فوتو: inform.kz
مەملەكەت باسشىسى باستاماشى بولعان اۋقىمدى رەفورمالاردى ەسەپتى كەزەڭدە ۇكىمەت ىسكە اسىرۋدى جالعاستىردى. بۇل رەفورمالار مۇناي-گاز سەكتورىن, جانار-جاعارماي ماتەريالدارى نارىعىن جانە مۇناي وڭدەۋ سالاسىن قامتيدى.
مۇناي-گاز سالاسىنداعى جىلدىڭ باستى وقيعاسى – تەڭىز كەن ورنىنداعى بولاشاق كەڭەيتۋ جوباسىنىڭ تولىق اياقتالۋى بولدى. ءۇشىنشى بۋىن زاۋىتىنىڭ ىسكە قوسىلۋى مۇناي ءوندىرۋ كولەمىن جىلىنا 12 ملن تونناعا ارتتىرىپ, ەكسپورتتىق ءتۇسىمنىڭ تۇراقتى كوزىن قالىپتاستىرۋعا جانە ۇلتتىق ەكونوميكانىڭ الەۋەتىن كۇشەيتۋگە مۇمكىندىك بەردى.
ىشكى جانارماي مايلاۋ ماتەريالدار (جمم) نارىعىن رەتتەۋ سالاسىندا باعانى قولمەن باسقارۋدان نارىقتىق تەتىكتەرگە كوشۋ جۇزەگە اسىرىلدى. قابىلدانعان شارالار نارىقتى تۇراقتاندىرىپ, وتىنمەن تولىق قامتاماسىز ەتۋگە جانە تاپشىلىق قاۋپىن بارىنشا ازايتۋعا جول اشتى.
«2025 جىلى مۇناي وڭدەۋ سالاسىن 2040 جىلعا دەيىن دامىتۋعا ارنالعان ۇزاقمەرزىمدى وندىرىستىك باعدارلار بەكىتىلدى. ولار قۋاتتاردى ۇلعايتۋ, ءونىم ساپاسىن ارتتىرۋ جانە عىلىمي-تەحنولوگيالىق شەشىمدەردى ەنگىزۋ قاعيداتتارىنا نەگىزدەلگەن. نىسانالى كورسەتكىش مۇناي وڭدەۋ كولەمىن جىلىنا 18 ملن توننادان 39 ملن تونناعا دەيىن جەتكىزۋدى كوزدەيدى. بۇل قولدانىستاعى مۇناي وڭدەۋ زاۋىتتارىن ء(موز) كەڭەيتۋ جانە قۋاتى جىلىنا 10 ملن تونناعا دەيىنگى جاڭا ءموز جوباسىن ىسكە اسىرۋ ەسەبىنەن قامتاماسىز ەتىلەدى», دەپ اتاپ ءوتتى ەرلان اقكەنجەنوۆ.
بيىل CaspiBitum زاۋىتىن جاڭعىرتۋ اياقتالدى. ناتيجەسىندە كاسىپورىننىڭ قۋاتى جىلىنا 1,5 ملن توننا مۇنايعا دەيىن, ال بيتۋم ءوندىرىسى جىلىنا 750 مىڭ تونناعا دەيىن ۇلعايدى.
شىمكەنت, اتىراۋ, پاۆلودار مۇناي وڭدەۋ زاۋىتتارىن كەڭەيتۋ, سونداي-اق جاڭا ءموز سالۋ ءۇشىن الەۋەتتى ينۆەستورلاردى تارتۋ جۇمىستارى جالعاسىپ جاتىر.
سالانىڭ ەكولوگيالىق كۇن ءتارتىبى مەن تەحنولوگيالىق دامۋىنا ەرەكشە كوڭىل ءبولىنىپ وتىر. كومىرتەكتى بەيتاراپتىق ستراتەگياسى اياسىندا ك5+ ەكولوگيالىق ستاندارتىنداعى مۇناي ونىمدەرىنە كوشۋ بەكىتىلدى. مۇناي وڭدەۋ زاۋىتتارىن تەحنيكالىق جاڭعىرتۋ مۇنايدى وڭدەۋ تەرەڭدىگىن 94%-عا دەيىن ارتتىرۋعا جانە جوعارى قوسىلعان قۇنى بار ونىمدەر شىعارۋ ءۇشىن مۇناي وڭدەۋدى مۇناي-حيميامەن ىقپالداستىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.