رۋحانيات • 10 ناۋرىز, 2022
تاۋلى التاي رەسپۋبليكاسىنا قاراستى كۋرورتتى ايماق مايما اۋدانى اۋماعىندا مانجەروك اتتى شاعىن كەنت بار. قالاشىقتىڭ ىرگەسى 1856 جىلى قالانعان دەيدى. اۋىلدى جاناي تاسقىنى قاتتى قاتىن وزەنى اعىپ جاتىر. ولكەنىڭ تابيعاتى كورگەن جاندى تامساندىرماي قويمايدى. كوكپەن تالاسقان اق سامىرسىن مەن بال قاراعايى, تاۋدان قۇلاپ اققان ءمولدىر بۇلاق سۋلارى, تۋما تابيعاتتىڭ ساف اۋاسى... جانعا شيپا, دەرتكە داۋا.
تاريح • 09 ناۋرىز, 2022
قازاقتىڭ باتىر قىزى مانشۇك مامەتوۆا جايلى جازبالاردى وقىعاندا
بيىل تۋعانىنا 100 جىل تولعان قازاقتىڭ قاھارمان قىزى مانشۇك مامەتوۆا جايلى مالىمەت ىزدەپ وتىرىپ, اپامىزعا باتىر اتاعى 1944 جىلى 1 ناۋرىز كۇنى بەرىلگەنىن كورىپ, بۇل وقيعا تۋرالى ءباسپاسوز بەتتەرىندە نە جازىلدى ەكەن دەگەن ۇمىتپەن ەڭ اۋەلى «سوتسياليستىك قازاقستان» گازەتىنىڭ تىگىندىسىن اقتاردىم. ءۇمىت الدامادى. گازەتتىڭ 1944 جىلعى 5 ناۋرىز كۇنگى سانىنا ۇلكەن سەرجانت م.ج.مامەتوۆاعا كەڭەستەر وداعىنىڭ باتىرى اتاعىن بەرۋ تۋرالى كسرو جوعارى كەڭەسى پرەزيديۋمىنىڭ ۋكازى جانە باتىر قىزدىڭ مايدانداعى فوتوسى قوسا جاريالانىپتى.
رۋحانيات • 07 ناۋرىز, 2022
ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس جىلدارىندا جارىق كورگەن «سوتسياليستىك قازاقستان» گازەتىن اقتارىپ وتىرىپ, اتاقتى فيلولوگ عالىم, اكادەميك قاجىم جۇمالەۆتىڭ «مايدانداعى قازاق قىزدارى» اتتى شاعىن ماقالاسىن ۇشىراتتىق. وندا: «راۋزا شامشاتوۆا, ءاديا مولداعۇلوۆا ء(اليا شىعار), ەركە ورازباەۆا, بايان بايعوجينا, بالشەكەر احمەتوۆا, ت.ب. قازاق قىزدارى مايداندا ەرلىك كورسەتتى.
قوعام • 02 ناۋرىز, 2022
اتامىز قازاق «امانات مولشىلىق اكەلەدى, قيانات كەدەيلىك اكەلەدى» دەگەن. ياعني امانات بۇزىلعان جەردە قيانات قانات جايادى. ونداي ورتادا ىنتىماقتىڭ ىرگەسى سوگىلەدى, بەرەكەنىڭ قامالى بۇزىلادى.
رۋحانيات • 02 ناۋرىز, 2022
اتا-بابالارىمىز الىمساقتان ۇستانىپ كەلە جاتقان يسلام دىنىندە «حۋببۋل-ۋاتان ءمينال-يمان» دەپ ايتىلاتىن ماعىناسى تەرەڭ ريۋايات, ياعني وسيەت بار. بۇل ۇعىمدى قازاقشا تاپسىرلەسەك, «ەلدى, وتاندى, جەردى ءسۇيۋ – يماننان» دەگەندى بىلدىرەدى ەكەن. دەمەك پەندە بالاسىنىڭ ەلى مەن جەرىنە دەگەن سۇيىسپەنشىلىگى ءھام ادال ماحابباتى جۇرەگىنە سىڭگەن يمان قۋاتىمەن ولشەنبەك. ابايشا ايتساق, «مازلۇمعا جانىڭ اشىپ, ءىشىڭ كۇيسىن, حارەكەت قىل, پايداسى كوپكە ءتيسىن, كوپتىڭ قامىن اۋەلدەن ءتاڭىرى ويلاعان, مەن سۇيگەندى ءسۇيدى دەپ يەڭ ءسۇيسىن». دانا اتامىزدىڭ مىنا ءسوزىن تاپسىرلەر بولساق, يمانى كامىل, ىقىلاسى كەمەل ادام عانا ەلىن, جەرىن, وتانىن سۇيە الارى حاق.
تاريح • 02 ناۋرىز, 2022
قايىسباي بالۋاننان قالعان بەلگى
قىتاي-شىڭجاڭ وڭىرىنە اتاعى شىققان قايىسباي ءيىس ۇلى دەگەن ايگىلى بالۋان وتكەن. بالۋاننىڭ ءومىر تاريحىن زەرتتەگەن قالامگەر باياحمەت جۇماباي ۇلىنىڭ پايىمىنشا قايسەكەڭ 1890 جىلى شىڭجاڭ-التاي ايماعىنىڭ سارعۋسىن دەگەن جەرىندە دۇنيەگە كەلىپ, 1960 جىلى جەلتوقسان ايىندا شىڭگىل اۋدانى, ءبايشىن قىستاعىندا باقيلىق بولعان دەيدى.
رۋحانيات • 23 اقپان, 2022
قازاق تىلىندە «دۇبىرگە تولى دۇنيە» دەگەن تىركەس بار. بۇل ءسوز تەگىن ايتىلعان جوق. راسىندا, عالام دۇبىرگە تولى. مىسالى, اڭىراي سوققان اڭىزاق, الاقانشىق اق بوران, اقجورعا بۇرقاسىن, ىسقىرعان داۋىل, ودان قالدى سىركىرەي قۇيىلعان اقجاۋىن, تاسىرلاي توگىلگەن بۇرشاق, ءتىپتى باعزىدان بەرى كەلە جاتقان ءتول ونەرىمىز حالقىمىزدىڭ دومبىرا كۇيلەرىندە دە ءدۇبىر بار. سوندىقتان بولار, بابا قازاق مىنا عالامدى دۇبىرگە تولى دەپ ءبىراۋىز سوزبەن تۇيىندەگەن. وسى دۇبىرلەردىڭ ىشىندە ەڭ ماڭىزدىسى, كەرەمەتى – جىلقىنىڭ ءدۇبىرى. بۇل جايلى قاسيەتتى قۇراننىڭ «عاديات» سۇرەسىندە «تۇياعىنان وت شاشىپ, القىنا شاپقان, دۇبىرلەتىپ دۇركىرەپ جاۋدى جارىپ كىرگەن اتتارعا سەرت» دەگەن اياتتار بار.
تاريح • 20 اقپان, 2022
ەلوردا تورىنەن ىرگە تەپكەن ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى «الاش» عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ ات سالىسۋىمەن مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ «الەۋمەتتىك ماڭىزدى ادەبيەت» باعدارلاماسى بويىنشا جارىق كورگەن بىرنەشە كىتاپتىڭ تۇساۋكەسەر ءراسىمى ءوتتى.
سۇحبات • 17 اقپان, 2022
ەرجان ماقپىش ۇلى: شىڭعىس حاننىڭ «تۇمەنباسى» بولۋ باقىتى بۇيىردى
«Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ №24 (30253) 4 اقپان 2022 جىلعى سانىندا كوپ سەريالى «شىڭعىس حان» تەلەفيلمىندە «وكىل اكە» مەڭلىكتىڭ ءرولىن سومداعان تالانتتى ءارتىس دالەلحان قادىر ۇلىمەن جۇرگىزىلگەن سۇحبات جاريالانعان بولاتىن. وسى سۇحبات بارىسىندا اتالعان تەلەسەريالدا تاعى ءبىر باستى ءرول – ناياحا نوياننىڭ وبرازىن جاساعان دارىندى اكتەر ەرجان ماقپىش ۇلى باۋىرىمىز تۋرالى دا ءسوز قوزعاعان ەدىك. ەندى مىنە ءۇرىمجى قالاسىندا تۇرىپ جاتقان ەرجان باۋىرىمىزبەن حابارلاسىپ, ەكەۋارا وربىگەن اڭگىمە بارىسىن وقىرمان نازارىنا ۇسىنىپ وتىرمىز.
ادەبيەت • 16 اقپان, 2022
ۇلكەن جازۋشى مۇحتار اۋەزوۆ «جەتىسۋ اقىندارىنىڭ التىن دىڭگەگى» دەپ باعا بەرگەن ءسۇيىنباي ارون ۇلىنىڭ بەينەسى تاۋەلسىزدىكتىڭ العاشقى جىلدارى ءتول ۆاليۋتامىز ء«ۇش تەڭگە» ارقىلى كوپشىلىككە تانىس بولدى. اقىننىڭ بۇل فوتوسى ءوزى دۇنيەدەن وتكەن سوڭ جەتپىس جىلدان كەيىن سالىنسا, ونى بەينەلەگەن ادام قازاق سۋرەت ونەرىنىڭ مايتالمانى ءابىلحان قاستەەۆ ەكەن.
