بيىلعى 11 ايدا بالىق ءونىمى 76,8 مىڭ تونناعا جەتكەن. بۇل بىلتىر 69,6 مىڭ توننادان 10 پايىزعا جوعارى. اۋلانعان بالىق كولەمى – 38,5 مىڭ توننا, وسىرىلگەنى 12,2 مىڭ تونناعا جەتەعابىل. سالانىڭ ءداستۇرلى ورتالىعى اتىراۋ, قىزىلوردا, الماتى, شىعىس قازاقستان بولىپ قالا بەردى. ەلىمىزدە بالىق اۋلاۋمەن 700-دەن استام كاسىپورىن اينالىسادى, وندا 12 مىڭعا جۋىق ادام جۇمىس ىستەيدى. ەلىمىزدەگى حالىقارالىق جانە رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار 20 ءىرى سۋ ايدىنى, سونىمەن قاتار جەرگىلىكتى ماڭىزى بار 3 مىڭعا جۋىق سۋ قويماسى وسى نارىققا نەگىز بولىپ وتىر.
بالىق شارۋاشىلىعى كوميتەتىنىڭ توراعاسى سەرىك سەرماعامبەتوۆتىڭ ايتۋىنشا, كۆوتا 63 مىڭ توننا بولىپ بەكىتىلگەن. ونىڭ 38,5 مىڭ تونناسى, ياعني 61 پايىزى يگەرىلگەن. ءبىر قاراعاندا جوسپارلى جۇمىس سياقتى كورىنەدى. بىراق نارىقتىڭ ىشكى قۇرىلىمى ءبىرشاما وزگەرگەن. 72 وڭدەۋ كاسىپورىنىنىڭ جىلدىق قۋاتى 120 مىڭ تونناعا جەتەدى, 20 زاۋىت ەۋروپاعا تىكەلەي ەكسپورتقا شىعۋعا رۇقسات العان. ەلىمىزدىڭ بالىعى قازىر 21 ەلدە ساتىلادى. بيىلعى 10 ايدا 45 مىڭ توننا دايىن ءونىم شىعارىلعان. بۇل – بىلتىردان 10 مىڭ تونناعا ارتىق.
«2030 جىلعا قاراي بالىق ءوسىرۋ كولەمىن 7 مىڭ توننادان 270 مىڭ تونناعا دەيىن كوتەرەمىز دەگەن ماقسات قويدىق. بۇل – وڭاي مىندەت ەمەس. ەڭ باستىسى, ىشكى تۇتىنۋ ارتىپ كەلەدى. حالىق جان باسىنا شاققاندا 5 كگ بالىق تۇتىناتىن دەڭگەيگە جەتتى, بۇل كورسەتكىشتى 14,5 كيلوگرامعا دەيىن جەتكىزۋ – ەلدىڭ ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگىن كۇشەيتۋدىڭ ماڭىزدى بولىگى. ققس مولشەرلەمەسى 70 پايىزعا تومەندەتىلدى. وندەۋشىلەرگە 5 پايىزبەن نەسيە بەرىلىپ جاتىر. ال 15 اقپاننان 15 تامىزعا دەيىن شيكى بالىق ەكسپورتىنا تىيىم سالىنادى. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, بالىقتى ەلدە وڭدەۋگە بارىنشا مۇمكىندىك جاسالىپ جاتىر», دەدى س.سەرماعامبەتوۆ پرەزيدەنت جانىنداعى ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە وتكەن بريفينگتە.
بالىق شارۋاشىلىعىنىڭ كەيىنگى جىلدارداعى سەرپىنى جامان ەمەس سياقتى كورىنگەنىمەن, سالادا قوردالانعان تۇيتكىل از ەمەس. ەكولوگيالىق ماسەلەلەر دە جەتەرلىك. ەڭ اۋەلى ىشكى تۇتىنۋ دەڭگەيى تىم تومەن. جان باسىنا شاققاندا 5 كگ عانا بالىق تۇتىنىلادى, ال عىلىمي ۇسىنىس 14,5 كگ بولىپ وتىر. نارىق كولەمى ءوسىپ جاتسا دا, ەكسپورت 7 پايىزعا تومەندەگەن, يمپورت – 38,8 مىڭ توننا. دەمەك, ءوندىرىس پەن سۇرانىس اراسى ءالى دە الشاق.
بالىقتى زاڭسىز اۋلاۋدىڭ دا جىرى بىتپەي كەلەدى. ءبىر جىلدىڭ ىشىندە 5 مىڭنان استام قۇقىقبۇزۋشىلىق تىركەلىپ, توننا-توننا بالىق تاركىلەنگەن. جايىق پەن قيعاشتىڭ تايازدانۋى دا بالىقتىڭ تابيعي كوبەيۋىنە ۇلكەن كەدەرگى. بۇعان قوسا ماماندار ەسكىرگەن قۇرال-جابدىقپەن جۇمىس ىستەپ وتىر, قازىرگى قۋاتى 18,4 ملن شاباقتى عانا قامتاماسىز ەتەدى, ال قاجەتتىلىك 402,7 ملن داناعا جەتكەن.
ءتۇيىندى ماسەلەلەردى شەشۋ ءۇشىن شەت مەملەكەتتەردىڭ تاجىريبەسى دە ماڭىزدى. بالىق شارۋاشىلىعىن دامىتۋدىڭ ەڭ تابىستى ۇلگىلەرىنىڭ ءبىرى – نورۆەگيا. بۇل ەلدە بالىق ءوسىرۋ تولىق تسيفرلىق باقىلاۋعا, جابىق تسيكلدى تالىمباقتارعا, بيولوگيالىق قاۋىپسىزدىككە جانە ءار ءونىم پارتياسىن QR ارقىلى قاداعالاۋعا نەگىزدەلگەن جۇيە بويىنشا ۇيىمداستىرىلعان. نورۆەگيا جىل سايىن 1,5 ملن توننادان استام اقسەركە ءوسىرىپ, ەكسپورت كىرىسىنىڭ جارتىسىنان كوبىن وسى سالادان تابادى. بۇل ءتاسىل دۇنيەجۇزىلىك بانكتىڭ «كوك ەكونوميكا» تۇجىرىمداماسىمەن دە ۇيلەسەدى. اتالعان تۇجىرىمداما بالىق شارۋاشىلىعىن ەكونوميكالىق ءتيىمدى, ەكولوگيالىق تۇراقتى ءارى الەۋمەتتىك پايدا اكەلەتىن سەكتورعا اينالدىرۋدى كوزدەيدى. نورۆەگيا تاجىريبەسى سۋ رەسۋرستارىن ۇنەمدى پايدالانۋ, وڭدەۋدى كۇشەيتۋ, ەكوجۇيەنى قورعاۋ باعىتىندا ەلىمىزگە دە ماڭىزدى باعدار بولا الادى.
«سالاداعى باستى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى – كولەڭكەلى اينالىم مەن زاڭسىز اۋلاۋ. سوندىقتان باقىلاۋدى كۇشەيتۋ, «نەرەست», «بەكىرە» سياقتى تابيعاتتى قورعاۋ اكتسيالارىن تۇراقتى وتكىزۋ, 100 ملن تەڭگەگە جۋىق ايىپپۇل سالىنۋى – بالىق قورىنىڭ ساقتالۋىنا باعىتتالعان قاتاڭ شارالار. ەڭ ماڭىزدىسى – تسيفرلاندىرۋ. «E-fish» پەن باسقا دا اقپاراتتىق جۇيەلەردىڭ بىرىگۋى كۆوتادان ارتىق اۋلاعانداردى انىقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. QR بەلگى ارقىلى قۇرالداردى تىركەۋ – الەمدىك تاجىريبەگە جاقىنداتاتىن قادام. مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ ارقاسىندا اكۆاوسىرۋ باعىتىندا سەرپىلىس بايقالادى. بىراق بۇل ءوسىمدى ۇستاپ تۇرۋ ءۇشىن ينفراقۇرىلىمدى جاڭارتۋ, زاڭسىز اينالىمدى ازايتۋ, بەكىرە سياقتى سيرەك تۇرلەردى ساقتاۋ جۇمىسى توقتاماۋعا ءتيىس. بالىق شارۋاشىلىعىنىڭ تولىق دامۋى ءۇشىن ينفراقۇرىلىم, تابيعي پوپۋلياتسيانى ساقتاۋ, زاڭسىز اينالىمدى توقتاتۋ جانە اكۆاوسىرۋدى قولداۋ قاتار ءجۇرۋى قاجەت. بۇل سالا ءبىر-ەكى جىلدا ەمەس, جۇيەلى ءارى ۇزاقمەرزىمدى ساياساتپەن عانا ناتيجەگە جەتەدى», دەپ ءتۇسىندىردى بالىق شارۋاشىلىعى كوميتەتىنىڭ توراعاسى.
