• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
16 ءساۋىر, 2011

جەتىمدەرى مەن جەسىرلەرىن جىلاتپاعان ەل ەمەس پە ەدىك؟

545 رەت
كورسەتىلدى

قازىرگى تاڭدا قازاقستاندا 46 مىڭنان استام بالا ءتۇرلى سەبەپتەرمەن اتا-انانىڭ قامقورلى­عىن­سىز قالىپ وتىر. سوڭعى ون جىل­دان بەرى جەتىم بالالار شەتەلدىكتەرگە اسىراپ الۋعا بەرىلىپ جاتىر. رەسمي مالىمەتتەرگە قاراعاندا, التى مىڭنان استام بالا شەت ەل اسقان, ونىڭ 5308-ءى اقش ازامات­تارىنىڭ ۇلەسىنە ءتيىپتى. ولاردىڭ كوپشىلىگىنىڭ بۇگىنگى تاعدىرى نە بولىپ جاتقانى بەلگىسىز. وكىنىشكە قاراي, قاتىگەز, قا­نىپەزەر اتا-اناسىماقتار كوبەيۋ­دە. ايتپەسە ەڭ قىمباتتىسى, كوزى­نىڭ قاراسى, ءومىرىنىڭ جالعاسى, باۋىر ەتى – بالاسىن پەرزەنت­حاناعا نەمەسە قوقىس جاشىگىنە تىرىدەي قالدىرۋعا قالاي جۇرەگى داۋالايدى؟! تورعاي ەكەش تورعاي دا بالاپانىن قورعايدى. سوندا كىم بولعانىمىز؟! تاريحتا تالاي تاۋقىمەتتى ءوت­كەر­گەن ءبىزدىڭ حالقىمىزدىڭ با­سىن­دا مۇنداي سۇمدىق بۇرىن-سوڭ­دى بولىپ كورمەگەن. ەگەر قا­يىق­تاعى ەكەۋدىڭ بىرەۋى ءولۋ كەرەك بولسا, ءسوز جوق, كارى كەتىپ, جاس قال­عان. شىڭعىس ايتماتوۆتىڭ «تەڭىز جاعالاي جۇگىرگەن تارعىل توبەت» اتتى حيكاياتىندا ءبىر ءۇيلى جان ءوزىن-ءوزى تەڭىزگە لاقتىرىپ, قايىق­تا قارشاداي عانا بالا قالىپ, سول بالا ءبۇتىن ءبىر ۇرپاقتىڭ جالعاسى بولىپ ەدى عوي. الايدا, بۇگىنگى تاڭدا كەرىسىنشە, تاستاندى سابيلەر, شەت ەلدەرگە ساتىلعان بالالار سانىنىڭ كۇن­نەن كۇنگە ارتا ءتۇسۋى, قىز­دارى­مىزدىڭ جەڭىل جولعا سالىنۋى, «كوكەك اكەلەردىڭ» كوبەيۋى بارلى­عىمىزدى دا تولعاندىراتىن وزەك­تى ماسەلەگە اينالىپ وتىر. بولا­شاق ۇرپاقتى وسىناۋ قاسىرەتتى ىندەتتەن قالاي ساقتاپ قالامىز؟ قازاقستان شەت ەلگە بالا بەرۋ جاعىنان الەمدە ءۇشىنشى ورىن الا­دى ەكەن. بۇل تونالعاندىق ەمەي نەمەنە؟ وسى رەتتە ءاليحان بوكەي­حاننىڭ: « ۇلىم دەپ وي­لاي­تىن ەل بولماسا, ەلىم دەپ ەڭى­رەي­تىن ۇل قايدان بولادى؟», دەگەن ءسوزى ەرىكسىز ەسكە تۇسەدى. ەجەلدەن جەتىمىن جىلاتپاعان ەل ەمەس پە ەدىك؟ ەندەشە, بۇگىنگى تاڭدا جەتىمدەرگە سۇ­راۋى جوقتاي, قاتىگەز قاباق تانى­تۋى­مىزدىڭ سىرى نەدە؟ قازاقستانداعى بايلىقتىڭ كوپ­تىگى سونشا, مەندەلەەۆ كەستەسىندەگى ەلەمەنتتەردىڭ ءبارى بار ەكەنىن الەمگە پاش ەتىپ جاتىرمىز. ارينە, بۇل – بارىمىزگە ماقتانىش. سولاي بولا تۇرا, جەتىمدەرگە كەلگەندە قاراجات جەتپەيدى دەپ اۋزى­مىزدى قۋ ءشوپ­پەن سۇرتەمىز. وسى تۇستا ماحامبەتتىڭ: «جەتىمدەرگە جەم بەردىم, جەسىرلەرگە جەر بەردىم», دەپ قايىرىم­دى­لىق­قا, مەيىرىمدىلىككە شاقىرعانىن ەستەن شىعارمايىق. ەكىنشىدەن, ۇكى­مەت قامقورلىققا ءزارۋ بالالار مەن شەتەلدىكتەر اسىراپ العان سابيلەردىڭ جاعدايىن رەتتەيتىن, جەتىم بالالاردى تۇرعىن ۇيمەن, جۇمىس ورنىمەن قامتاماسىز ەتۋدى قاراستىراتىن زاڭ جوباسىن دا­يىن­داسا, ساۋاپتى ءبىر ءىس اتقارعانى بولىپ شىعار ەدى. روزاقۇل حالمۇرادوۆ, ءماجىلىس دەپۋتاتى.
سوڭعى جاڭالىقتار