.