تانىم • 26 ءساۋىر, 2022
ءجۋرناليستىڭ جەكە زاتتارى مۋزەيگە تاپسىرىلدى
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق مۋزەيىنە قازاق تەلەۆيزياسىندا 50 جىلعا جۋىق قىزمەت اتقارعان جۋرناليستيكا ارداگەرى نۇرتىلەۋ يمانعالي ۇلى قولدانعان زاتتارى تابىستالدى. بۇل ىسكە باستاماشىلىق تانىتقان قالامگەردىڭ زايىبى قارلىعاش تابۋلدينوۆا ەكەن.
تانىم • 26 ءساۋىر, 2022
مۇسىلمان بالاسىنا تۋرا جولدى نۇسقاۋشى, ەكى دۇنيەنىڭ ساردارى, اللانىڭ ادام بالاسىنا جىبەرگەن سوڭعى پايعامبارى مۇحاممەدكە قاتىستى بۇگىنگە جەتكەن قۇندى جادىگەر كوپ ەمەس. دەسەك تە, اللا ەلشىسىنىڭ حيجرانىڭ 6-شى جىلى (628 جىلى) ۆيزانتيا يمپەرياسىنىڭ پاتشاسى يراقليگە جازعان حاتى ساقتالعان.
قازاقستان • 25 ءساۋىر, 2022
ەلورداداعى ۇلتتىق مۋزەيدە قازاقستان رەسپۋبليكاسى قارۋلى كۇشتەرىنىڭ قۇرىلعانىنا 30 جىل تولۋىنا وراي «قۋاتتى ارميا – قۋاتتى قازاقستان» اتتى كورمەنىڭ اشىلۋى ءوتتى.
پىكىر • 22 ءساۋىر, 2022
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ «تاۋەلسىزدىك بارىنەن قىمبات» اتتى ماڭىزدى ماقالاسىندا: «تاۋەلسىز ەل بولۋ ونى جاريالاۋمەن نەمەسە مەملەكەتتىڭ ىرگەتاسىن قالاۋمەن شەكتەلمەيدى. تاۋەلسىزدىك ءۇشىن ناعىز كۇرەس كۇندەلىكتى ەڭبەكپەن, ۇزدىكسىز ءارى دايەكتى ەلدىك ساياساتپەن ماڭگى جالعاسادى. ءبىز قۋاتتى تاۋەلسىز مەملەكەتىمىزبەن عانا ۇلت رەتىندە جەر بەتىندە ساقتالامىز. وسى اينىماس اقيقاتتى بەرىك ۇستانۋىمىز قاجەت. «تاۋەلسىزدىك بارىنەن قىمبات!» دەگەن ءبىر اۋىز ءسوز ماڭگى ۇرانىمىز بولۋعا ءتيىس» دەدى.
تاريح • 19 ءساۋىر, 2022
اقش-تىڭ ۆاشينگتون قالاسىندا 1921 جىلدان بەرى تۇراقتى جارىق كورىپ كەلە جاتقان Science News اتتى جۋرنال بار. بۇل باسىلىمدا عالامدى ەلەڭ ەتكىزەرلىك ءارتۇرلى جاڭالىقتار جارىق كورەدى. جۋىقتا جۋرنالدىڭ ەلەكتروندى نۇسقاسىنان قحر باتىسىنداعى تارىم ويپاتىنان ارحەولوگيالىق قازبا جۇمىسى كەزىندە تابىلعان, عۇمىرى 3000 جىلدىق جادىگەر-شالبار جايلى ايتىلىپتى.
ادەبيەت • 13 ءساۋىر, 2022
ءاربىر حالىقتىڭ جازۋ-سىزۋ تاريحى جانە قولداناتىن ءالىپبيى بار. قازاق حالقى حح عاسىردىڭ ءبىرىنشى شيرەگىنە دەيىن اراب گرافيكاسىن قولدانىپ كەلدى. وسى ءالىپبي ارقىلى كەم دەگەندە 10 عاسىردان استام ۋاقىت ۇلتتىڭ تاريحى, فولكلورى, گەنولوگيالىق شەجىرەسى, مەملەكەتتىك حات-حابار قۇجاتتارى جۇرگىزىلدى. پەتەربور قالاسىندا 1903 جىلى جارىق كورگەن «روسسيا» اتتى عىلىمي جۋرنالدا, «قازاقتىڭ ءداستۇرلى مادەنيەتىن – ءتىل تابيعاتىنا, وي-پىكىرىن جەتكىزە ءبىلۋ قابىلەتىنە, باي اۋىز ادەبيەتىنە, ونەرىنە قاراپ باعالاۋعا بولادى» دەگەن تۇجىرىم ايتىلىپتى. ءدال قازىر قولىمىزدا بار دەرەككوزىنە جۇگىنسەك: م.اۋەزوۆ اتىنداعى ادەبيەت جانە ونەر ينستيتۋتىنىڭ قولجازبا قورىندا قازاق فولكلورىنىڭ ۇلكەن-كىشىلى 200 مىڭداي نۇسقاسى ساقتاۋلى تۇر.
تاريح • 12 ءساۋىر, 2022
جۋىقتا رەسەيلىك «ودنوكلاسسنيكي» (OK.RU) اتتى الەۋمەتتىك جەلىدە مىنا ءبىر فوتو جاريالاندى. سۋرەتتىڭ استىنا «پارتيزان قازاقتار! ەرلى-زايىپتى اعادىلوۆتەر جانە قىزى مايا. 1943 جىل» دەپ قىسقاشا انىقتاما بەرىلگەن ەكەن. كوزى قاراقتى وقىرمان اعادىلوۆتەر جايلى تاريحتان حاباردار بولار. دەسە دە, اتالعان فوتوبەينەگە قاتىستى كومەسكى تارتقان وقيعالاردى تاعى ءبىر جاڭعىرتا وتىرىپ, ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستا «پارتيزان قىزى» دەگەن اتپەن مايدان تاريحىنا ەنىپ, كوركەم تۋىندى كەيىپكەرىنە اينالعان وتباسى جايلى ايتىپ وتسەك ارتىق بولماس.
ونەر • 11 ءساۋىر, 2022
قازاق حالقىندا ەجەلدەن بەرى سۇيەكتەن بۇيىم جاساۋ ونەرى بار. اتاقتى كەسكىندەمەشى ءابىلحان قاستەەۆ: «مەن سۋرەت سالۋدى تاۋدىڭ بۇلاعىنان, قويدىڭ قۇلاعىنان, ەشكىنىڭ مۇيىزىنەن, انامنىڭ ويۋىنان ۇيرەندىم» دەگەنىندەي, قولىندا ءتورت ت ۇلىگى بار كوشپەندى حالىق مالدىڭ سۇيەگىن ءجىبىتىپ جونۋ ارقىلى, ورنەك سالۋ, ساندىقشا قاپتاۋ, مۋزىكالىق اسپاپتاردى ارلەۋ, ەر-تۇرمان جيەكتەۋ, ساندىك بۇيىمدارعا شەگەلىك جاساۋ سياقتى ىستەردى جەتىك يگەرگەن.
تاريح • 05 ءساۋىر, 2022
تاريحتان بىلەمىز: قىزىل ارميا 1945 جىلى 9 مامىر كۇنى نەمىس فاشيستەرىن تىزە بۇكتىرگەننەن كەيىن, سول جىلعى تامىز ايىنىڭ 9-ى كۇنى جاپونياعا قارسى سوعىس اشىپ, از عانا ۋاقىت ىشىندە كۆانتۋن ارمياسىنىڭ قۇرلىقتاعى جانە تەڭىزدەگى قارۋلى كۇشتەرىن تولىق تالقانداۋىنا بايلانىستى كسرو قارۋلى كۇشتەرىنىڭ باس قولباسشىسى ي.ۆ.ستالين 1945 جىلى 25 تامىز كۇنى توتەنشە № 372 بۇيرىق شىعارىپ, مايداندا ەرلىك كورسەتكەن مايدان قولباسشىلارىن, وفيتسەرلەردى ماراپاتتاعان ەكەن.
قوعام • 30 ناۋرىز, 2022
قازاق حالقى بەرتىنگە دەيىن ءداستۇرلى اي ساناۋ ءتاسىلىن قولدانىپ كەلدى. ول ءۇشىن ەڭ الدىمەن ايدىڭ تۋىن قاداعالايتىن. ەگەر دە جاڭا تۋعان ايدىڭ قوس قيىعى تومەن قاراي شانشىلىپ, ساۋىرى توڭكەرىلىپ تۋسا «اي توڭكەرىلدى» دەيدى. توڭكەرىلگەن اي – مالعا جايلى, ادامعا قولايلى بولادى دەپ ەسەپتەپ, الىس ساپارعا شىعۋ, مال وتارلاتۋ سياقتى ماڭىزدى ىستەردى جوسپارلايدى.
