ۇستاز • 27 ماۋسىم, 2023
«ادامنىڭ ادامشىلىعى – جاقسى ۇستازدان»
قازاق حالقى ىقىلىم زاماننان جاقسى ۇستازدان ءتالىم-تاربيە العان بالانىڭ كەلەشەگى جارقىن بولاتىنىن بىلگەن. سوندىقتان بالاسىنا جاقسى ۇستاز ىزدەگەن. ۇستازدى قادىرلەپ قاستەرلەگەن, ونىڭ ورنى ارقاشان توردە بولعان. ەسكەندىر زۇلقارنايىن – اريستوتەلدى, ابىلاي حان – تولە ءبيدى, شاكارىم – ابايدى, جامبىل ءسۇيىنبايدى وزىنە اقىلشى ءارى ۇستاز تۇتقان. ۇلى اباي: «ادامنىڭ ادامشىلىعى – جاقسى ۇستازدان», دەپ مۇعالىم تاربيەسى مەن ونەگەسى وقۋشىنىڭ بولاشاعىنىڭ ءتۇپ قاينارى ەكەنىنە كوڭىل اۋدارعان.
ادەبيەت • 26 ماۋسىم, 2023
قازاق ەلى ەگەمەندىك العان كەزدە سىرتتا جۇرگەن باۋىرلاردىڭ اراسىنان اقىن دۇكەن ءماسىمحان ۇلى العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ اتاجۇرتقا ات باسىن تىرەپ ەدى...«قازىرگى قازاق ادەبيەتى: دامۋ ۇردىستەرى, ەسىمدەر مەن وقيعالار» اتتى ۇجىمدىق مونوگرافيانىڭ «قازىرگى قازاق ليريكاسى» دەگەن تاراۋىندا اقىننىڭ شىعارماشىلىعى وڭ باعالاندى. ء«وز اسپانىم وزىمدە» اتتى جىر جيناعىنا بەلگىلى اقىن ن.ايت ۇلى «ارىندى جىردىڭ الكۇرەڭى» دەگەن العىسوز جازىپتى. وندا اقىن شىعارماسىنا: «ال جۇيرىكتىڭ جۇيرىگى, ۇشقىردىڭ ۇشقىرى – اقىن قيالى. سەبەبى اقىن قيالى ءۇشىن قاس قاعىم ساتتە كەڭىستىكتى كوكتەي ءوتىپ عارىشقا, مۇنار شوگىپ, مۇك باسقان ۋاقىتتىڭ بەلىنەن ءبىر-اق اتتاپ, ءتۇۋ باعزىداعى وتكەن كۇنگە بارىپ بايىرقالاۋ تۇك تە ەمەس», دەگەن باعا بەرگەن.
رۋحانيات • 26 ماۋسىم, 2023
ماقالانى كورنەكتى عالىم ءارى ساياحاتشى شوقان ءۋاليحانوۆتىڭ قازاقتىڭ شەجىرەلىك مۇراسىنا قاتىستى ويىمەن باستاۋدى ءجون كورىپ وتىرمىن: «بۇل داستان-شەجىرەنىڭ بارلىعى – ىشىندەگى ايتىلىپ وتىرعان وقيعا, ماقال-ماتەلى, حالىق ادەتى قازاق حالقىنىڭ وتكەن تاريحي جانە رۋحاني ءومىرىن سۋرەتتەيدى, قازاق تاريحىن جازۋ, ونىڭ شىعۋ تەگىن انىقتاۋ ءۇشىن تاپتىرمايتىن تاريحي دەرەك». بۇگىندە بۇل سوزدەردىڭ ءمانى مەن ماعىناسى ارتا ءتۇستى.
ەكونوميكا • 26 ماۋسىم, 2023
ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق بىزگە نە بەردى؟
جاقىندا ماسكەۋدە وتكەن ءىى ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق فورۋمدا قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ: «وداق تەك ۇيىمعا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ ەكونوميكاسىن دامىتۋدىڭ جانە حالىقتارىنىڭ ءال-اۋقاتىن جاقسارتۋدىڭ ءبىر قۇرالى ەكەنىن ءتۇسىنۋ ماڭىزدى. سوندىقتان ەكونوميكالىق ينتەگراتسيانىڭ جەتىستىگى ستراتەگيالار, كەلىسىمدەر جانە شەشىمدەردىڭ سانىمەن ەمەس, كەرىسىنشە, جاڭا وندىرىستەر, تەحنولوگيالار جانە جۇمىس ورىندارىمەن باعالانادى. ءبىز ءۇشىن 2015 جىلعى شارتتا كورسەتىلگەندەي, ەاەو اياسىنداعى ينتەگراتسيا, ەڭ الدىمەن, ەكونوميكالىق سيپاتقا يە», دەپ ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداقتىڭ تەك ەكونوميكالىق سيپات الاتىندىعىن باسا ايتتى. «ال بىزگە, ياعني قازاقستاننىڭ قاراپايىم حالقىنا, وسى ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق دەگەننىڭ قاجەتى بار ما؟» دەگەن سۇراق ۇنەمى مازالايدى. ەندى حال-قادەرىمىزشە وسى سۇراققا جاۋاپ ىزدەپ كورەلىك.
سپورت • 26 ماۋسىم, 2023
قازاقستان مۇسىلماندارى ءدىني باسقارماسىنىڭ توراعاسى, باس ءمۇفتي ناۋرىزباي قاجى تاعان ۇلىنىڭ بيىلعى جىلدى «يسلام جانە ىزگى قوعام» جىلى دەپ جاريالاعانى بەلگىلى.
تاريح • 25 ماۋسىم, 2023
تۇركىستاندا وتكەن ۇلتتىق قۇرىلتايدا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ وسكەلەڭ ۇرپاققا رۋحاني تاربيە بەرەتىن وزەكتى سالانىڭ ءبىرى – كينو سالاسىنىڭ ۇلتتىق باعىتتاعى ۇستانىمى كوڭىلدەن شىقپاي وتىرعانىنا قىنجىلدى. ارزانقول, تاربيەلىك ءمانى تومەن فيلمدەردىڭ كوبەيىپ كەتكەنىن, بۇل جاس ۇرپاق بويىنداعى وتانشىلدىق, ەلجاندىلىق, يماني سەزىمدەردىڭ ۇشتالۋىنا, قالىپتاسۋىنا كەرى ىقپالىن تيگىزىپ وتىرعانىنا دا توقتالعان پرەزيدەنت: «وسكەلەڭ ۇرپاق شەتەلدىڭ كەيىپكەرىنە ەمەس, ءوز باتىرلارىمىزعا قاراپ بوي تۇزەيتىن بولادى» دەدى.
تاريح • 25 ماۋسىم, 2023
ءبىز 1974 جىلى س.م.كيروۆ ەسىمىن يەلەنگەن قازاق مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى (قازىرگى ءال-فارابي اتىنداعى ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەت) دايىندىق ءبولىمىنىڭ تىڭداۋشىسى اتاندىق. ارينە, بوستان-بوس قابىلدانا المايسىڭ. ارنايى كوميسسيانىڭ اڭگىمەلەسۋ تۇرىندەگى قاتاڭ سۇزگىسىنەن وتەسىڭ. كوميسسيا قۇرامىنداعىلار ءتۇرلى سۇراق قويىپ, ءبىلىمىڭدى, وي-ءورىسىڭنىڭ دەڭگەيىن بايقايدى, سودان سوڭ عانا ءتيىستى شەشىم قابىلدايدى.
فورۋم • 22 ماۋسىم, 2023
الماتى وبلىسىنىڭ جامبىل اۋدانى ورتالىعىنداعى «جامبىل» مۇراجايىندا «Qazaqstan Ardagerleri» قاۋىمداستىعىنىڭ قولداۋىمەن, جامبىل اۋداندىق ءماسليحات دەپۋتاتى ايدىن سەرىك ۇلىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن «مەن جاستارعا سەنەمىن!» اتتى جاستار فورۋمى ءوتتى. فورۋمعا جاس مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەر, دەپۋتاتتار, كاسىپكەرلەر, سپورتشىلار قاتىستى.
زەردە • 21 ماۋسىم, 2023
بەيبارىستانۋدى باستاپ بەرگەن ءابىش كەكىلباەۆ تاريحشىلىعىنىڭ تاعى ءبىر قىرى تۋرالى
«كوپتەگەن مەملەكەتتىڭ وردەن-مەدالدارىنا كورنەكتى تۇلعالاردىڭ ەسىمى بەرىلگەن. مۇنداي قادامدار وتانشىلدىق رۋحتى اسقاقتاتۋ ءۇشىن قاجەت. سونداي-اق تاريحتا وشپەس ءىز قالدىرعان ايگىلى ادامداردىڭ ەسىمىن ۇرپاق ساناسىنا ءسىڭىرۋ ءۇشىن كەرەك. مەملەكەتتىك ناگرادالار جۇيەسىن جەتىلدىرۋ كەزىندە بۇل تاجىريبەنى بايىپپەن پايدالانعان ءجون. قولدانىستاعى كەيبىر وردەندەردى حالقىمىزدىڭ ءبىرتۋار پەرزەنتتەرىنىڭ ەسىمىمەن اتاۋ ماسەلەسىن ويلاستىرۋ قاجەت. مىسالى, بەيبارىس سۇلتان جانە باسقا دا تاريحي تۇلعالار اتىنداعى وردەننىڭ يەگەرى اتانۋ كىم-كىمگە دە زور مارتەبە بولار ەدى».
قوعام • 21 ماۋسىم, 2023
2023 جىلعى ناۋرىزدا جارىققا شىققان بۇل يندەكستى «Institute for Economics and Peace» ينستيتۋتى وسىمەن ونىنشى رەت جاريالاپ وتىر. زەرتتەۋدە الەم حالقىنىڭ 99,7 پايىزىن قامتيتىن 163 مەملەكەتتەگى تەرروريزمنىڭ ىقپالىنا سالىستىرمالى تالداۋ جۇمىسىنىڭ ناتيجەسى كورسەتىلگەن. يندەكستە قازاقستان وزگە دە بىرقاتار مەملەكەت سەكىلدى 0.000 ۇپايمەن 93-ورىنعا جايعاسقان, ياعني بۇل ەلدە سوڭعى ءبىر جىلدا تەررورلىق اكتى بولماعانىن كورسەتەدى.
