وستەوپوروز – ەرەسەكتەردىڭ عانا اۋرۋى ما؟

ددۇ-نىڭ مالىمەتى بويىنشا, وستەوپوروز الەمدە جۇرەك-تامىر, ونكولوگيا جانە قانت ديابەتىنەن كەيىنگى ءتورتىنشى ورىندا بولسا, بۇگىنگى تاڭدا قازاقستاندا سۇيەكتىڭ سىنۋ قاۋپى (وستەوپوروز) كەسەلى ءسۇت بەزى قاتەرلى ىسىگىنىڭ وسۋىنەن 8 ەسە جوعارى. بۇل ءجو­نىن­دە الماتىدا وتكەن ارنايى ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا وستەوپوروز جونىندەگى دارىگەرلەردىڭ قازاقستاندىق قاۋىمداستىعىنىڭ پرەزيدەنتى گۇلجان عابدۋللينا ءمالىم ەتتى. شارانىڭ باستى ماقساتى – حالىقتىڭ نازارىن وستەوپوروزدىڭ تارالۋى ماسەلەسىنە اۋدارۋ. – وستەوپوروز – بۇل تىرەك-قوزعالىس اپپارا­تىنىڭ اسقىنعان اۋرۋ ءتۇرى, اۋرۋ كەزىندە سۇيەك ۇلپاسى السىرەپ, ونىڭ سىنۋ قاۋپى كۇشەيەدى, – دەدى گۇلجان عابدۋللينا. – 2010 جىلى “شىعىس ەۋروپا جانە ورتالىق ازيادا ايماقتىق اۋديت. ەپيدەميولوگيا جانە الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق سالدار. 2010 جىل” اتتى حالىقارالىق باعدارلاما اياسىندا ەلىمىزدەگى وستەوپوروز ماسەلەسىنىڭ جاعدايىنا اۋديت جۇرگىزىلدى. ارينە, ستاتيستيكا كوڭىل قۋانتارلىق ەمەس. ءاۋديتتىڭ الدىن الا مالىمەتتەرى بويىنشا, قا­­زاق­­ستاندا وستەوپوروز سىنىعى بار ناۋ­قاس­تار­عا مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ جاع­دايىنىڭ ناشار ەكەندىگى انىقتالعان. 45-50 جاس ارالى­عىنداعى ناۋقاستاردىڭ سۇيەكتەگى مينە­رالدىق تىعىزدىعى­نىڭ جاعدايىن تەكسەرگەن كەزدە 33,33 پايىز جاع­دايىندا (ەر كىسىلەردە 27,27, ايەل­دەردە 37,5 پايىز) وستەو­پەنيا انىق­تالسا, ايەلدەردىڭ 12,50%-ىندا, ال ەر كىسىلەردىڭ 9,09%-ىندا وستەوپوروز بار ەكەندىگى بەلگىلى بولعان. جالپى, رەسپۋبليكادا كالتسيدى پايدالانۋ­دىڭ ورتاشا كورسەتكىشى ددۇ بەلگىلەگەن ءمول­شەردەن تومەندەگەن. بۇعان قوسا, تۇرعىن­داردىڭ كوپ بولىگى “D” دارۋمەنىنىڭ تاپشىلىعىن تارتىپ وتىر. مۇنىڭ ءبارى سۇيەك ۇلپاسىن بۇزىپ قانا قويماي, راحيت كەسەلىن دە تۋعىزادى ەكەن. سوڭعى جىلدارى رەسەيدىڭ بىرقاتار ايماقتارىن­دا راحيت كەسەلى بالالار اراسىندا 54 پايىزدان 66-عا دەيىن وسكەن. قازاق ۇلتتىق مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ امبۋلاتوريالىق-ەمحانالىق تەراپيا كافەدرا­سىنىڭ مەڭگەرۋشىسى باقىتشولپان يساەۆا وستەو­پو­روز پروب­لەماسى الماتى جانە الماتى وبلىسى تۇرعىندارى اراسىندا كەڭ تارالعانىن, ويتكەنى, بۇل ايماقتا يودتى پايدالانۋ دەڭگەيىنىڭ تومەن­دىگىنەن ۇيقى بەزىنىڭ كەسەلدەرى ءجيى كەزدەسەتىنىن, بۇل وستە­وپو­روزدىڭ دامۋىنا اكەپ سوقتىراتىنىن العا تارتادى. ءبىر ايتا كەتەرلىگى, وسى ۋاقىتقا دەيىن بۇل اۋرۋ ەگدە تارتقان ادامداردىڭ كەسەلى رەتىندە قاراس­تىرىلىپ, سۇيەك سالماعىنىڭ ازايۋىنان تۋىندايدى دەپ ەسەپتەلىنىپ كەلسە, الايدا, قازىرگى تاڭدا بالا جاستا وستەوپوروز سۇيەك سالماعى جوعارى قارقىنمەن وسە باستاعاندا پايدا بولاتىندىعى دالەلدەنىپ وتىر. – سوعان بايلانىستى تۇرعىندارعا كاسىبي تۇرعىدا كومەك كورسەتۋ جاعىن قازىردەن قولعا الۋ كەرەك, – دەيدى گۇلجان عابدۋللينا. – ونى تەك مەم­لەكەتتىڭ ورتالىقتاندىرىلعان قولداۋى ارقى­لى عانا شەشۋگە بولادى. ءبىر ايتا كەتەتىن ءجايت, ءبىزدىڭ ەلىمىزدە وستەوپوروزبەن جانە سۇيەك سىنۋ قاۋپى جوعارى ناۋقاستاردى ەمدەۋگە ارنالعان پرە­پا­رات­تاردىڭ قۇنىن مەملەكەت قارجىلان­دىر­مايدى, سول سەبەپتى كوپتەگەن تۇرعىنداردىڭ ءدارى-دارمەككە قولى جەتىمسىز. ال الماتى قالاسى دارىگەرلەردىڭ ءبىلىمىن جەتىل­دىرۋ ينستيتۋتىنىڭ پروفەسسورى, مەديتسينا عىلىم­دارىنىڭ دوكتورى ورازباي ابدىرازاقوۆ­تىڭ اي­تۋىن­شا, بەل سۇيەگى سىنعان ناۋقاستارعا مەديتسي­نالىق كومەك كورسەتۋ جاعدايىن جاقسارتۋ قاجەت. “باتىس ەۋروپادا بەل سۇيەگى سىنعان ناۋقاستاردىڭ كوبى وپەراتيۆتى ادىسپەن ەمدەلەدى, ول ەمدەۋدىڭ وپتي­مالدى ستاندارتى بولىپ سانا­لادى. قازاقستاندا كەسەلدى حيرۋرگيالىق ەمدەۋدىڭ كورسەتكىشى وتە تومەن. سوعان بايلانىستى سۇيەك سىنعاننان كەيىن ءولىپ كەتۋ قاۋپى وتە جوعارى, - دەيدى ول. ماماندار كالتسيدى ادام اعزاسىنا كوپ ءمول­شەر­دە جەتكىزۋشى ءونىم رەتىندە ءسۇتتى اتاعانمەن, بۇل تاعام­دى قازاقستاندا جالپى تۇتىنۋ دەڭگەيى وتە ءتو­مەن كورىنەدى. ەندەشە, وستەوپوروزبەن اۋىرعىمىز كەل­­مەسە كۇنىنە كەم دەگەندە 200-250 گرامم ءسۇت ءىشۋى­مىز كەرەك ەكەن. گۇلزەينەپ سادىرقىزى.