«بوستاندىق ارالى باس يگەن باتىر» اتتى ەسسەدە كسرو مەملەكەتتىك قاۋىپسىزدىك كوميتەتى سىرتقى-قۇپيا بارلاۋ كوميتەتىنىڭ ارداگەر-پولكوۆنيگى الەكساندر پەپەلەۆ بايانداعان بۇعان دەيىن تاريحي قۇجاتتاردا تىركەلمەگەن قىزىقتى دەرەكتەرگە تاپ بولاسىز.
– مەن سول كەزدە اتقارىپ جۇرگەن اسكەري قۇپيالىق قىزمەتىمە سايكەس ماسكەۋدەن گاۆاناعا اتتاناتىن كەڭەستىك دەلەگاتسيانىڭ قۇرامىنا كاسىپورىننىڭ قاتارداعى ينجەنەرى ء(نوۆوسىبىر) ساناتىندا ەنگىزىلدىم. اتقاراتىن مىندەتىم ايقىن, ول – باۋىرجان... – دەيدى قارت اگەنت-پولكوۆنيك. – باۋىرجان مومىش ۇلىن كۋبالىقتار اۋەجايدا تايلى-تاياعى قالماي تىك تۇرىپ, ەرەكشە قوشەمەتپەن قارسى الدى. كەڭەستىك دەلەگاتسيانىڭ قۇرامىندا كسرو-عا تانىمال كىسىلەر كوپ. بىراق ازاتتىق ارالى جۇرتىنىڭ مومىش ۇلىنا دەگەن ىقىلاسىن سوزبەن ايتىپ جەتكىزە الماسپىن. گاگارينگە عانا وسىنداي قۇرمەت كورسەتىلگەن. ەرەكشە سالتاناتپەن ون كۇننىڭ وتكەنىن بىلمەي قالىپپىز. كۋبانىڭ اسكەريلەرى ەلدىڭ قورعانىس ءمينيسترى راۋل كاسترو باس بولىپ, داڭقتى قولباسشىنىڭ بوستاندىق ارالىندا تاعى دا 20 كۇنگە الىپ قالىپ, ءدارىسىن تىڭداۋ جونىندە ماسەلە كوتەردى. حالىقارالىق ديپلوماتيالىق حاتتاما بۇزىلماۋعا ءتيىس, «ەلگە قايتامىز» دەپ وعان العاشىندا ءمان بەرمەگەنبىز.
كسرو مەن اقش اراسىنداعى كۋباعا قاتىستى 1962 جىلعى قازانداعى «كاريب داعدارىسىنا» جىل تولعان. «باقىلاۋىمداعى» مومىش ۇلىن سونداي الەمدىك داعدارىس تۇراقتانباي جاتقاندا شەتەلدە قالدىرىپ, دەلەگاتسيامەن ەلگە قايتتىم. ماسكەۋدەگى كوميتەتتەگىلەر ماعان شۇيلىگىپ قاتتى «قيعىلىق» سالدى. مەنىڭ قولىمنان نە كەلەدى: حرۋششەۆ پەن فيدەل كاسترو سولاي شەشىپتى. كەيىن ەستىگەنىم, مومىش ۇلى: «20 كۇن قالا المايمىن, ون كۇن قوسساڭىزدار جەتەدى, اياقتالماي قالعان ءدارىسىمدى وقىپ, تاجىريبەمدى كومانديرلەرمەن ءبولىسىپ ۇلگەرەمىن» دەپ تابانداپ تۇرىپ الىپتى, كۋبالىقتار كونىپتى.
قۇپيا-بارلاۋشى پولكوۆنيك پەپەلەۆ ءوزى قاتىسقان, ۇلت باتىرى باۋىرجان مومىش ۇلىنىڭ كۋبا ساپارى وقيعالارىن وسىلاي تۇيىندەيدى.
باۋىرجان مومىش ۇلى 1963 جىلى «بوستاندىق ارالىنا» اياق باسقاندا 53-تە, فيدەل كاسترو – 37-دە, چە گەۆارا – 35-تە, راۋل كاسترو 33 جاستا ەكەن. داڭقتى اسكەري قولباسشىدان ءدارىس تىڭداپ, ناعىز سوعىس تاكتيكاسىنا قانىعىپ, قاناعاتتانعان كۋبالىق اسكەريلەر سول جولى كەڭەستىڭ اتاقتى كورونەلىن (پولكوۆنيگىن) – باۋىرجان مومىش ۇلىن كۋبا رەۆوليۋتسيالىق قارۋلى كۇشتەرىنىڭ 53-ديۆيزياسىنا قۇرمەتتى كوماندير ەتىپ سايلايدى...
كىتاپتا اتى اڭىزعا اينالعان حالىق باتىرىنىڭ بەيبىت قوعامداعى, سۇراپىل سوعىستاعى, جەكە ومىرىندەگى وقىرمانعا بۇعان دەيىن بەيمالىم بولىپ كەلگەن الۋان-الۋان وتە قىزىقتى تىڭ دەرەكتەر بارشىلىق.
ايتپاقشى, كىتاپتىڭ اڭداتپاسى سەنات سپيكەرى ماۋلەن اشىمباەۆتىڭ «باۋكەڭنىڭ ەسىمى حالقىمىز ءۇشىن قاشاندا باتىرلىقتىڭ, قايسارلىقتىڭ جانە ەرجۇرەكتىلىكتىڭ سيمۆولى بولىپ سانالادى... ءبىز ۇلتىمىزدىڭ ايبىنى مەن ايبارىن اسقاقتاتقان قاھارماننىڭ رۋحىنا تاعزىم ەتىپ, ەسىمىن ەل جادىندا ماڭگى ساقتاۋىمىز كەرەك. بۇل – بۇگىنگى بۋىننىڭ دا, بولاشاق ۇرپاقتىڭ دا پەرزەنتتىك بورىشى» دەگەن العىسوزىمەن باستالادى.
كىتاپ اۆتورى «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ ارداگەر-ءجۋرناليسى تالعات ءسۇيىنباي, رەداكتورى – «ەگەمەندىك» ارداگەر, جازۋشى-جۋرناليست گۇلزەينەپ سادىرقىزى.
