مۇحتار كۇمىسبەك
مۇحتار كۇمىسبەك«Egemen Qazaqstan»
1266 ماتەريال تابىلدى

ونەر • 19 ماۋسىم, 2022

بي جادى. لامبادا

بي مۋزىكادا جاتقان بارلىق قۇپيانى اشادى. شارل بودلەر ايتقان وسى سوزگە, ءبىز تاعى ويماقتاي وي قوسقىمىز كەلىپ وتىرعانى. ادامنىڭ ءاربىر قوزعالىسىندا ءومىر ىرعاعىنىڭ ەلەمەنتتەرى بار, ول ءتىپتى ءوزىنىڭ كىم ەكەنىنەن دە حابار بەرەدى. اربىردەن سوڭ ءبيسىز رەۆوليۋتسيا جاساۋدىڭ قاجەتى جوق. سوندىقتان جاڭا قازاقستانعا جاڭا بي, جاڭا قوزعالىس اۋاداي قاجەت. ماسەلەن, لاتىنامەريكالىقتار لامبادادان سول رۋحتى تاپتى. ال فيلوسوف گابريەللا روتتىڭ ايتۋىنشا, ءبىز ءوزىمىزدى تولىعىمەن بي رۋحىنا بەرسەك, ول دۇعاعا اينالادى. بىراق قازاقتىڭ ونى مويىنداي قويۋى قيىن.

ونەر • 16 ماۋسىم, 2022

قارا تون

«قارا شاپان –جاۋىندا اكەم, ساۋىندا شەشەم كيگەن,سول شاپاننىڭ قوينىنا شەكەر دە ۇيگەم.جاماۋ-جاماۋ ءبىز كورگەن بالالىقتاي,قايدا قالدى شاپانىم كوشەردە ۇيدەن؟». جاس اقىن ەرىك نارىننىڭ وسى ولەڭى كارتيناداعى بوياۋمەن ۇندەسەتىن سەكىلدى. ءبىر دەتالمەن-اق تىرلىكتىڭ قاسىرەتىن كورسەتۋ, ونى جۇرەكپەن سەزىنۋ قيىن دۇنيە. بىراق جان تولعانىسىڭىز ءتۇس بولىپ توگىلگەندە كەنەپ بەتىندە ەركىن قالىقتايسىز.

ونەر • 13 ماۋسىم, 2022

جۇرەكتى اۋىرتقان جەلتوقسان

ازالى جەلتوقساندا جۇرەككە اۋا جەتپەدى. 1986 جىلدىڭ قىسى اق جامىلعان اينالانى قاندى تۇسكە بوياپ, قىزىل قاردى قۇشقان قانشاما بوزداقتارىمىز اجال قۇشتى. تابانىنان سىز وتكەن, سۋىقتان جانى قالتىراعان جاستار نەبىر دەرتكە شالدىقتى. ايتسە دە ولاردىڭ رۋحى ماڭگىلىك بيىككە كوتەرىلدى, بالبال تاسقا اينالدى. ءبىز مىسالعا العان كارتينا سول قاسىرەتتى ەسكە سالادى.

تاريح • 09 ماۋسىم, 2022

ەسكى ءداۋىر ەستەلىگى

شىركىن, جەتىسۋدىڭ ءون بويى سىڭسىعان نۋ ورمان عوي. جاز كەلسە بولعانى, جەرى جاسارادى, اينالا-ماڭ شالعىن كىلەم توسەنەدى. جەتىسۋ سۇلۋداي ساندەنەدى, جول جيەگى ءتۇرلى گۇلدى شوپكە تولادى. ءتۇيىر تاسىندا تۇيدەك-تۇيدەك تاريحتىڭ تارالعىسى توپتالىپ جاتادى. بۇل تاڭبالى تاستار – تاريحتىڭ ميى, اقىل-ويدىڭ تابىسى. سەڭگىر-سەڭگىر تاۋلاردى, ۇڭگىر-ۇڭگىر قۇزداردى, تۇيە وركەشتى شىڭداردى, بۇراڭ-بۇراڭ سۇرلەۋلەردى سەرىك ەتكەن تاڭبالى شاتقالى. كورگەن كىسى كوڭىل بولمەي كەتپەيدى.

ونەر • 07 ماۋسىم, 2022

اي استىنداعى اعاش

«سۋرەتشىلىك – سوقىرلاردىڭ جۇمىسى. سۋرەتشى كورگەنىن ەمەس, سەزىنگەنىن بەينەلەيدى», دەيتىنى بار پابلو پيكاسسونىڭ. وسى «سەزىنۋ» دەگەن ۇعىم قىلقالام يەسىنىڭ بارىنە قونا بەرمەيتىن قۇدىرەت. مۇنى داڭقتى سۋرەتشى جاقسى باعامداپ وتىر. ماسەلەن, ءبىز مىسالعا العان كارتينادان ءسىز نە سەزىنە الدىڭىز؟! كوزبەن كورگەنىڭىزدى ەمەس, كوڭىلگە تۇيگەنىڭىزدى وي ىشىندە كەستەلەپ كورىڭىزشى.

تاريح • 07 ماۋسىم, 2022

تاريحتىڭ كوز جاسى

ساياسي قۇپيا! ءيا, قازاقتىڭ قۇ­پيا­سى كوپ. اسىرەسە ستاليندىك رەپرەسسياعا كەلگەندە. قاسىرەتتى كوپ كورگەننەن كەيىن بە, ايتەۋىر سول تاقىرىپقا تاريحشىلار كوپ بويلاي بەرمەيدى. و, نەسى ەكەن؟! كورشىمىزدىڭ كوڭىلىنە قارايمىز با؟ الدە قاندى قۇجاتتاردى قول­عا ءتۇسىرۋ قيىن با؟ نەگە ءالى قازاق تولىق اقتالمادى؟ تاۋەلسىز ەلىمىز وسى ماسەلەگە كەلگەندە ەنجارلىق تانىتاتىنى ءبىر دوعال اڭگىمەگە جۇك دۇنيە. ءبىز, وسى سۇراقتاردىڭ جاۋابىن ساياسي قۋعىن-سۇرگىن جانە اشارشىلىق قۇرباندارىن ەسكە الۋعا ارنالعان «تاريحتان تاعىلىم – وتكەنگە تاعزىم» اتتى جيىندا ەستىدىك.

تاريح • 31 مامىر, 2022

مۇڭ تۇنعان مۋزەي

قازاق جايساڭدارى كەڭەس يدەولوگياسىنىڭ شەكپە­نىنە سىيمادى, جو-جوق دۇرىسى سىيعىز­بادى. جاۋىز ءستاليننىڭ سۇرقاي ساياساتى الاش توپىراعىنان ءنار العان بايتەرەك بولمىستى اردا ازاماتتاردىڭ الدىن بوگەدى. ءبىرىن – اتتى, ءبىرىن – ساتتى, ال باسقاسىن ايداۋعا سالدى. بەيىتى بەلگىسىز بابالارىمىزدىڭ اسىل بەينەسى بالا ۇرپاقتىڭ جانارىندا وسىلاي قاتتالدى. ولار شەككەن ازاپتى ايتىپ تاۋىسا الماسپىز. بۇگىندە جازىقسىز وققا ۇشقانىن ويلاساق جانعا باتادى. ەرلىكتەرىن مۇڭلى مۋزەيلەر عانا ەسكە الىپ تۇرعانداي…

ونەر • 29 مامىر, 2022

جەڭىس راۋىشتەرى

سوعىس ەشكىمدى ايامايدى جانە مۇندا جەڭۋشى تاراپ جوق. الاپات مايداننىڭ ازابىن جەر عانا ەمەس, مۇقىم ادامزات تارتادى. ىرگەدەگى جاتقان كورشىڭنىڭ ىنتىماعى بۇزىلسا, سەنىڭ دە بەيمازا كۇي كەشەتىنىڭ انىق. ءسابيدىڭ بولاشاعىن ۇرلاعان, انانىڭ كوز جاسىن تاۋىسقان, قاراشانى قان جىلاتقان ۇرىس مۇددەلەردىڭ قايشىلىعى عانا. ال قارا حالىق سول قايشىلىقتىڭ قۇربانى.

ونەر • 25 مامىر, 2022

ۇلى شايقاس

ءبىر تاۋدىڭ ەتەگىندە كوشپەندى ەكى ەلدىڭ قاتار عۇمىر كەشۋى, قوينى قۇت ۇلان-عايىر دالانى تەل جايلاۋى مۇمكىن ەمەس, ول ءبىر اپاندا جولبارىس پەن ارىستاننىڭ قاتار تىنىستاۋى­ن كوزگە ەلەستەتەدى. سوندىقتان دا ايبارلى قوس حاندىقتىڭ ءبىر-بىرىنە دەگەن دۇشپاندىعى عاسىردان-عاسىرعا جالعاستى. جوڭعارلاردىڭ جاۋگەرشىلىك جورىقتارى تىم ۇزاققا سوزىلدى.

ونەر • 17 مامىر, 2022

بالىقشى

سۋدان سۇراۋىن تاپقان ادامدى «بالىقشى» دەسە بولاتىنداي. اۋ قۇرىپ, قارماق سالىپ اشارشىلىقتان اتتاپ وتكەن قازاقتىڭ ءبىر ءناسىبى وسى كاسىپپەن بايلانىس­تى. كەڭەستىك كەزەڭنىڭ كەمەسىندە وتىرىپ سۇزەكى تارتقان اجەمنىڭ اڭگىمەسى دە ەسكەك پەن قايىقتان ءارى اسپاۋشى ەدى. كارتيناعا قاراپ, سول ءتاتتى ەستەلىكتەر قايتا سانامدا جاڭعىرعانى…

ياندەكس.مەتريكا