سوڭعى جاڭالىقتار
ەكونوميكا • 19 جەلتوقسان, 2025
كولەڭكەلى ەكونوميكانى قالاي توقتاتامىز؟
كولەڭكەلى ەكونوميكا سالىق ءتۇسىمىن ازايتىپ, بيۋدجەت قارجىسىنىڭ تاپشىلىعىنا, الەۋمەتتىك باعدارلامالاردىڭ قىسقارۋىنا اكەلىپ سوعىپ, قاي مەملەكەتتىڭ بولسىن, ەكونوميكالىق قاۋىپسىزدىگىنە قاتەر توندىرەتىنى ءمالىم. سونداي-اق ول نارىقتىق باسەكەنى تومەندەتىپ, سىبايلاس جەمقورلىققا جول اشادى, ەلدىڭ ەكونوميكالىق جاعدايىن ءدال باعالاۋدى قيىنداتىپ, دامۋىن تەجەيدى.
ينفلياتسيا • 19 جەلتوقسان, 2025
ينفلياتسياعا قارسى كۇرەستىڭ ۇتىمدى ءتاسىلى
قاراشادا ەلىمىزدە جىلدىق ينفلياتسيا 12,4% بولدى. جىلدىق ينفلياتسيا 11 وڭىردە باياۋلادى, 5 وڭىردە جەدەلدەپ, 4 وڭىردە بۇرىنعى دەڭگەيدە قالدى.
زاڭ مەن ءتارتىپ • 19 جەلتوقسان, 2025
قۇقىقتىق مەملەكەتتىڭ باستى قاعيداتى – زاڭ ۇستەمدىگى. تارتىپكە باعىناتىن ەلدە ادىلەتتى قوعام ورنايدى. وسى ورايدا جاڭا ۋاقىت تالاپتارىنا ساي زاڭنامانىڭ جەتىلدىرىلىپ وتىرۋى – ۇزدىكسىز قۇبىلىس. تاريح قويناۋىنا ەنگەلى تۇرعان وسى جىلى دا ەلىمىزدە بىرقاتار جاڭا زاڭ قابىلداندى. سونىڭ ىشىندە قۇقىق سالاسىن جۇيەلەيتىن زاڭنامانىڭ دامۋ بارىسىنا ارنايى توقتالىپ, بيىل قولدانىسقا ەنگەن ەڭ ماڭىزدى زاڭدارعا شولۋ جاساۋدى ءجون كوردىك.
ساياسات • 19 جەلتوقسان, 2025
كەشە استاناداعى كونگرەسس ورتالىعى الاڭىندا ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس مينيسترلىگى 2025 جىلى اتقارعان جۇمىستارىنىڭ قورىتىندىلارىن جاريالاپ, الداعى جوسپارلارىمەن تانىستىردى. جۋرناليستەرمەن ەركىن فورماتتا جۇزدەسكەن ۆيتسە-مينيسترلەر يران شارحان, ولجاس ساپاربەكوۆ, قۋاندىق قاجكەنوۆ جانە ءجاننات ءدۇبىروۆا ءوز سالالارىنا قاتىستى بايانداما جاساپ, بۇقارالىق اقپارات وكىلدەرىنىڭ ساۋالدارىنا جاۋاپ بەردى.
سۇحبات • 19 جەلتوقسان, 2025
انار فازىلجان: ءماتىندى جاساندى جادقا ءتىلتانۋشىلار بەيىمدەدى
قازاق ءتىلىن تسيفرلاندىرۋعا بەيىمدەۋ ا.بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى ءتىل ءبىلىمى ينستيتۋتىندا وتكەن عاسىردىڭ 70-جىلدارى قولعا الىندى. وسى كەزەڭدە قولدانبالى لينگۆيستيكا بولىمىندە قازاق سوزدىكتەرىنىڭ اۆتوماتتاندىرىلعان بازاسى جاسالدى. اراعا جىلدار سالىپ جاندانعان ۇلتتىق كورپۋس قازىرگى تاڭدا 100 ملن-نان استام قازاق سوزىمەن تولىقتى. جاساندى ينتەللەكت داۋىرىندە ۇلكەن تىلدىك مودەلدەر وسى ۇلتتىق كورپۋستاعى ساپالى ءارى جۇيەلى دەرەككوزدى پايدالانادى. عالىمدار ەڭبەگىنىڭ ناتيجەسىندە كورسەتكىش كەلەر جىلى 200 ملن-عا دەيىن ۇلعايادى (qazcorpus.kz). ءبىز بۇگىن ينستيتۋت ديرەكتورى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى انار فازىلجانمەن قازاق ءتىلىنىڭ باي قورىن جاساندى جادقا ەنگىزۋ تۋرالى اڭگىمەلەستىك.
ەكونوميكا • 19 جەلتوقسان, 2025
تيىمدىلىك پەن اشىقتىق ۇيلەسىمى
مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ مەن مەملەكەتتىك اۋديت سالاسىندا جۇرگىزىلگەن رەفورمالار بيۋدجەت قاراجاتىن ءتيىمدى پايدالانۋعا ناقتى ناتيجە بەردى.
ايبىن • 19 جەلتوقسان, 2025
الەم ەلدەرى ارميالارىنىڭ كۇش-قۋاتىن سالىستىرىپ, جىل سايىنعى رەيتينگىن جاريالاپ وتىراتىن Global Firepower (GFP) اتتى تاۋەلسىز پلاتفورمانىڭ بيىلعى كورسەتكىشتەرىنە زەر سالساق, ەلىمىزدىڭ قارۋلى كۇشتەرى بىلتىرعى دەڭگەيدەن ءبىر ساتىعا جوعارىلاپ, 57-ورىنعا تۇراقتاپتى. بۇعان ەل باسشىلىعى مەن قورعانىس مينيسترلىگىنىڭ ارميامىزدى زامانعا ساي مودەرنيزاتسيالاۋ باعىتىندا جۇرگىزىپ جاتقان جۇمىستارى سەبەپ بولعانى ايان.
قوعام • 19 جەلتوقسان, 2025
”Almaty aqshamy” گازەتى “قازاقستانداعى جىل تاڭداۋى” مارتەبەلى ماراپاتىنا يە بولدى
“Almaty aqshamy” ۇجىمى جىل بويى اتقارعان ەسەلى ەڭبەگىن بۇگىن ەرەكشە ماراپاتپەن, ۇلكەن ابىرويمەن تۇيىندەپ وتىر. “قازاقستانداعى جىل تاڭداۋى” (№1 Choice of the ۋear in Kazakhstan) ۇلتتىق جوباسىنىڭ “مەملەكەتتىك تىلدەگى رەسپۋبليكالىق قوعامدىق-ساياسي گازەت” نوميناتسياسىن جەڭىپ الدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
قوعام • 19 جەلتوقسان, 2025
اۋىل اكىمدەرىنىڭ ديالوگ-پلاتفورماسى: ساياسي دامۋدىڭ جاۋاپتى كەزەڭى
ەلىمىزدىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنىڭ جاڭا كەزەڭىندە اۋىلداردىڭ الەۋەتىن ارتتىرۋ ماسەلەسىن دە ۇمىت قالدىرماي, ونى ۇلتتىق ساياساتىمىزدىڭ باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى رەتىندە قاراستىرۋىمىز كەرەك. وسى تۇرعىدان العاندا, مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قاتىسۋىمەن وتكەن اۋىل اكىمدەرىنىڭ ديالوگ-پلاتفورماسى اۋىلدىق اۋماقتاردى دامىتۋعا تىڭ سەرپىن بەرگەن ايرىقشا ماڭىزدى وقيعا بولدى.
عىلىم • 19 جەلتوقسان, 2025
«جاسىل سۋتەگى» وندىرەتىن قوندىرعى
وتاندىق عالىمدار «جاسىل سۋتەگى» وندىرەتىن العاشقى كەشەندى ستانسانى جاساپ, ىسكە قوستى. بۇل ولاردىڭ ءوز پاتەنتتەرى مەن ينجەنەرلىك ازىرلەمەلەرىنە نەگىزىندە جاسالعان. تولىق تسيكلدى سىناق قوندىرعى تەك كۇن پانەلدەرى مەن جەل گەنەراتورلارىنان قۋات الادى.
ءبىلىم • 19 جەلتوقسان, 2025
ساپالى ءبىلىم قوعامدى العا جەتەلەيدى
ەلىمىزدە ورتا ءبىلىم سالاسىنداعى ىرگەلى ىستەردىڭ بارلىعى – مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جۇرگىزگەن جۇيەلى رەفورمالارىنىڭ ناقتى ناتيجەسى. ەل پرەزيدەنتىنىڭ ءبىلىم ساپاسىنا, ۇستازدار ەڭبەگىنە, بالا قاۋىپسىزدىگىنە ەرەكشە قامقورلىق كورسەتۋىنىڭ استارىندا تەرەڭ ومىرلىك ميسسيا جاتىر. ول – ءبىلىم ارقىلى ۇلت ساپاسىن ارتتىرۋعا دەگەن باعدار. مەكتەپ ينفراقۇرىلىمىنىڭ قارقىندى دامۋى, سونداي-اق تسيفرلىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ جۇمىسىنىڭ بەلسەندىلىگى بۇل سالاعا دەگەن ەرەكشە ىقىلاستىڭ ايعاعى.
ايبىن • 19 جەلتوقسان, 2025
«Sarbaz+» – جاۋىنگەردى شىڭدايتىن جوبا
بۇگىنگى تسيفرلىق ءداۋىردىڭ ادامزات ومىرىنە دەندەپ ەنە باستاۋى اسكەردەگى قۇندىلىقتاردى دا وتكەن شاققا قالدىرا باستادى. ارينە, جاۋىنگەرلىك دايىندىق, ەپتىلىك پەن كۇشتىلىك, بىلەكتى دە بىلىكتى بولۋدى ءالى ەشكىم تىزىمنەن سىزا قويعان جوق. دەسە دە قارۋلى كۇشتەرگە تسيفرلىق تەحنولوگيالاردى دەر كەزىندە ەنگىزىپ وتىرماساق, كوشتىڭ سوڭىندا قالىپ كەتەتىنىمىز بەلگىلى.
پرەزيدەنت • 19 جەلتوقسان, 2025
مەملەكەت باسشىسى توكيو گۋبەرناتورى يۋريكو كويكەمەن كەزدەسۋ وتكىزدى
قاسىم-جومارت توقاەۆ پەن يۋريكو كويكە تسيفرلاندىرۋ, Smart city تەحنولوگيالارىن جانە قالانى ورنىقتى دامىتۋ, جاساندى ينتەللەكت, شاھاردى باسقارۋ ىسىنە يننوۆاتسيالىق شەشىمدەردى ەنگىزۋ سالالارىنداعى ىنتىماقتاستىق ماسەلەلەرىن تالقىلادى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz اقوردانىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنە سىلتەمە جاساپ.
تاريح • 19 جەلتوقسان, 2025
ەلدىك جولىنداعى ەرلىك: الاش ارمانىن جۇزەگە اسىرۋعا بەل شەشكەن بوزداقتار
باتىسقازاقستاندىق ءبىر توپ جاستىڭ 1940 جىلى كەڭەستىك توتاريتارلىق بيلىككە قارسى «قازاق حالقىن قورعاۋشىلار وداعى» اتتى ۇيىم قۇرعانى, كەيىن اشكەرەلەنىپ, اياۋسىز جازالانعانى ارا-تۇرا جازىلىپ جۇرەتىن. جاقىندا عانا گازەتىمىزدىڭ 6 جەلتوقسان كۇنگى نومىرىندە جاريالانعان «ازاتتىقتى اڭساعان جاستار» اتتى ماقالا وقىرمان قاۋىمدى تاعى دا ەلەڭ ەتكىزدى. اۆتور ايتقانداي, راسىندا دا بۇگىنگى بۇقارا «قازاق حالقىن قورعاۋشىلار وداعى» ۇيىمى مەن ونىڭ مۇشەلەرى حاقىندا تولىق قۇلاعدار ەمەس. سوندىقتان ۇلت تاريحىنىڭ ساۋلەلى ساتتەرىن ءالسىن-ءالى حالىق جادىندا جاڭعىرتىپ تۇرۋ قاجەتتىگى كورىنىپ تۇر.
قوعام • 19 جەلتوقسان, 2025
«اداسقاننىڭ ايىبى جوق, قايتىپ ءۇيىرىن تاپقان سوڭ» دەيتىن حالىقپىز. راس, قىلمىستىڭ قاي ءتۇرى دە – جازاعا لايىق. وسى ورايدا جازاسىن وتەگەن ادامنىڭ قوعامعا قايتا ورالۋى, ءسىڭىسىپ كەتۋى – الدەقايدا كۇردەلى ماسەلە. سول تۇرعىدا سوتتالعانداردى ەڭبەككە تارتۋ مەن ولاردىڭ ومىرگە بەيىمدەلۋىنە جاعداي جاساۋ – بۇگىنگى كۇننىڭ وزەكتى تاقىرىبى.
ايماقتار • 19 جەلتوقسان, 2025
شەكارا شەبىندەگى اۋىلداردىڭ احۋالى الاڭداتادى
مەڭدىقارا اۋدانىنىڭ شەكارا تۇبىندە جاتقان ەلدى مەكەندەرىندە ادام قالمايتىن ءتۇرى بار. بۇگىندە بۇل وڭىردەگى تولەڭگىت اۋىلىندا 10 ءۇي (15 شاقتى ادام), قۇلشىقايدا 24 ءۇي (30 شاقتى ادام) قالدى. بيىل ەلدى مەكەن مارتەبەسىنەن ايىرىلىپ, ساناتتان شىعىپ قالعان بايعوجا اۋىلىندا 5-اق ءۇي (15 ادام) وتىر.
عالام عاجاپتارى • 19 جەلتوقسان, 2025
«Google» ەندى قۇلاققاپ ارقىلى سويلەسكەن ءسوزدى لەزدە اۋدارىپ وتىراتىن فۋنكتسيانى ىسكە قوسپاق. جاڭالىق «Google اۋدارماشى» قوسىمشاسىندا جۇمىس ىستەيدى, ياعني اڭگىمە ۇستىندە ايتىلعان ءسوز بىردەن ەكىنشى تىلگە اۋىسىپ, قۇلاققاپتان ەستىلىپ تۇرادى.
قوعام • 19 جەلتوقسان, 2025
قىزىلورداداعى كوپبەيىندى وبلىستىق بالالار اۋرۋحاناسى جانىنان «قامقورلىق» ورتالىعى اشىلدى. ورتالىقتان شالا تۋىلعان, نەۆرولوگيالىق, ورتوپەديالىق بەلگىلەرمەن دۇنيەگە كەلگەن ءۇش جاسقا دەيىنگى سابيلەر كومەك الا الادى.
عالام عاجاپتارى • 19 جەلتوقسان, 2025
يتاليانىڭ سولتۇستىگىندەگى ستەلۆيو ۇلتتىق ساياباعى اۋماعىنان مىڭداعان دينوزاۆر ءىزى تابىلدى. BBC اگەنتتىگىنىڭ حابارلاۋىنشا, كەيبىر ىزدەردىڭ ديامەترى 40 سانتيمەترگە دەيىن جەتەدى. عالىمدار بۇل تاڭبالار شامامەن 210 ميلليون جىل بۇرىن قالعان دەپ ەسەپتەيدى.
ونەر • 19 جەلتوقسان, 2025
التاي اندەرىنىڭ اۋەزى قانداي سۇلۋ بولسا, سوزدەرى سوعان سايكەسەدى. تىڭداۋشىنىڭ جانىن جادىراتىپ, جادىندا جاتتالىپ قالاتىنى دا سودان. سول ءور التايدىڭ ارعى بەتىندە ءوز ۇلتىمىزدىڭ وكىلدەرى, قاراگوز قانداستارىمىز بار. ونەردى بيىكتەتىپ, ونىڭ ىشىندە ءداستۇرلى ءان مەن بايىرعى تەرمە-داستانداردى التىن ساندىققا ساقتاعانداي باعالى ەتىپ كەلەدى.
قوعام • 19 جەلتوقسان, 2025
شەتەلدەگى جوعارى وقۋ ورىندارىندا ءبىلىم الىپ جۇرگەن قازاق جاستارى از ەمەس. سولاردىڭ قاتارىندا اتىراۋلىق بويجەتكەن نۇراي بيسەنوۆا دا بار.
قوعام • 19 جەلتوقسان, 2025
ۇلتتىق اكادەميالىق كىتاپحانادا كورنەكتى جازۋشى, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى جۇماباي شاشتاي ۇلىنىڭ مەملەكەتتىك تاپسىرىسپەن شىققان ءتورت تومدىق تولىق شىعارمالار جيناعىنىڭ رەسمي تانىستىرىلىمى ءوتتى.
زاڭ • 19 جەلتوقسان, 2025
اتىراۋ سوتى كاسىپكەردەن تۇتىنۋشىنىڭ پايداسىنا 1,2 ملن شىعىندى ءوندىردى
اتىراۋدا كاسىپكەر تۇتىنۋشىعا شارتقا سايكەس كەلمەيتىن تەرەزە جاقتاۋىن ورناتقان. وسىعان بايلانىستى تاراپتار اراسىنداعى داۋ سوتتا قارالدى, دەپ جازادى Egemen.kz.
ايماقتار • 18 جەلتوقسان, 2025
اتىراۋدا كەمشىلىكتى تۇزەتپەگەن اۋرۋحاناعا 1,3 ملن تەڭگە ايىپپۇل سالىندى
ماحامبەت اۋداندىق اۋرۋحاناسىندا اقپان-ناۋرىز ايلارىندا ءورت قاۋىپسىزدىگىنە بايلانىستى 20 بۇزۋشىلىق انىقتالعان. سودان بەرى 8 كەمشىلىك ءالى تۇزەتىلمەگەن, دەپ جازادى Egemen.kz.
قوعام • 18 جەلتوقسان, 2025
كولىكتەردەگى مەملەكەتتىك تۋ: 4 پوليتسەي قىزمەتىنەن قۋىلدى
الەۋمەتتىك جەلىلەردە كەڭىنەن تالقىلانىپ جاتقان ماسەلەنىڭ ءبىرى – وسى. ەل كولەمىندە پوليتسەي جول قوزعالىسى ەرەجەلەرىن ورەسكەل بۇزۋدىڭ 82 دەرەگىن انىقتاعان, دەپ جازادى Egemen.kz.
كىتاپحانا • 18 جەلتوقسان, 2025
ىستانبۇل رامي كىتاپحاناسىندا العاش رەت «قازاقستاننىڭ عىلىمي-ادەبي بۇرىشى» اشىلدى
جاقىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاۋەلسىزدىك كۇنىنە وراي, تۇركيا رەسپۋبليكاسىنىڭ ىستانبۇل قالاسىنداعى رامي كىتاپحاناسىندا «قازاقستاننىڭ عىلىمي-ادەبي بۇرىشىنىڭ» سالتاناتتى اشىلۋ ءراسىمى ءوتتى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
الماتى • 18 جەلتوقسان, 2025
شىمبۇلاقتا ساپا مەن قاۋىپسىزدىك ءاردايىم نازاردا
بۇگىن Shymbulak تاۋ كۋرورتىنىڭ قىسقى ماۋسىمى اشىلۋىنا وراي ءباسپاسوز تۋرى ءوتتى. جۋرناليستەرگە كۋرورتتىڭ سەرۆيسى مەن ينفراقۇرىلىمىنىڭ جاڭعىرتىلۋى تانىستىرىلدى, دەپ جازادى Egemen.kz.
زاڭ • 18 جەلتوقسان, 2025
بەتتى بۇركەيتىن كيىمگە قاتىستى زاڭ قابىلداندى: ءىىم ەرەكشەلىكتەرىن اتادى
سەنات «قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ الدىن الۋ تۋرالى» زاڭ جوباسىن قابىلدادى. قۇجات اياسىندا قوعامدىق ورىنداردا بەتتى جاۋىپ, ونى تانۋعا كەدەرگى كەلتىرەتىن كيىم كيۋ ءۇشىن اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىك ەنگىزىلەدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
قارجى • 18 جەلتوقسان, 2025
وففتەيك-كەلىسىمشارتتار سوماسى 7,6 ەسە ءوسىپ, 1,1 ترلن تەڭگەگە جەتتى
بيىلعى 11 ايدا وتاندىق وندىرۋشىلەرمەن 1,1 ترلن تەڭگە سوماسىندا ۇزاق مەرزىمدى جانە وففتەيك-كەلىسىمشارتتار جاسالدى, دەپ جازادى Egemen.kz.
ۇكىمەت • 18 جەلتوقسان, 2025
بيىل 173 جاڭا زاۋىت اشىلىپ, 18 مىڭ جۇمىس ورنى قۇرىلدى
قازاقستاندا بيىل جالپى سوماسى 1,3 ترلن تەڭگە بولاتىن 173 يندۋستريالىق جوبا جۇزەگە اسىرىلدى, بۇل شامامەن 22 مىڭ تۇراقتى جۇمىس ورنىن قۇرۋعا مۇمكىندىك بەردى, دەپ جازادى Egemen.kz.
