تەحنولوگيا • 24 مامىر, 2023
«ChatGPT» ءومىرىمىزدى وزگەرتە الا ما؟
قازىر قارقىندى دامىپ جاتقان الەمدىك تەحنولوگيا كۇندەلىكتى ءومىرىمىزدىڭ ماڭىزدى بولىگىنە اينالدى. كەيىنگى جىلدارى پايدا بولعان جاڭا تەحنولوگيالىق جەتىستىكتەردىڭ ءبىرى چات-بوتتاردى دامىتۋ ەكەنى راس. چات-بوتتار – پايدالانۋشىلارىمەن سويلەسۋدى يميتاتسيالاۋعا ارنالعان كومپيۋتەرلىك باعدارلامالار. بۇل رەتتە «OpenAI» جۇيەسىنىڭ «ChatGPT» ءونىمى چات-بوتتاردىڭ ادام ءومىرىن ءارتۇرلى جولمەن جاقسارتا الاتىنىنىڭ تاماشا ۇلگىسى ەكەنىنە ەش كۇمانىمىز قالمادى.
عىلىم • 17 مامىر, 2023
ەكولوگيا دەسە, ءبىزدىڭ ەسىمىزگە اتا-اجەلەرىمىزدىڭ «قۇستىڭ ۇياسىن بۇزبا», «كوك ءشوپتى جۇلما», «سۋدى لايلاما» سياقتى تاربيە سوزدەرى ەسىمىزگە تۇسەدى. سايىن دالادا ەركىن عۇمىر كەشكەن ەجەلگى بابالارىمىز «بۇلاق كورسەڭ, كوزىن اش» دەپ ۇرپاقتارىنا ەكولوگيالىق ءمانى زور وسيەتتەر قالدىرعانى قازاق حالقىنىڭ ەجەلدەن تابيعاتپەن ەتەنە ەكەنىن ايعاقتايدى.
سۇحبات • 12 مامىر, 2023
تەمىرحان مەدەتبەك: مەن دە «كۇندىز وتىرمادىم, تۇندە ۇيىقتامادىم»
اتاقتى ۋيليام فولكنەر ءبىر سوزىندە: «ناعىز ولەڭ جيىرما التى جاسقا دەيىن عانا جازىلادى», دەپتى. جيىرما التى جاس, بىلاي قاراساڭ, قىسقا عانا ۋاقىت. ال وسى فولكنەرلىك اكسيومانى بۇزىپ, عۇمىر بويى ولەڭ جازعان اقىندار ءبىزدىڭ ادەبيەتىمىزدە كوپ كەزدەسەدى. سولاردىڭ ءبىرى – قالامىنان نايزاعايدىڭ جارقىلى ەسەتىن اقىن تەمىرحان مەدەتبەك. «كوك تۇرىكتەر سارىنىمەن» قازاق پوەزياسىندا تىڭنان تۇرەن سالعان اقىن بىزگە بەرگەن سۇحباتىندا ولەڭدەگى ءستيلى, ىزدەنىس جولى, قازىرگى قوعامدىق ماسەلەلەر تۋرالى بۇكپەسىز ايتىپ بەردى.
عىلىم • 11 مامىر, 2023
و زاماندا بۇ زامان ايدا وسىمدىك ەگىلىپتى دەگەندى ەستىپ پە ەدىڭىز؟ قازىرگى جاڭا عىلىم مەن تەحنيكا ءبىز ەستىپ كورمەگەن عاجايىپتىڭ ءبارىن جاساپ جاتىر. سونىڭ ءبىرى – ايعا وسىرىلگەن وسىمدىكتەر.
عىلىم • 10 مامىر, 2023
شىنى كەرەك, قازىرگى ءاربىر عىلىمي زەرتتەۋگە تاجىريبە رەتىندە تىشقان ءجيى قولدانىلادى. مۇنىڭ سەبەبى نەدە؟ نە ءۇشىن تىشقان عىلىمي تاجىريبە بارىسىندا «قۇرباندىققا» كوپ شالىنادى؟ سويتسەك, مۇنىڭ الۋان ءتۇرلى سەبەبى بار ەكەن.
تەحنولوگيا • 04 مامىر, 2023
وسى جىلدىڭ قاڭتارىندا قولدانىسقا ەنىپ, تۇتاس الەمگە تەز تارالعان جاڭا تەحنولوگيالىق ءونىم ChatGPT (Generative Pre-Trained Transformer) ەكى-اق ايدىڭ ىشىندە 100 ملن-نان اسا پايدالانۋشىنى جينادى. وسىلايشا, وسى كۇنگە دەيىنگى ەڭ جىلدام تارالعان قوسىمشانىڭ ءبىرى اتاندى. OpenAI-دىڭ جەتىلدىرىلگەن چات-بوتى حالىقتىڭ جاساندى ينتەللەكتىگە دەگەن قىزىعۋشىلىعىن ارتتىرعانى سونشا, ول تۋرالى بىلگىسى كەلەتىن, ءتىپتى ونى پايدالانىپ كورگىسى كەلەتىندەردىڭ سانى كۇن سايىن ارتىپ بارادى. بىراق جاڭا تەحنولوگيالىق ءونىمنىڭ قاۋىپسىزدىك تاۋەكەلدەرى بارىن بايىپتى تۇردە ويلاعاندار نەكەن-ساياق.
قوعام • 02 مامىر, 2023
جۋىق جىلداردان بەرى شەتەلدە قازاق مادەنيەتى ورتالىقتارى اشىلىپ, سول ارقىلى ەلىمىزدىڭ مادەنيەتى مەن ادەبيەتىن, سالت-ءداستۇرىن وزگە ەلدەرگە ناسيحاتتاۋ, تانىستىرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ كەلەدى.
قوعام • 30 ءساۋىر, 2023
قاداۋ-قاداۋ عاسىرلاردان بەرى ساقتالعان حالقىمىزدىڭ رۋحاني مۇراسى اتادان بالاعا جالعاسىپ كەلەدى. قاي داۋىردە بولسىن, ۇلتىمىزدىڭ وزىنە عانا ءتان سالت-ءداستۇرى مەن رۋحاني قازىناسى تاربيەلىك ماڭىزىن جويعانى جوق. سول ءۇشىن دە ونى ءبىز بۇگىنگى كۇندە ارنايى عىلىم رەتىندە زەرتتەپ, ۇرپاقتار ساناسىنا ءسىڭىرۋىمىز – كۇن تارتىبىندەگى ماسەلەنىڭ ءبىرى. ءبىز ءۇشىن سالت-ءداستۇر بايلىق, سارقىلماس مۇرا ەسەبىندە.
سۇحبات • 26 ءساۋىر, 2023
تۇپنۇسقادان تارجىمە – ۋاقىت تالابى
ادەبيەت پەن رۋحانياتتىڭ دامۋى ءۇشىن اۋدارمانىڭ, ونىڭ ىشىندە تۇپنۇسقادان اۋدارۋدىڭ الاتىن ورنى ەرەكشە. ءبىز سول ارقىلى وزگە وزىق ەلدەردىڭ ادەبيەتىندە قانداي جاڭالىقتار مەن وزگەرىستەر بولىپ جاتقانىن, ولاردىڭ قالامگەرلەرى قانداي جاقسى تۋىندىلار جازعانىن وقىپ, ساراپتاپ, سانادا سالماقتاي الامىز. قازىر بىزدە تۇپنۇسقادان اۋداراتىندار بار ما, ولار نە ءبىتىرىپ جاتىر دەگەن ساۋالعا جاۋاپ ىزدەۋ ءۇشىن وسى سالادا ەڭبەكتەنىپ جۇرگەن اۋدارماشىلاردى سوزگە تارتتىق. كەزەكتى دوڭگەلەك ۇستەلىمىزگە اۋدارماشىلار – ماقسات دۇيىسماعامبەت (ورىس تىلىنەن اۋدارماشى), روزا مۇساباەۆا (نەمىس تىلىنەن اۋدارماشى), دوسىم زىكىريا (تۇرىك تىلىنەن اۋدارماشى), دينارا مازەن (اعىلشىن تىلىنەن اۋدارماشى), شولپان قىزايباەۆا (نەمىس تىلىنەن اۋدارماشى) قاتىسىپ وتىر.
ءوندىرىس • 26 ءساۋىر, 2023
تسيفرلىق تاڭبالاۋ: اياقكيىم باعاسى قىمباتتاعان جوق
2023 جىلعى 1 ساۋىردەن باستاپ اياقكيىمدى تاڭبالاۋ جانە قاداعالاۋ ەرەجەلەرى تولىق كۇشىنە ەندى. وسى كەزەڭدە ەلىمىزدە تاڭبالانعان اياقكيىم كولەمى 257 پايىزعا ءوستى. كاسىپكەرلەر تاڭبالاۋدىڭ ەنگىزىلۋى تاۋار باعاسىنىڭ وسۋىنە اسەر ەتپەگەنىن اتاپ ءوتتى.
